II SA/Wr 273/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II sprawy ze skargi A. N. i S. N. na uchwałę Rady Gminy Walim z dnia 28 września 2011 r. nr X/52/2011 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Dziećmorowice, gm. Walim cz. I A i B postanawia: odrzucić skargę. A. N. i S. N. (dalej: skarżący), działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli do Sądu skargę na uchwałę Rady Gminy W. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi D., gm. W. cz. I A i B. W treści skargi zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wałbrzychu nr 2/2023 oraz utrzymującej ją w mocy decyzji nr 195/2023 Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Jak wynika z akt administracyjnych, wniesienie skargi zostało poprzedzone wezwaniem Rady Gminy W. (dalej: organ) przez pełnomocnika skarżących do usunięcia naruszenia interesu prawnego, przy piśmie z dnia 24 listopada 2023 r. (data nadania: 28 listopada 2023 r.). Pismem z dnia 8 grudnia 2023 r., doręczonym pełnomocnikowi skarżących 13 grudnia 2023 r., podpisanym przez Przewodniczącą Rady Gminy W., odniesiono się do ww. wezwania wskazując, że nie ma podstawy do udzielenia odpowiedzi na wezwanie, albowiem nie ma już wymogu wzywania do usunięcia naruszenia interesu prawnego przed zaskarżeniem uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 609 ze zm., dalej: u.s.g.). Z art. 101 ust. 1 u.s.g. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 czerwca 2017 r. wynika, że złożenie skargi na uchwałę organu gminy zwolnione jest z obowiązku uprzedniego wezwania tego organu do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie zaś z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 935) przepisy art. 52 i art. 53 p.p.s.a w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą oraz przepis art. 101 ust. 1 u.s.g. w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie ww. ustawy. Oznacza to, że w przypadku uchwał wydanych przed dniem 1 czerwca 2017 r. zastosowanie znajdują przepisy dotychczasowe. Zaskarżona w niniejszym postępowaniu uchwała została podjęta [...] września 2011 r. co oznacza, że wniesienie skargi poprzedzone musiało być wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, a do ustalania zachowania terminu do wniesienia skargi zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) w brzmieniu przed wskazaną wyżej nowelizacją. Zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g. (w brzmieniu przed nowelizacją, t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 446 z późn. zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Stosownie zaś do treści art. 53 § 2 p.p.s.a. (w brzmieniu przed nowelizacją, t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.), w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. ma zastosowanie do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. Oznacza to, że skargę do sądu administracyjnego na uchwałę bądź zarządzenie organu gminy, w przypadku gdy organ ten udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia, należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi na to wezwanie, natomiast jeżeli organ nie udzielił takiej odpowiedzi to termin ten upływa z sześćdziesiątym dniem od daty złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenie prawa zatem rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta (Uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OPS 2/07, dostępne w CBOSA). Z akt niniejszej sprawy wynika, że pełnomocnik skarżących pismem z dnia 24 listopada 2023 r., nadanym w dniu 28 listopada 2023 r., wystosował do Rady Gminy W. wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego, dokonane zaskarżoną uchwałą. W odpowiedzi na ww. poinformowano pełnomocnika skarżących pismem z dnia 8 grudnia 2023 r., podpisanym przez Przewodniczącą Rady Gminy W., że zgodnie z obowiązującym stanem prawnym nie ma podstawy do udzielenia odpowiedzi na wezwanie, albowiem nie ma już wymogu wzywania do usunięcia naruszenia interesu prawnego przed zaskarżeniem uchwały. Pismo to nie zawiera merytorycznego stanowiska Rady Gminy W. w sprawie wezwania pełnomocnika skarżących do usunięcia naruszenia interesu prawnego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowane jest stanowisko, zgodnie z którym, w przypadku wezwania do usunięcia naruszenia prawa, w związku z podjęciem uchwały w sprawie planu miejscowego, odpowiedź taka musi przybrać formę uchwały rady uwzględniającej lub odmawiającej uwzględnienia wezwania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2018 r., II OZ 982/18, dostępne w CBOSA). Podkreśla się ponadto, że do udzielenia odpowiedzi upoważniona jest tylko rada gminy działająca jako organ kolegialny. Zatem w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa winna zapaść uchwała, której wykonanie może być dopiero powierzone wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi), jako organowi wykonawczemu rady (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2011 r., I OSK 1049/10, dostępne w CBOSA). Z akt sprawy nie wynika więc, aby skarżący otrzymali od organu odpowiedź na to wezwanie. Nie można bowiem uznać, aby pismo Przewodniczącej Rady Gminy W. z dnia 8 grudnia 2023 r. stanowiło odpowiedź na wywiedzione przez pełnomocnika skarżących wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego zaskarżoną uchwałą. Pismo to nie jest uchwałą organu, a wyłącznie stanowiskiem Przewodniczącej Rady, informującym o braku podstawy do udzielenia odpowiedzi na wezwanie. Nie można go było więc uznać za odpowiedź Rady Gminy W. na wystosowane przez pełnomocnika skarżących wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego spowodowanego zaskarżoną uchwałą, a jedynie za pismo o charakterze informacyjnym – niewpływające na bieg terminu do wniesienia przedmiotowej skargi. W związku z powyższym Sąd przyjął, że w niniejszej sprawie obowiązywał skarżących sześćdziesięciodniowy termin na złożenie skargi do sądu administracyjnego, liczony od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia interesu prawnego w dniu 28 listopada 2023 r. (data nadania). W konsekwencji, w niniejszej sprawie termin na wniesienie skargi do Sądu upływał w dniu 27 stycznia 2024 r. Jeżeli jednak ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. W związku z tym, iż ostatni dzień terminu przypadł na sobotę, termin do wykonania czynności wskazanych w wezwaniach zakończył się z upływem dnia 29 stycznia 2024 r. Zgodnie zaś z urzędowym poświadczeniem przedłożenia (k. 34 akt sądowych) dokumentu elektronicznego, przy którym na skrzynkę ePUAP organu doręczono przedmiotową skargę, pełnomocnik organu nadał pismo w dniu 10 marca 2024 r., a więc z uchybieniem wskazanego wyżej 60-dniowego terminu. Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a, Sąd odrzuca skargę po upływie terminu do jej wniesienia. Odnosząc się zaś do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wałbrzychu nr 2/2023 oraz utrzymującej ją w mocy decyzji nr 195/2023 Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zawartym w treści skargi, Sąd wyjaśnia, że zaistnienie przesłanki do odrzucenia skargi wykluczało w niniejszej sprawie badanie dopuszczalności wstrzymania ww. aktów (tym bardziej, że decyzje, o wstrzymanie których wystąpił pełnomocnik strony skarżącej, nie zapadły w granicach sprawy, w której wniesiono skargę). Merytoryczne rozpoznanie wniosków zawartych w skardze jest bowiem uwarunkowane skutecznym wniesieniem skargi do Sądu. W tym stanie rzeczy, Sąd na mocy art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.