II SA/Wr 130/11
WyrokWSA we Wrocławiu2011-06-15
Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Andrzej Wawrzyniak, Mieczysław Górkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę dla inwestycji polegającej na przebudowie budynku zabytkowego, który nie spełnia wszystkich wymogów technicznych, może zostać wydana na podstawie ekspertyz i uzgodnień z właściwymi organami, dopuszczających spełnienie tych wymogów w inny sposób niż przewidziany w przepisach?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę dla przebudowy budynku zabytkowego, który nie spełnia wszystkich wymogów technicznych, może zostać wydana, jeśli inwestor przedłożył ekspertyzy techniczne i uzgodnienia z właściwymi organami (w tym konserwatorem zabytków, strażą pożarną, inspektorem sanitarnym), które dopuszczają spełnienie tych wymogów w inny sposób niż przewidziany w rozporządzeniu, zgodnie z § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych. W takim przypadku nie stosuje się przepisów o odstępstwach od przepisów techniczno-budowlanych (art. 9 Prawa budowlanego), a organ ma obowiązek wydać pozwolenie, jeśli spełnione są pozostałe wymogi formalne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta W. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na przebudowę budynku usługowo-handlowo-biurowego. Inwestor złożył projekt budowlany, który, ze względu na zabytkowy charakter budynku i jego usytuowanie w zwartej zabudowie, nie spełniał wszystkich wymogów technicznych. Spełnienie tych wymogów w inny sposób zostało oparte na ekspertyzach technicznych i uzgodnieniach z właściwymi organami, w tym z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Strona skarżąca zarzucała naruszenie przepisów dotyczących warunków technicznych, odstępstw od przepisów, braku oceny oddziaływania na środowisko oraz naruszenie przepisów KPA dotyczących postępowania i uzasadnienia decyzji.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Protokolant Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 maja 2011 r. sprawy ze skargi Z. P. O. "O." Sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na przebudowie budynku usługowo-handlowo-biurowego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent W., działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), art. 104 KPA oraz art. 92 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 z późn. zm.), zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na wykonanie robót budowlanych Q. P. spółce z o.o., polegających na przebudowie budynku usługowo – handlowo – biurowego przy ul. O. [...] we W.
W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że w dniu 18 marca 2010 r. pełnomocnik Q. P.sp. z o.o. złożył wniosek o pozwolenie na wykonanie robót budowlanych obejmujących przebudowę budynku usługowo-handlowo-biurowego przy ul. O. [...] we W. Decyzją Prezydenta W. z dnia [...]r. (Nr[...]) został zatwierdzony projekt budowlany i udzielono pozwolenia na wykonanie robót budowlanych opisanych we wniosku. Rozstrzygnięcie to decyzją Wojewody z dnia [...]r. (Nr[...]) zostało uchylone. Wobec powyższego zawiadomieniem z dnia 7 września 2010 r. poinformowano strony o ponownym przystąpieniu do rozpatrzenia sprawy oraz o prawie do czynnego w nim uczestnictwa. W dniu 21 września 2010 r. pełnomocnik inwestora przedłożył pismo D.Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we W. opiniujące pozytywnie wnioski przedstawione w ekspertyzie technicznej oraz ekspertyzie dotyczącej stanu ochrony przeciwpożarowej, a nadto złożył 2 egzemplarze projektu budowlanego uzupełnionego o doprecyzowanie oznaczeń graficznych w celu jednoznacznego określenia zakresu inwestycji. Organ I instancji podał przy tym, że w dniu 22 września 2010 r. projektant naniósł oznaczenia w 2 egzemplarzach projektu budowlanego pozostających w aktach sprawy. Ponownie także wskazał, iż zakres inwestycji obejmuje wyłącznie działki wskazane we wniosku, tj. dz. nr [...], [...], [...] i [...] AM-[...] obręb S. M.. Pismem z dnia [...]r. powiadomiono strony o zakończeniu postępowania dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z uprawnienia tego skorzystał przedstawiciel. Zakładów Przemysłu Odzieżowego "O." sp. z o.o.
W dalszej części uzasadnienia organ I instancji podniósł, że do złożonego wniosku pełnomocnik przedłożył oświadczenie inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dla nieruchomości objętych zakresem inwestycji. Wskazał nadto, że zakres projektowanej inwestycji zgodny jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego centralnej części obszaru S. M. rejon R. i P. S.- część "A" (uchwała nr [...] Rady Miejskiej W. z dnia [...] r.). Wyjaśnił też, że przebudowywany budynek usługowo-handlowo-biurowy usytuowany jest w kompleksie terenów oznaczonych na rysunku planu symbolem 23 UC z podstawowym przeznaczeniem pod usługi centrotwórcze, przez które należy rozumieć prestiżowe usługi o wysokim standardzie z dominującymi funkcjami administracji - biura, banki; kultury i rozrywki - muzea, biblioteki, galerie, teatry, sale wystawiennicze i koncertowe, kluby; obsługi turystów - hotele, gastronomia, biura podróży, informacja turystyczna, ekskluzywny handel detaliczny i rzemiosło. Budynek ten przeznaczony jest nadto na szeroko pojętą funkcję usługową (budynek usługowo-handlowo-biurowy), a projektowana przebudowa nie zmieni charakterystycznych parametrów technicznych istniejącego obiektu, tj. powierzchni zabudowy, długości i wysokości oraz kubatury. Organ podał, że oficyna nie jest odrębnym budynkiem, lecz częścią budynku przy ul. O.[...] integralnie z nim związaną m.in. poprzez wspólne elementy konstrukcyjne, wspólny układ komunikacyjny, brak oddzielenia ścianą. Projektowane roboty budowlane nie spowodują powstania nowego obiektu, niższa (jedno i dwukondygnacyjna) część budynku zostanie jedynie przebudowana z zachowaniem charakterystycznych parametrów technicznych istniejącego obiektu, tj. powierzchni zabudowy, długości i wysokości oraz kubatury, a zmianie ulegną wyłącznie parametry użytkowe i techniczne obiektu.
Następnie organ I instancji wywodził, że projektowana inwestycja spełnia wymagania planu miejscowego odnośnie do ochrony środowiska przyrodniczego. Obiekt zasilany bowiem będzie z miejskiej sieci cieplnej, a zakres robót nie przewiduje lokalizacji nowych obiektów mogących szkodzić środowisku. Wszystkie wymagane urządzenia, śmietniki zostały umieszczone wewnątrz budynku, natomiast miejsca parkingowe do obsługi inwestycji zostały zapewnione w istniejącym parkingu przy ul. Sz. [...] we W. Wskazano także, że budynek przy ul. O. [...] objęty jest ochroną konserwatorską z uwagi na wysokie wartości kulturowe i usytuowanie na obszarze wpisanym do rejestru zabytków i objętym strefą "A" ścisłej ochrony konserwatorskiej, a do projektu dołączone zostały: decyzja D. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we W. nr[...], pozwolenie na prowadzenie badań archeologicznych oraz decyzja Miejskiego Konserwatora Zabytków nr [...] z dnia [...]r. (i zmieniająca ją decyzja nr [...] z dnia [...] r.) w przedmiocie pozwolenia konserwatorskiego na prowadzenie robót przy obiekcie zabytkowym.
Prezydent W. podkreślił, że ze względu na swój zabytkowy charakter oraz usytuowanie w zwartej zabudowie, budynek nie spełnia wszystkich, przewidzianych rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), wymogów. Jednakże, zgodnie z § 2 ust. 2 przywołanego rozporządzenia, przy nadbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków istniejących lub ich części wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż podany w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem Państwowej Straży Pożarnej lub Państwowym Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Zgodnie nadto z § 2 ust. 4 tego rozporządzenia, dla budynków i terenów wpisanych do rejestru zabytków lub obszarów objętych ochroną konserwatorską na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ekspertyza, o której mowa w ust. 2, podlega również uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Spełniając wymagania tego przepisu inwestor sporządził ekspertyzę techniczną składającą się z części dotyczącej lokalizacji względem granicy działki, zadaszenia wejścia do budynku oraz obniżenia wysokości pomieszczeń wraz z częścią dotyczącą stanu ochrony przeciwpożarowej budynku, sporządzoną przez rzeczoznawcę budowlanego oraz części dotyczącej stanu ochrony przeciwpożarowej sporządzonej przez innego autora, a ekspertyza ta została uzgodniona z: D. Komendantem Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej we W. (postanowieniem nr[...], zawierającym zgodę na spełnienie wymagań w zakresie bezpieczeństwa pożarowego w sposób inny niż podany w warunkach techniczno-budowlanych), D. Państwowym Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym (decyzją nr [...] i nr [...] - zgoda na zastosowanie odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych oraz przepisów bhp w zakresie wysokości pomieszczeń higieniczno-sanitarnych oraz stosowania daszków lub podcieni ochronnych przy wejściach do budynku, a także wysokości pomieszczenia usług handlowych), D. Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków we W. - opinią z dnia [...]r. Do projektu budowlanego dołączona została również analiza graficzna oraz opisowa, z której wynika, iż zakres inwestycji nie będzie miał wpływu na nasłonecznienie i przesłanianie sąsiednich istniejących budynków w obszarze oddziaływania inwestycji, jak również sam spełnia wymagania w zakresie tych przepisów (§ 13, 57 i 60 warunków technicznych).
W ocenie organu niniejszy wniosek wraz z projektem budowlanym - wykonanym i sprawdzonym przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane oraz zawierający wymagane prawem opinie, uzgodnienia i pozwolenia (m.in.uzgodnienie z rzeczoznawcą ds. sanitarnohigienicznych, bhp i zabezpieczeń przeciwpożarowych), do którego zostały dołączone warunki przyłączenia do poszczególnych sieci oraz oświadczenia właściwych jednostek organizacyjnych o zapewnieniu dostawy mediów - spełnia warunki określone przepisem art. 32 ust. 4 i art. 33 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane niezbędne do wydania wnioskowanej decyzji.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyły Zakłady Przemysłu Odzieżowego "O." sp. z o.o. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Kwestionowanej decyzji zarzucono naruszenie § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz § 2 ust. 4 tego rozporządzenia w związku z art. 106 § 1 i 5 KPA, wywodząc, że w wydanym w sprawie dotyczącej tego samego inwestora i tej samej nieruchomości, wyroku z dnia 20.10.2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (sygn. akt II SA/Wr 229/09) wskazał na naruszenie przez organy administracji przy wydawaniu decyzji dotyczących pozwolenia na budowę przepisu § 2 ust. 4 powyższego rozporządzenia. Podkreślono także, że złożone w niniejszej sprawie pismo z dnia 21 września 2010 r. nie odpowiada wymogom przepisu z art. 107 § 3 KPA w związku z art. 126 KPA. Ponadto wskazano, że przepis § 2 ust. 2 cyt. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z uwagi na wyjątkowy charakter nie może podlegać wykładni rozszerzającej, zaś odstępstwa nie mogą być zatwierdzane przez organy w sposób dowolny. W tym kontekście podkreślono, że z treści ekspertyz oraz ich uzgodnienia z właściwymi organami powinno wynikać w sposób jednoznaczny, że wymagania techniczne, w szczególności w zakresie bezpieczeństwa pożarowego, bezpieczeństwa użytkowania itp., zostały spełnione w inny sposób niż przewidziany w przepisach rozporządzenia. Z przedłożonej natomiast przez wnioskodawcę ekspertyzy technicznej inż. R. J. wynika szereg wymienionych w niej niezgodności wnioskowanej inwestycji z przepisami, w szczególności w zakresie odległości ścian, okien i drzwi budynku do działki i budynku sąsiedniego. Do powyższej zaś kwestii nie odniósł się w sposób zgodny z przepisami art. 7 KPA D.Wojewódzki Komendant PSP we W.w postanowieniu nr [...] z dnia [...] r. Wskazano także, że uzgodnienie w zakresie odległości budynku wnioskodawcy od budynków i działek sąsiednich - postanowienie z dnia [...] r. - w ogóle nie posiada uzasadnienia. Ponadto, w ocenie strony, przedłożona przez wnioskodawcę "Ekspertyza techniczna dotycząca stanu ochrony przeciwpożarowej w budynku usługowo-handlowo-biurowym" - z uwagi na fakt, że nie została przez osobę sporządzającą tę ekspertyzę podpisana - nie stanowi dokumentu i nie mogła być przedmiotem opiniowania na podstawie § 2 ust. 4 powołanego rozporządzenia oraz uwzględnienia przy wydawaniu zaskarżonej decyzji jako dowód, o którym mowa w § 2 ust. 2 rozporządzenia. Powyższe istotne okoliczności stanowiące naruszenie obowiązujących przepisów pominął całkowicie organ I instancji, wydając zaskarżoną decyzję.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 9 ust. 1-3 ustawy Prawo budowlane wskazano, że zatwierdzony zaskarżoną decyzją projekt budowlany zawiera szereg odstępstw od przepisów techniczno-budowlanych, tj. § 12, 72, 77 i 292 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które to odstępstwa zostały wymienione w załączonej przez wnioskodawcę dokumentacji, będącej przedmiotem rozpoznania przez organ I instancji. Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy, odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych jest dopuszczalne wyłącznie w przypadkach szczególnie uzasadnionych i nie może powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia. W myśl art. 9 ust. 2 wymaga zgody właściwego organu wydanej po uzyskaniu upoważnienia ministra. Opinie natomiast organów, o których mowa w § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia, wydane w stosownej formie powinny stanowić załączniki do wniosku, o którym mowa w art. 9 ust. 3 pkt 4 i 5 ustawy Prawo budowlane. Brak udzielenia zgody, o której mowa w art. 9 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w przedmiotowej sprawie na występujące odstępstwa od przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, powoduje w ocenie strony wadliwość wydanego bez takiej zgody pozwolenia na budowę.
Następnie strona odwołująca się podniosła zarzut naruszenia art. 7 i 77 KPA wywodząc, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, by organ I instancji podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a w szczególności nie rozważył czy w sytuacji, w której objęty zaskarżoną decyzją projekt zakłada rozbiórkę oficyny w istotnym zakresie oraz wykonanie nowej konstrukcji i nowego posadowienia oficyny, powyższy charakter robót nie wykracza poza pojęcie "przebudowy" w rozumieniu art. 3 pkt 7a ustawy Prawo budowlane. Zarzucono także, że organ I instancji pominął okoliczność, iż oficyna od strony wnętrza blokowego znajduje się w pasie do około 80 cm na działce nr [...] stanowiącej własność Gminy W., a wnioskodawca przyznaje, że zakres inwestycji obejmuje także działkę nr[...]. Powyższe ma z kolei istotne znaczenie dla sprawy, gdyż wszystkie znajdujące się w aktach dokumenty, uzgodnienia i pozwolenia zakładają, że inwestycja będzie realizowana na działce nr [...], AM-[...], co jest niezgodne ze stanem faktycznym.
Wątpliwość strony odwołującej się wzbudziło także to, czy Gmina W. jako właściciel działki wyraziła zgodę na posadowienie i przebudowę budynku wnioskodawcy na własnej działce. Złożone co prawda przez wnioskodawcę oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane powołuje się na pismo ZZK W. z dnia [...]r., jednakże pismo to uzgadnia jedynie lokalizację dwóch wejść do budynku od strony dziedzińca na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i nie zawiera zgody Gminy W. na zajęcie działki nr [...] stanowiącą jej własność pod przebudowaną oficynę. W treści pisma nie znajduje się też żadna wzmianka, że inwestycja ma być realizowana na działce nr [...] oraz że Gmina W. wyraża zgodę na jej realizację na tejże działce.
Zwrócono nadto uwagę, że w aktach niniejszej sprawy brak jest "Ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego oraz określenia warunków umożliwiających modernizację budynku przy ul. O. [...] we W.", chociaż na jej podstawie zostało złożone oświadczenie projektanta z dnia [...]r. o braku negatywnego oddziaływania projektowanej przebudowy budynku na budynki sąsiednie.
Zastrzeżenia strony odwołującej się wzbudziła również dokonana przez Miejskiego Konserwatora Zabytków we W. decyzją nr [...] zmiana decyzji nr [...] w przedmiocie pozwolenia konserwatorskiego. Jej zdaniem przepis § 5 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Kultury z dnia 9 czerwca 2004 r. w sprawie prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich, robót budowlanych, badań konserwatorskich i architektonicznych, a także innych działań przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków oraz badań archeologicznych i poszukiwań ukrytych lub porzuconych zabytków ruchomych, wyłącza możliwość zastosowania do pozwoleń konserwatorskich przepisu art. 155 KPA. Ponadto wskazano, że zgodnie z art. 155 KPA ostateczna decyzja może zostać zmieniona na podstawie tego przepisu wyłącznie z uwagi na interes społeczny lub słuszny interes strony, co powinno znaleźć wyraz w treści uzasadnienia decyzji. Zdaniem skarżącej spółki przepis z art. 155 KPA nie daje również możliwości zmiany ostatecznej decyzji, jeżeli zmienia się stan faktyczny leżący u podstaw jej wydania. W takim bowiem wypadku – zdaniem odwołującej się strony - organ administracji powinien ponownie wszcząć i przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i wydać "zwykłą" decyzję kończącą to postępowanie, a nie decyzję z art. 155 KPA. Tymczasem, jak wynika z uzasadnienia decyzji z dnia [...] r., inwestor zmienił ekspertyzę załączoną do wniosku o wydanie pozwolenia konserwatorskiego poprzez przedłożenie ekspertyzy innego autora, zamiast wymienionej w decyzji z dnia [...] r. ekspertyzy dr W.M.
Nadto wskazano, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ, wydając ją, nie rozważył w ogóle dyspozycji art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z którą pozwolenie na budowę może być wydane po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Podkreślono także, że zamierzona przez wnioskodawcę inwestycja, wbrew twierdzeniom wnioskodawcy zawartym w treści pisma doprecyzowującego oznaczenia graficzne projektu, prowadzi faktycznie do objęcia zakresem inwestycji terenu działki nr[...] , gdyż infrastruktura i instalacje wewnętrzne ulokowane będą na styku między budynkiem a budynkiem O. [...], a zatem już na terenie działki nr[...].
Wreszcie podkreślono, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie wypełnia wymogów wynikających z art. 107 § 3 KPA w zakresie podania uzasadnienia faktycznego rozstrzygnięcia, w szczególności w związku z wynikającą z art. 11 KPA zasadą wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi organ administracji kierował się przy załatwieniu sprawy. Wskazano przy tym, że organ I instancji nie odniósł się w ogóle do okoliczności i zarzutów powołanych przez stronę w toku postępowania, w tym także okoliczności ponawianych przez stronę w treści niniejszego odwołania.
Decyzją z dnia [...] r. nr[...] , podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 KPA oraz art. 82 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane, Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W obszernym uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że ustanowiony w niniejszej sprawie pełnomocnik Q. P. sp. z o.o. złożył wniosek o udzielenie pozwolenia na wykonanie robót budowlanych obejmujących przebudowę budynku usługowo-handlowo-biurowego przy ul. O. [...] we W., do którego dołączył m.in. projekt budowlany oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dotyczące terenu inwestycji - działek nr[...], [...], [...],[...] AM[...] , obręb S. M. we W.. Wyjaśnił przy tym, że budynek ten zlokalizowany jest w północno-wschodnim narożniku kwartału zabudowy śródmiejskiej, zlokalizowanego pomiędzy ulicami: Sz., O., Ł. i O. O. Sam budynek usytuowany jest na działce nr [...] i zajmuje prawie cały jej obszar. Pozostałą, znikomą część tej działki zajmuje dziedziniec wewnętrzny, usytuowany na działkach (poza wymienioną nr[...]):[...],[...]oraz[...]. Ta ostatnia działka (nr[...]) przylega do części południowo-zachodniej budynku przy ul. O.[...]. Działka nr [...]- ulica Ł. - biegnie wzdłuż wschodniej elewacji przebudowywanego budynku, a działka nr [...] - ulica O. - wzdłuż elewacji północnej. Od południa budynek styka się z budynkiem przy ul. O. O.[...], od zachodu - z budynkiem przy ul. O. [...].
Organ II instancji podkreślił, że w zaskarżonej decyzji nie określono obszaru inwestycji, natomiast wyznaczono dwa obszary oddziaływania: działki nr[...], [...],[...] i [...] AM[...], obręb S. M. (nr[...]) oraz działki nr [....], [...], [...], [...], [...] AM [...], obręb S. M. (nr [...]). Zgodnie natomiast z wnioskiem oraz oświadczeniem pełnomocnika inwestora, inwestycja obejmuje działki nr [...], [...], [...] i [...] AM[...], obręb S. M. Działka nr[...], na której znajduje się przebudowywany budynek, należy do inwestora. Działki: nr [...] (ulica O.) oraz nr [...] (ulica Ł.) należą do Gminy W. i pozostają w zarządzie Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta. Działka nr [...] także należy do Gminy W. W oświadczeniu o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jako tytuł do dysponowania działkami nr [...] i [...] inwestor wymienił uzgodnienie z Zarządem Dróg i Komunikacji (obecna nazwa: Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta) z dnia [...]r., natomiast dla działki nr [...] - uzgodnienie z Zarządem Zasobu Komunalnego z dnia [...] r.
Uzgodnienie nr [...] z Zarządem Dróg i Komunikacji z dnia [...] r. dotyczy projektu budowlanego rampy na ul. O. i remontu chodnika na ul. Ł. - w związku z przebudową budynku przy ul. O. [...]-[...]. W uzgodnieniu tym zaznaczono, że potwierdza ono prawo do inwestowania w pasie drogowym będącym w zarządzie ZDiK. W uzgodnieniu z dnia [...] r. Zarząd Zasobu Komunalnego uzgodnił natomiast pozytywnie przeprojektowanie lokalizacji dwóch wejść do budynku przy ul. O.[...]-[...] od strony dziedzińca i należy je uznać za podstawę do dysponowania przez inwestora działką nr [...] na potrzeby planowanej inwestycji, która w odniesieniu do działki nr [...]polega na zmianie lokalizacji wejść do przebudowywanego budynku. Podkreślono przy tym, że oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wystawiane jest na potrzeby konkretnej inwestycji i dotyczy zakresu tej inwestycji w odniesieniu do pewnego terenu. W przypadku działki nr [...] inwestycja ogranicza się do wykonania nowych wejść do budynku na działce nr[...], usytuowanego przy granicy tej działki z działką nr[...]. Konstrukcja, forma tych wejść nie sięga terenu działki nr[...]. "Rola" tej działki w inwestycji ogranicza się do zmiany lokalizacji miejsca, z którego wchodzi się od strony dziedzińca, do budynku ul. O.[...]. Faktycznie więc uznano, że inwestycja nie wkracza na teren działki nr[...].
W dalszej części organ odwoławczy wskazał, że projekt budowlany jest zgodny z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej W. z dnia [...] r., Nr[...]) zarówno w kwestii przeznaczenia, sposobu użytkowania, wymogów architektonicznych, jak i ustaleń w zakresie ochrony obszaru zabytkowego. Wskazano przy tym, że budynek przy ul. O.[...] objęty jest ochroną konserwatorską ze względu na posiadane przezeń wysokie walory kulturowe oraz położenie na obszarze wpisanym do rejestru zabytków i objętego strefą "A" ścisłej ochrony konserwatorskiej. Wobec powyższego zamierzenie to winno być uzgodnione z miejskim i wojewódzkim konserwatorem zabytków, co też inwestor uczynił przedkładając uzgodnienia: z Miejskim Konserwatorem Zabytków - decyzję Nr [...]oraz z D. Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków we W. - decyzję Nr[...].
Zdaniem Wojewody, planowana inwestycja jest przebudową w rozumieniu przepisu art.3 ust.7a ustawy Prawo budowlane, a jej przeprowadzenie nie wprowadzi żadnych zmian w sposób zagospodarowania obszaru, objętego inwestycją. Podobnie, nie wprowadza żadnych zmian do obsługi komunikacyjnej terenu inwestycji.
Organ II instancji wyjaśnił, że ze względu na swój zabytkowy charakter oraz usytuowanie w zwartej zabudowie, budynek przy ul. O.[...] nie spełnia wszystkich wymogów, przewidzianych rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepis natomiast § 2 ust.2 pkt 2 tego rozporządzenia stanowi, że przy przebudowie budynków o powierzchni użytkowej przekraczającej 1.000 m2 (a takim jest budynek przy ul. O. [...]) i podlegających ochronie na podstawie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Analogicznie należy postępować w przypadku przebudowy budynków istniejących o powierzchni użytkowej przekraczającej 1.000 m2 (§ 2 ust. 3a przywołanego rozporządzenia). W myśl § 2 ust. 4 tego rozporządzenia, dla budynków i terenów wpisanych do rejestru zabytków lub obszarów objętych ochroną konserwatorską na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ekspertyza, o której mowa w § 2 ust. 2, podlega również uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Ekspertyza taka nie jest natomiast częścią projektu budowlanego.
Przenosząc powyższe regulacje normatywne na grunt rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy wskazał, że inwestor przedłożył ekspertyzę dotyczącą lokalizacji względem granicy działki, zadaszenia wejść do budynku oraz obniżenia wysokości pomieszczeń w ramach przebudowy oraz ekspertyzę dotyczącą stanu ochrony przeciwpożarowej w budynku usługowo-handlowo-biurowym przy ul. O. [...], opracowaną przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych w lutym 2010 r., które to następnie zostały uzgodnione przez:
- Miejskiego Konserwatora Zabytków - decyzją Nr [...] z dnia [...]r., którą udzielono pozwolenia konserwatorskiego na przeprowadzenie planowanej inwestycji po rozpatrzeniu wniosku zawierającego między innymi ekspertyzę dotyczącą lokalizacji względem granicy działki, zadaszenia wejść do budynku oraz obniżenia wysokości pomieszczeń w ramach przebudowy (w tej części decyzja została zmieniona decyzją tego samego organu nr [...] z dnia [...] r., gdzie skorygowano wskazanie autorstwa opracowania z dra inż. W. M. na dra inż. J. Z.),
- D.Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. - decyzją Nr [...] z dnia [...] r. w/s uzgodnienia rozwiązań przyjętych w ekspertyzie technicznej i dotyczących wysokości przedsionków w toaletach męskich oraz rozwiązań w zakresie wejść do budynku przy ul. O. [...], skorygowaną następnie postanowieniem tego samego organu z dnia [...] r.,
- D. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej postanowieniem nr [...] z dnia [...] r., uzgadniającym projekt i wyrażającym zgodę na odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych po rozpatrzeniu ekspertyzy technicznej.
Wojewoda stwierdził, iż z powyższego wynika, że Miejski Konserwator Zabytków uzgodnił ekspertyzę dotyczącą lokalizacji względem granicy działki, zadaszenia wejść do budynku oraz obniżenia wysokości pomieszczeń w ramach przebudowy, autorstwa: dra inż. J. Z., dra inż. W. M. oraz mgra inż. R.R. Organ podniósł przy tym, że w wyroku z dnia 20 października 2009 r. sygn. akt II SA/Wr 229/09, dotyczącym pozwolenia na budowę dla inwestycji na tej samej nieruchomości, Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na różnicę pomiędzy zezwoleniem konserwatorskim na wykonanie planowanej inwestycji, wydanym przez Miejskiego Konserwatora Zabytków we W.na podstawie art. 33 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, a uzgodnieniem ekspertyzy przez właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków, wydanym na podstawie § 2 ust. 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, wywodząc, iż są to różne czynności, wykonywane na podstawie różnych przepisów. Ponadto wyjaśnił, że zakres kompetencji Miejskiego Konserwatora Zabytków we W. wynika z porozumienia, zawartego pomiędzy Wojewodą a Prezydentem W. w dniu [...] r., które nie obejmuje wykonywania przez Miejskiego Konserwatora Zabytków we W. zadań nałożonych na wojewódzkiego konserwatora zabytków mocą rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Wynika stąd, iż ekspertyzy techniczne opracowane przez rzeczoznawcę budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych i wskazujące inny sposób spełnienia wymagań określonych w art. 5 i 6 ustawy Prawo budowlane niż to przewiduje rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, winny być uzgodnione przez właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków, w tym przypadku D. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we W.. Z powodu braku tego uzgodnienia, decyzją Nr [...] z dnia[...]r. Wojewoda uchylił poprzednio wydane pozwolenie na budowę i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Po podjęciu jednak przez organ I instancji przedmiotowego postępowania inwestor uzupełnił dokumentację o pismo D. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we W. z dnia [...] r., którym D. Wojewódzki Konserwator Zabytków zaopiniował pozytywnie wnioski przedstawione w ekspertyzie technicznej autorstwa dra inż. J.Z., dra inż. W. M. i mgra inż. R. R. oraz ekspertyzie dotyczącej stanu ochrony przeciwpożarowej autorstwa inż. R.J., co też jest zgodne z dyspozycją z § 2 ust. 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że uzgodnienie wykonane w trybie przepisu § 2 ust. 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jest jedynie uzgodnieniem ekspertyzy technicznej - nawet nie projektu budowlanego - i nie jest warunkiem koniecznym do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie o pozwolenie na budowę, a zatem wspomniana instytucja nie jest na pewno uzgodnieniem decyzji w trybie art. 106 KPA. Jest to bowiem czynność sui generis wprowadzona przepisami rozporządzenia. Ponadto, co również istotne, w przeciwieństwie do trybu z art.106, podmiotem występującym o uzgodnienie nie jest organ administracji publicznej, lecz sam inwestor.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu Wojewoda wskazał, że przepis art. 9 ustawy - Prawo budowlane dotyczy odstępstw od przepisów techniczno-budowlanych. W niniejszej natomiast sprawie inwestor, zgodnie z przepisem § 2 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, spełnił wymagania rozporządzenia w sposób inny, niż podany w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyz technicznych, uzgodnionych z właściwymi organami i jednostkami. Ponieważ przepis § 2 ust. 2 jest przepisem techniczno-budowlanym (jako przepis zawarty w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych), nie zachodzi tu odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, a więc nie ma zastosowania art. 9 ust. 1-3 ustawy Prawo budowlane. Podniesiono przy tym, że bezspornym jest, że usytuowanie budynku jest z góry "zadane" i nie ma możliwości zmiany odległości usytuowania poszczególnych ścian od granic z innymi działkami budowlanymi. Bezspornym jest także, iż ustalenia planu miejscowego wymagają, aby wewnętrzny dziedziniec miał charakter usługowo-handlowy o wysokim standardzie i że ma być dostępny przejściami bramowymi. Otwarcie przebudowywanego budynku na ten dziedziniec poprzez umieszczenie od jego strony wejść do budynku oraz przeszklenie dolnej części elewacji stanowi wypełnienie zaleceń planu. Uznano również, że przeprowadzenie planowanej inwestycji, polegającej na odnowieniu budynku, zlokalizowanego w samym centrum miasta, a przez to podniesienie atrakcyjności tego fragmentu miasta oraz uchronienie obiektu przed degradacją i zniszczeniem, które mogłyby spowodować nawet zagrożenie bezpieczeństwa zdrowia i życia ludzi, leży w interesie publicznym.
Odnosząc się z kolei do zarzutu zaniechania przez organ I instancji rozważenia czy w sytuacji, w której objęty zaskarżoną decyzją projekt zakłada rozbiórkę oficyny w istotnym zakresie oraz wykonanie nowej konstrukcji i nowego posadowienia oficyny, powyższy charakter nie wykracza poza pojęcie "przebudowy", o której mowa w art. 3 pkt 7a ustawy Prawo budowlane, Wojewoda podał, że w myśl tego przepisu przebudowa to wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Przebudową będą więc wszelkie roboty budowlane, prowadzone przy lub w budynku i nie powodujące zmiany jego charakterystycznych parametrów, takich jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Za oczywiste uznano też, że w zakresie takich robót budowlanych mogą się znaleźć rozbiórki pewnych elementów i wykonanie nowych. Zdaniem organu odwoławczego, objęte zatwierdzonym projektem roboty budowlane należy uznać za przebudowę, co też oznacza, że ocena dokonana przez organ pierwszej I była właściwa.
Zdaniem Wojewody, usytuowanie budynku, ukazane na rysunku - projekcie zagospodarowania terenu - nie potwierdza zarzutów skarżącej, że "oficyna od strony wnętrza blokowego znajduje się w pasie do około 80 cm na działce nr[...], stanowiącej własność Gminy W.". Organ uznał, że dołączenie ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego budynku przy ul. O. [...], przywołanej w oświadczeniu głównego projektanta, nie było wymagane, gdyż w projekcie budowlanym zawarto ocenę techniczną przeznaczonego do przebudowy budynku. W tym kontekście organ odwoławczy wskazał, że w myśl § 206 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, przebudowa oraz zmiana przeznaczenia budynku powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego. Przepis § 11 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. Nr 120, poz.1133 z późn. zm.) stanowi z kolei, że w wypadku projektowania przebudowy do opisu technicznego należy dołączyć ocenę techniczną obejmującą, w uzasadnionych wypadkach, także ocenę aktualnych warunków geologiczno-inżynierskich i stan posadowienia obiektu budowlanego. Z powyższych przepisów można wnosić, iż ekspertyza techniczna stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem stanu podłoża, poprzedzająca przebudowę lub zmianę przeznaczenia budynku, to ocena techniczna, obejmująca w uzasadnionych przypadkach także ocenę aktualnych warunków geologiczno-inżynierskich, którą należy dołączyć do projektu budowlanego. Organ odwoławczy uznał za bezcelowe zamieszczanie dwóch opracowań technicznych, mających na celu ocenę stanu technicznego konstrukcji oraz warunków posadowienia tego samego, przeznaczonego do przebudowy, obiektu pod kątem planowanych prac - tylko ze względu na użycie w tytule różnych nazw: ekspertyza i ocena techniczna. Wojewoda wskazał, że w omawianym projekcie budowlanym zamieszczono ocenę techniczną do projektu budowlanego przebudowy budynku usługowo-handlowo-biurowego przy ul. O.[...] na stronach 82-84. Uwzględniono w niej usytuowanie obiektu w zwartej zabudowie, przy skrzyżowaniu ulic, wiek obiektu oraz stan techniczny. Oceniono nośność konstrukcji, w tym fundamentów, i orzeczono, iż projektowane zmiany, wykonywane zgodnie z projektem i ze sztuką budowlaną, nie naruszą stateczności obiektu oraz nie będą miały negatywnego wpływu na nośność i stateczność sąsiadujących budynków. Z tego też względu żądanie przedłożenia kolejnej ekspertyzy organ uznał na bezpodstawne.
Wojewoda stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a zatem za chybiony uznał zarzut odwołującej się strony co do naruszenia art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane.
Organ odwoławczy nie zgodził się także, że w toku prowadzonego postępowania organ I instancji naruszył przepis z art.107 § 3 KPA, wskazując, że większość zarzutów strony przedstawiana była przez stronę skarżącą w poprzednio prowadzonych postępowaniach. Zarzuty te były analizowane i omawiane w wydanych w tych postępowaniach decyzjach. Zwrócił przy tym uwagę, że w sprawie przedmiotowej inwestycji wydano już trzy decyzje o pozwoleniu na budowę, a każda z nich rozpatrywana była w trybie odwoławczym.
W końcowej części uzasadnienia Wojewoda podał, że związany jest przepisem art. 35 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane stanowiącym, że w przypadku spełnienia określonych prawem wymogów organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę. Wywiódł, że w niniejszej sprawie nie daje się stwierdzić naruszenia interesu skarżącej, ani też naruszenia prawa materialnego oraz procesowego przy wydaniu kwestionowanej decyzji. Skoro natomiast inwestor spełnił wszystkie wymagania konieczne do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, należało utrzymać w mocy decyzję organu I instancji, udzielającą tego pozwolenia.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożyły Zakłady Przemysłu Odzieżowego "O." sp. z o.o. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
- art. 7 oraz art. 77 § 1 KPA - poprzez brak dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy, co miało bezpośredni wpływ na jej rozstrzygnięcie;
- § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - poprzez ich niezastosowanie;
- art. 32 ust. 1 pkt 1 oraz art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane - poprzez ich niezastosowanie;
- art. 9 ust. 1-3 Prawa budowlanego - poprzez ich niezastosowanie i wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę mimo odstępstw od warunków technicznych, o których mowa w art. 9 ust. 1 w związku z art. 7 ust. 1 powyższej ustawy i braku udzielenia zgody na te odstępstwa;
- art. 107 § 3 KPA - poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, iż w sytuacji, w której w postępowaniu administracyjnym wskutek odwołań złożonych przez stronę decyzje wydane w tym postępowaniu zostały wycofane z obrotu prawnego (uchylone) w wydanej w tym postępowaniu decyzji organ nie ma obowiązku zgodnie z art. 107 § 3 KPA odniesienia się do okoliczności i zarzutów zgłoszonych w postępowaniu, jeżeli odniósł się do nich w uzasadnieniach decyzji wydanych uprzednio i następnie uchylonych;
- art. 107 § 1 KPA - poprzez brak wskazania podstawy prawnej zaskarżonej decyzji.
Argumentując zasadność złożonej skargi w zakresie postawionych zarzutów strona skarżąca przywołała w zasadzie twierdzenia zawarte uprzednio w odwołaniu. Wyjaśniła nadto, że pomimo zastosowania w rozpoznawanej sprawie przepisów § 2 ust. 2 i ust. 4 rozporządzenia w sprawie usytuowania budynków, należało również zastosować tryb wynikający z art. 9 Prawa budowlanego, wywodząc, że ustawodawca w art. 7 ust. 2 nie przekazał właściwemu ministrowi kompetencji do ustalania warunków technicznych poza treścią rozporządzenia wykonawczego do ustawy ani kompetencji do określenia dodatkowych trybów realizacji odstępstw, o których mowa w art. 9. Wskazano przy tym, że ustawodawca nie przyznał również w inny sposób podmiotom, o których mowa w § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, kompetencji do określania w sposób wiążący warunków technicznych w sposób odmienny niż warunki techniczne ustalone przez właściwego ministra. Równocześnie, zgodnie z art. 9 ust. 3 pkt 4 i 5 ustawy Prawo budowlane, załącznikiem do wniosku o udzielenie przez właściwego ministra upoważnienia do wyrażenia zgody na odstępstwo powinny być m.in.:
- pozytywna opinia wojewódzkiego konserwatora zabytków w odniesieniu do obiektów budowlanych wpisanych do rejestru zabytków oraz innych obiektów budowlanych usytuowanych na obszarach objętych ochroną konserwatorską,
- w zależności od potrzeb - pozytywna opinia innych zainteresowanych organów,
co koresponduje z treścią przepisów § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. W rezultacie wskazano, że także z uwagi na treść art. 92 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, przepisy § 2 ust. 2-4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, mogą być wykładane jedynie w taki sposób, że opinie organów, o których mowa w § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia, wydane w stosownej formie powinny stanowić załączniki do wniosku, o którym mowa w art. 9 ust. 3 pkt 4 i 5 ustawy Prawo budowlane, natomiast nie wynika z nich możliwość dokonania odstępstwa od określonych w rozporządzeniu przez ministra warunków technicznych w innym trybie niż wynikający z art. 9 ustawy. Odmienny pogląd organu II instancji należy uznać za nieuzasadniony, gdyż przepisy § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia są przepisami o charakterze formalnym, a nie materialnym i nie ustalają warunków technicznych, nie są zatem przepisami techniczno-budowlanymi w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy. Brak natomiast udzielenia zgody, o której mowa w art. 9 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w przedmiotowej sprawie na występujące odstępstwa od przepisów powyższego rozporządzenia powoduje wadliwość wydanego bez takiej zgody pozwolenia na budowę.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 7 i 77 KPA strona skarżąca podniosła, że organ II instancji błędnie uznał, że treść ekspertyzy nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych kwestia negatywnego oddziaływania inwestycji na budynki sąsiednie powinna zostać zbadana w toku postępowania na udzielenie pozwolenia na budowę. Skoro bowiem inwestor w złożonym w postępowaniu oświadczeniu projektanta powołał się na przedmiotową ekspertyzę jako podstawę ustaleń w zakresie braku negatywnego oddziaływania na budynki sąsiednie, powinna ona znaleźć się w materiale dowodowym sprawy, także celem sprawdzenia, czy jej wnioski i ustalenia są zbieżne z oceną techniczną załączoną do projektu budowlanego, na którą powołuje się organ II instancji.
Strona skarżąca zarzuciła także, że organ II instancji nie odniósł się do zawartego w odwołaniu zarzutu naruszenia art. 155 KPA przy zmianie decyzji nr [...]w przedmiocie pozwolenia konserwatorskiego.
Za oczywiście błędną skarżąca spółka uznała przeprowadzoną przez Wojewodę wykładnię przepisu art. 107 § 3 KPA przyjętą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wywodząc, że organ odwoławczy wskazał, że większość zarzutów strony przedstawiana była wcześniej w postępowaniach dotyczących udzielenia "Q.P." sp. z o.o. pozwolenia na budowę i były omawiane w wydanych uprzednio w postępowaniach decyzjach. Skarżąca podniosła przy tym, że organ II instancji pomija, że decyzje te były następnie uchylane, wobec czego w obrocie prawnym nie istnieją, zaś decyzja organu I instancji powinna uwzględniać całość stanu faktycznego i prawnego istniejącego w chwili jej wydania. Przyjęcie, iż w sytuacji, w której w postępowaniu administracyjnym wskutek odwołań złożonych przez stronę decyzje wydane w tym postępowaniu zostały wycofane z obrotu prawnego (uchylone), w wydanej w tym postępowaniu decyzji organ nie ma obowiązku zgodnie z art. 107 § 3 KPA odniesienia się do okoliczności i zarzutów zgłoszonych w postępowaniu, jeżeli odniósł się do nich w uzasadnieniach decyzji wydanych uprzednio i następnie uchylonych należy uznać za oczywiste naruszenie powyższego przepisu. Wobec tego wskazano, że uzasadnienie decyzji organu I instancji nie wypełnia wymogów wynikających z powyższego przepisu w zakresie podania uzasadnienia faktycznego rozstrzygnięcia, w szczególności organ I instancji nie odniósł się w ogóle do okoliczności i zarzutów powołanych przez stronę w toku postępowania. Zaznaczono ponadto, że naruszenia art. 107 § 3 KPA poprzez jego niezastosowanie dopuścił się również organ II instancji, nie ustosunkowując się do zarzutu strony dotyczącego naruszenia art. 155 KPA przy zmianie decyzji nr [...] z dnia [...] r.
Wreszcie skarżąca spółka wskazała, że zgodnie z art. 107 § 1 KPA w związku z art. 140 KPA, treść decyzji organu odwoławczego powinna zawierać przytoczenie podstawy prawnej wydanej decyzji, przy czym, jak podnosi się w orzecznictwie i piśmiennictwie nie chodzi o podanie przez organ wyłącznie przepisów kompetencyjnych czy formalnych umocowujących go do wydania decyzji, jak to uczynił organ w zaskarżonej decyzji, lecz przede wszystkim o podanie właściwych przepisów prawa materialnego, czego organ nie uczynił.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i wywody prawne zawarte w kwestionowanej decyzji.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze organ II instancji podał, że w zaskarżonej decyzji nie stwierdził, iż "treść ekspertyzy nie ma znaczenia dla sprawy", lecz że dołączenie tej ekspertyzy nie jest wymagane przepisami prawa, "bowiem w projekcie budowlanym zawarto ocenę techniczną przeznaczonego do przebudowy budynku". Wyjaśnił przy tym, że organ nie może żądać spełnienia przez inwestora wymagań nieprzewidzianych przepisami prawa.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 107 § 3 KPA organ odwoławczy stwierdził, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób wyczerpujący odniesiono się do argumentacji przedstawionej przez stronę odwołującą się, z uwzględnieniem okoliczności mającej znaczenie w sprawie. Wskazał także, że argumentacja strony odwołującej się z niewielkimi modyfikacjami była powtarzana w kolejnych pismach procesowych.
Ustosunkowując się z kolei do zarzutu nieodniesienia do naruszenia art.155 KPA przy zmianie decyzji Nr [...] wyjaśniono, że decyzje Miejskiego Konserwatora Zabytków nie są rozstrzygnięciami, których zgodność z prawem może być badana w postępowaniu odwoławczym od decyzji o pozwoleniu na budowę. Wobec powyższego kwestia poprawności ich wydania nie może być przez ten organ analizowana.
W opinii Wojewody, również zarzut naruszenia przez organ odwoławczy przepisu art. 107 § 1 KPA poprzez brak wskazania podstawy prawnej zaskarżonej decyzji nie znajduje uzasadnienia. Jest to bowiem zarzut procesowy, nie mający żadnego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Wskazano przy tym, że z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika w sposób pełny i nie budzący wątpliwości podstawa materialna rozstrzygnięcia.
W piśmie procesowym z dnia 17 marca 2011 r. uczestnik postępowania – Q.P. spółka z o.o. wniosła o oddalenie niniejszej skargi, uznając wskazane w niej zarzuty za bezpodstawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Zgodnie zaś z art. 151 powyższej ustawy, w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.
Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, iż w niniejszej sprawie nie doszło do uchybień uprawniających do wyeliminowania z obrotu prawnego kwestionowanego rozstrzygnięcia.
W rozpoznawanej sprawie kontroli Sądu podlegała decyzja Wojewody z dnia [...] r. nr[...] , utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] r. nr[...] , którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono Q.P. sp. z o.o. pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na przebudowie budynku usługowo – handlowo – biurowego przy ul. O. [...] we W. W ocenie strony skarżącej kwestionowana decyzja została podjęta z naruszeniem art. 9 ust. 1 -3 oraz art. 32 ust. 1 pkt 1 i art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.; obecnie – t.jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.), naruszeniem § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), poprzez ich niezastosowanie oraz naruszeniem art. 7, 77 § 1, 107 § 1 i 3 KPA.
Powyższe zarzuty strony skarżącej w realiach niniejszej sprawy nie są uzasadnione. Stosownie bowiem do art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
W razie stwierdzenia naruszeń w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę (art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego).
Zgodnie zaś z ust. 4 tegoż artykułu, w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W powyższych regulacjach normatywnych określono zakres działania organu administracji architektoniczno – budowlanej przy zatwierdzaniu projektu budowlanego i wydawaniu pozwolenia na budowę. Do kompetencji tegoż organu należy sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wymaganiami ochrony środowiska. Do obowiązków organu należy również sprawdzenie kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia, a także sprawdzenie czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadająca właściwe uprawnienia budowlane. Projekt zagospodarowania działki lub terenu podlega natomiast sprawdzeniu tylko pod kątem zgodności z przepisami, w tym zwłaszcza techniczno – budowlanymi. Na tym etapie postępowania następuje również określenie obszaru oddziaływania obiektu, niezbędne do prawidłowego ustalenia stron postępowania (por. R.Dziwiński, P. Ziemski; Komentarz do art. 35 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, [w:] R. Dziwiński, P. Ziemski, Prawo budowlane. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2006, wyd. II). Przepis zaś z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego jednoznacznie ustala, że właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeżeli spełnione zostały wymagania, o których mowa powyżej oraz wówczas, gdy inwestor złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 32 ust. 4 pkt 1) lub złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności pozwolenia, o którym mowa w art. 23 i art. 23a ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej, jeżeli jest ono wymagane (art. 32 ust. 4 pkt 1a) lub też złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 2). Oznacza to więc, iż przepis art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, jak też możliwości wprowadzenia dalszych warunków, od których zależałoby wydanie tegoż pozwolenia (por. E. Radziszewski, Prawo budowlane. Przepisy i komentarz, Warszawa 2006, s. 129).
Badając - w kontekście powyższych uregulowań - zgodność z prawem zaskarżonej decyzji należało uznać, że organ nie tylko mógł, ale i miał obowiązek udzielenia pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji i dlatego zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, jest zgodna z prawem.
W niniejszej sprawie – wbrew zarzutom strony skarżącej – organy w toku prowadzonego postępowania nie naruszyły przepisu § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez ich niezastosowanie. Zgodnie bowiem z § 2 ust. 2 tegoż rozporządzenia, przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania: 1) budynków o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej 1.000 m2, 2) budynków o powierzchni użytkowej przekraczającej 1.000 m2, o których mowa w art. 5 ust. 7 pkt 1-4 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, wymagania , o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Dla budynków i terenów wpisanych do rejestru zabytków lub obszarów objętych ochroną konserwatorską na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ekspertyza, o której mowa w ust. 2, podlega również uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków (§ 2 ust. 4 tegoż rozporządzenia). W rozpoznawanej sprawie inwestor przedłożył sporządzoną przez dra inż. J.Z., dra inż. W. M. oraz mgra inż. R. R. ekspertyzę dotyczącą lokalizacji względem granicy działki, zadaszenia wejść do budynku oraz obniżenia wysokości pomieszczeń w ramach przebudowy oraz ekspertyzę dotyczącą stanu ochrony przeciwpożarowej w budynku usługowo – handlowo – biurowym przy ul. O.[...], opracowaną przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. R.J., które to ekspertyzy zostały uzgodnione przez: Miejskiego Konserwatora Zabytków (decyzją z dnia [...] r., Nr[...], zmienioną następnie w części decyzją tegoż organu z dnia [...] r., Nr[...] ), D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. (decyzją z dnia [...]r., Nr[...], skorygowaną postanowieniem z dnia [...] r.), D. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej (postanowieniem z dnia [...] r., Nr[...]), a także D. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (pismem z dnia [...] r.). Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie wskazane ekspertyzy zostały przedłożone do uzgodnienia i w konsekwencji pozytywnie zaopiniowane, w tym między innymi przez wojewódzkiego konserwatora zabytków, to uznać należy, że został zachowany wymóg, o którym mowa w § 2 ust. 2 i 4 powyższego rozporządzenia. Brak jest jednocześnie podstaw do podzielenia twierdzeń skarżącej spółki odnośnie do zaniechania zastosowania tych przepisów. Nadto wskazać należy, że przedłożone dla potrzeb niniejszego postępowania ekspertyzy są spójne, nie budzą wątpliwości interpretacyjnych oraz sporządzone zostały przez uprawnione podmioty. Wypada także podkreślić, że – wbrew twierdzeniom strony skarżącej – sporządzona przez R.J. ekspertyza została przez niego podpisana tak w części opisowej, jak i na rysunkach architektonicznych, stanowiących jej załącznik. Ponadto z treści ekspertyzy technicznej dotyczącej stanu ochrony przeciwpożarowej w budynku usługowo – handlowo – biurowym jednoznacznie wynika, że proponowane rozwiązania techniczne zapewniają odpowiedni stopień ochrony przeciwpożarowej w przedmiotowym budynku.
Wobec powyższego w okolicznościach niniejszej sprawy nie znajdują potwierdzenia podniesione w skardze zarzuty dotyczące niezgodności wnioskowanej inwestycji z przepisami. Także skarżąca spółka nie przywołała żadnych konkretnych okoliczności, który by to uzasadniały. Wyjaśnić przy tym należy, że kontroli Sądu podlegała decyzja w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, a nie legalność podjętych aktów administracyjnych w toku prowadzonej procedury uzgodnieniowej. Wobec tego bez znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy pozostają zarzuty kwestionujące prawidłowość zawartych w nich uzasadnień.
Nie można też zgodzić się z zarzutem strony skarżącej, że w rozpoznawanej sprawie mimo zastosowania § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, należało również zastosować tryb wynikający z art. 9 Prawa budowlanego. Zważyć przede wszystkim trzeba, że w powyższym przepisie przewidziano odstępstwa od przepisów techniczno – budowlanych, do których zalicza się warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie oraz warunki techniczne użytkowania obiektów budowlanych. W rozpoznawanej jednak sprawie – wbrew twierdzeniom strony skarżącej – inwestor spełnił wymagania techniczno – budowlane, o których mowa w powyższym rozporządzeniu w sposób wskazany w jego § 2 ust. 2. Przepis ten dopuszcza bowiem przy budowie budynków o powierzchni użytkowej przekraczającej 1.000m² (a takim jest niniejszy budynek przy ul. O. [...]) spełnienie przewidzianym rozporządzeniem wymagań w sposób inny, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Z tego też względu zastosowania wskazanego przepisu nie można utożsamiać z zaniechaniem spełnienia wymagań rozporządzenia, ale z ich spełnieniem, jednakże "w sposób inny", który to został przewidziany i uregulowany przez prawodawcę. Wobec tego zawarte w skardze twierdzenia co do konieczności zastosowania przepisu z art. 9 ust. 1-3 Prawa budowlanego nie znajdują potwierdzenia, gdyż w realiach rozpoznawanej sprawy, jak już wspomniano, nie zachodzi odstępstwo od przepisów techniczno – budowlanych.
Strona skarżąca zarzuciła nadto naruszenie przepisu z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, poprzez jego niezastosowanie, wywodząc, że organ I instancji nie podjął ustaleń, czy przed wydaniem pozwolenia na budowę wnioskowana inwestycja wymagała przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a okoliczność tę pominął organ II instancji. Powyższe twierdzenia należy w części podzielić. Przede wszystkim wypada wskazać, że istotnie w treści uzasadnienia podjętej decyzji organ I instancji nie wyjaśnił powyższej kwestii, jednakże wadliwość ta została sanowana przez organ II instancji, który w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że w przypadku omawianej inwestycji brak jest wymogu przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a zatem żądanie jej przeprowadzenie byłoby bezzasadne. Z tego też względu nie zasługuje na uwzględnienie twierdzenie skarżącej spółki, że kwestia ta została pominięta przez organ II instancji. Zaniechanie z kolei wyjaśnienia niniejszego zagadnienia w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej – w ocenie tutejszego Sądu – należy pojmować jako uchybienie nie mające istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż nawet w przypadku uwzględnienia przez organ I instancji tej okoliczności treść decyzji byłaby taka sama.
Nie znajduje także uzasadnienia twierdzenie skarżącego, że planowana inwestycja dotyczy także terenu działki nr[...]. Tak bowiem z mapy zasadniczej, jak i złożonego wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę wynika, że planowana inwestycja obejmuje działki [...], [...], [...] i[...]. Dla tych nieruchomości inwestor wykazał prawo do dysponowania nimi na cele budowlane. Z akt niniejszej sprawy wynika bowiem, że działka nr [...] należy do Q.P. sp. z o.o., z kolei jako tytuł prawny do dysponowania nieruchomością nr [...] i [...] inwestor wskazał na uzgodnienie z Zarządem Dróg i Komunikacji z dnia [...] r., natomiast dla działki nr[...]– uzgodnienie z Zarządem Zasobu Komunalnego z dnia [...]r. Powyższe oznacza, że spełniony został wymieniony w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego wymóg statuujący, że pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wypada przy tym wskazać, że ulokowania infrastruktury i instalacji wewnętrznych "na styku" między niniejszym budynkiem a budynkiem przy O. [...] nie stanowi naruszenia przepisów prawa, a nadto w żadnej mierze nie może być kwalifikowane jako przekroczenie granicy. Z akt niniejszej sprawy wynika bowiem, że żadne instalacje obsługujące budynek przy ul. O. [...] nie przechodzą poza granice działki należącej do inwestora.
Chybione są także w ocenie Sądu zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych, to jest art. 7, 77 § 1 oraz 107 § 1 i 3 KPA. Celem tychże regulacji prawnych jest nałożenie na organ administracji publicznej obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez zobligowanie organu prowadzącego postępowanie administracyjne nie tylko do rozpatrzenia całego materiału dowodowego, ale również do podjęcia czynności mających na celu zebranie tegoż materiału oraz udzielania informacji faktycznych i prawnych stronom postępowania. W doktrynie podkreśla się, że uzyskanie pełnego materiału dowodowego, to zebranie dowodów odnoszących się do wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy okoliczności. Nadto nałożony na organy obowiązek przeprowadzenia całego postępowania dowodowego co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie i nie może być przerzucony na stronę. W sytuacji jednak gdy strona przedstawi niepełny materiał dowodowy, organ ma obowiązek z własnej inicjatywy go uzupełnić (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006, s. 402-405).
W niniejszej sprawie decyzje organów obu instancji zostały podjęte po rzetelnie przeprowadzonych postępowaniach, a zebrany materiał dowody pozwalał na należyte ustalenie okoliczności faktycznych i prawnych. Prawidłowo organy przyjęły, że planowana inwestycja stanowi przebudowę, której definicja legalna został określona w art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem, przez przebudowę należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. W świetle powyższej regulacji przebudowa wyłączona została z pojęcia budowy ze względu na fakt, że wyróżnikiem budowy jest powstanie nowej substancji budowlanej w znaczeniu "zmiany charakterystycznych parametrów danego obiektu" – np. zwiększenie kubatury obiektu. W przypadku przebudowy natomiast może zmienić się, poprzez np. zmianę parametrów technicznych, układ funkcjonalny budynku - pod warunkiem, że parametry charakterystyczne zachowają swoją wielkość sprzed budowy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 827/10). Z akt rozpoznawanej sprawy jednoznacznie wynika, że planowana inwestycja nie zmieni charakterystycznych parametrów technicznych istniejącego obiektu. Także projektowana rozbiórka oficyny, która będąc integralnie związana (poprzez wspólne elementy konstrukcyjne, wspólny układ komunikacyjny, brak oddzielenia ścianą) z budynkiem przy ul. O.[...], stanowi jego część, nie doprowadzi do zmian w zakresie kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości bądź liczby kondygnacji. Jak słusznie zauważyły organy, na skutek przeprowadzenia wnioskowanych prac zmianie ulegną wyłącznie parametry użytkowe i techniczne obiektu. Takie zaś zmiany mieszczą się w zakresie normatywnej definicji przebudowy.
Godzi się także wyjaśnić, że - wbrew zarzutom skargi – organ II instancji nie wskazał, że treść ekspertyzy nie ma znaczenia dla sprawy. Stwierdził on jedynie bowiem, że w aktach administracyjnych znajduje się ocena techniczna do projektu budowlanego przebudowy budynku usługowo – handlowo – biurowego przy ul. O. [...], w której uwzględniono usytuowanie obiektu budowlanego w zwartej zabudowie. Oceniono nadto nośność konstrukcji, w tym fundamentów i orzeczono, że planowane zmiany, wykonywane zgodnie z projektem i ze sztuką budowlaną, nie naruszą stateczności obiektu oraz nie będą miały negatywnego wpływu na nośność i stateczność sąsiadujących budynków. Wobec tego organ odwoławczy słusznie uznał, że żądanie przedłożenia kolejnej ekspertyzy nie ma podstaw prawnych. Wyjaśnić bowiem należy, że zgodnie z § 206 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz zmiana przeznaczenia budynku powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego. Celem tegoż przepisu jest dokonanie oceny technicznej istniejącego stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem podłoża gruntowego wobec planowanej jego rozbudowy, przebudowy, nadbudowy czy zmiany przeznaczenia. Innymi słowy, ekspertyza, o której mowa w tejże regulacji, winna po pierwsze ukazywać stan techniczny objętego zamiarem inwestycyjnym budynku oraz zakres planowanych robót, a po wtóre określać zalecenia przy planowanych pracach modernizacyjnych, kolejność i rodzaj wykonywanych robót oraz ich wpływ na istniejący obiekt. Takie też elementy zawiera znajdująca się w aktach niniejszej sprawy "ocena techniczna", w której wskazano m.in., że wszystkie stropy są w dobrym stanie technicznym, w miejscach koniecznych wyburzeń, związanych z projektowaną funkcją obiektu należy przewidzieć stosowne wzmocnienia, fundamenty natomiast nie wymagają jakichkolwiek wzmocnień, a ich aktualna nośność jest wystarczająca do przyjęcia docelowych obciążeń. Podkreślono także, że przed rozpoczęciem jakichkolwiek robót wyburzeniowych, a szczególnie prac ziemnych, zaleca się wykonanie inwentaryzacji aktualnych ewentualnych uszkodzeń budynków bezpośrednio przyległych do budynku przebudowywanego, uzyskując protokolarne ich potwierdzeń, a podczas prac ziemnych należy odpowiednio zabezpieczyć wszelkie wykopy, aby nie spowodować naruszenia stateczności, zarówno budynku będącego przedmiotem przebudowy jak też sąsiednich budynków i ulic. Odnosząc się z kolei do twierdzeń strony skarżącej w przedmiocie istnienia istotnego ryzyka negatywnego oddziaływania planowanych zmian na jej budynek wyjaśnić należy, że przywołany powyżej przepis rozporządzenia, zamieszczony w dziale V, który odnosi się do bezpieczeństwa konstrukcji w fazie projektowania i wykonywania budynków, nie stoi na przeszkodzie nałożeniu obowiązku wykonania ekspertyzy także po wydaniu pozwolenia na budowę przed rozpoczęciem budowy, jak i w toku budowy w celu zapobieżenia zagrożeniom dla bezpieczeństwa budynków istniejących (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 1230/07).
Ustosunkowując się z kolei do zarzutu zaniechania odniesienia się przez organ II instancji względem zawartego w odwołaniu zarzutu dotyczącego naruszenia art. 155 KPA przy zmianie decyzji nr [...] stanowiącej pozwolenie konserwatorskie, wyjaśnić należy, że przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę, a nie kwestia zmiany w trybie art. 155 KPA decyzji nr[...] . Wbrew także zarzutom skargi kwestionowana decyzja Wojewody wskazuje, jakie przepisy tak prawa procesowego, jak i materialnego stanowiły podstawę orzekania tegoż organu.
Podkreślić ponadto trzeba, że integralną częścią decyzji administracyjnej jest jej uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie faktyczne wskazuje fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 § 3 KPA). Zdaniem J. Zimmermanna, prawidłowe uzasadnienie to takie, z którego wynika logiczny związek i zgodność z rozstrzygnięciem i jego treścią, brak wywodów sprzecznych lub rozbieżnych z rozstrzygnięciem, ścisłość i dokładność wywodów, ich zwięzłość i prostota ujęcia oraz kompletność motywów (por. J. Zimmermann, Motywy decyzji administracyjnej i jej uzasadnienie, Warszawa 1981, s.118-147). Celem uzasadnienia jest dokładne i kompletne przedstawienie motywów rozstrzygnięcia. Strona postępowania ma bowiem prawo do uzyskania pełnego wyjaśnienia przesłanek, którymi kierował się organ wydając decyzję. Z uzasadnienia powinno wynikać, że organ rozpoznający konkretną sprawę przeprowadził dokładną analizę stanu faktycznego, ustalił wszystkie zaistniałe w sprawie okoliczności, które miały znaczenie dla podjęcia decyzji, a także wyjaśnił znaczenie zastosowanej normy prawnej. Sporządzone w niniejszej sprawie uzasadnienia podjętych w toku prowadzonego postępowania administracyjnego decyzji zawierają powyżej wskazane elementy. Organy wyjaśniły bowiem podstawy prawne przyjętych rozwiązań w sposób wyczerpujący, tak aby strony mogły zrozumieć przesłanki i argumenty, którymi organ się kierował przy załatwianiu sprawy. Sporządzone uzasadnienia odzwierciedlają także poszczególne etapy prowadzonego postępowania administracyjnego, w tym postępowania dowodowego. Ich redakcja pozwalała nadto na kontrolę przez Sąd toku rozumowania organów wydających decyzje oraz motywów podjętych rozstrzygnięć.
W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, iż – wbrew stanowisku strony skarżącej – zaskarżona decyzja w sposób wystarczający do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy wyjaśniła wszystkie istotne okoliczności i nie zawiera uchybień, które wymagałyby wyeliminowania jej z obrotu prawnego. W szczególności organy administracyjne w sposób należyty uwzględniły treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29 października 2009 r. sygn. akt II SA/Wr 229/09 – wiążącego organy administracyjne i Sąd stosownie do art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – oraz prawidłowo umotywowały swoje stanowisko również i w tym względzie.
Konkludując, uznać należy, iż w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy też innego naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie uchybienia uprawniają sąd administracyjny do wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwego aktu administracyjnego.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd - na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło