II SA/Wr 601/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędziowie Sędzia NSA Halina Kremis (sprawozdawca) Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Protokolant Małgorzata Boaro po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 listopada 2010 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 10 sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w postanowieniu oraz zmiany postanowienia w zakresie terminu wykonania nałożonego w nim obowiązku i wyznaczenia nowego terminu oddala skargę. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r., przywołując w podstawie prawnej Art. 113 § 1 oraz 77 § 2 kpa PINB w Powiecie W. sprostował oczywistą omyłkę pisarską w postanowieniu nr [...] z dnia [...] r. oraz zmienił to postanowienie w zakresie terminu wykonania nałożonego nim obowiązku i wyznaczył nowy termin - do dnia 31 lipca 2010 r. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., stosownie do art. 138 § 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kpa po rozpatrzeniu zażalenia M. K. na opisane postanowienie uchylił zaskarżone postanowienie w całości Na uzasadnienie organ wskazał, że postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W., powołując w podstawie prawnej przepis art. 56 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane oraz art. 123 kpa nałożył na M. K. - jako inwestora - obowiązek przedstawienia w terminie do 15 marca 2008 r. inwentaryzacji wykonanych robot budowlanych wraz z oceną ich wykonania -pod kątem przepisów techniczno - budowlanych i zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wraz z rozwiązaniami projektowymi, które zapewnią doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Po analizie zażalenia inwestorki organ postanowieniem nr [...] z dnia 5 lutego 2008 r. stwierdził jego niedopuszczalność. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 11 września 2008 r., sygn. akt II SA/Wr 182/08 uchylił oba postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 lutego 2010 r., sygn. akt II OSK 288/09, podzielając argumentację organu przedstawioną w skardze kasacyjnej, uchylił powyższy wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania. Ponownie analizując sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Wr 141/10 oddalił skargę M. K. na postanowienie DWINB nr [...] z dnia [...] r. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. organ I instancji sprostował, jak wskazano, oczywistą omyłkę w postanowieniu nr [...] z dnia [...] r. w ten sposób, iż na stronie drugiej w wersach od dwudziestego pierwszego do dwudziestego trzeciego zamiast ,,na niniejsze postanowienie służy stronie zażalenie do D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W., za moim pośrednictwem, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia powinno być ,,na postanowienie nie przysługuje stronie zażalenie. Kto nie dopełnia obowiązku udostępnienia dokumentów związanych z przeprowadzonymi robotami, żądanymi przez terenowy organ administracji państwowej (art. 56 ust. 1) podlega karze aresztu do 3 miesięcy lub karze grzywny do 5000 zł - art. 59 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane" oraz zmienił powyższe postanowienie w zakresie terminu wykonania nałożonego nim obowiązku i wyznaczył nowy termin - do dnia 31 lipca 2010 r. Postanowienie to zostało oprotestowane przez skarżącą, która złożyła na nie zażalenie. Po jego rozpatrzeniu organ odwoławczy stwierdził, że zasługuje ono na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazał, że niedopuszczalnym było działanie organu I instancji, który w ramach jednego aktu administracyjnego skorzystał z dwóch nie mających ze sobą związku instytucji prawa procesowego - tj. z art. 113 § 1 Kpa dającego organowi administracyjnemu możliwość prostowania w drodze postanowienia błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek w wydanych przez ten organ decyzjach (przepis ten, zgodnie z treścią art. 126 kpa, ma zastosowanie również do postanowień) oraz z art. 77 § 2 kpa, pozwalającego organowi zmienić, uzupełnić lub uchylić swoje postanowienie dotyczące przeprowadzenia dowodu. Powyższe jest o tyle istotne, iż na postanowienie wydane na podstawie art. 113 § 1 Kpa przysługuje zażalenie, natomiast na wydane stosownie do o art. 77 § 2 - nie przysługuje. Przechodząc do kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazuje, iż w myśl art. 111 § 1 kpa strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji żądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Stosownie do treści § 2 tego przepisu, w przypadkach określonych w § 1 termin dla strony do wniesienia odwołania lub skargi biegnie od dnia doręczenia jej odpowiedzi. Uzupełnienie rozstrzygnięcia czy też sprostowanie pouczenia nie stanowi sprostowania błędów w decyzji, lecz dotyczy konkretyzacji praw i obowiązków stron postępowania. Sprostowanie błędów i omyłek w decyzji następuje w trybie art. 113 § 1 Kpa. Z powyższego wynika, ze tylko przepis art. 111 § 1 kpa stanowi podstawę uzupełnienia lub sprostowania decyzji w zakresie pouczenia o środkach odwoławczych (por. Barbara Adamiak, Janusz Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 2003 r., str. 261). W konsekwencji organ wskazuje, że przepis art. 113 § 1 nie mógł mieć w tym przypadku zastosowania. Jednocześnie, mając na uwadze argumenty podniesione w zażaleniu, inspektor wskazuje, że wyrok WSA na który powołuje się żaląca, został uchylony wyrokiem NSA, w związku z czym jego postanowienia nie są wiążące dla organów nadzoru budowlanego orzekających w sprawie. W przypadku, gdy skarżąca nie wykona obowiązku wynikającego z postanowienia PINB nr [...] z dnia [...] r., a organ I instancji uzna, że opracowanie uprawnionej osoby jest niezbędne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, niezbędnym stanie się zlecenie wykonania takowego opracowania w drodze umowy zawartej przez organ I instancji z rzeczoznawca, budowlanym na koszt strony zobowiązanej. Skargę na ostateczne postanowienie w sprawie złożyła zobowiązana. W piśmie podniosła, że wyrok NSA nie uwzględniał, nie rozstrzygał, nie sprawdzał treści postanowienia [...] ani treści wyroku WSA z 11.09.2008 r. Skarżąca powraca do wyroku WSA z dnia 11 września 2008 r., który uznał za zasadne argumenty skarżącej odnośnie do błędów organu popełnionych w postanowieniu z dnia 21 grudnia 2007 r. ([...]). Dalej autor cytuje fragment uzasadnienia postanowienia nr [...] DWINB odnośnie do ewentualnych konsekwencji niewykonania przez skarżącą nałożonego ostatecznie i prawomocnie obowiązku. Na takie rozstrzygnięcie w postanowieniu skarżąca nie może się zgodzić ponieważ PINB zmusza ją do poniesienia kosztów opracowania dokumentacji-inwentaryzacji ganku rozbudowanego zgodnie z prawem, a nie może obciążać jej okoliczność braku dokumentacji w odpowiednich organach z powodów, na które strona nie ma wpływu. Zdaniem skarżącej Inspektor Nadzoru Budowlanego skupia się na tym, by dostarczyła inwentaryzację i ocenę techniczną. Nie wystąpił do Gminy, celem ustalenia czy rozbudowa ganku jest zgodna z ówczesnym planem miejscowym, co jest podstawowym argumentem rozstrzygającym czy to jest samowola czy nie. Działania, a w zasadzie brak działania PINB w tej sprawie zmusiły skarżącą do tego aby ponieść koszty i uzyskać wypis z planu miejscowego aktualnego w latach 1990-1995. Wypis ten potwierdza zgodność inwestycji z przeznaczeniem terenu na której jest działka. Skarżąca wiedziała iż potwierdzi się ten fakt, ale niezrozumiały jest brak działania PINB w tej sprawie. Dalej autor skargi wskazuje, że mimo możliwości wniesienia skargi na postanowienie DWINB [...] z dnia [...] r., PINB postanowieniem Nr [...] w dniu 8 września 2010 r. nakłada obowiązek przedstawienia w terminie do 15 października 2010 r. inwentaryzacji wykonanych robot budowlanych wraz z oceną techniczną ich wykonania pod kątem przepisów techniczno-budowlanych i zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz rozwiązaniami projektowymi zapewniającego doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Zdaniem strony jest to niedopuszczalne, karygodne i niezgodne z celem jakiemu ma służyć urząd PINB. Zdaniem strony jest to wysoce naganne aby Inspektor Nadzoru Budowlanego z sobie tylko wiadomego powodu nękał skarżącą, wykorzystując braki w archiwum dokumentacji w gminie Ż.. Nie może zgodzić się z takim sposobem rozstrzygania sprawy wszczętej bez uzasadnionego powodu, bowiem wiadomo że rozbudowa ganku była legalna. Wnosi o uwzględnienie wszystkich faktów i argumentów i umorzenie sprawy jako bezpodstawnej. W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, p[podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne i postanowienia, wydane w toku postępowania administracyjnego, na które przysługuje zażalenie (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwana dalej w skrócie "p.p.s.a." - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) , w tym także na postanowienia wydane na podstawie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Z taką kontrolą mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Skarga nie może zostać uwzględniona już choćby z tej przyczyny, że wydaje się polegać na nieporozumieniu. Jak wynika z dołączonych do odpowiedzi na skargę akt administracyjnych D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., po rozpoznaniu zażalenia skarżącej uchylił w całości postanowienie organu pierwszej instancji, którym to orzeczeniem dokonano wadliwie dwóch czynności proceduralnych: sprostowano oczywistą omyłkę zaistniałą w prawomocnym i ostatecznym postanowieniu z dnia [...] r. oraz zmieniono to samo postanowienie w zakresie terminu wykonania nałożonego nim obowiązku. Natomiast analiza skargi jednoznacznie wskazuje, że wolą skarżącej jest "powrót" do postanowienia nr [...] i polemika z przyjętym tam ustaleniem w zakresie samowolnej rozbudowy ganku przez skarżącą. Należy zatem wyjaśnić stronie, że przedmiotem badania legalności jest w niniejszym postępowaniu sądowo-administracyjnym jedynie kontrolowane postanowienie uchylające w całości postanowienie PINB w PW w zakresie sprostowania omyłki w postanowieniu nr [...] i wyznaczenia nowego terminu. Wszelkie zatem zarzuty w zakresie tamtego postanowienia na obecnym etapie nie mogą być rozważane. Należy także (wobec wywodów skargi) dodać, że wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 11 grudnia 2008 r. (II SA/Wr 182/08) został wyeliminowany z obrotu prawnego wyrokiem NSA z dnia 2 lutego 2010 r. (OSK 288/09). W efekcie wyrok ten nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Wskazać także wypada, dla wyjaśnienia, że ponownie rozpoznając sprawę skargi M. K. na postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia WSA we Wrocławiu skargę tę prawomocnie oddalił (II SA/Wr 141/10, wyrok z dnia 28 kwietnia 2010 r.). Dokonując badania trafności zapadłego postanowienia organu drugiej instancji, pod względem jego zgodności z prawem sąd uznał, że nie narusza ono przepisów w zakresie, który mógłby prowadzić do jego eliminacji z obrotu prawnego. Trafnie organ wytknął organowi pierwszej instancji błędy proceduralne, które doprowadziły do niepoprawnego połączenia dwóch instytucji procesowych o zupełnie odmiennym charakterze, z odmiennymi możliwościami zaskarżenia i dodatkowo w sposób obarczony błędami. Reasumując, skarga jako nieuzasadniona nie podlegała uwzględnieniu i stąd na zasadzie art. 151 ppsa należało orzec jak na wstępie.