III SA/Wr 222/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anetta Chołuj Sędziowie Sędzia WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca) Asesor WSA Anna Kuczyńska-Szczytkowska po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 12 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 11 marca 2024 r. nr 0201-IEE2.7192.19.2024.3 w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę w całości. Przedmiotem skargi J. K. (dalej: strona, skarżący) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (dalej: DIAS, organ II instancji/ organ odwoławczy) z dnia 11 marca 2024 r. nr 0201-EE2.7192.19.2024.3. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Lubinie (dalej: NUS, organ I instancji) z dnia 24 stycznia 2024 r. nr 0212-SEE.7113.1.2024.912 w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunku bankowego w B. S.A. dokonanego zawiadomieniem z dnia 22 grudnia 2023 r. Z akt sprawy wynika, że NUS prowadził postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego 29 maja 2023 r. przez Prezydenta Miasta Legnicy obejmującego zaległości z tytułu opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za parkowanie w SPP. Zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zostało doręczone Bankowi 22 grudnia 2023 r., stronie 17 stycznia 2024 r. Odpis tytułu wykonawczego został stronie doręczony 16 czerwca 2023 r. Strona złożyła skargę na czynność egzekucyjną wskazując, że brak jest podstaw prawnych do egzekucji z rachunku bankowego w postaci wyroku sądu o popełnieniu wykroczenia. NUS postanowieniem z dnia 24 stycznia 2024 r. oddalił skargę wskazując na prawidłowe zastosowanie przepisów. W zażaleniu na ww. postanowienie z dnia 15 lutego 2024 r. strona zarzuciła, że opłata dodatkowa została nałożona niezgodnie z prawem i nie wolno jej egzekwować. Zwróciła się strona o zwrot swoich pieniędzy przekazanych z rachunku bankowego w związku z niepopełnieniem przestępstwa w L. Wskazała strona, że jest szykanowana przez sędziów, prokuratorów i urzędników w sprawie związanej ze szkodami [...]. Stwierdził skarżący, że sprawy te ciągną się od wielu lat przed różnymi organami. Jako stronę przeciwną wskazał skarżący K. DIAS zaskarżonym postanowieniem utrzymał postanowienie organu I instancji w mocy. Wyjaśnił organ, że w sprawie zastosowanie ma art. 54 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 2505 ze zm., dalej u.p.e.a.) i w ramach skargi określonej w art. 54 § 1 u.p.e.a. można podnosić zarzuty formalnoprawne, które odnoszą się jedynie do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego, nie jest natomiast możliwe podnoszenie zarzutów, które dotyczą zasadności prowadzenia postępowania egzekucyjnego, istnienia egzekwowanego obowiązku. Ponadto DIAS wyjaśnił, że zaskarżone czynności, polegające na zajęciu rachunku bankowego zostały dokonane zgodnie z art. 80 u.p.e.a. Organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego w Banku P. 5.A. na podstawie ww. zawiadomienia o zajęciu z 22 grudnia 2023 roku, tj. z dniem doręczenia zawiadomienia o zajęciu dłużnikowi zajętej wierzytelności - ww. bankowi w postaci elektronicznej (aplikacja [...]). Zawiadomienie o zajęciu zostało stronie doręczone 17 stycznia 2024 r., a odpis tytułu wykonawczego doręczono 16 czerwca 2023 r. Zawiadomienie o zajęciu zawierało niezbędne elementy określone w przepisie art. 67 § 2 i 2a oraz § 3 u.p.e.a., a także pouczenie o możliwości wniesienia skargi. Zaznaczył organ, że w ramach skargi na czynność egzekucyjną nie może badać prawidłowości wszczęcia postępowania egzekucyjnego czy prawidłowości jego prowadzenia, przedmiotem badania jest konkretna czynność. Ponadto w skardze można podnieść tylko takie okoliczności, które nie są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) skarżący zakwestionował prawidłowość postanowienia DIAS. Skarżący wskazał, że nie popełnił przestępstwa lub wykroczenia na kwotę około 10 zł oraz zarzucił, iż uzasadnienie skarżonego postanowienia jest nie na temat i nie jest oparte na faktach. Zarzucił rażące naruszenie prawa przez funkcjonariuszy publicznych w sprawie pod sygn. ICGG 87/95 oraz innych sprawach. Zarzucił skarżący, że on i inne osoby są szykanowane przez sędziów, prokuratorów i urzędników w sprawie związanej ze szkodami [...]. Skarżący stwierdził, że sprawy ciągną się od wielu lat przed różnymi organami, ponadto wskazał z imienia i nazwiska szereg osób jako strony poszkodowane. Strona wniosła o uchylenie skarżonego postanowienia oraz zwróciła się o rzetelne zbadanie sprawy i udzielenie odpowiedzi w formie rozpoznania sprawy. W odpowiedzi na skargę DIAS podtrzymał argumentację wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem sporu jest zasadność oddalenia skargi na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu rachunku bankowego. Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia nie stwierdził naruszenia prawa. Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora. Podstawą skargi jest: 1) dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy; 2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. W sprawie skargi postanowienie wydaje organ egzekucyjny. Na postanowienie o oddaleniu skargi przysługuje zażalenie (art. 54 § 5 u.p.e.a.). W przypadku uwzględnienia skargi na czynności egzekucyjne organ egzekucyjny uchyla zaskarżoną czynność egzekucyjną w całości albo w części; usuwa stwierdzoną wadę czynności egzekucyjnej.(art. 54 § 6 u.p.e.a.). W orzecznictwie istnieje utrwalony pogląd, że określony w art. 54 § 1 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. Postępowanie wszczęte skargą na czynności egzekucyjne stanowi jedynie fragment postępowania egzekucyjnego i nie prowadzi do kontroli całego postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu tym nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego (np. z powodu wadliwości wystawienia tytułów wykonawczych, czy też nieistnienia obowiązku), ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia (por. wyrok NSA z 5 marca 2015 r., sygn. akt II FSK 290/13). Nie ma podstaw, aby skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania (por. wyrok NSA z 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FSK 749/13). Jak zasadnie wskazał DIAS, skarga na czynności egzekucyjne nie jest środkiem prawnym, za pomocą którego zobowiązany mógłby kwestionować wszelkie czynności oraz zdarzenia mające miejsce w toku postępowania egzekucyjnego. Przysługuje ona wyłącznie na czynności o charakterze wykonawczym i tylko takie, które nie mogą być zaskarżone innym środkiem prawnym przewidzianym w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (zarzuty, zażalenie, wyłączenie spod egzekucji). Służy ochronie praw zobowiązanego w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym i ma za zadanie chronić go przed naruszeniami przepisów postępowania egzekucyjnego ze strony organu egzekucyjnego lub egzekutora wykonującego konkretną czynność. W jej ramach można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się jedynie do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora, na podstawie przepisów regulujących sposób i formę dokonania tych czynności. Zasada niekonkurencyjności środków w postępowaniu egzekucyjnym sprowadza się do ukształtowania środków ochrony prawnej w taki sposób, by ich podstawy nie mogły być powielane, tzn. by nie zaistniała sytuacja, w ramach których dany zarzut byłby rozpatrywany w ramach kilku środków ochrony prawnej. Nie można też ich stosować zamiennie. Każdy z nich dotyczy konkretnych uchybień, jest wnoszony w różnym terminie i rozpoznawany z zastosowaniem innych przesłanek. Dyferencjacja środków prawnych następuje bowiem nie tylko poprzez zróżnicowanie przedmiotu zaskarżenia, ale także poprzez zastosowanie kryteriów odnoszących się do innych elementów konstrukcji środków prawnych. Zasadą jest zatem wniesienie jednego środka prawnego, a nie dwóch konkurujących wobec siebie (por. wyroki NSA: z dnia 31 stycznia 2018 r., sygn. akt II GSK 2972/17; z dnia 24 października 2014 r. sygn. akt II GSK 1377/13). Odnosząc powyższe do okoliczności sprawy wyjaśnić należy, że skarżący nie wskazał na żadne okoliczności mogące mieć wpływ na ocenę prawidłowości dokonanej przez organ czynności. Działanie organu było zgodne z obowiązującymi przepisami w tym z art. 80 u.p.e.a. Z akt wynika, że organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego w Banku P. 5.A. na podstawie zawiadomienia o zajęciu z dnia 22 grudnia 2023 roku, tj. z dniem doręczenia zawiadomienia o zajęciu dłużnikowi zajętej wierzytelności. Zawiadomienie o zajęciu zostało doręczone stronie 17 stycznia 2024 r., a odpis tytułu wykonawczego 16 czerwca 2023 r. Zawiadomienie o zajęciu zawierało niezbędne elementy zgodnie z art. 67 § 2 i 2a oraz § 3 u.p.e.a. oraz pouczenie o możliwości wniesienia skargi. Organ egzekucyjny prawidłowo zastosował tryb z art. 80 u.p.e.a. i pouczył stronę o przysługujących środkach zaskarżenia. Zajęcie zostało podpisane przez uprawnionego pracownika organu egzekucyjnego i doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności oraz stronie. Zawiadomienia o zajęciu dokonane zostały stosownie do art. 67 § 1a u.p.e.a. przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego za pośrednictwem aplikacji [...]. Stosownie do art. 67 § 2b u.p.e.a. organ egzekucyjny sporządził wydruk zawiadomienia o zajęciu. Wbrew twierdzeniom strony dokonanie czynności egzekucyjnej nie nastąpiło z naruszeniem przepisów u.p.e.a. Natomiast pozostałe kwestie podnoszone przez stronę w skardze, jako nieodnoszące się do czynności egzekucyjnej nie mają wpływu na jej ocenę. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku. Skarga rozpoznana została przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do przepisu art. 119 pkt 3 p.p.s.a.