II SA/Wr 600/24
WyrokWSA we Wrocławiu2025-07-15
Skład orzekający: Sędzia WSA Władysław Kulon, Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.), Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo ustaliły krąg stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, w szczególności czy właściciele poszczególnych lokali mieszkalnych w budynku sąsiednim powinni być traktowani jako strony postępowania, a nie tylko spółdzielnia mieszkaniowa?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, ponieważ organy administracji nie dokonały wystarczającej analizy obszaru oddziaływania inwestycji i nie zbadały, czy poszczególni właściciele lokali mieszkalnych w sąsiednim budynku powinni być uznani za strony postępowania, posiadające własny, indywidualny interes prawny. Naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 k.p.a.) oraz prawidłowego ustalenia kręgu stron (art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego) mogło mieć wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na decyzję Wojewody Dolnośląskiego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżąca podniosła szereg zarzutów dotyczących m.in. nazewnictwa inwestycji, błędów w projekcie, odległości od granicy działki, a także kwestii związanych z przebudową sieci ciepłowniczej. Wojewoda uznał inwestycję za zgodną z prawem i decyzją o warunkach zabudowy. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na nieprawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody Dolnośląskiego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. Zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Protokolant: specjalista Izabela Szczerbińska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 1 lipca 2025 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 12 czerwca 2024 r. nr IF-O.7840.1.389.2023.BL w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 500 zł (słownie: pięćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
K. P. (dalej: skarżąca, strona skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję Wojewody Dolnośląskiego (dalej: Wojewoda, organ odwoławczy) z dnia 12 czerwca 2024 r. (Nr IF-O.7840.1.389.2023.BL), którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta W. (dalej: Prezydent, organ I instancji) z dnia 3 listopada 2023 r. (Nr 2196/2023) zatwierdzającej projekt zagospodarowania działki i projekt architektonicznobudowlany oraz udzielającej A. S. (dalej: inwestorka) pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i z zagospodarowaniem terenu przy ul. [...] we W., działka nr [...], AR_[...], obręb K. Decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. W dniu 7 czerwca 2023 r. do Prezydenta wpłynął wniosek inwestorki o pozwolenie na budowę wskazanego wyżej budynku. Prezydent decyzją z dnia 3 listopada 2023 r. (Nr 2196/2023) zatwierdził projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił inwestorce pozwolenia na budowę.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła skarżąca. Wskazała ona m.in. na jej zdaniem nieprawidłową nazwę spornej inwestycji oraz błędy pisarskie zawarte w projekcie budowlanym. Następnie podniosła, iż na stronie 5 projektu zagospodarowania działki znajduje się informacja, iż koncepcja projektowa dla spornej inwestycji opracowana została przez P. Z. oraz P. Z.(1), dla której to do projektu nie zostały dołączone informacje o jej uprawnieniach inżynierskich. Jak wskazano w projekcie budowlanym przy okazji zapisów o braku konieczności uzgodnienia projektu spornej inwestycji z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych przywołane zostały niewłaściwe przepisy prawa. W tym kontekście skarżąca zwróciła się o ocenę spornej inwestycji za zgodność ze stosownymi w tym zakresie przepisami.
Dalej wskazano, iż w projekcie budowlanym druga kondygnacja nadziemna projektowanego budynku jest zamiennie nazywana poddaszem oraz I piętrem budynku, podczas gdy nazewnictwo powinno być ujednolicone albo dokładnie wytłumaczone. W ocenie skarżącej projektowany balkon oraz balustrada położone mają być zbyt blisko (bowiem w odległości mniejszej niż 4 m) od granicy działki zainwestowania z działką nr [...]. Ponadto, projektowany od strony ul. [...] balkon w ocenie skarżącej wykracza poza ustaloną w decyzji Prezydenta z dnia 9 marca 2018 r. (Nr 1134/2018) o ustaleniu na rzecz inwestorki warunków zabudowy dla spornej inwestycji nieprzekraczalną linię zabudowy. Kolejno podniesiono, że zawarte w aktach sprawy upoważnienie udzielone P. Z. przez inwestora nie odpowiada przepisom prawa, bowiem powinno być ono nazwane pełnomocnictwem. Następnie skarżąca wskazała, iż plan sytuacyjny zakłada lokalizację zamierzenia inwestycyjnego na sieci ciepłowniczej, natomiast rysunek projektu zagospodarowania terenu przedstawia przebudowany odcinek sieci ciepłowniczej. Przechodząc dalej zauważono, że z decyzji o warunkach zabudowy, którą dysponuje inwestorka, wynika obowiązek uzgodnienia przebudowy sieci ciepłowniczej z właściwym gestorem tej sieci, a z akt sprawy nie wynika, żeby do tego uzgodnienia doszło i czy spełnione zostały stosowne wymogi określone przez tego gestora. Skarżąca podkreśliła następnie, iż na mocy dokonanego w 2018 r. zgłoszenia inwestorka dokonała rozbiórki istniejącego odcinka sieci ciepłowniczej i budowy nowego odcinka tej sieci. W związku z tymi robotami budowlanymi strona wnosi o odpowiedź na pytanie, czy te roboty budowlane, tj. rozbiórka starego i budowa nowego odcinka sieci ciepłowniczej, dokonana była legalnie (łącznie z podaniem podstawy prawnej), a także czy i dlaczego działania związane z realizacją tych robót budowlanych były legalne, czy też nie. Ponadto, wniesiono o udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy spełnione zostały wytyczne i wymagania techniczne dla sieci ciepłowniczych określonych przez gestora tej sieci (F. Sp. z o.o. z siedzibą we W.) i dlaczego, a także o określenie, czy rozbiórka starego i budowa nowego odcinka sieci ciepłowniczej odpowiada Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych. Skarżąca następnie wniosła o to, by Wojewoda wypowiedział się, czy Prezydent prowadził postępowanie z poszanowaniem przepisów art. 7, 7b, 8, 9, 10, 11, 12, 14a, 35, 39, 46, 65, 80 i 136 k.p.a.
Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2023 r. (Nr 3211/2023) Prezydent sprostował oczywiste omyłki w swojej decyzji z dnia 3 listopada 2023 r.
W dniu 12 czerwca 2024 r. Wojewoda wydał przywołaną na wstępie decyzję utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że inwestorka projektuje budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i z zagospodarowaniem terenu przy ul. [...] we W., działka nr [...], AR_[...], obręb K., jednostka ewidencyjna miasto W. W ramach projektowanych robót budowlanych przewiduje się ponadto budowę: utwardzonego miejsca gromadzenia odpadów stałych, dojścia i dojazdu do budynku, zewnętrznej instalacji kanalizacji deszczowej oraz zbiornika na wody opadowe i roztopowe, zewnętrznej instalacji wody od studni wodomierzowej do budynku, zewnętrznej instalacji kanalizacji sanitarnej od studzienki do budynku, wewnętrznej linii zasilającej od złącza kablowego do budynku, linii zasilających pompę w studni oraz zbiornika na wody opadowe, a także linii zasilających bramę oraz domofon. Z zakresu zamierzenia budowlanego wyłączone do osobnego opracowania zostały natomiast: przyłącze elektroenergetyczne oraz złącze kablowe (istniejące), przyłącze wodociągowe wraz ze studnią wodomierzową, przyłącze kanalizacji sanitarnej wraz ze studzienką na działce, przyłącze ciepłownicze, zjazd indywidualny.
W odniesieniu do nazwy zamierzenia wskazano, że została ona wskazana na stronach tytułowych poszczególnych elementów projektu budowlanego odpowiada przepisom prawa, a po drugie ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2023 r., poz. 682 ze zm., dalej: u.P.b.) nie przewiduje szczególnych metod, sposobów czy standardów w zakresie nazewnictwa poszczególnych rodzajów obiektów budowlanych. Podstawowe znaczenie ma projektowany charakter zamierzenia budowlanego i możliwość zakwalifikowania go przez organ do danej kategorii obiektów budowlanych, a nie jego nazwa nadana mu przez inwestora. Tym samym analizowany zarzut pozostawał – w ocenie Wojewody – bez jakiegokolwiek wpływu dla istoty procedowanej sprawy.
Działka zainwestowania nie jest objęta ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w związku z czym dla spornej inwestycji Prezydent wydał decyzję z dnia 9 marca 2018 r., (Nr 1134/2018) o warunkach zabudowy dla inwestycji obejmującej budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i z zagospodarowaniem terenu przy ul. [...] we W., działka nr [...], AR_[...], obręb K. Co do szczegółowych wymogów w zakresie zabudowy i zagospodarowania działki terenu przewidziane zostały: funkcja zabudowy - mieszkaniowa jednorodzinna; wyznaczona została nieprzekraczalna linia zabudowy w odległości 6,00 m od granicy działki jako przedłużenie linii wyznaczonej przez front budynku usytuowanego na działce nr [...] przy ul. [...] we W.; wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy- do 0,32; szerokość elewacji frontowej - do 9,50 m; wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki, okapu - do 7,50 m od poziomu istniejącego terenu; geometria dachu - dach płaski; maksymalna wysokość budynku - 7,50 m od poziomu istniejącego terenu; udział powierzchni biologicznie czynnej - min. 30 % powierzchni działki. Ponadto w decyzji o warunkach zabudowy wskazano na konieczność uzgodnienia inwestycji budowlanej z Dolnośląskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków z uwagi na fakt, iż działka zainwestowania znajduje się na obszarze historycznego układu urbanistycznego dzielnicy K. wraz z dawnym osiedlem policyjnym w rejonie ul. [...] we W. ujętym w gminnej ewidencji zabytków miasta W.; zaopatrzenie w wodę - według zasad zbiorowego zaopatrzenia w wodę po uprzednim przyłączeniu do sieci wodociągowej; zaopatrzenie w energię elektryczną - po uprzednim przyłączeniu do sieci elektroenergetycznej; zaopatrzenie w gaz - po uprzednim przyłączeniu do sieci gazowej; zaopatrzenie w środki łączności - po stosownym wyborze operatora telefonicznego; odprowadzanie nieczystości ciekłych - po uprzednim przyłączeniu do sieci kanalizacyjnej; gospodarka odpadami - według stosownych przepisów ustawy; obsługa komunikacyjna- od ul. [...] we W.; wymagana ilość miejsc postojowych - 2 na jedno mieszkanie w budynku mieszkalnym jednorodzinnym; lokalizacja miejsc postojowych na terenie inwestycji.
Zgodnie z ustaleniami Wojewody projektowana inwestycja zgodna jest z ustaleniami omówionej wyżej decyzji o warunkach zabudowy. Projektowany jest bowiem budynek mieszkalny jednorodzinny. Wskaźnik wielkości zabudowy projektowanej inwestycji wynosić ma 0,3196, a więc mniej niż 0,32, co spełnia wymóg. Elewacja frontowa ma mieć szerokość 7,54 m, a więc mniej niż 9,50 m, co spełnia wymóg. Wysokość budynku do górnej krawędzi attyki ma wynosić 6,87 m, a więc mniej niż 7,50 m, co spełnia wymóg. Projektowany dach ma być płaski, co spełnia stosowny wymóg. Budynek ma mieć wysokość 6,87 m od poziomu terenu przy wejściu oraz 7,37 m od najniższego poziomu terenu, a więc w obu przypadkach mniej niż 7,50 m, co spełnia wymóg. Przewiduje się 44,96 % powierzchni działki jako teren biologicznie czynny, a więc więcej niż 30%, co spełnia wymóg. Projektowana inwestycja została uzgodniona z Dolnośląskim Wojewódzkim Inspektorem Zabytków, co spełnia wymóg. Przyłącza do poszczególnych sieci zaopatrzenia w media zostały wyłączone z niniejszej inwestycji do odrębnego opracowania, tym samym Wojewoda wypowiadał się w tym zakresie. Odnotowano jednak, iż na rysunku projektu zagospodarowania terenu, mimo wyłączenia do odrębnego opracowania, przedstawiony został przebieg przyłączy do odpowiednich sieci. Co istotne, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, przyłącza nie stanowią części budynku mieszkalnego jednorodzinnego, a tym samym możliwa jest ich realizacja w odrębnych postępowaniach. Również w kwestii zjazdu z drogi publicznej wskazano, że został on wyłączony z zakresu niniejszej inwestycji do odrębnego postępowania. Zauważono jednak, że w przedłożonym projekcie budowlanym zawarta jest decyzja Prezydenta wykonującego zadania przy pomocy Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta we W. z dnia 25 listopada 2022 r. (Nr 328/22) o zezwoleniu na lokalizację zjazdu w związku z projektowaną inwestycją, co spełnia ponadto § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2022 r. poz. 1225 ze zm., dalej: r.w.t.).
Dalej wskazano, że w ramach projektowanej inwestycji przewiduje się realizację na działce zainwestowania dwóch miejsc parkingowych, co spełnia stosowne wymogi. W ocenie Wojewody sporna inwestycja jest również zgodna z decyzją o warunkach zabudowy w zakresie nieprzekraczalnej linii zabudowy znajdującej się w odległości 6,00 m od granicy działki, a która to linia usytuowana została na przedłużeniu linii wyznaczonej przez front budynku posadowionego na działce nr [...], należącego do skarżącej. Jak wskazano w znajdującej się w aktach niniejszej sprawy decyzji o warunkach zabudowy nie przewidziano wprost ani tego, czy istnieją jakieś wyjątki od obowiązku posadowienia budynku w granicach wyznaczonych przez taką linię, ale też ani tego, czy wyjątków takich jest bezwzględnie brak. Wojewoda w tym aspekcie wskazał, że taras budynku, jako jego element drugorzędny, nie powinien być miarodajny do oceny, czy projektowana inwestycja posadowiona jest w granicy wyznaczonej przez nieprzekraczalną linię zabudowy. Miarodajna w tym zakresie jest frontowa elewacja budynku, która została posadowiona bezpośrednio przy nieprzekraczalnej linii zabudowy bez jej przekroczenia. Dopiero gdyby ta ściana budynku (a nie nadwieszone do niej elementy budynku takie jak np. taras) wykraczała poza tę linię, wtedy inwestycja w tym zakresie byłaby niezgodna z wydaną decyzją o warunkach zabudowy, co jednak w niniejszej sprawie nie ma miejsca. W konsekwencji, zdaniem Wojewody, sporna inwestycja jest zgodna z przedłożoną do akt sprawy decyzją o warunkach zabudowy.
Przechodząc dalej Wojewoda wskazał, że jak wynika z rysunku projektu zagospodarowania terenu, działka zainwestowania ma szerokość 15,51 m, a dodatkowo projektowana inwestycja polega na zabudowie jednorodzinnej, co wynika także z przedłożonej decyzji o warunkach zabudowy, tym samym dopuszczalne jest stosowanie wymogów w zakresie odległości inwestycji od granicy działki określonych w § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t. Wojewoda stwierdził, że sporna inwestycja jest z tym przepisem zgodna. Budynek ma być posadowiony ścianą bez okien w odległości 3,10 m od granicy działki nr [...], co jest zgodne z § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t. Co istotne, elewacja południowa projektowanego budynku nie jest jednolita, gdyż jest podzielona na kilka ścian: najdalej wysunięta z nich pozbawiona jest okien i znajduje się w odległości 2,77 m od granicy działki nr [...], co spełnia wymóg z § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t.; pozostałe ściany z oknami oraz drzwiami znajdują się w odległości większej niż 4,00 m od granicy działki nr [...], co spełnia wymóg z § 12 ust. 1 pkt 1 r.w.t. Dodatkowo, budynek ma być posadowiony ścianą z oknami i drzwiami od granicy działki [...] w odległości 5,01 m, co jest zgodne z § 12 ust. 1 pkt 1 r.w.t. Ostatnia z elewacji budynku (frontowa) skierowana jest do działki drogowej, co do której nie ma obowiązku zachowania określonej odległości według przepisów technicznych (§ 12 ust. 10 r.w.t.).
Jak wskazano dopuszczalność zastosowania w niniejszej sprawie § 12 ust. 4 pkt 1 RWT, czyli wyjątku od regulacji § 12 ust. 1 r.w.t, uwarunkowana jest po pierwsze tym, że działka inwestora jest działką wąską, o szerokości mniejszej niż 16,00 m. W konsekwencji odmowa zastosowania w realiach niniejszej sprawy § 12 ust. 4 r.w.t. mogłaby doprowadzić do sytuacji, gdzie działka zainwestowania pozostałaby niezabudowana z uwagi na trudności związane z jej zagospodarowaniem zgodnie z § 12 ust. 1 r.w.t., co jest o tyle nieuzasadnione, bowiem działka ta jest przeznaczona pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Po drugie, obszar, na którym leży działka zainwestowania, to obszar mocno zwartej zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, o czym świadczy to, że inne działki znajdujące się w otoczeniu działki zainwestowania również są działkami o stosunkowo małej szerokości, a projektowany budynek swoją wielkością nie będzie się różnić od budynków już na tym obszarze istniejących.
Tym samym stwierdzono, iż z uwagi na projektowaną funkcję spornej inwestycji (czyli budynek mieszkalny jednorodzinny), która odpowiada funkcji innych budynków występujących na tym obszarze (czyli budynków mieszkalnych jednorodzinnych), podobieństwo działki zainwestowania do innych działek w jej otoczeniu w zakresie szerokości, a także podobieństwo spornego budynku z innymi budynkami znajdującymi się w jego otoczeniu w zakresie ich wielkości, realizacja spornej inwestycji nie będzie wiązała się ani z wprowadzeniem na analizowanym obszarze nowego rodzaju oddziaływań ani z zakłóceniem korzystania z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, bowiem realizacja funkcji mieszkaniowej jednorodzinnej w ramach spornej inwestycji nie rzutuje w żaden sposób na korzystanie z nieruchomości sąsiednich.
Odnosząc się do zarzutu odwołania w zakresie nieprawidłowej odległości projektowanych tarasów i balustrad od granicy działki zainwestowania Wojewoda wskazuje, że jak wynika z przedłożonego projektu, odległość projektowanych tarasów (i balustrad na nich zamontowanych) jest znacznie większa od 1,50 m (czyli wymogu r.w.t.) do granicy działki zainwestowania, bowiem odległość ta wynosi 3,10 m od tarasu do granicy działki zainwestowania z działką nr [...] oraz 2,77 m i 4,87 m od granicy działki zainwestowania z działką nr [...].
Wojewoda wskazał nadto, że sporna inwestycja jest zgodna z przepisem § 13 r.w.t. Sporny budynek nie znajduje się w odległości mniejszej niż 6,10 m (wysokość przesłaniania) między ramionami kąta 60° wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osiach okien pomieszczenia przesłanianego, gdy chodzi o budynek posadowiony na działce nr [...]. Jednocześnie, sporny budynek nie znajduje się w odległości mniejszej niż 5,90 m (wysokość przesłaniania) między ramionami kąta 60° wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osiach okien pomieszczenia przesłanianego, gdy chodzi o budynek posadowiony na działce nr [...]. W odniesieniu do innych budynków znajdujących się w otoczeniu projektowanej inwestycji nie sposób analizować kwestii przesłaniania, bowiem odległość między tą inwestycją a wspomnianymi budynkami jest tak duża, że nie może być mowy o ich wzajemnym przesłanianiu. Jak wyjaśniono analiza przesłaniania zawarta jest na stronie 24 projektu zagospodarowania terenu. Wojewoda stwierdził, że projektowana inwestycja jest również zgodna z § 57 i 60 r.w.t. Jak wynika z zawartej w projekcie budowlanym analizy, sporna inwestycja pozostaje bez wpływu dla nasłonecznienia pomieszczeń w budynkach posadowionych na działkach nr [...] i [...], a także w budynkach posadowionych na działce nr [...]. Co do budynku posadowionego na działce nr [...] sporna inwestycja zacienia jego pomieszczenia na parterze elewacji wschodniej w godzinach 7:00-7:15. Co do budynku posadowionego na działce nr [...] sporna inwestycja zacienia jego pomieszczenia na parterze elewacji wschodniej w godzinach 8:05-8:25. Co do natomiast budynku posadowionego na działce nr [...], projektowana inwestycja zacienia okna na parterze tego budynku w godzinach 11:00-15:00, a część okien także do godziny 16:00 czy 17:00, z kolei okna na piętrze tego budynku zacieniane mają być przez projektowaną inwestycję w godzinach 14:50-17:00 (jedno z okien będzie nasłoneczniane bez zmian). W ocenie Wojewody oznacza to, że okna parteru budynku posadowionego na działce nr [...] mają dostęp do słońca w godzinach 7:00-11:00, a okna pierwszego piętra w godzinach 7:00-14:50. W konsekwencji Wojewoda wskazał, że projektowana inwestycja nie będzie powodować ponadnormatywnego zacieniania budynków znajdujących się w jej obszarze oddziaływania zgodnie z § 60 r.w.t.
Dalej zauważono, że projektowane miejsca parkingowe mają znajdować się w odległości większej niż 3,00 m od granicy działki nr [...] i działki nr [...], co spełnia wymóg z § 19 ust. 2 pkt 1 lit. a r.w.t. Ponadto, projektowane miejsca parkingowe mają wymiary 2,50 m x 5,00 m, co spełnia wymóg z § 21 ust. 1 pkt 1 r.w.t. W ramach projektowanej inwestycji ściany zewnętrzne od strony działek nr [...] i [...] mają być ścianami oddzielenia pożarowego REI 60, co spełnia wymóg z § 216 ust. 1 r.w.t. Dodatkowo, projektowane drzwi i okna znajdujące się w jednej ze ścian zwróconych w stronę działki nr [...] mają klasę odporności ogniowej EI 30, co spełnia wymóg z § 232 ust. 4 r.w.t. Ponadto, projektuje się budowę dachu nierozprzestrzeniającego ognia. W związku z budową ścian oddzielenia przeciwpożarowego od strony działek nr [...] i [...] brak jest potrzeby dochowania wymogów w zakresie odległości z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe, o których mowa w § 271 r.w.t.
Odnosząc się do zarzutu odwołania, iż w projekcie budowlanym przy okazji informacji o braku konieczności przeprowadzenia uzgodnienia z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych przywołane zostały niewłaściwe przepisy prawa, Wojewoda wskazał, iż wadliwość ta nie ma znaczenia prawnego dla sprawy. Jak bowiem wyjaśniono w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 sierpnia 2023 r. w sprawie uzgadniania projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego, projektu technicznego oraz projektu urządzenia przeciwpożarowego pod względem zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 1563) zawarty jest katalog obiektów budowlanych, wobec których zachodzi konieczność uzgodnienia z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Wskutek porównania tego katalogu z okolicznościami sprawy wskazano, że budynek mieszkalny jednorodzinny zaliczony do budynków niskich (N) i kategorii zagrożenia ludzi ZL IV nie został w tym wyliczeniu zawarty, a w związku z tym nie zachodzi obligatoryjna konieczność jego uzgodnienia ze stosownym rzeczoznawcą.
Budynek mieszkalny jednorodzinny zaliczony do budynków niskich (N) i kategorii zagrożenia ludzi ZL IV nie został w tym wyliczeniu zawarty, a w związku z tym nie zachodziła obligatoryjna konieczność uzgodnienia ze stosownym rzeczoznawcą.
W ocenie Wojewody przedłożony projekt budowlany został opracowany zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1679). Zawiera on zarówno projekt zagospodarowania terenu - część opisową i rysunkową oraz projekt architektoniczno-budowlany - opis techniczny i część rysunkową. Ponadto, projekt budowlany zawiera informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 b u.P.b. Uwzględniając powyższe wskazano, że zostały spełnione wszystkie przesłanki do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W skardze na powyższą decyzję Wojewody zarzucono naruszenie praworządności (art. 227 k.p.a.), poprzez brak spełnienia przepisów dotyczących projektowania obiektu budowlanego określonych w art. 5 u.P.b. i dopuszczalnych odległości niektórych budowli od budynków (§ 12 r.w.t.), brak spełnienia wymagań określonych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Nr 1134/2018 (art. 34 u.P.b.) w projekcie budowlanym na podstawie, którego wydano pozwolenie na budowę. W rezultacie wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Na rozprawie w dniu 1 lipca 2025 r. pełnomocniczka inwestorki wniosła o oddalenie skargi. Wskazano, że okno skierowane na taras nie znajduje się w ścianie, która graniczy z nieruchomością sąsiednią. Dodatkowo okno te nie narusza warunków r.w.t., co do odległości względem nieruchomości, na którą jest skierowane. Cała inwestycja nie narusza obowiązujących regulacji, co do minimalnych odległości od granic nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek z innych powodów aniżeli w niej podniesione.
Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Przy czym w myśl art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz.U z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), rozstrzygając w granicach danej sprawy sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną jednakże powyższe regulacje nie pozwalają sądowi na stosowanie przy orzekaniu zasad współżycia społecznego lub zasad słuszności. Uchylenie decyzji lub postanowienia, względnie stwierdzenie ich nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego, odpowiednio mogących mieć lub mających wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 p.p.s.a.).
Kontroli Sądu w niniejszej sprawie podlega opisana na wstępie decyzja Wojewody w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i z zagospodarowaniem terenu.
Wymaga zatem wskazania, że w przypadku postępowań dotyczących pozwolenia na budowę stronami są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Wynika to wprost z treści art. 28 ust. 2 u.P.b. Uwagi te należy uzupełnić o wskazanie, że pojęcie "obszar oddziaływania obiektu" zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 20 u.P.b. i oznacza teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. W tym zakresie stwierdzić należy, że przepisami, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu sąsiedniej nieruchomości są m.in. przepisy r.w.t., dotyczące zapewnienia pomieszczeniom odpowiedniego dostępu do naturalnego oświetlenia przez określony czas w ciągu doby. Zaznaczyć przy tym należy, iż przy ocenie czy dany podmiot jest stroną w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę obiektu budowlanego, nie ma znaczenia czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy interes taki podmiotowi przysługuje. Celem tej regulacji jest więc przesądzenie w ustawie, że osoby trzecie mogą skutecznie kwestionować zamierzenie inwestycyjne jedynie wówczas, gdy mają w sprawie interes prawny i tylko w takim zakresie, w jakim zamierzenie to koliduje z ich uzasadnionym interesem opartym na konkretnym przepisie prawa materialnego (zob. wyrok NSA z dnia 17 września 2024 r. sygn. akt II OSK 2630/21, publ. CBOSA)
Obowiązkiem organów w sprawie było zatem przeprowadzenie dokładnej analizy obszaru oddziaływania inwestycji. W ocenie Sądu analizy takiej w wystarczającym stopniu organy nie dokonały. Nie ulega bowiem wątpliwości, że nieruchomości budynkowe zlokalizowane na działce m.in. na działce nr [...] znajdują się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Jak wynika z analizy zacienienia dołączonej do projektu zagospodarowania terenu (k. 22-23 projektu zagospodarowania terenu): "Względem istniejącego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] i [...] zlokalizowanego na działce [...] projektowany budynek zacienia okna w pomieszczeniach sutereny w godzinach porannych. W pomieszczeniach mieszkalnych na poziomie wyniesionego parteru projektowany budynek jest bez wpływu. Nie zacienia żadnego z pokoi mieszkalnych w dniach równonocy w godzinach 7.00 – 17.00. Więcej niż jeden pokój w mieszkaniu wielopokojowym budynku istniejącym ma zapewnione nasłonecznienie co najmniej 3 godziny w dniach równonocy w godzinach 7.00-17.00". W ocenie Wojewody oznacza to, że okna parteru budynku posadowionego na działce nr [...] mają dostęp do słońca w godzinach 7:00-11:00, a okna pierwszego piętra w godzinach 7:00-14:50. W konsekwencji Wojewoda wskazał, że projektowana inwestycja nie będzie powodować ponadnormatywnego zacieniania budynków znajdujących się w jej obszarze oddziaływania zgodnie z § 60 r.w.t." W orzecznictwie, z uwagi na występowanie w praktyce przypadków oddziaływania inwestycji na działce sąsiedniej w sposób zindywidualizowany na konkretny lokal, na przykład z uwagi na lokalizację jego okien podlegających przesłonięciu czy ograniczeniu nasłonecznienia, dopuszczono możliwość działania bezpośrednio właściciela lokalu w celu ochrony jego zindywidualizowanego prawa (por. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2024 r. sygn. akt II OSK 2242/21, publ. CBOSA). Tymczasem – w okolicznościach sprawy – organy uznały, że podmiotem, któremu przysługuje przymiot strony w postępowaniu jest [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa. Jak natomiast słusznie wskazuje się w orzecznictwie każdy właściciel lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość, może mieć swój własny, indywidualny interes prawny podlegający ochronie nie tylko w oparciu o przepisy prawa cywilnego, ale także na podstawie materialnoprawnych regulacji z zakresu prawa administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 905/08, publ. CBOSA.). Zdaniem Sądu akta sprawy nie wskazują, ażeby organy w jakikolwiek sposób zbadały istotne okoliczności dla ustalenia, czy poszczególnym (niektórym?) właścicielom lokali w budynku przy ul. [...] i [...] winien przysługiwać status stron postępowania. Trzeba bowiem pamiętać, że fakt wpływu planowanej inwestycji na własność lokalu konkretnego członka spółdzielni, czy też wspólnoty mieszkaniowej, może rodzić po jego stronie uprawnienie do brania udziału w postępowaniu administracyjnym, dotyczącym pozwolenia na budowę, w rozumieniu art. 28 ust. 2 u.P.b., w świetle którego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Oczywistym jest, że lokal może stanowić odrębną nieruchomość. W kontrolowanej sprawie jest to istotne także i z tego względu, że akta nie wskazują, aby spółdzielnia podejmowała czynności procesowe, zmierzające do należytego reprezentowania interesu swoich członków. Wskazane okoliczności, w ocenie Sądu, winny być należycie ustalone i wyjaśnione w świetle dokumentacji projektowej, zwłaszcza analizy nasłonecznienia i przesłaniania. Wobec powyższego organy powinny dokonać analizy oddziaływania inwestycji w sposób zindywidualizowany na poszczególne lokale w budynkach znajdujące się na działce nr [...], a następnie stwierdzić, czy w tym konkretnym postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę poszczególni właściciele lokali mają własny - niezależny od [...] Spółdzielni Mieszkaniowej - interes prawny wynikający z art. 28 ust. 2 u.P.b., który uzasadniałby ich równoległe działanie w prowadzonym postępowaniu. Trzeba także mieć na uwadze, że prawidłowe określenie kręgu stron postępowania należy do bezwzględnych obowiązków procesowych organu pierwszej instancji. Na marginesie Sąd wskazuje, że w aktach sprawy organu I instancji znajduje się kopia decyzji nr 1134/2018 z dnia 9 marca 2018 r. wydanej przez Prezydenta, w ramach której jako strony postępowania uznano oprócz [...] Spółdzielni Mieszkaniowej również właścicieli poszczególnych lokali mieszkalnych w budynkach przy ul. [...] i [...].
Dostrzec należy również, że według art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenie żądań. Zasadę z art. 10 § 1 k.p.a. urealnia i dopełnia obowiązek wyrażony w art. 109 k.p.a., zgodnie z którym organ doręcza stronom wydaną decyzję administracyjną. Organy administracji publicznej mają obowiązek zbadać, jakie podmioty posiadają interes prawny w tym konkretnym postępowaniu, a następnie zapewnić tym podmiotom możliwość udziału w myśl art. 10 k.p.a. Naruszenie dyspozycji z art. 10 k.p.a. i art. 28 § 2 u.P.b. skutkuje bowiem naruszeniem przepisów proceduralnych, które może mieć wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organy uwzględnią stanowisko Sądu zaprezentowane w niniejszym orzeczeniu.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło