II SAB/Wr 505/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Habuda, Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon (spr.), Asesor WSA Marta Pawłowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II w dniu 17 września 2024 r. sprawy ze skargi V. L. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej oddala skargę w całości. Wnioskiem z dnia 19 kwietnia 2023 r. (data wpływu do Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego we Wrocławiu) V. L. (obywatel U.) wystąpił do Wojewody Dolnośląskiego (dalej: Wojewoda, organ) z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE. Do wniosku dołączył stosowną dokumentację. Pismem z dnia 22 sierpnia 2023 r. (z odnotowanym wpływem do organu w dniu 25 sierpnia 2023 r.) wnioskodawca wniósł ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Zawiadomieniem z dnia 17 maja 2024 r. Wojewoda poinformował stronę o pozostawieniu ponaglenia bez rozpoznania. W treści tego zawiadomienia wskazał, że art. 100d ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2023 r. poz. 103 ze zm.) ma zastosowanie do każdego cudzoziemca, co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 czerwca 2023 r., sygn. akt II OSK 2059/22. W skardze z dnia 26 lutego 2024 r. (z odnotowanym wpływem do organu w dniu 7 maja 2024 r.) strona skarżąca zarzucając naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i 3 oraz art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775, dalej: k.p.a.) w zw. z art. 210 ust. 1 i 2 i w zw. z art. 233 ustawy o cudzoziemcach poprzez rażące naruszenie terminów załatwienia sprawy wniosła o: 1) stwierdzenie bezczynności organu w sprawie, skutkującej niezałatwieniem wniosku; 2) stwierdzenie, że bezczynność postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) zobowiązanie organu do wydania decyzji w terminie 14 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku; 4) przyznanie od organu na rzecz strony skarżącej sumy pieniężnej w kwocie 5.000 zł; 5) zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W treści skargi strona argumentowała, że art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa nie ma do niej zastosowania, albowiem strona nie przebyła na terytorium RP z terytorium Ukrainy w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, że ze względu na przedmiot skargi (skarga na bezczynność postępowania), sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, zgodnie z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.). Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Po myśli zaś art. 134 p.p.s.a. sąd administracyjny przy rozpoznaniu skargi nie jest związany zawartymi w niej wioskami i zarzutami. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze, w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim określonym w skardze przedmiotem zaskarżenia oraz rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Dokonując tak rozumianej kontroli procedowania Wojewody Dolnośląskiego w sprawie z wniosku skarżącej z dnia 19 kwietnia 2023 r. o wydanie zezwolenia na o na pobyt rezydenta długoterminowego UE, Sąd doszedł do przekonania, że skarga na bezczynność organu nie zasługuje na uwzględnienie. W takiej ocenie Sąd uwzględnił stan prawny obowiązujący w momencie zakwestionowanego skargą stanu bezczynności organu. W konsekwencji w sprawie zostały wzięte pod uwagę obowiązujące od 15 kwietnia 2022 r. regulacje prawne z ustawy z 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw. Prawidłowo bowiem wskazuje się w odpowiedzi na skargę, że ustawa ta dodała przepis art. 100c do ustawy z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Zgodnie z tym przepisem w okresie do dnia 31 grudnia 2022 r. bieg terminów na załatwienie przez Wojewodów spraw dotyczących cudzoziemców nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu. Na mocy ustawy z 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw został wprowadzony - z mocą od 1 stycznia 2023 r. - art. 100d, będący powieleniem regulacji art. 100c, ale wskazujący nowy graniczny termin nierozpoczęcia lub zawieszenia biegu terminów postępowania, tj. 24 sierpnia 2023r. Termin ten został przedłużony do dnia 30 czerwca 2024 r. mocą art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 lutego 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 232). Aktualnie, przedłużenie to obowiązuje do 30 września 2025 r. Skoro zdarzenie prawne w postaci zarzucanego stanu bezczynności zaistniało po dniu 15 kwietnia 2022 r. (wniosek inicjujący postępowanie przed Wojewodą wpłynął do organu w dniu 19 kwietnia 2023 r.), to do oceny jego skutków znajdują zastosowanie powołane wyżej przepisy art. 100c i art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Odnosząc się do podniesionego w treści skargi zarzutu pełnomocnika strony, że przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, nie mają zastosowania do skarżącego jako że nie opuścił on terytorium Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa trzeba zaznaczyć, że zakres zastosowania art. 100c i art. 100d wspomnianej ustawy nie jest ujednolicony w orzecznictwie sądów administracyjnych. Niemniej, Sąd w składzie orzekającym przychyla się do poglądu zaprezentowanego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2024 r., (sygn. akt II OSK 2362/23), że przepisy art. 100c i art. 100d ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2023 r., poz. 103) stanowią rozwiązania generalne dotyczące wszystkich cudzoziemców – niezależnie od ich narodowości, a nie tylko tych, których pobyt w Polsce jest wywołany wojną w Ukrainie, o których mowa w art. 2 ust. 1 tej ustawy. Za własną Sąd przyjmuje w realiach kontrolowanej sprawy argumentację jaką Naczelny Sąd Administracyjny zaprezentował we wspomnianym wyroku na poparcie tego stanowiska. W świetle tak ukształtowanego stanu prawnego, biorąc pod uwagę okoliczność złożenia przez stronę wniosku w czasie, w którym nastąpiło wstrzymanie rozpoczęcia biegu terminu dla załatwienia takiej sprawy, a przy tym bez względu na narodowość cudzoziemca występującego z takim wnioskiem (co oznacza, że w sprawie nie mogła mieć znaczenia kwestia tego z jakich powodów strona opuściła terytorium Ukrainy i przybyła na terytorium RP), w ocenie Sądu, wykluczona została możliwość stwierdzenia w postępowaniu sądowym stanu bezczynności organu administracji, co uzasadnia oddalenie niniejszej skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.