III SA/Wr 1434/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maciej Guziński po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi A na pismo Wojewody D. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wyników postępowania nadzorczego postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] r. strona skarżąca wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W.. skargę. Skarga ta została podpisana przez Prezesa Oddziału Związku Nauczycielstwa Polskiego Z. S. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] r. wezwano stronę skarżącą do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez: - wskazanie, czy przedmiotem skargi jest pismo Wojewody D. z dnia [...] r. Nr [...], czy uchwała Rady miejskiej W. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie ustanowienia Centrum Usług Wspólnych dla jednostek organizacyjnych Gminy W., pod nazwą Centrum Usług Informatycznych we W. oraz nadanie statutu; - złożenie dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie osób, które podpisały skargę do działania w imieniu strony skarżącej (KRS, statut), w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Pismem z dnia [...] r. – podpisanym przez Z. S. – wyjaśniono, że przedmiotem skargi jest: "rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody D. z dnia [...] roku nr Nr [...] w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miejskiej W. nr [...] z dnia [...] r. Ponadto załączono: - upoważnienie dla Z.S. do reprezentowania Związku Nauczycielstwa P. w sprawach pracowniczych członków ZNP objętych działaniem ZNP W. – Ś., podpisane przez Prezesa Okręgu ZNP M.C. i Sekretarza Zarządu Okręgu D. ZNP M.M., - KPS, z którego wynika, że do składania oświadczeń woli w imieniu ZNP, w tym w sprawach majątkowych konieczne jest zgodne współdziałanie Prezesa ZNP oraz jednego z członków Prezydium Zarządu Głównego ZNP. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III z dnia [...] r. wpisano jako przedmiot sprawy wyniki postępowania nadzorczego (co wynika ze wskazanego przez stronę skarżącą pisma Wojewody D. z dnia [...] r. Nr [...]). W dniu [...] r. do tuj. Sądu wpłynęło upoważnienie dla Z. S. do reprezentowania Związku Nauczycielstwa P. w sprawach przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i Wojewódzkim Sądem Administracyjnym podpisane przez Prezesa Okręgu ZNP M. C. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu, bowiem jej przedmiot nie mieści się w zakresie właściwości sądów administracyjnych określonym w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a. Skarga w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest środkiem kontroli w tym sensie sformalizowanym, że może być wniesiona tylko w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) 1 pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 pkt p.p.s.a). Tymczasem – jak wynika z akt sprawy – kwestionowane niniejszą skargą pismo Wojewody z dni [...] r. (Nr [...]) – choć nazwane przez stroną skarżącą rozstrzygnięciem nadzorczym – jest w istocie jedynie pismem informującym i nie stanowi aktu nadzoru, o jakim mowa w ww. art. 3 § 2 pkt 7 p.p.s.a. Tym samym nie należy ono do żadnej z wymienionych zaskarżalnych do sądu form działania administracji publicznej. Utrwalony jest w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że postępowanie nadzorcze w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy (uregulowane w przepisach art. 90 – 92 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (j.t. Dz. U. z 2016 r poz. 446, zwanej dalej jako "u.s.g.") prowadzi się zawsze z urzędu, a nie na wniosek. Należy nadto wskazać, że decyzję o celowości zastosowania środka nadzoru odnośnie konkretnej uchwały lub zarządzenia organu gminy pozostawiono wyłącznej kompetencji wojewody jako organowi nadzoru nad samorządem terytorialnym. O tym zatem, czy wojewoda wyda rozstrzygnięcie nadzorcze decyduje tylko i wyłącznie on sam, zaś wnioski zawierające żądanie wydania takiego rozstrzygnięcia mogą być jedynie sygnałem, zwróceniem mu uwagi na ewentualne nieprawidłowości podjętej uchwały lub zarządzenia. Nie mogą one jednak "przymusić" Wojewody do wydania rozstrzygnięcia nadzorczego. Nadto rozstrzygnięcie nadzorcze nie jest decyzją administracyjną, postępowanie nadzorcze nie jest postępowaniem jurysdykcyjnym w rozumieniu k.p.a. prowadzonym w indywidualnej sprawie, a pismo organu nadzoru zawiadamiające o braku podstaw do wydania rozstrzygnięcia nadzorczego w odniesieniu do konkretnej uchwały lub zarządzenia nie jest ani rozstrzygnięciem nadzorczym, ani żadną inną formą działalności administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 – 7 p.p.s.a. czy pkt 9 tego przepisu (por. postanowienie NSA z dnia 3 lipca 2015 r., I OSK 962/15 oraz z dnia 22 października 2010 r., I OSK 1755/10, jak też postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 20 sierpnia 2015 r., II SA/Bk 517/15, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl oraz vide G. Jyż, Z. Pławecki, A. Szewc "Samorząd gminny. Komentarz" ABC 2010, tezy 3 i 4 do art. 91 u.s.g.). Na marginesie wskazać można, że w u.s.g. wyraźnie uregulowano kwestie zaskarżalności aktów kończących postępowanie nadzorcze prowadzone na podstawie art. 90 – 92 u.s.g. Może się ono zakończyć rozstrzygnięciem nadzorczym stwierdzającym nieważność uchwały lub zarządzenia lub stwierdzającym, że zostały wydane z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 1 i 4 u.s.g.) – i tylko te rozstrzygnięcia podlegają kontroli sądu administracyjnego. Do złożenia skargi uprawnione są wyłącznie gmina lub związek międzygminny, których uprawnienie, interes prawny lub kompetencje zostały naruszone (art. 98 ust. 3 u.s.g.). Tym samym skarga na pismo organu nadzoru z dnia [...] r. stanowiące odpowiedź na pismo z dnia [...] r. dotyczące uchwały Rady Miejskiej W. z dnia [...] r. Nr [...] i informujące, że "przeprowadzone postępowanie nadzorcze w stosunku do powyższej uchwały Rady Miejskiej W. nie wykazało istotnego naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności przedmiotowej uchwały" winna zostać odrzucona stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a, co też Sąd uczynił. Na marginesie należy wskazać, że upoważnienie z dnia [...] r. dla Z. S. do reprezentowania Związku Nauczycielstwa P. w sprawach przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i Wojewódzkim Sądem Administracyjnym podpisane zostało jedynie przez Prezesa Okręgu ZNP M. C., podczas gdy – jak wynika z KRS – winno zostać podpisane przez Prezesa ZNP oraz jednego z członków Prezydium Zarządu Głównego. Skoro braki skargi nie zostały uzupełnione –w tym zakresie – skarga winna zostać odrzucona również z tych przyczyn (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a,).