II SA/Wr 591/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 2 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. S., B. T., M. G. o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 11 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Wr 591/21 w sprawie ze skargi D. S., B. T., M. G. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] r., znak [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i orzeczenia o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości postanawia: odmówić przywrócenia terminu. D. S., B. T., M. G. (dalej: "skarżący, strona skarżąca") za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika pismem z dnia 16 sierpnia 2022 r., zwrócili się do Sądu o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 11 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Wr 591/21. Pełnomocnik wskazał, że ze względu na nieobecność wszystkich reprezentowanych przez niego stron, będącą konsekwencją doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi w dniu 2 sierpnia 2022 r., tj. w okresie urlopowym, nie mógł on uzyskać zgody wszystkich mocodawców do działania w postępowaniu zażaleniowym. Podniesione zostało, że termin na złożenie zażalenia upłynął z dniem 9 sierpnia 2022 r., natomiast dopiero w dniu 16 sierpnia 2022 r. pełnomocnik uzyskał zgodę oraz pełnomocnictwo od mocodawców. Podkreślono, że od pełnomocnika wymaga się działania zgodnie z wolą mocodawcy, zaś przekroczenie zakresu umocowania stanowić będzie działanie na niekorzyść strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") w związku z art. 87 § 1 i 2. p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy w jego uchybieniu. Przystępując do oceny zasadności wniosku należy wskazać, że w pierwszej kolejności Sąd zobowiązany jest zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie zakreślonym przez ustawodawcę w art. 87 § 1 p.p.s.a. W niniejszej sprawie, pełnomocnik strony skarżącej uzyskał stosowne upoważnienie do działania w imieniu stron w postępowaniu zażaleniowym w dniu 16 sierpnia 2022 r., czyli wskazana data jest datą, w której ustała przyczyna uchybienia terminu. Uznać zatem należy, że wniosek o przywrócenie terminu złożony w dniu 16 sierpnia 2022 r. został wniesiony w terminie. Jednocześnie należy zauważyć, że razem z wnioskiem o przywrócenie terminu dopełniono czynności dla której termin został ustanowiony. Wskazać trzeba, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (postanowienie NSA z 10 września 2010 r., sygn. akt II OZ 849/10, orzeczenia.nsa.gov.pl). Przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując zdrowiem lub życiem własnym bądź innych osób lub nie narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe (Knysiak-Sudyka Hanna, Skarga i skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Komentarz i orzecznictwo, wyd. IV, opubl.: WKP 2018, postanowienie NSA z 8.07.2008 r. II OZ 712/08). Innymi słowy, przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Sąd przy ocenie winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej, bierze pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Wprawdzie brak winy w uchybieniu terminowi zainteresowana powinna uprawdopodobnić, a nie udowodnić, co świadczy o odformalizowaniu i uproszczeniu postępowania i co ma być udogodnieniem dla zainteresowanej, lecz jednocześnie uprawdopodobnienie powinno dotyczyć takich okoliczności, które pozwalają na przyjęcie braku winy strony w uchybieniu terminu. W odniesieniu do podniesionych przez pełnomocnika skarżacej przyczyn niezawinionego uchybienia terminu w postaci niemożności uzyskania zgody i pełnomocnictwa od wszystkich skarżących z uwagi na okres urlopowy, należy stwierdzić, że okoliczność braku winy nie została uprawdopodobniona. Pełnomocnik nie uprawdopodobnił, że w terminie od 2 sierpnia 2022 r. do 9 sierpnia 2022 r. nie miał możliwości uzyskania pełnomocnictwa i zgody do działania w imieniu skarżących ze względu na ich nieobecność. Nie zostały przedstawione żadne dokumenty świadczące o przebywaniu któregokolwiek ze skarżących na urlopie, którego okres rozciągałby się na cały okres otwarty na złożenie środka zaskarżenia na postanowienie Sądu z dnia 11 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Wr 591/21. Samo ogólne oświadczenie o zaistnieniu takich okoliczności nie może stanowić spełnienia przesłanki ustawowej przywrócenia terminu. Samą zgodę do działania pełnomocnik mógł uzyskać poprzez kontakt za pomocą narzędzi komunikacji na odległość – telefon, korespondencja elektroniczna. Co więcej, brak pełnomocnictwa nie tamuje rozpoznania sprawy, jest to brak formalny podlegający uzupełnieniu. Nadto można również korzystać z dostępnej formy elektronicznej udzielenia pełnomocnictwa. Zgodnie z art. 12b § 1 p.p.s.a. określony w ustawie warunek formy pisemnej uważa się za zachowany, jeżeli dokument elektroniczny został podpisany w sposób, o którym mowa w art. 46 § 2a. Zatem skarżący w dobie powszechnego używania Internetu, czyli nowoczesnych środków komunikowania się, mieli możliwość udzielenia takiego pełnomocnictwa w celu terminowego złożenia skargi do Sądu. Reasumując, w ocenie Sądu przedstawione we wniosku okoliczności nie uprawdopodobniają, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy pełnomocnika skarżących, który dopuścił się niedbalstwa w złożeniu zażalenia na postanowienie Sądu w terminie. Pełnomocnik nie załączył do wniosku o przywrócenie terminu żadnych dokumentów, z których wynikałoby, że w terminie od 2 sierpnia 2022 r. do 9 sierpnia 2022 r. wystąpiły okoliczności, których nie dało się przezwyciężyć, aby nadesłać do Sądu zażalenie. Trudno w tej sytuacji uznać, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W świetle przedstawionych wyżej okoliczności sprawy oraz przytoczonych rozwiązań prawnych brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżących. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na mocy art. 86 § 1 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.