II SA/Wr 318/21

PostanowienieWSA we Wrocławiu2021-08-10

Skład orzekający: Halina Filipowicz-Kremis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie była stroną w postępowaniu administracyjnym i nie posiada interesu prawnego, może wnieść skuteczną skargę do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez podmiot, który nie posiada legitymacji skargowej, czyli interesu prawnego, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Brak interesu prawnego jest oczywisty, gdy decyzja administracyjna nie dotyczy bezpośrednio praw i obowiązków skarżącego, a skarżący nie jest stroną postępowania.
Stan faktyczny
B. M. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wykonania okna połaciowego bez pozwolenia na budowę. Skarżąca twierdziła, że dowiedziała się o decyzji od córki i że organ odmówił jej doręczenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że skarżąca nie była stroną postępowania, ponieważ nie jest już właścicielką lokalu, w którym wykonano okno. Wyłącznym właścicielem jest jej córka, E. M., która również zaskarżyła decyzję.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 10 sierpnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we [...] z dnia [...] października 2020 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wykonania okna połaciowego bez pozwolenia na budowę postanawia: odrzucić skargę. B. M. pismem z dnia [...] lipca 2021 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we [...] z dnia [...] października 2020 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wykonania okna połaciowego bez pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu podniosła, że o wydaniu zaskarżonej decyzji dowiedziała się od córki w dniu [...] czerwca 2021 r. W tym dniu zwróciła się do organu o doręczenie decyzji. Wskazuje, że organ odmówił jej doręczenia decyzji. Skarżąca się z tym nie zgadza. Uważa, że jest strona postępowania. Wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji w części stwierdzającej, że jej córka E. M. jest inwestorem wykonania okna połaciowego w lokalu nr [...] budynku przy ul. [...] nr [...] w [...]. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] lipca 2021 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o odrzucenie skargi. Organ wskazał, że po zapoznaniu się z treścią skargi nie znalazł podstaw do jej uwzględnienia w trybie samokontroli. Merytoryczne wyjaśnienie powodów wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia zostało zawarte w uzasadnieniu decyzji. Organ wskazał, że skarżąca nie ma przyznanego statusu strony w postępowaniu. Jak wynika z księgi wieczystej lokalu nr [...] budynku przy ul. [...] nr [...] w [...] obecnie skarżąca nie dysponuje już prawem własności lokalu. Wyłącznym właścicielem lokalu jest córka skarżącej – E. M. Jak wiadomo Sądowi z urzędu, E. M. zaskarżyła decyzję DWINB we [...] z dnia [...] października 2020 r., nr. [...] w terminie otwartym do jej zaskarżenia. Sprawa ze skargi E. M. została zarejestrowana pod sygn. II SA/Wr 592/20. Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2020 r. tut. Sąd odrzucił skargę. W uzasadnieniu wskazał, że skarżąca wezwana do uzupełnienia braków formalnych ich nie uzupełniła. Takiej skardze nie mógł zostać nadany dalszy bieg. Postanowienie jest nieprawomocne. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735), dalej "k.p.a.", stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Z kolei w myśl art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Stosownie do treści art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Z kolei zgodnie z § 2 uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Tym samym niezbędną przesłanką do wniesienia skargi jest posiadanie interesu prawnego czyli istnienie normy prawa materialnego, na podstawie której określona osoba może domagać się konkretyzacji uprawnień lub obowiązków bądź żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu ochrony jego sfery praw i obowiązków przed naruszeniami dokonanymi tym aktem i doprowadzenia tego aktu do stanu zgodnego z prawem. W celu ustalenia interesu prawnego, a tym samym możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego, niezbędnym jest istnienie związku o charakterze materialnym pomiędzy sytuacją faktyczną danego podmiotu, a normą prawa materialnego. Interes prawny musi być interesem indywidualnym strony i dotyczyć bezpośrednio jej praw i obowiązków (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2010 r., I OSK 1465/10, dostępny w Centralnej Bazie). Niemniej jednak odnosząc się do zakresu przedmiotowej skargi wskazać należy, że nie jest sporne, iż skarżąca B. M. nie była stroną postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji. Jak wynika z księgi wieczystej lokalu nr [...] budynku przy ul. [...] nr [...] w [...] obecnie skarżąca nie dysponuje już prawem własności lokalu. Wyłącznym właścicielem lokalu jest córka skarżącej – E. M. W piśmiennictwie prezentowany jest pogląd, iż osoba, która nie posiada interesu prawnego, nie może poszukiwać ochrony na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego. W rezultacie, skarga wniesiona przez podmiot, który a limine nie może mieć legitymacji skargowej, podlega odrzuceniu (zob: J. Tarno [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2006 r., str. 135). Jak wynika z treści decyzji DWINB nr [...] zarówno ta decyzji jak i decyzja organu I instancji orzekały o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wykonania bez pozwolenia na budowę okna połaciowego w lokalu nr [...] budynku przy ul. [...] nr [...] w [...]. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji (str. 9-10) wynika, że organy nadzoru budowlanego ustaliły w trakcie postępowania dowodowego, że inwestorem prac polegających na wykonaniu okna połaciowego w lokalu nr [...] była E. M. Wobec tego obie decyzje wydane w sprawie nie dotyczyły interesu prawnego B. M. W ocenie Sądu, brak jest zatem w tej sytuacji podstaw do wniosku, iż B. M. posiada interes prawny do wniesienia skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we [...] z dnia [...] października 2020 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wykonania okna połaciowego bez pozwolenia na budowę. W przypadku, gdy brak interesu prawnego jest oczywisty istnieje podstawa do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej – art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 15 lutego 2017 r., sygn. II OSK 264/17) i mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności, na podstawie art. 58 §1 pkt 6 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło