III SA/Wr 374/15
WyrokWSA we Wrocławiu2015-12-18
Skład orzekający: Tomasz Świetlikowski, Maciej Guziński, Marcin Miemiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel pojazdu, który nie uiścił opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania, może być uznany za zobowiązanego do uiszczenia opłaty dodatkowej, jeśli twierdzi, że pojazdem w tym czasie korzystała inna osoba, której danych nie może ujawnić ze względu na ochronę danych osobowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że właściciel pojazdu, który nie uiścił opłaty za parkowanie, może być zasadnie uznany za zobowiązanego do uiszczenia opłaty dodatkowej. Obowiązek wskazania osoby faktycznie korzystającej z pojazdu w momencie powstania obowiązku opłaty spoczywa na właścicielu, a nie na organie egzekucyjnym. Brak możliwości lub odmowa podania danych tej osoby przez właściciela, nawet powołując się na ochronę danych osobowych, nie zwalnia go z odpowiedzialności, gdyż organ egzekucyjny ma prawo domniemywać, że korzystającym był właściciel.Stan faktyczny
Strona skarżąca, będąca właścicielem pojazdu, została obciążona opłatą dodatkową za brak uiszczenia opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania. Skarżący zarzucił błąd co do osoby zobowiązanego, twierdząc, że pojazdem w tym czasie korzystała inna osoba, której danych nie mógł podać ze względu na ochronę danych osobowych. Organy administracji utrzymały w mocy postanowienie odmawiające uwzględnienia zarzutu, opierając się na domniemaniu, że to właściciel pojazdu jest zobowiązany do uiszczenia opłaty.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Świetlikowski (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Maciej Guziński, sędzia WSA Marcin Miemiec, Protokolant sekretarz sądowy Paulina Białkowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 18 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi B. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutu co do prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę w całości.
Przystępując do rozstrzygania, Sąd przyjął stan faktyczny i prawny sprawy jn.
Zaskarżonym - powołanym w sentencji wyroku - postanowieniem, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. (dalej: SKO, Kolegium), po rozpatrzeniu sprawy
w trybie zażaleniowym, utrzymało w mocy - wydane z upoważnienia Prezydenta W.- postanowienie Kierownika Działu Egzekucji Należności Pieniężnych
w Wydziale [...]Urzędu Miejskiego W. z dnia [...] r. ([...];[...]), odmawiające B. S. (dalej: zobowiązany, strona, skarżący) uwzględnienia zarzutu co do prowadzenia postępowania egzekucyjnego, na podstawie tytułu wykonawczego (nr [...]), obejmującego należność z tytułu opłaty dodatkowej za brak uiszczenia opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania. Jako podstawę prawną aktu wskazało art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. - dalej: K.p.a.), art. 18 oraz art. 34 § 4 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r.
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., Nr 229, poz. 1619 ze zm. - dalej: u.p.e.a.).
Z akt sprawy wynika, że Prezydent W., jako wierzyciel należności z tytułu opłaty dodatkowej za nieuiszczenie - [...] sierpnia 2011 r. - opłaty za parkowanie pojazdu o nr rej. [...]w strefie płatnego parkowania, wystawił wobec strony ww. tytuł wykonawczy. Podstawę prawną wystawienia tytułu stanowił art. 13f ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn.: Dz. U.
z 2013 r., poz. 260 ze zm. - dalej: u.d.p.) i § 10 uchwały Nr [...]Rady Miejskiej W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. (Dz. Urz. Woj. D.., Nr 100, poz. 1548 ze zm.). Organ egzekucyjny nadał owemu tytułowi klauzulę wykonalności, a następnie doręczył ten tytuł zobowiązanemu.
Strona zgłosiła zarzuty do postępowania egzekucyjnego. Odwołując się do treści art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a., zarzuciła błąd co do osoby zobowiązanego. W postępowaniu oznajmiła jednak, że nie może podać danych osoby, której użyczyła pojazd, z uwagi na ochronę jej danych osobowych i że właściciel nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji użyczeń pojazdu - także stosowania pisemnych umów najmu (użyczenia), w sytuacji, kiedy auto ma być używane na terenie kraju, zaznaczając, że w takich przypadkach stosuje umowy ustne.
W powołanym na wstępie postanowieniu, organ I instancji wyraził - odnośnie zgłoszonych zarzutów - negatywne stanowisko. Stwierdził, że obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej za parkowanie w strefie płatnego parkowania wynika wprost z art. 13f u.d.p. oraz że istnieje domniemanie realizacji tego obowiązku przez właściciela pojazdu.
Od ww. postanowienia strona wniosła zażalenie. Wskazała, że domniemywanie obowiązku uiszczenia spornej opłaty przez właściciela jest w jej przypadku błędne, gdyż jest właścicielem kilku pojazdów i nie może parkować w kilku miejscach jednocześnie.
Po rozpatrzeniu sprawy w trybie zażaleniowym - skarżonym postanowieniem - SKO utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.
Kolegium stwierdziło, że organ I instancji słusznie nie uwzględnił zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego. Uznało, że strona - z uwagi na niewykonanie w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym, tj. obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej za parkowanie w strefie płatnego parkowania - uzyskała status zobowiązanego, co wynika z art. 1a pkt 20, art. 3, art. 3a i art. 4 u.p.a. w zw. z art. 13f u.d.p.
SKO dowodziło, że: 1) art. 13 ust. 1 u.d.p. przewiduje możliwość wprowadzenia opłaty za parkowanie; 2) zgodnie z art. 13b ust. 1 u.d.p., opłatę tę pobiera się za parkowanie pojazdów w strefie płatnego parkowania; 3) w myśl art. 13f u.d.p., za nieuiszczenie ww. opłaty pobiera się opłatę dodatkową, której wysokość (maksymalnie 50 zł) i sposób pobierania określa rada gminy/miasta (opłatę pobiera zarząd/zarządca drogi). Podało, że - w sprawie - dopuszczalność egzekucji opłaty dodatkowej za parkowanie w strefie płatnego parkowania jest dopuszczalna, z uwagi na wymagalność tego świadczenia, przejawiającą się nieuiszczeniem przez stronę opłaty za parkowanie. Dowodziło, że strona jest właścicielem pojazdu marki [...] o nr rej. [...]i że - [...] sierpnia 2011 r. - pracownik służby kontroli opłat stwierdził, że ww. pojazd parkuje przy ul. R. we W.bez uiszczenia należnej opłaty za parkowanie.
W kwestii odpowiedzialności strony, jako właściciela pojazdu, za związane z nim obowiązki publicznoprawne, SKO odwołało się do art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm. - dalej: KC). Zauważyło, że z art. 13f w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.p. wynika, że to na korzystających
z dróg publicznych (właścicielu pojazdu bądź innej osobie) ciąży obowiązek ponoszenia opłaty parkingowej.
Organ odwoławczy nie zgodził się z twierdzeniem strony, że u.d.p. wymaga od wierzyciela, aby to on wskazał, że obowiązek uiszczenia opłaty parkingowej ciąży na konkretnej osobie, innej niż właściciel pojazdu, o ile to ona korzystała z pojazdu. Stwierdził, że to właściciel - jeżeli nie godzi się z twierdzeniem organu, że to on był korzystającym z drogi publicznej - musi udowodnić i przekonać organ, że to nie on, jako właściciel pojazdu, korzystał z parkowania na drodze publicznej. Podniósł, że właściciel pojazdu winien przedstawić dowody potwierdzające, iż z pojazdu korzystały inne osoby, jako posiadacze zależni i że to one nie uiściły wymaganych opłat parkingowych, dzięki czemu będzie im można przypisać cechę zobowiązanych z tytułu opłaty dodatkowej za parkowanie. Dowodził, że kierowanie egzekucji do właściciela pojazdu opiera się nie tylko na domniemaniu faktycznym, że to on był korzystającym z pojazdu, kiedy opłata parkingowa nie została opłacona, ale także na domniemaniu prawnym, wywiedzionym
z treści art. 140 KC.
Zdaniem SKO, ustalenie, kto - w danym dniu - korzystał z pojazdu i nie uiścił opłaty, jest możliwe tylko przy udziale właściciela pojazdu, bowiem to on, a nie organ, posiada wiedzę w tej materii (a przynajmniej powinien ją posiadać). SKO zaznaczyło, że zgodnie z art. 78 ust. 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm. - dalej: u.P.r.d.), właściciel lub posiadacz pojazdu jest obowiązany wskazać, na żądanie uprawnionego organu, którym - według SKO - jest także organ egzekucyjny i wierzyciel, komu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie, chyba że pojazd został użyty wbrew jego woli i wiedzy przez nieznaną osobę, czemu nie mógł zapobiec. Stwierdziło także, że kompetencja organu egzekucyjnego oraz wierzyciela do żądania udzielenia przez zobowiązanego wszelkich informacji niezbędnych do prowadzenia postępowania egzekucyjnego wynika z treści art. 36 § 1 u.p.e.a.
W skardze na ww. postanowienie, skarżąc je w całości, strona zarzuciła obrazę: 1. prawa materialnego, przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 13f u.d.p.; wskazała, że: 1) zastosowanie tego przepisu odnosi się do osoby korzystającej
z drogi publicznej, nie zaś - co miało miejsce w sprawie - wobec osoby nie korzystającej z takiej drogi; 2) w sprawie, roszczenie - co do obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej - kierowane jest wobec osoby nie korzystającej z pojazdu, w czasie, gdy ten obowiązek nastąpił, co znajduje zresztą potwierdzenie w skarżonym akcie, gdzie SKO powołuje się kilkakrotnie na art. 13f w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.p.; 3) SKO zbyt "daleko" zinterpretowało i niewłaściwie zastosowało art. 13f u.d.p., przejmując, że "właściciel pojazdu musi, jeżeli nie godzi się z twierdzeniem organu, że to on był korzystającym z drogi publicznej, udowodnić - przekonać organ, że to nie on, jako właściciel, korzystał z parkowania na drodze publicznej"; 4) ze stanowiska, że: "kierowanie egzekucji do właściciela pojazdu opiera się nie tylko na domniemaniu faktycznym, że to właśnie on był korzystającym
z niego wówczas, kiedy opłata parkingowa nie została opłacona, ale i na domniemaniu prawnym, wywiedzionym z treści art. 140 KC", wynika, że w sprawie - na podstawie domniemania faktycznego, podpierając się art. 140 KC - podjęto arbitralne decyzje, niepotwierdzone materiałem dowodowym i ustaleniami faktycznymi (m.in. sprzeczne
z informacją zawartą w - skierowanym przez stronę do [...]- piśmie z [...] grudnia 2014 r., zawierającą oświadczenie o korzystaniu z możliwości użyczenia pojazdu na podstawie umowy ustnej);
2. prawa materialnego, przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 78 ust. 4 u.P.r.d. poprzez stwierdzenie, że uprawnionym organem do żądania informacji, komu użyczono pojazd itp., jest organ egzekucyjny lub wierzyciel; według strony, logicznym byłoby, że w sytuacji posiadania takiego uprawnienia przez [...], organ ten automatycznie mógłby pełnić rolę oskarżyciela z art. 93 § 1 k.p.w., czego jednak prawo nie dopuszcza.
Strona wniosła o uchylenie skarżonego aktu (ew. aktów organów obu instancji)
w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów.
Strona uzasadniła swoje stanowisko w sprawie. Wskazała na błędne podanie jej, jako osoby zobowiązanej oraz nieprawidłowe skierowanie do niej egzekucji. Zarzuciła że - orzekające w obu instancjach - organy: 1) nie przyjęły jej argumentacji; 2) oparły swoje ustalenia i rozstrzygnięcia na domniemaniu, że korzystającym z dróg publicznych (i równocześnie zobowiązanym do wniesienia opłaty, o której mowa w art. 13f u.d.p.) był właściciel pojazdu, które to domniemanie w jej przypadku, jako właścicielu kilku pojazdów, nie występuje; 3) błędnie przyznają organowi egzekucyjnemu i wierzycielowi kompetencje służb mundurowych, wynikające z art. 78 ust. 4 u.p.r.d. Dowodziła, że nie zapadł jeszcze żaden wyrok obligujący ją do wskazania osoby, której użyczyła ona pojazd, co w sprawie całkowicie pominięto. Uznała, że kompetencje organu/wierzyciela egzekucyjnego do żądania udzielenia przez zobowiązanego informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji obejmują możliwość - nie zaś prawo - takiego żądania oraz że istnienie kategorycznego prawa w tym zakresie wiązałoby się z naruszeniem prawa
do ochrony danych osobowych. Zważyła, że odpowiedź na to żądanie trzeba traktować jako formę dobrowolnego oświadczenia, na którego wydanie wyrazić powinna zgodę osoba korzystająca - w określonym czasie - z pojazdu. Stwierdziła, iż odpowiedzialność za złamanie przepisów o ochronie danych osobowych mógł z niej zdjąć jedynie uprawniony organ, po uzyskaniu odpowiedniego wyroku sądowego, co w sprawie nie miało miejsca. Podsumowała, że - w sprawie - roszczenie co do obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej jest kierowane wobec osoby, która nie korzystała z pojazdu w czasie, gdy ten obowiązek wystąpił i że - wywiedzione z art. 140 KC - domniemanie (faktyczne
i prawne), iż to ona, jako właściciel, była tą osobą, jest arbitralne i nieuprawnione. W odpowiedzi na skargę, SKO wniosło jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej: u.p.p.s.a.), uwzględnienie skargi następuje w przypadku: a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Kognicję Sądu doprecyzowuje art. 134 § 1 u.p.p.s.a., zgodnie z którym, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd uwzględnia również okoliczności nie wskazane w skardze, mające wpływ na tę ocenę. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że Sąd nie może jednak rozpoznać legalności innej sprawy administracyjnej niż tej, w której wniesiono skargę. W ocenie Sądu, skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Po dokonaniu kontroli objętego skargą postanowienia, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, sformułowane w skardze zarzuty i wspierające je argumenty, Sąd stwierdził, że brak jest podstaw do zakwestionowania stanowiska organu wyrażonego w tym postanowieniu. Postanowienie to znajduje bowiem podstawy w prawie materialnym, jego wydanie zaś poprzedziło postępowanie, w którym nie uchybiono regułom procesowym. Sąd uznał, że - w sprawie - prawidłowo nie uwzględniono zarzutu co do prowadzenia postępowania egzekucyjnego, obejmującego należność z tytułu opłaty dodatkowej za brak uiszczenia opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania.
W ocenie Sądu, egzekucję zasadnie skierowano do skarżącego, jako zobowiązanego do uiszczenia ww. należności. Zgodnie z art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być błąd co do osoby zobowiązanego. Stosownie do art. 1a pkt 20 u.p.e.a., pod pojęciem zobowiązanego rozumie się osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej albo osobę fizyczną, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku
o charakterze niepieniężnym (...). Trafnie przyjmuje SKO, że przypadki błędu - co do osoby zobowiązanego - mogą wystąpić w sytuacji, w której organ egzekucyjny podjął czynności egzekucyjne wobec osoby, którą błędnie uznał za zobowiązanego i w sytuacji, gdy w tytule wykonawczym wskazano osobę, na której nie ciąży dany obowiązek. Sąd podziela ocenę SKO, że
w stanie faktycznym sprawy nie mamy do czynienia z żadną z tych sytuacji. Uzyskanie statusu zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym uzależnione jest od istnienia podstawy prawnej obciążenia go konkretnym obowiązkiem publicznoprawnym. W niniejszej sprawie, podstawę prawną wystawienia tytułu wykonawczego
i prowadzenia egzekucji stanowił art. 13f w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. Przepis art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. stanowi, że korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. W myśl natomiast art. 13f ust. 1 u.d.p., za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową (rada gminy/miasta określa wysokość tej opłaty i sposób jej pobierania a wysokość opłaty nie może przekroczyć 50 zł /ust. 2/; opłatę dodatkową pobiera zarząd drogi,
a w przypadku jego braku zarządca drogi /art. 3/). Słusznie przyjmuje SKO, że dopuszczalność egzekucji administracyjnej opłaty dodatkowej za parkowanie w strefie płatnego parkowania uzależniona jest od wymagalności tego świadczenia, opłata ta staje się wymagalna z chwilą stwierdzenia przez upoważnionego pracownika zarządcy drogi lub pracownika zarządu drogi faktu nieuiszczenia opłaty za parkowanie oraz że obowiązek uiszczenia tej opłaty powstaje
z mocy prawa, związany jest z faktem nieopłaconego parkowania w strefie płatnego parkowania i nie wymaga wydania jakiegokolwiek orzeczenia (aktu). Z akt sprawy niewątpliwie wynika, że: 1) skarżący jest właścicielem pojazdu marki [...] o nr rej. [...]; 2) w dniu [...]sierpnia 2011 r., pracownik służby kontroli opłat stwierdził, że przedmiotowy pojazd parkuje przy ulicy R. we W., bez uiszczenia należnej opłaty za parkowanie. W sprawie należało rozstrzygnąć, czy - zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 13f ust. 1 u.d.p. - skarżący, jako właściciel tego pojazdu, w określonej wyżej sytuacji, mógł być uznany za korzystającego z dróg publicznych, obowiązanego do ponoszenia opłat za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania, w tym opłaty dodatkowej za nieuiszczenie ww. opłat. Ustawa (u.d.p.) nie definiuje pojęcia "korzystający z dróg publicznych".
W orzecznictwie, podobnie jak w piśmiennictwie, przyjmuje się natomiast, że może nim być zarówno właściciel, jak i każda inna osoba, która faktycznie włada danym pojazdem i to niezależnie od tego, czy ma do tego tytuł prawny, czy też weszła bezprawnie
w posiadanie pojazdu. Zatem, korzystającym z dróg publicznych niekoniecznie musi być właściciel samochodu. Nie oznacza to jednak, że na wierzycielu spoczywa obowiązek poszukiwania i wskazania innej osoby, niż właściciel pojazdu, zobowiązanej do uiszczenia opłaty dodatkowej. Wbrew stanowisku autora skargi, wierzyciel ma prawo domniemywać, że korzystającym z dróg publicznych jest właściciel pojazdu (tak: Naczelny Sąd Administracyjny /dalej: NSA/ w wyroku z [...] stycznia 2014 r., [...], LEX nr [...] i w wyroku z [...] sierpnia 2015 r., [...], CBOSA). Innymi słowy, obowiązek wskazania tej "innej" osoby, zobowiązanej do poniesienia opłaty dodatkowej, spoczywa - bez względu na ilość posiadanych przez niego pojazdów - na właścicielu pojazdu samochodowego a nie na organie egzekucyjnym, czy też wierzycielu. Z reguły taką wiedzę, a więc kto i kiedy korzysta z pojazdu, posiada właśnie właściciel pojazdu. Z formalnoprawnego punktu widzenia, możliwość dochodzenia swych racji oraz obrony swoich interesów przez zobowiązanego powstaje dopiero na etapie postępowania egzekucyjnego, przez podniesienie zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego (art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a.). Oznacza to, że organ egzekucyjny nie ma możliwości, aby prowadzić postępowanie wyjaśniające, mające na celu ustalenie osoby faktycznie korzystającej z drogi publicznej. W tej sytuacji, organ egzekucyjny ma prawo domniemywać, że korzystającym z dróg publicznych był właściciel samochodu. Ten ostatni zaś może dochodzić swych racji, podnosząc - w toku postępowania egzekucyjnego - zarzut na podstawie art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. (por. wyrok NSA z 15 kwietnia 2011 r., I OSK 129/11 i powołane w jego uzasadnieniu orzecznictwo, Lex nr 1080930).
Do obalenia powyższego domniemania faktycznego nie jest wystarczające udowodnienie, że korzystającym z dróg nie był właściciel, ale konieczne jest wykazanie, kto konkretnie kierował pojazdem w określonym dniu i czasie. Skoro zatem skarżący (właściciel pojazdu) zaprzecza, że to on - w danym dniu, czasie i miejscu - korzystał
z dróg publicznych przez zajęcie miejsca parkingowego w strefie płatnego parkowania, a nie jest kwestionowane, że inne osoby korzystały w ten sposób z dróg publicznych przy użyciu pojazdu należącego do skarżącego, to te osoby potencjalnie mogłyby być zobowiązane do uiszczenia opłaty dodatkowej w miejsce właściciela pojazdu. Wykazanie powyższych okoliczności obciąża jednak nie organ egzekucyjny, ale skarżącego, jako właściciela pojazdu.
W rozpoznawanej sprawie, wierzyciel - przed zajęciem stanowiska w sprawie zgłoszonych przez niego zarzutów - wezwał zobowiązanego do przedstawienia stosownych dowodów, potwierdzających błąd co do osoby zobowiązanego. Tak więc, organ podjął działania zmierzające do wyjaśnienia, kto faktycznie korzystał z drogi publicznej (będąc zobowiązanym do ponoszenia opłat za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania), w rozumieniu art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. Zobowiązany, pomimo że miał możliwość obalenia przyjętego przez organ domniemania i wskazania właściwej osoby, nie skorzystał z tej możliwości, oznajmiając, że nie może podać danych osoby, której użyczył pojazd, z uwagi na ochronę jej danych osobowych i że właściciel nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji użyczeń pojazdu - także stosowania pisemnych umów najmu (użyczenia), w sytuacji, kiedy auto ma być używane na terenie kraju, zaznaczając, że w takich przypadkach stosuje umowy ustne. W świetle powyższych rozważań, zarzut skargi dotyczący naruszenia przepisów u.d.p. nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd zauważa, że w myśl art. 36 § 1 u.p.e.a., w zakresie niezbędnym do wszczęcia lub prowadzenia postępowania egzekucyjnego oraz udzielania pomocy na podstawie ustawy o wzajemnej pomocy organ egzekucyjny lub wierzyciel, o którym mowa w art. 5, może żądać od uczestników postępowania informacji i wyjaśnień, jak również zwracać się o udzielenie informacji do organów administracji publicznej oraz jednostek organizacyjnych im podległych lub podporządkowanych, a także innych podmiotów. Informacje i wyjaśnienia, o których mowa w § 1, udzielane są nieodpłatnie przez uczestników postępowania egzekucyjnego oraz organy administracji publicznej
i jednostki im podległe lub przez nie nadzorowane (§ 1a). Udostępnianie informacji przez organy i jednostki, o których mowa w § 1a, oraz dłużników zajętej wierzytelności nie narusza obowiązku zachowania przez nich tajemnicy określonej w odrębnych przepisach (§ 1b). Od wykonania żądania określonego w § 1 można uchylić się w takim zakresie, w jakim według przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego można odmówić zeznań w charakterze świadka albo odpowiedzi na zadane pytanie (§ 2). Zdaniem Sądu, powołane przepisy stanowią, że wskazane uprawnienie organu lub wierzyciela egzekucyjnego obejmuje także pozyskiwanie danych osobowych.
Mając na uwadze brzmienie ww. przepisów, Sąd uznał, że - wbrew zarzutom
i argumentom skargi - skarżący nie mógł "uwolnić" się z egzekucji ("z bycia zobowiązanym") powołując się na przepisy o ochronie danych osobowych.
Zasadnie przyjmuje natomiast skarżący, że nieprawidłowe jest stanowisko SKO, że organem uprawnionym, o którym mowa w art. 78 ust. 4 u.P.r.d., jest także organ egzekucyjny i wierzyciel. Z uwagi na to, że przepisy u.P.r.d. dotyczą zasad poruszania się w ruchu drogowym, naruszeń tych zasad i odpowiedzialności za te naruszenia, przepis ten może dotyczyć tylko takich sytuacji, gdy wskutek poruszania się w ruchu drogowym, w tym na drodze publicznej, doszło do naruszenia przepisów o ruchu drogowym, stanowiących czyn o charakterze przestępstwa lub wykroczenia. Korzystanie z drogi publicznej, w postaci parkowania w miejscu do tego wyznaczonym, bez uiszczenia należnej opłaty z tego tytułu, nie stanowi zaś ani przestępstwa, ani wykroczenia, stąd przepis ten nie dotyczy tych sytuacji (tak: NSA w powołanym wyroku z dnia [...] stycznia 2014 r.). Powyższe uchybienie pozostaje jednak - zdaniem Sądu - bez wpływu na wynik niniejszej sprawy.
Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd oddalił skargę
w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło