II SA/Wr 356/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia NSA Halina Kremis Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant Agata Szlachetka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 września 2012 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie budowy budynku handlowo-usługowego niezgodnie z przepisami I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. na rzecz r. pr. E. M. tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu łączną kwotę 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i 20/100) w tym 23% VAT. Decyzją z dnia [...]r. organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie w sprawie budowy budynku usługowo – handlowego niezgodnie z obowiązującymi przepisami. W uzasadnieniu organ wskazał, że wszczęcie postępowania z urzędu zostało poprzedzone pismami skarżącego z wnioskiem o kontrolę obiektu oraz zgłoszeniem nieprawidłowego oddziaływania na nieruchomość skarżącego, przy czym wójt przekazując to pismo do organu wskazał, że oględziny nie potwierdziły zanieczyszczenia studni skarżącego. Jak ustalono, inwestor wybudował budynek gospodarczy w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia 16 czerwca 2008 r. Na podstawie dowodu z oględzin ustalono, że budynek ten służy do składowania sprzętu i maszyn rolniczych. Obiekt został zgłoszony do użytkowania, bez sprzeciwu organu. Obiekt wykonany został zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym. Nie stwierdzono lokalizacji obiektu usługowo-handlowego. Inwestor posiada gospodarstwo rolne o obszarze 160 ha i korzysta z licznych maszyn rolniczych. Postępowanie w sprawie budowy okazało się więc bezprzedmiotowe. W odwołaniu skarżący zarzucił, że organ I instancji nie wyjaśnił, czy prowadzony przez inwestora prywatny [...] o nazwie [...] funkcjonuje zgodnie z ustaleniami planu miejscowego. W budynku prowadzona była działalność gospodarcza. Skarżący dołączył wydruk wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, prowadzonej przez inwestora od 4 lutego 2008 r. w zakresie sprzedaży hurtowej maszyn i urządzeń rolniczych oraz dodatkowego wyposażenia, pod adresem inwestora. Budynek usytuowany jest na terenie [...]. Skarżący nie twierdził w sposób pewny, że działalność ta jest obecnie prowadzona w tym budynku. Jednak dokonuje się tam naprawy sprzętu, co wywołuje uciążliwy hałas. Zaskarżoną decyzją organ utrzymał powyższą decyzję w mocy. Organ przytoczył dotychczasowe ustalania i zaakceptował oceny zawarte w decyzji I instancji. Budynek gospodarczy na sprzęt i maszyny rolnicze został wybudowany w oparciu o pozwolenie na budowę z 2008 r. i zgodnie z warunkami tego pozwolenia. Nie było więc podstaw do stosowania art. 51 ustawy Prawo budowlane. Oznaczało to bezprzedmiotowość postępowania w sprawie wybudowania budynku zgodnie z przepisami. Odwołanie było bezzasadne. Budowa nie wymagała zgody właściciela sąsiedniej działki. Przedmiotem sprawy nie była zmiana sposobu użytkowania tego budynku. W skardze do sądu administracyjnego skarżący powtórzył i rozwinął dotychczasowe zarzuty. Zarzucił naruszenie art. 7, 77, 80, 86 i 107 § 3 k.p.a., ewentualnie art. 65 § 1 k.p.a., ponadto naruszenie art. 28 w związku z art. 29 prawa budowlanego oraz art. 71 tej ustawy. Jak wywodził skarżący, inwestor od początku chciał wybudować budynek usługowo-handlowy w celu prowadzenia w nim działalności gospodarczej, jednak będąc świadomy niezgodności tego zamierzenia z planem miejscowym (teren zabudowy jednorodzinnej) uzyskał zgodę na budowę budynku gospodarczego związanego z prowadzonym przez siebie gospodarstwem rolnym. Wybudowanie budynku i zarejestrowanie działalności gospodarczej nastąpiło w tym samym roku. Organ powinien wyjaśnić, czy inwestor prowadzi działalność gospodarczą również w oparciu o dowód z przesłuchania skarżącego. Skoro organ ustalił, że nastąpiła zmiana sposobu użytkowania budynku, powinien wszcząć odpowiednie postępowanie. Skarżący dołączył wypis z planu miejscowego, który przewiduje dla terenów MN uzupełniające przeznaczenie pod usługi m.in. z zakresu handlu i rzemiosła usługowego nieuciążliwego oraz budynki gospodarcze, przy czym pod to przeznaczanie można przeznaczyć do 20% powierzchni działki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. W uzupełnieniu skargi ustanowiony dla skarżącego radca prawny podtrzymał dotychczasowe twierdzenia, zarzuty i wnioski, w szczególności odnośnie naruszenia art. 70 i art. 71a prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Organ pominął w rozważaniach kwestię posiadania przez skarżącego przymiotu strony (art. 28 k.p.a.). Aprobując poglądy prawne wyrażone w wyroku NSA sygn. akt II OSK 679/07 i glosie M. Laskowskiej – Gdańskie Studia Prawnicze – Przegląd orzecznictwa, 2007 nr 3 poz. 4 ,,Interes prawny właściciela nieruchomości sąsiedniej w sprawie legalizacji obiektu budowlanego", należałoby wymagać od skarżącego wskazania konkretnego przepisu materialnego prawa administracyjnego z którego wywodzi swój przymiot strony. Nie są tutaj wystarczające same przepisy prawa cywilnego z zakresu prawa sąsiedzkiego bądź przepisy chroniące interes publiczny (art. 5 ust. 1 pkt 1-8 prawa budowlanego, plan miejscowy), z których nie wypływa interes indywidualny i bezpośredni. Skarżący nie kwestionuje ustalenia organów, że budynek inwestora nie oddziaływuje na nieruchomość skarżącego. O ile skarżący powołuje się na uciążliwość związaną z hałasem, to wiąże ją ze sposobem użytkowania budynku bądź z zarzutem naruszenia art. 65 § 1 k.p.a. Tego ostatniego zarzutu skarżący nie rozwija w uzasadnieniu skargi. Zgłoszenie tego zarzutu stoi w sprzeczności z twierdzeniem o braku bezprzedmiotowości postępowania przed organem nadzoru budowalnego. Organ trafnie podniósł, że prowadząc postępowanie w sprawie legalności budowy budynku, nie mógł stosować przepisów prawnych dotyczących innej postaci samowoli (powołany w skardze art. 71a prawa budowlanego). Organ nie mógł prowadzić postępowania wyjaśniającego poza przedmiotem postępowania w sprawie, tym bardziej gdy skarżący w odwołaniu wycofał się z twierdzenia, że inwestor prowadzi w budynku działalność gospodarczą, potwierdzając w ten sposób dotychczasowe ustalenia organu. Twierdził jedynie, że użytkując budynek zgodnie z przeznaczeniem określonym w pozwoleniu na budowę, skarżący emituje nadmierny hałas. Organ trafnie stwierdził, że prowadzone postępowanie dotyczyło sprawy stosowania art. 51 ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623). Należy przypomnieć, że przesłanki stosowania tego przepisu ustanawia art. 50 ust. 1 ustawy. W realiach nin. sprawy organ rozważał przypadki wymienione w art. 50 ust. 1 pkt 4. Badając legalność budowy uprzednio wykluczył stosowanie art. 48 ustawy, skoro inwestor posiadał pozwolenie na budowę. Organ nie ustalił, aby obiekt został wybudowany w sposób naruszający pozwolenie na budowę bądź przepisy. Nie miały znaczenia twierdzenia skarżącego, że inwestor wybudował obiekt z góry powziętym zamiarem zmiany sposobu jego użytkowania. Jak zaznaczono, postępowanie nie dotyczyło sprawy stosowania art. 71a ustawy, gdzie twierdzenie takie byłoby istotne dla wyjaśnienia. Wszczęte z urzędu postępowanie z art. 51 ustawy zakończyć się mogło decyzją merytoryczną (art. 51 ust. 1 pkt 1-3, ust. 3-5, por. wyrok II OSK 15/09) bądź decyzją umarzającą postępowanie jako bezprzedmiotowe wobec braku przesłanek stosowania tych przepisów. Skoro organ prawidłowo ustalił nieistnienie tych przesłanek, to zaskarżona decyzja nie naruszała prawa. Dlatego i zgodnie z art. 151 oraz art. 250 p.p.s.a. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzeczono jak w sentencji. PM 25.10.2012 r.