II SA/Wr 502/13

WyrokWSA we Wrocławiu2013-10-07

Skład orzekający: Alicja Palus, Ireneusz Dukiel, Anna Siedlecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa wznowienia postępowania administracyjnego z powodu braku przymiotu strony, bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, jest zgodna z prawem, gdy istnienie interesu prawnego nie jest oczywiste?
Ratio decidendi
Odmowa wznowienia postępowania administracyjnego z powodu braku przymiotu strony może nastąpić jedynie wtedy, gdy brak ten jest oczywisty i nie budzi wątpliwości. Jeśli ustalenie przymiotu strony wymaga analiz i wyjaśnień, organ powinien wznowić postępowanie, aby zbadać interes prawny wnioskodawcy w sposób zapewniający czynny udział strony. Odmowa wznowienia bez takiego postępowania stanowi istotne naruszenie prawa procesowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku wspólników spółki cywilnej A. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o stwierdzeniu wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego z 1983 r. Organy administracji odmówiły wznowienia, uznając, że wnioskodawcy nie posiadają przymiotu strony, ponieważ jedynie dzierżawią teren, a beneficjentem decyzji jest Agencja Nieruchomości Rolnych. Wspólnicy spółki zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa wodnego, twierdząc, że posiadają interes prawny i byli uznawani za stronę w innych postępowaniach. WSA we Wrocławiu uchylił postanowienia organów obu instancji, uznając, że odmowa wznowienia bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego była niezasadna.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia 9 maja 2013 r. oraz poprzedzające je postanowienie Starosty P. z dnia 5 lutego 2013 r. Orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alicja Palus Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Dukiel – spr. Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant Asystent sędziego Malwina Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 września 2013 r. sprawy ze skargi M. M. i J. G.- wspólników spółki cywilnej A. na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia 9 maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postepowania I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Starosty P. z dnia 5 lutego 2013 r., nr [...]; II. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Po sprecyzowaniu żądania zawartego w piśmie z dnia 29 listopada 2011 r. zatytułowanym "Odwołanie od decyzji Starosty P. z dnia 10 października 2011 r., znak sprawy [...]", Dyrektor RZGW pismem z dnia 17 grudnia 2012 r. przekazał Staroście P. wniosek J. G. oraz M. M. - wspólników spółki cywilnej A. o wznowienie postępowania w sprawie decyzji Wojewody L. z dnia 22 września 1983 r., znak: [...]. Motywując zasadność przekazania tego wniosku Dyrektor RZGW wyjaśnił, że wyrokiem z dnia 28 czerwca 2012 r., sygn. akt II SA/Wr 260/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił postanowienie Dyrektora RZGW z dnia 20 lutego 2012 r., znak: [...]. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia WSA nakazał wezwać na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. podmiot wnoszący do sprecyzowania treści swojego żądania, tj. czy składa odwołanie od decyzji, czy też w istocie domaga się wznowienia postępowania w sprawie. Wykonując zalecenia zawarte w tym orzeczeniu pismem z dnia 8 listopada 2012 r., Dyrektor RZGW wezwał wnoszących podanie do sprecyzowania jego treści. W udzielonej odpowiedzi przy piśmie z dnia 18 listopada 2012 r. wspólnicy spółki oświadczyli, że ich żądanie zawarte w piśmie z dnia 29 listopada 2011 r. jest wnioskiem o wznowienie postępowania przez Starostę P. w sprawie decyzji Wojewody L. z dnia 22 września 1983 r. znak [...], ponieważ nie brali udziału w postępowaniu bez własnej winy (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Po przekazaniu sprawy pismem z dnia 14 stycznia 2013 r. Starosta P. wezwał wspólników spółki cywilnej o wskazanie, czy złożony przez nich wniosek dotyczy decyzji ostatecznej Starosty P. z dnia 10 października 2011 r., znak: [...], stwierdzającej po ponownym rozpatrzeniu sprawy wygaśniecie decyzji Wojewody L. z dnia 22 września 1983 r. – pozwolenia wodnoprawnego udzielonego Zakładowi Produkcji Rybackiej w P. (następca prawny zakładu – Agencja Nieruchomości Rolnych) na szczególne korzystanie z wód w zakresie korzystania ze Stawów P. oraz o sprecyzowanie daty, kiedy dowiedzieli się o tej decyzji. W udzielonej odpowiedzi przy piśmie z dnia 24 stycznia 2013 r. wspólnicy spółki potwierdzili, że ich żądanie dotyczy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty P. z dnia 10 października 2011 r. oraz oświadczyli, że o tej decyzji dowiedzieli się w dniu 15 listopada 2011 r., co wynika ze złożonego przez nich odwołania z dnia 29 listopada 2011 r. Postanowieniem z dnia 5 lutego 2013 r., znak: [...], Starosta P., na podstawie art. 148, art. 149 § 3 i 4 oraz art. 150 § 1 k.p.a. odmówił wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Wojewody L. z dnia 22 września 1983 r., znak: [...]. Starosta uznał, że wniosek wspólników s.c. A. mimo zachowania jednomiesięcznego terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania nie pochodzi od strony, czyli nie spełnia przesłanek podmiotowych wynikających z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ wyjaśnił, że aby posiadać legitymację strony należy spełniać warunki wynikające z art. 28 k.p.a. i art. 127 ust. 7 Prawa wodnego, gdyż wznowione postępowanie toczyć się może wyłącznie z udziałem strony, a nie wnioskodawcy, który za stronę się uważa. Warunku tego nie spełnia spółka cywilna, tj. nie posiada legitymacji strony, gdyż jedynie dzierżawi kompleks "[...]" od Agencji Nieruchomości Rolnych, która stała się następcą prawnym Zakładu Produkcji Rybackiej w P., stając się tym samym beneficjentem decyzji Wojewody L. z dnia 22.09.1983 r., nr [...] - pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód w zakresie korzystania ze Stawów P.. Od powyższego postanowienia wspólnicy spółki złożyli zażalenie, zarzucając w nim brak rozróżnia spółki cywilnej (nie posiadającej osobowości prawnej) od jej wspólników (osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą). Według nich Starosta myli te dwa podmioty odnosząc się w uzasadnieniu decyzji zarówno do wspólników, jak i do samej spółki. Autorzy zażalenia podnieśli, że zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Stwierdzili, że postępowanie w sprawie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód w zakresie korzystania ze Stawów P. z oczywistych względów dotyczy ich interesu prawnego bowiem zajmują się działalnością związaną z korzystaniem ze stawów. Według nich takie stanowisko potwierdza również fakt, że w dotychczasowych postępowaniach żaden organ nie zaprzeczał ich statusowi jako strony, choć WSA we Wrocławiu wydał w dniu 23 grudnia 2010 r. wyrok w sprawie wszczętej z ich inicjatywy. Ponadto skarżący zwrócili uwagę, że Starosta w innym postępowaniu dotyczącym decyzji Wojewody L. z dnia 22 września 1983 r. uznał ich za stronę, na dowód czego załączyli pismo Starosty z dnia 10 listopada 2011 r., które otrzymali jako strona postępowania. Po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia z 9 maja 2013 r., znak: [...], Dyrektor RZGW utrzymał w mocy postanowienie wydane w pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, odnosząc się do wystąpienia przesłanki wznowienia postępowania organ powołując się m.in. poglądy doktryny i orzecznictwo sądowe wskazał, że dzierżawca stawów nie jest następcą prawnym Zakładu Produkcji Rybackiej i tym samym nie jest stroną postępowania w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego. Według organu administracji jedynym podmiotem, który mógł zgodnie z ustawą Prawo wodne korzystać z pozwolenia wodnoprawnego był następca prawny Zakładu Produkcji Rybackiej w P. - Agencja Nieruchomości Rolnych i to ten podmiot posiada przymiot strony postępowania w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego jako beneficjent tego pozwolenia. Posiadanie statusu strony w postępowaniach dotyczących decyzji Wojewody L. z 1983 r. skarżący we wcześniejszych postępowaniach wywodzili jedynie z faktu otrzymania od Agencji Nieruchomości Rolnych we Wrocławiu w 2003 r. pozwolenia wodnoprawnego jako integralnego załącznika do umowy dzierżawy kompleksu stawów. W ocenie organu II instancji powyższe nie jest jednak podstawą do stwierdzenia, że prawo do korzystania z wód zgodnie z pozwoleniem wodnoprawnym z 1983 r., z którego korzystała Agencja Nieruchomości Rolnych jako następca prawny Zakładu Produkcji Rybackiej w P., przeszło na dzierżawcę wraz z umową dzierżawy. Jedynym podmiotem, który mógł zgodnie z prawem korzystać z pozwolenia wodnoprawnego (w okresie kiedy ono obowiązywało) był następca prawny Zakładu Produkcji Rybackiej w P. - Agencja Nieruchomości Rolnych. Dalej organ wyjaśnił, że aby prowadzić gospodarkę stawową zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, dzierżawcy obiektu - wspólnicy s.c. A. – M. M. i J. G. wystąpili już w 2012 r. do Starosty P. z wnioskiem o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód dla potrzeb "[...]". W istocie, w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia wodnoprawnego M. M. i J. G. będą mogli dochodzić swoich praw i bronić swoich interesów, jako beneficjent pozwolenia wodnoprawnego i jednocześnie strona tegoż postępowania (na podstawie art. 127 ust. 7 Prawa wodnego). Nadmieniono również, iż organ odwoławczy nie jest właściwy w sprawie orzekania sporów dotyczących umowy dzierżawy, a swoich praw dzierżawca powinien dochodzić na drodze cywilnej. Według organu II instancji nawet gdyby uznać, że M. M. i J. G. - wspólnicy s.c. A. są stronami postępowania, to w wyniku wznowienia postępowania, w przypadku kiedy dotyczyło ono jedynie formalnego stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego z 1983 r., które wygasło z mocy prawa, gdyż upłynął okres na jaki zostało wydane, samo wznowienie postępowania doprowadziłoby tylko i wyłącznie do wydania decyzji odpowiadającej w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 k.p.a.). Na powyższe postanowienie M. M. i J. G., prowadzący działalność pod nazwą A. s.c., wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, kwestionując jego zasadność i zgodność z prawem. Zarzucili Dyrektorowi RZGW naruszenie: art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż z uwagi na dyspozycję art. 127 ust. 7 w sprawie dotyczącej stwierdzenia wygaśnięcia decyzji nie są stroną postępowania, podczas gdy wskazany przepis dotyczy wyłącznie spraw o wydanie pozwolenia wodnoprawnego; art. 7 k.p.a. poprzez niezałatwienie sprawy mając na względzie interes społeczny oraz słuszny interes obywateli; art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa; art. 10 k.p.a. poprzez pozbawienie czynnego udziału w postępowaniu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor RZGW wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Obecny na rozprawie w dniu 25 września 2013 r. J.G. złożył do akt odpis decyzji Starosty P. z dnia 25 lipca 2013 r. w przedmiocie pozwolenia na szczególne korzystanie z wód. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm. zwanej dalej: u.p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 u.p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skargę należało uwzględnić, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione. Przystępując do szczegółowych rozważań wskazać należy, że w myśl utrwalonych w doktrynie i judykaturze poglądów wznowienie postępowania stanowi instytucję procesową mającą na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja ostateczna. Potrzeba stosowania tego rodzaju instytucji objawia się w sytuacjach, kiedy to po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniła się wadliwość postępowania dowodowego, na którym oparto ostateczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej albo też gdy wystąpiły później okoliczności, które pozbawiają znaczenia przesłanki, na jakich oparto rozstrzygnięcie sprawy – por. szerzej W. Dawidowicz: Postępowanie administracyjne. Zarys wykładu, Warszawa 1983, s. 242G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Tom I, Zakamycze, 2005 r., s. 295 i nast. wraz z cytowaną tam literaturą. Jedną z przesłanek nakazujących organowi wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją jest w świetle przepisu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. okoliczność braku udziału strony w postępowaniu, bez jej własnej winy. Wskazać też w tym miejscu trzeba, iż w myśl art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o wydanej przez organ decyzji. Wniesienie przez stronę podania o wznowienie postępowania nie wszczyna postępowania wznowieniowego, o którego podjęciu bądź odmowie rozstrzyga bowiem, stosownie do art. 149 k.p.a., właściwy organ. Podanie uruchamia natomiast postępowanie wstępne, którego celem jest ustalenie przez organ czy nie zachodzą przedmiotowe bądź podmiotowe przesłanki niedopuszczalności wznowienia oraz czy zachowany został wymóg terminowości podania. Właściwy organ zobligowany jest zatem do zbadania np. czy podanie wniesione zostało przez uprawniony podmiot, czy strona domaga się wzruszenia w trybie nadzwyczajnym decyzji istotnie istniejącej w obrocie prawnym oraz czy strona przywołała w podaniu którąś z podstaw wyliczonych w art. 145 § 1 k.p.a. Jeżeli wstępne postępowanie wyjaśniające wykaże, że żądanie wznowienia postępowania pochodzi bezspornie (w sposób niebudzący wątpliwości) od osoby niemającej (niemogącej mieć) przymiotu strony w danym postępowaniu, albo że wniosek został złożony po upływie ustawowych terminów, albo wnioskodawca - mimo stosownego wezwania przez organ administracji - nie podał ustawowej przyczyny wznowienia postępowania, właściwy organ wydaje decyzję odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego (art. 149 § 3 k.p.a.). Gdy nie zaistnieje żadna z wymienionych okoliczności, organ ten wznawia postępowanie administracyjne w drodze postanowienia (art. 149 § 1 k.p.a.), które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). W drugim etapie postępowania organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania przechodzi do badania przyczyn wznowienia, a po przeprowadzeniu postępowania w tym zakresie podejmuje jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 § 1 k.p.a., tj. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a k.p.a., albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a k.p.a., i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Z przywołanych unormowań wynika jednoznacznie, że w pierwszym etapie postępowania organ właściwy w sprawie wznowienia nie analizuje przyczyn wznowienia, gdyż jego kompetencje w tej fazie proceduralnej sprowadzają się jedynie do ustalenia, czy wnioskodawca wskazał przynajmniej jedną z ustawowych przyczyn uruchomienia nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych. Powinność zbadania przyczyn wznowienia aktualizuje się dopiero w drugim etapie postępowania, a więc po wydaniu postanowienia wznawiającego postępowanie, które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania zarówno co do przyczyn wznowienia, jak i co do rozstrzygnięcia sprawy - art. 149 § 2 k.p.a., (por. wyroki NSA z dnia 14 czerwca 1999 r., IV SA 2397/98, LEX nr 47857; z dnia 27 marca 2001 r., I SA 2390/99, LEX nr 54724; z dnia 30 stycznia 2008 r., II OSK 1949/06, LEX nr 437529). Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności przedmiotowej sprawy Sąd stwierdza, na skutek wniosku J. G. oraz M. M. - wspólników spółki cywilnej A. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Wojewody L. z dnia 22 września 1983 r., znak: [...]- pozwolenia wodnoprawnego udzielonego Zakładowi Produkcji Rybackiej w P. (następca prawny zakładu - Agencja Nieruchomości Rolnych) na szczególne korzystanie z wód w zakresie korzystania ze Stawów P., organ I instancji zobligowany był do zbadania w pierwszej kolejności czy wniosek został złożony przez legitymowany podmiot i czy istnieje wskazana przez wnioskodawców przesłanka wznowieniowa, tj. czy istotnie ma ona status strony a pomimo to bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Badając wskazaną wyżej okoliczność organ I instancji, a następnie rozpoznający zażalenie Dyrektor RZGW we W. uznali, że wniosek wspólników s.c. A. nie pochodzi od strony, czyli nie spełnia przesłanek podmiotowych wynikających z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ przyjęły, że aby posiadać legitymację strony należy spełniać warunki wynikające z art. 28 k.p.a. i art. 127 ust. 7 Prawa wodnego, gdyż wznowione postępowanie toczyć się może wyłącznie z udziałem strony, a nie wnioskodawcy, który za stronę się jedynie uważa, gdyż jedynie dzierżawi kompleks "[...]" od Agencji Nieruchomości Rolnych, która stała się następcą prawnym Zakładu Produkcji Rybackiej w P., stając się tym samym beneficjentem decyzji Wojewody L. z dnia 22 września 1983 r. udzielającej pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód w zakresie korzystania ze Stawów P.. Badając legalność stanowiska organów obu instancji Sąd miał na względzie, że krąg podmiotowy postępowania organ obu instancji powinny były określić zgodnie z treścią art. 127 ust. 7 Prawa wodnego. W przepisie tym wskazano, że stroną postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest: wnioskodawca ubiegający się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego, właściciel wody, właściciel urządzeń kanalizacyjnych, do których wprowadzane będą ścieki przemysłowe zawierające substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego, właściciel istniejącego urządzenia wodnego znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, władający powierzchnią ziemi położoną w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych oraz uprawniony do rybactwa w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Jak wynika z przedłożonej na rozprawie decyzji z dnia 25 lipca 2013 r., nr [...] Starosta P. udzielił M. M. oraz J. G. pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód dla potrzeb prowadzonej gospodarki rybackiej na Stawach P. w kompleksie B. i G.. Z badanej decyzji jak również z materiału dowodowego zebranego przez organ I instancji nie wynika, w żaden sposób oczywisty brak przymiotu strony postępowania po stronie J. G. oraz M. M. - wspólników spółki cywilnej A.. W świetle powołanej decyzji skarżący należą do jednej z wymienianych w art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne kategorii stron postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego - uprawnionych do rybactwa w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Nie bez znaczenia przy ocenie istnienia interesu prawnego skarżących pozostaje również fakt, że uznani byli oni za stronę w innych toczących się postępowaniu dotyczącym decyzji Wojewody L. z dnia 22 września 1983 r., w tym w sprawie ustalenia i podziału pomiędzy D. Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych we W. a uprawnionego z spornego pozwolenia wodnoprawnego kosztów utrzymania urządzenia wodnego (pompowni K.-O.). Również Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 23 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Wr 461/10, rozpoznając skargę na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia 10 czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia na uprawnionego z pozwolenia wodnoprawnego obowiązku wykonania ekspertyzy i opracowania instrukcji gospodarowania wodą, nie kwestionowały przymiotu strony postępowania u skarżących. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, bez wznowienia postępowania i przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, nie było podstaw do stwierdzenia – tak jak uczyniły to organy – że skarżącym nie przysługuje przymiot strony postępowania. Odmowa wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych (czyli bez przeprowadzenia w tym zakresie postępowania administracyjnego) może nastąpić, gdy brak przymiotu strony wnoszącego podanie jest oczywiste i nie budzi żadnych wątpliwości. Z taką oczywistością braku legitymacji do żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. będziemy mieli do czynienia w sytuacji, gdy już z treści samego wniosku, w sposób niebudzący żadnych wątpliwości wynika, że wnoszący podanie takiego interesu prawnego w tym konkretnym postępowaniu nie posiada. Gdy brak interesu prawnego po stronie wnoszącego podanie nie jest oczywisty i organ w celu ustalenia tego przymiotu musi podjąć czynności, w szczególności dokonać stosowanych analiz czy wyjaśnień, to wówczas konieczne jest wznowienie postępowania co daje możliwość szczegółowego badania interesu prawnego wnioskodawcy w postępowaniu administracyjnym prowadzonym zgodnie z podstawowymi zasadami procesowymi, w tym również przy udziale wnioskującego. Kwestia istnienia interesu prawnego podlega więc szczegółowemu badaniu przy zapewnieniu czynnego udziału strony takim postępowaniu. W niniejszej sprawie brak interesu prawnego po stronie wnioskującej o wznowienie postępowania nie jest oczywisty, a ocena jego istnienia wymagała od organów szczegółowego badania i analizowania w toku postępowania administracyjnego prowadzonego przed organem pierwszej a następnie drugiej instancji. Ocena jaką dokonał organ II instancji w zaskarżonej decyzji, bez przeprowadzenia w tym względzie postępowania wyjaśniającego przez organ pierwszej instancji okazała się niewystarczająca i nieuwzględniających wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności. Kolegium nie prowadziło postępowania w powyższym zakresie, gdyż mogłoby ono mieć miejsce dopiero po wznowieniu postępowania. Oznacza to jednak, że odmówienie skarżącym przymiotu strony bez wznowienia postępowania i przeprowadzenia czynności wyjaśniających dla zbadania i oceny czy zaistniała wskazana przez skarżąca podstawa wznowienia, nastąpiło z istotnym naruszeniem prawa procesowego (art. 149 § 3, art. 6, art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.). Utrzymując mocy postanowienie organu pierwszej instancji Dyrektor RZGW we W. naruszył art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 61 a k.p.a. Z powyższych względów koniecznym było uchylenie postanowienia organu I i II instancji, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c u.p.p.s.a i dlatego orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku. Orzeczenie zawarte w pkt II wynika z konieczności zastosowania przez sąd w przypadku uwzględnienia skargi art. 152 u.p.p.s.a. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy właściwy organ po wznowieniu postępowania i przeprowadzaniu postępowania administracyjnego przy uwzględnieniu wynikających z niego reguł procesowych dokona oceny czy w niniejszej sprawie - również w świetle przedstawionych przez skarżących argumentów - występuje wskazane przez nich podstawy wznowienia postępowania. W zależności od poczynionych ustaleń organ podejmie odpowiednie rozstrzygnięcie na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 albo – mając również na uwadze konieczność rzetelnego zbadania materiału dowodowego - na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 lub art. 151 § 2 k.p.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło