II SA/Wr 399/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Kremis (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Alicja Palus Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 października 2016 r. sprawy ze skargi D.W., M.W., M.W. i J.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę w całości. U Z A S A D I E N I E Postanowieniem z [...] r., nr [[...]], Naczelnik Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miejskiego w T. działając z upoważnienia Burmistrza T., odmówił wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego dla działek nr 96/1, nr 96/2, nr 66, nr 26/1 i nr 26/2 AM - 1, obręb N.D.. W uzasadnieniu organ przytoczył treść przepisu art. 61a § 1 K.p.a. i wskazał, powołując się na treść art. 61a kpa, że nie można wszcząć postępowania gdy w tej samej sprawie toczy się już postępowanie. Z treścią tego postanowienia nie zgodzili się D.W., M.W., M.W. i J.W. wnosząc od niego zażalenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu wskazało na ustalony w sprawie stan faktyczny. Podniosło, że decyzją z dnia [...] r. Burmistrz Gminy T. dokonał rozgraniczenia nieruchomości, oznaczonej jako działka gruntu 96/1 AM 1 z działką gruntu nr 71, AM 1 obręb N.D., z działką gruntu nr 61/1, AM 1 obręb N.D., z działką nr 26/1 AM 1, obręb N.D., z działką gruntu nr 66 obręb N.D., AM 1; decyzja stała się ostateczna i została zaskarżona do sądu powszechnego; decyzją z dnia [...] r. (NR [...]) Burmistrz Gminy T. umorzył postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości oznaczonej jako działka nr 26/2 AM 1, położonej w N.D. z uwagi na brak interesu prawnego; decyzją z dnia [...] r. ([...]) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, że skarżone postanowienie odpowiada przepisom prawa materialnego i procesowego. Przytoczyło brzmienie przepisu art. 61 i art. 61a K.p.a. i stwierdziło, że w sytuacji, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Na to postanowienie służy zażalenie. Dowodziło, w literaturze przedmiotu i orzecznictwie sądowoadministracyjnym zgodnie przyjmuje się, że do wskazanych w art. 61a § 1 K.p.a. "innych uzasadnionych przyczyn", które stanowią podstawę do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, zaliczyć należy sytuację, w której w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy. W świetle powyższego, przenosząc dotychczasową argumentację na grunt rozpoznawanej sprawy podniosło, że wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego jest niedopuszczalne z dwóch przyczyn. Po pierwsze decyzją z dnia [...] r. Burmistrz Gminy T. dokonał rozgraniczenia nieruchomości, oznaczonej jako działka gruntu 96/1 AM 1 z działką gruntu nr 71, AM 1 obręb N.D., z działką gruntu nr 61/1, AM 1 obręb N.D., z działką nr 26/1 AM 1, obręb N.D., z działką gruntu nr 66 obręb N.D., AM 1 oraz działki 96/2 AM 1, obręb N.D.. W stosunku zaś do działki nr 26/2 decyzją z dnia [...] r. ([...]) kolegium utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] r. (NR [...]) umarzającą postępowanie rozgraniczeniowe. Prowadzenie zatem ponownie postępowania rozgraniczeniowego w stosunku do tych samych nieruchomości zmierzało by do wydania decyzji w sprawie już raz rozstrzygniętej decyzją administracyjną. Skutkowało by to wydaniem decyzji nieważnej. Zgodnie bowiem z treścią art. 156 par. 1 pkt 3 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Po drugie wzmiankowana decyzja została zaskarżona do sądu powszechnego i obecnie przed tym sądem toczy się postępowanie w przedmiocie rozgraniczenia wskazanych wyżej nieruchomości. W rezultacie wszczęcie i prowadzenie postępowania rozgraniczeniowego w stosunku do nieruchomości działek 96/1, 96/2. 66, 26/1 i 26/2 jest niedopuszczalne. Reasumując, zdaniem kolegium organ pierwszej instancji prawidłowo podmówił wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego. W skardze na ostateczne postanowienie D., M., M. i J.W. wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu pierwszej instancji, domagali się nadto rozgraniczenia nieruchomości opisanych w petitum skargi. Zarzucili, że pracownicy kolegium, w szczególności wskazani w piśmie działając wspólnie i w porozumieniu z gminą i starostą działają na szkodę interesu publicznego, społecznego i Rzeczpospolitej Polskiej, a także strony skarżącej, naruszając prawo własności skarżących. Szerokie uzasadnienie skargi polemizuje (w znacznej części) z prowadzonymi przez organy poprzednimi postepowaniami w sprawie rozgraniczenia. W związku z powyższym (zdaniem skarżących) organy w sposób rażący naruszyły prawo. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. podtrzymało w całości argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniosło o oddalenie skargi, a także dodało, że całość argumentacji została zawarta w uzasadnieniu skarżonego postanowienia, a w skardze nie zostały wskazane żadne nowe okoliczności, istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Wojewódzki sąd administracyjny zważył,: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej, pod względem jej zgodności z prawem. Zatem badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa (materialnego i procesowego) w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy oraz trafność wykładni tych przepisów. Sąd nie bada zatem ani celowości, ani słuszności zaskarżonego rozstrzygnięcia, a może jedynie stwierdzić, czy w świetle ustalonego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego (w dacie podejmowania zaskarżonych decyzji) dopuszczalne było wydanie zaskarżonego aktu. Uwzględnienie skargi następuje jedynie w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] r. Przeprowadzona przez sąd kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że zarówno zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie odpowiadają prawu. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 367, ze zm.), zwanej dalej K.p.a. Stosownie do treści art. 61a § 1 K.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z treści przytoczonego przepisu wynika zatem wprost, że organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego wtedy, gdy spełnione są następujące przesłanki, tj. gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione do organu administracji publicznej; przez osobę niebędącą stroną lub postępowanie nie może być wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn. Dodać można, że ustawodawca w art. 61a § 1 K.p.a. wprowadził dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Pierwszą z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, a drugą zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61a § 1 K.p.a. jest zaistnienie m.in. "innych uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających wszczęcie postępowania i pomimo, że przyczyny te nie zostały w przywołanym przepisie skonkretyzowane to należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, tj. przykładowo żądanie dotyczy sprawy, która nie podlega załatwieniu w formie decyzji administracyjnej; wniosek dotyczy żądania wszczęcia postępowania w sprawie rozstrzygniętej już decyzją lub w której toczy się postępowanie przed właściwym organem administracji; żądanie wniesiono po upływie terminu określonego w ustawie dla dochodzenia określonych praw. W świetle powyższego oczywistym jest, że sformułowanie "inna uzasadniona przyczyna" dotyczy sytuacji, które w sposób niewątpliwy stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. Z taką sytuacją będziemy mieli do czynienia niewątpliwie wówczas, gdy żądanie wszczęcia postępowania dotyczy sprawy, w której sprawa dotycząca tego samego przedmiotu, między tymi samymi stronami jest w toku, albo wydano w sprawie rozstrzygnięcie, lub też brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia zgłoszonego żądania (por. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 2159/12 – Lex nr 1497293; wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 września 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 141/14 – Lex nr 1510890). W przypadku spełnienia niezależnych, samodzielnych przesłanek, o których stanowi art. 61a § 1 K.p.a. organ ma normatywny obowiązek wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że zasadnie organy procedujące w sprawie uznały, że zaistniała przeszkoda uniemożliwiająca wszczęcie postępowania wobec zawisłości postępowania administracyjnego objętego wnioskiem. Dla oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia istotne znaczenie ma bowiem fakt, że z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego wynika, iż postępowanie dotyczące rozgraniczenia objętych wnioskiem działek 96/1, nr 96/2, nr 66, nr 26/1 i nr 26/2 AM - 1, obręb N.D. (w danie złożenia wniosku) bądź było w toku, bądź zostało zakończone decyzjami posiadającymi przymiot ostateczności. Organ I instancji wszczął bowiem postanowieniem z dnia [...] r. postępowanie w sprawie rozgraniczenia działek 96/2, 96/1 z działką 61/1, 61, 26/1 i 26/2 i sprawa rozgraniczenia w czasie wydawania kontrolowanych postanowień była w toku. Natomiast odnośnie do działki 26/2 Burmistrz T. odmówił wszczęcia postępowania z powodu braku bezpośredniego sąsiedztwa z przedmiotem współwłasności stron. Jak dalej wskazują akta administracyjne decyzją z dnia [...] r. (nr [...]) organ pierwszej instancji umorzył postepowanie odnośnie do rozgraniczenia działek gruntu 96/1 i 71, z działką 61/1, z działką 66; działki 96/2 z działką 26/1, z działką 66. Zauważyć należy nadto, że instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się aktem formalnym, a nie merytorycznym. Analizując zatem wniosek w tej sprawie należało uznać, że w sprawie zachodziła tożsamość spraw. Już tylko wstępne porównanie zawartości akt administracyjnych (wniosków strony z dnia 23 sierpnia 2012 r. i wydanych aktów administracyjnych) wskazuje, że dotyczą one tego samego przedmiotu postępowania. Zdaniem Sądu, poczynione ustalenia faktyczne, były wystarczające do uznania, że żądanie wszczęcia postępowania jest bezzasadne. Co także istotne (jak wynika z samej treści skargi) w istocie wniesienie wniosku, a obecnie tejże skargi, wynika stąd, ze strona nie może pogodzić się z treścią zapadłych do tej pory rozstrzygnięć w przedmiocie objętych petitum skargi działek. Polemizuje z dotychczasowym sposobem prowadzenia postepowań. W konkluzji, zdaniem sądu, dążeniem skarżących jest zmiana zapadłych dotychczas rozstrzygnięć w tym samym przedmiocie. W świetle powyższego Sąd uznał, że zaskarżone postanowienia nie naruszają przepis art. 61a K.p.a. Z tego też względu na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji