II SA/Wr 580/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 16 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II zażalenia S. J. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Wr 580/13 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi S. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia 29 maja 2013 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: odrzucić zażalenie. Zarządzeniem z dnia 2 października 2013 r. referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia z wpisu sądowego od skargi albowiem pomimo wezwania skarżącej do złożenia wniosku na urzędowym formularzu (odpowiedni formularz został jej doręczony) skarżąca odmówiła wykonania tego obowiązku. W związku z tym, że skarżąca wraz ze sprzeciwem wniesionym od ww. zarządzenia nie złożyła wniosku w wymaganej formie, postanowieniem z dnia 4 listopada 2013 r. Sąd pozostawił jej wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając zażalenie skarżącej na ww. orzeczenie uznał rozstrzygnięcie tut. Sądu za prawidłowe (postanowienie z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt II OZ 1156/13). Z kolei postanowieniem z dnia 21 stycznia 2014 r. (II OZ 2/14) Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącej na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II z dnia 9 sierpnia 2013 r. w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego. W odpowiedzi na ponowne wezwanie Sądu o uiszczenie wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (doręczone skarżącej w dniu 28 lutego 2014 r.), skarżąca pismem z dnia 23 lutego 2014 r. wystąpiła kolejny raz o zwolnienie jej z tej opłaty. W tych okolicznościach sprawy, postanowieniem z dnia 10 marca 2014 r. Sąd postanowił odrzucić skargę. Wobec niespełnienia wymogów przewidzianych w treści art. 175 p.p.s.a. Sąd postanowieniem z dnia 13 maja 2014 r. odrzucił osobiście sporządzoną przez skarżącą skargę kasacyjną, a następnie z tych samych powodów postanowieniem z dnia 13 czerwca 2014 r. odrzucił wywiedzione od tego postanowienia zażalenie. Wobec złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od uiszczania wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z dnia 13 czerwca 2014r., zarządzeniem z dnia 25 lipca 2014 r. referendarz sądowy wezwał skarżącą do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu (stosowny formularz wniosku został jej ponownie doręczony). Referendarz w zarządzeniu precyzyjnie wyjaśnił podstawę tego obowiązku i wskazał, że konsekwencją odmowy wykonania ww. obowiązku będzie pozostawienie wniosku o zwolnienie z wpisu sądowego w aktach sprawy bez rozpoznania, a w dalszej kolejności odrzuceniu podlegać będzie zażalenie. Skarżąca w piśmie z dnia 5 sierpnia 2014 r. oświadczyła, że "Jestem bardzo chora, leżę w łóżku dlatego też wypełnienie i dostarczenie żądanych zaświadczeń i dokumentów na obecną chwilę jest dla mnie niemożliwe do wykonania". Zarządzeniem z dnia 14 sierpnia 2014 r. referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia z wpisu sądowego od zażalenia albowiem pomimo wezwania do złożenia wniosku na urzędowym formularzu skarżąca odmówiła wykonania tego obowiązku. W związku z tym, że skarżąca wraz z zażaleniem wniesionym od ww. zarządzenia nie złożyła nadal wniosku w wymaganej formie postanowieniem z dnia 24 września 2014 r. Sąd pozostawił jej wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając zażalenie skarżącej na ww. orzeczenie uznał rozstrzygnięcie tut. Sądu za prawidłowe (postanowienie z dnia 4 listopada 2014 r., sygn. akt II OZ 1147/14). W odpowiedzi na ponowne wezwanie Sądu o uiszczenie wpisu sądowego od zażalenia w wysokości 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia (doręczonego skarżącej w dniu 25 listopada 2014 r.), skarżąca pismem z dnia 2 grudnia 2014 r. wystąpiła kolejny raz o zwolnienie jej z tej opłaty. Wobec złożenia kolejnego już wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od uiszczania wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z dnia 13 czerwca 2014 r., zarządzeniem z dnia 10 grudnia 2014 r. referendarz sądowy wezwał skarżącą do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu (stosowny formularz wniosku został jej ponownie doręczony). Referendarz w zarządzeniu precyzyjnie wyjaśnił podstawę tego obowiązku i wskazał, że konsekwencją odmowy wykonania ww. obowiązku będzie pozostawienie wniosku o zwolnienie z wpisu sądowego w aktach sprawy bez rozpoznania, a w dalszej kolejności odrzuceniu podlegać będzie zażalenie. Skarżąca w piśmie z dnia 21 grudnia 2014 r. oświadczyła, że: "Jestem chora, wymagam opieki całodobowej. Wypełnienie formularza i dostarczenie zaświadczeń żądanych przez Sąd na obecną chwilę jest dla minie niemożliwe do wykonania. Dlatego też proszę Sąd o rozpatrzenie mojej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia 29 maja 2013 r.". Zarządzeniem z dnia 13 stycznia 2015 r. referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia z wpisu sądowego od zażalenia albowiem pomimo wezwania do złożenia wniosku na urzędowym formularzu skarżąca odmówiła wykonania tego obowiązku. W związku z tym, że skarżąca wraz z zażaleniem wniesionym od ww. zarządzenia kolejny już raz nie złożyła nadal wniosku w wymaganej formie postanowieniem z dnia 6 lutego 2015 r. Sąd pozostawił jej wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, a także postanowieniem z dnia 9 lutego 2015 r. Sąd postanowił odrzucić zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając zażalenie skarżącej na postanowienie z dnia 6 lutego 2015 r. uznał rozstrzygnięcie tut. Sądu za prawidłowe (postanowienie z dnia 25 marca 2015 r., sygn. akt II OZ 195/15). Wobec złożenia zażalenia na postanowienie z dnia 9 lutego 2015 r. skarżąca została wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od tego zażalenia w kwocie 100 zł. W odpowiedzi na to wezwanie skarżąca przy piśmie z dnia 22 maja 2015 r. wniosła o zwolnienie jej od tej opłaty oraz powtarzając dotychczasową argumentację na okoliczność przyznania prawa pomocy. Ustosunkowując się do kolejnego z kolejnych nieprawidłowo (bo nie na urzędowym formularzu) złożonym wniosku o zwolnienie z wpisu sądowego od zażalenia, zarządzeniem z dnia 27 maja 2015 r. referendarz sądowy wezwał skarżącą do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu (stosowny formularz wniosku został jej ponownie doręczony). Referendarz w zarządzeniu precyzyjnie wyjaśnił podstawę tego obowiązku i wskazał, że konsekwencją odmowy wykonania ww. obowiązku będzie pozostawienie wniosku o zwolnienie z wpisu sądowego w aktach sprawy bez rozpoznania, a w dalszej kolejności odrzuceniu podlegać będzie zażalenie. Skarżąca w piśmie z dnia 5 czerwca 2015 r. oświadczyła, że: "Jestem osobą, która ma 90 lat jestem bardzo chora po leczeniu szpitalnym, jestem osobą niepełnosprawną, nie poruszam się, wymagam całodobowej opieki. Wyjście z domu ogranicza się tylko do wizyty u lekarza. Dlatego też wypełnienie i dostarczenie dokumentów jakie żąda Sąd jest dla mnie niemożliwe do wykonania na obecną chwile ze względu na mój bardzo zły stan zdrowia". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlegała odrzuceniu, ponieważ skarżąca nie uiściła w terminie należnego wpisu sądowego od zażalenia. Zgodnie z art. 219 § 1 w zw. z art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej "p.p.s.a." (t. jedn. z 2012 r. Dz. U. poz. 270 ze zm.) wnoszący pismo wszczynające postępowanie w danej instancji jest zobowiązany do uiszczenia wpisu sądowego. W przypadku nie uiszczenia należnego wpisu sądowego od zażalenia nie jest możliwe nadanie zażaleniu dalszego biegu i wyznacza się wówczas skarżącemu termin do usunięcia tego braku. Bezskuteczny upływ wyznaczonego terminie obliguje Sąd do odrzucenia zażalenia (art. 220 § 3 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie po prawomocnym zakończeniu postępowania w przedmiocie przyznania skarżącej prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 25 marca 2015 r., sygn. akt II OZ 195/15), ponowne wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł doręczono skarżącej w dniu 18 maja 2015 r. (k. 324). Ostateczny termin do uiszczenia przedmiotowego wpisu upływał w dniu 25 maja 2015 r. W tym terminie wymagany wpis nie został uiszczony. Zamiast tego skarżąca wystąpiła po raz kolejny i znów w niewłaściwej formie (nie na urzędowym formularzu) o zwolnienie jej z tej opłaty sądowej. Sąd działając w interesie skarżącej nie odrzucił jej od razu zażalenia tylko wezwał ją aby w terminie 7 dni złożyła wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu (odpowiedni formularz został jej doręczony) i należycie go uzasadniła. Skarżąca po raz kolejny już odmówiła złożenia wniosku w wymaganej formie, choć jednocześnie opisała okoliczności mogące świadczyć o jej sytuacji materialnej. W tej sytuacji nie można uznać, że jej pismo z dnia 22 maja 2015 r. (wniesione w odpowiedzi na wezwanie o uiszczenie wpisu sądowego) wszczęło postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy i wywołało jakieś skutki prawne. Wręcz przeciwnie, z uwagi na fakt, iż kolejny raz skarżąca odmówiła złożenia wniosku w wymaganej formie, wniosek ten nie został rozpoznany. Taka postawa skarżącej uniemożliwiła rozpoznanie jej żądania w zakresie prawa pomocy i w konsekwencji obliguje Sąd do zastosowania rygoru określonego w art. 220 § 3 p.p.s.a.. Blokowanie postępowania w kwestii wpisu sądowego od zażalenia (skarżąca nie uiszcza wpisu sądowego, a jednocześnie odmawia złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w wymaganej formie) stanowi nadużycie prawa przez skarżącą, co skutkuje nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania i uniemożliwia rozpoznanie zażalenia. Zaznaczyć przy tym należy, że z pism skarżącej wynika, iż nie istnieją przeszkody, które uniemożliwiałyby jej wypełnienie i przesłanie do Sądu doręczonego jej formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ustawodawca założył, że formularz wniosku ma pomóc wnioskodawcy należycie uzasadnić żądanie przyznania prawa pomocy. Jest to wzór urzędowy i Sąd nie jest uprawniony do zwalniania kogokolwiek z obowiązku składania tego formularza (art. 252 § 2 p.p.s.a.). Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.