II SA/Wr 843/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz - Kremis po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego w sprawie ze skargi J. P. na zarządzenie pokontrolne D. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podjęcia działań w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zarządzenia pokontrolnego. W skardze na zarządzenie pokontrolne D. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podjęcia działań w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą J. P. (dalej: skarżąca) wniosła o wstrzymanie zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego. Skarżąca nie przywołała żadnej argumentacji wspierającej przedmiotowy wniosek. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 dalej: p.p.s.a.), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W pierwszej kolejności nadmienić należy, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego skarżąca oparła o art. 61 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie wniesienia skargi na decyzję lub postanowienie - organ, który wydał decyzję lub postanowienie, może wstrzymać, z urzędu lub na wniosek skarżącego, ich wykonanie w całości lub w części, chyba że zachodzą przesłanki, od których w postępowaniu administracyjnym uzależnione jest nadanie decyzji lub postanowieniu rygoru natychmiastowej wykonalności albo, gdy ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z treści przywołanego przepisu wynika wprost, że jego adresatem jest organ administracji publicznej, który wydał zaskarżony akt. W niniejszej sprawie organ w odpowiedzi na skargę przedstawił jedynie swoje stanowisko stwierdzając, że nie znajduje podstaw do wstrzymania wykonania zarządzenia pokontrolnego. Z uwagi na brak rozstrzygnięcia organu w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, tutejszy sąd uznał za zasadne rozpoznanie wniosku we własnym zakresie. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Przyjmuje się, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z 3 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Bk 352/06; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 sierpnia 2014 r. sygn. akt II OZ 752/14). Tym samym, przesłankami warunkującymi wstrzymanie wykonania aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonaniem aktu (por. postanowienie NSA z 9 marca 2005 r. sygn. akt II OZ 52/05). Jednocześnie należy zauważyć, że to na wnioskodawcy ciąży wykazanie zasadności wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się więc do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest w danej sprawie obiektywnie zasadne. W realiach niniejszej sprawy wskazać należy, że skarżąca w ogóle nie uzasadniła swojego wniosku, a więc nie przytoczyła okoliczności, które mogłyby wskazywać na zaistnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie rozpoznaje merytorycznie sprawy w zakresie zarzutów przedstawionych w skardze, bada jedynie ryzyko rzeczywistego zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu. Co więcej, ciężar wykazania okoliczności świadczących o istnieniu przesłanek uregulowanych w przywołanym przepisie spoczywa na wnioskodawcy, rola sądu ograniczona została tym samym do oceny realnego ryzyka zaistnienia wspomnianych okoliczności. Mając na uwadze brak przedstawienia jakiejkolwiek argumentacji na poparcie wniosku sąd stwierdził, że skarżąca nie uprawdopodobniła, że zachodzą okoliczności wskazujące na ryzyko powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W tym stanie rzeczy, sąd działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. postanowił odmówić wstrzymania wykonania zarządzenia pokontrolnego.