III SA/Wr 948/21

WyrokWSA we Wrocławiu2022-05-25

Skład orzekający: Kamila Paszowska-Wojnar, Barbara Ciołek, Annetta Makowska-Hrycyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za marzec i kwiecień 2020 r. była zasadna, jeśli kwoty zwolnienia wynikały z korekt deklaracji rozliczeniowych złożonych po pierwotnym rozpatrzeniu wniosku o zwolnienie, ale przed terminem składania wniosków?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa zwolnienia z opłacania składek była niezasadna, ponieważ korekty deklaracji rozliczeniowych, nawet złożone po pierwotnym rozpatrzeniu wniosku o zwolnienie, ale przed ustawowym terminem ich składania, powinny zostać uwzględnione. Organ nie rozpoznał prawidłowo wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i nie uzasadnił należycie swojej decyzji, naruszając przepisy postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący R.S. złożył wniosek o zwolnienie z opłacania składek za marzec, kwiecień i maj 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) początkowo poinformował o zwolnieniu za te miesiące. Następnie, po otrzymaniu korekt deklaracji rozliczeniowych za marzec i kwiecień 2020 r. (złożonych po odmowie wypłaty zasiłku chorobowego), ZUS decyzją odmówił zwolnienia z części należności za te miesiące, uznając, że kwoty te nie były znane na dzień rozpatrzenia pierwotnego wniosku. ZUS utrzymał tę decyzję w mocy po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Skarżący wniósł skargę do sądu, argumentując, że korekty zostały złożone w ustawowym terminie i powinny zostać uwzględnione.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Ciołek Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2022 r. w Wydziale III na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za marzec 2020 r. i kwiecień 2020 r. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...]. Przedmiotem skargi R.S. (dalej: strona, skarżący) jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: organ, ZUS) z [...] r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję tego organu z [...] r. nr [...] odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za marzec 2020 r. - w kwocie 551, 82 zł oraz za kwiecień 2020 r. – w kwocie 1 011, 72 zł. Z akt przedstawionych przez ZUS wraz ze skargą wynika, że strona w dniu [...] r. złożyła wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za osoby ubezpieczone za marzec, kwiecień i maj 2020 r. (pkt II ppkt 1 wniosku RDZ). Pismem z [...] r. ZUS poinformował stronę o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek za marzec 2020 r. w kwocie 3 167, 86 zł, pismem z [...] r. – za kwiecień 2020 r. w kwocie 3 159, 87 zł, a pismem z [...] r. – za maj 2020 r. w kwocie 4 546, 81 zł. Skarżący w dniu 29 czerwca 2020 r. zawiadomił ZUS, że uzyskał odmowę wypłaty zasiłku chorobowego za marzec i kwiecień 2020 r., że złożył nowy wniosek w sprawie zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek i wniósł o ponowne jego rozpoznanie. Decyzją z [...] r. ZUS wskazując na rozpatrzenie reklamacji z 29 czerwca 2020 r. odmówił skarżącemu prawa do ww. zwolnienia za marzec 2020 r. w kwocie 551, 82 zł i za kwiecień 2020 r. w kwocie 1 011, 72 zł. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 31zq ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nim sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.; dalej: "ustawa COVID-19") w związku z art. 83 ust. 1 i 4 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2020 r., poz. 266 ze zm.; dalej: "u.s.u.s."). W uzasadnieniu powołał treść art. 31zo ust. 1 oraz art. 31zq ust. 4 ustawy COVID-19 i wskazał, że po złożeniu korekty deklaracji rozliczeniowej za kwiecień 2020 r. kwota zwolnienia uległa zmniejszeniu i wynosi 3 068, 44 zł wobec czego organ anulował informację z [...] r. Z kolei zwolnienie z opłacenia części składki za marzec 2020 r. w kwocie 551, 82 zł oraz kwiecień 2020 r. w kwocie 1 011, 72 zł nie było możliwe, ponieważ wynikają one z korekt dokumentów rozliczeniowych złożonych 29 czerwca 2020 r., po dacie rozpatrzenia wniosku za te miesiąc, i nie były znane na ten dzień. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona podniosła, że korekty deklaracji oraz ponowny wniosek zostały złożone przed terminem zakończenia składania wniosków, zatem ZUS powinien jeszcze raz rozpatrzyć wniosek uwzględniając korekty deklaracji rozliczeniowych. Wskazał, że został trzy razy ukarany w tej sprawie: jego działalność ustawowo została zamknięta i nie uzyskiwał przychodów, odmówiono stronie wypłaty zasiłku chorobowego w tym czasie i dodatkowo – zwolnienia z opłacania składek za ten okres. Mimo to utrzymał zatrudnienie, ma jednak ogromną stratę i będzie zmuszony za ten okres wpłacić prawie 1 600 zł. Zaskarżoną decyzją ZUS utrzymał w mocy własną decyzję z [...] r. W uzasadnieniu podtrzymał stanowisko w sprawie wskazując, że zwolnienie z opłacania części składek za marzec 2020 r. i za kwiecień 2020 r. w ww. kwotach nie było możliwe, ponieważ wynikają one z dokumentów rozliczeniowych złożonych w dniu 29 czerwca 2020 r., a więc po dacie rozpatrzenia wniosku o zwolnienie za te miesiące. Wobec czego kwoty te nie były znane na dzień rozpatrywania wniosku. W skardze na tę decyzję skarżący wniósł o uchylenie obu decyzji oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ, a także o zasądzenie od ZUS kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi argumentował, że w toku rozliczeń konta strony ZUS odmówił wypłaty zasiłku chorobowego za marzec i kwiecień 2020 r., a skarżący od decyzji tej się nie odwołał, lecz złożył korekty deklaracji marzec i kwiecień 2020 r. przed dniem zakończenia składania wniosku ws. zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za marzec, kwiecień i maja 2020 r. Wedle skarżącego przedmiotowa decyzja może być zmieniona lub organ może odstąpić od decyzji. Podkreślił, że prowadzi jednoosobową działalność, zatrudnia 5 osób, a w okresie marzec-maj 2020 r. działalność strony została ustawowo zamknięta, co spowodowało spadki przychodów w marcu o 80%, w kwietniu o 100% , a w maju o 95%. W odpowiedzi na skargę ZUS wniósł o oddalenie skargi oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wskazał, że przypadek skarżącego opisano w zapytaniu do Centrali ZUS w Warszawie na skrzynkę Tarcza Antykryzysowa, ale organ nie ma odpowiedzi z konsultacji. Postanowieniem z 27 stycznia 2021 r. o sygn. akt III SA/Wr 696/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 59 § 1 i 2 p.p.s.a. przekazał sprawę ze skargi strony Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie według właściwości. Postanowieniem prawomocnym z 23 czerwca 2021 r. o sygn. akt V SA/Wa 2795/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził swą niewłaściwość i przekazał sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu. Zarządzeniem z 30 listopada 2021 r. sprawa została zarejestrowana w repertoriach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pod sygnaturą III SA/Wr 48/21. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022, poz. 329, dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest uzasadniona. Spór w sprawie dotyczy zasadności odmowy zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za marzec 2020 r. w kwocie 551, 82 zł oraz za kwiecień 2020 r. – w kwocie 1 011, 72 zł, które wynikały z korekt deklaracji rozliczeniowych złożonych po rozpatrzeniu wniosku o zwolnienie. Wedle organu, zwolnieniu z opłacania podlegają należności znane na dzień rozpatrzenia wniosku, zatem było niemożliwe uwzględnienie korekt deklaracji rozliczeniowych, które strona złożyła po rozpoznaniu wniosku w obu sprawach. Z kolei strona uważa, że obowiązujące przepisy nie stoją na przeszkodzie ponownemu rozpoznaniu wniosku o zwolnienie i zmianie decyzji organu wskutek korekty deklaracji. W sprawie nie jest sporne, że strona w dniu [...] r. złożyła wniosek o zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek za marzec, kwiecień i maj 2020 r. na podstawie art. 31zo ust. 1 ustawy COVID-19 (w brzmieniu obowiązującym na dzień rozpoznania wniosku przez organ). Nie jest też sporne, że organ w ramach czynności materialno-technicznych rozpoznał ww. wniosek w dniach: [...] r. w zakresie marca 2020 r., [...] r. – w zakresie kwietnia 2020 r. oraz [...] r. – w zakresie maja 2020 r., informując stronę o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek i ich wysokości. Skarżący twierdzi, że w dniu 29 czerwca 2020 r. złożył nowy wniosek o zwolnienie wraz z korektami deklaracji rozliczeniowych za marzec i kwiecień 2020 r., co spowodowane było odmową organu wypłaty zasiłku chorobowego za kwiecień 2020 r. i miało wpływ na kwoty zwolnienia. Akta sprawy przedstawione ze skargą nie zawierają tych dokumentów. Podstawą wniosku strony o zwolnienie był art. 31zo ust. 1 ustawy COVID-19, zgodnie z którym na wniosek płatnika składek zwalnia się z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, należne za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek: 1) przed dniem 1 lutego 2020 r. i na dzień 29 lutego 2020 r., 2) w okresie od dnia 1 lutego 2020 r. do dnia 29 lutego 2020 r. i na dzień 31 marca 2020 r., 3) w okresie od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 marca 2020 r. i na dzień 30 kwietnia 2020 r. - zgłosił do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych. Z kolei przepis art. 31zq ust. 1 i 3 ustawy o COVID stanowi, że za marzec, kwiecień i maj 2020 r. płatnik składek zobowiązany jest przesyłać deklaracje rozliczeniowe lub imienne raporty miesięczne na zasadach i w terminach określonych w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zgodnie z tymi przepisami zwolniony jest z obowiązku ich składania. Zatem warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, było przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za marzec, kwiecień i maj 2020 r. nie później niż do dnia 30 czerwca 2020r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania. W myśl art. 31zq ust. 1 ustawy COVID-19 za marzec, kwiecień i maj 2020 r. płatnik składek zobowiązany jest przesyłać deklaracje rozliczeniowe lub imienne raporty miesięczne na zasadach i w terminach określonych w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zgodnie z tymi przepisami zwolniony jest z obowiązku ich składania. Warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za marzec, kwiecień i maj 2020 r. nie później niż do dnia 30 czerwca 2020 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania (art. 31zq ust. 3 ustawy COVID-19). Z przepisów tych wynika zatem, że wniosek o zwolnienie strona winna złożyć w terminie do 30 czerwca 2020 r., zaś samo zwolnienie z opłacania składek (materialnoprawne warunki zwolnienia są wskazane w art. 31zo w powiązaniu z art. 15zzzh ustawy COVID-19) wymaga przesłania deklaracji rozliczeniowych (lub imiennych raportów miesięcznych) należnych za marzec, kwiecień i maj 2020 r. także nie później niż do 30 czerwca 2020 r., chyba że płatnik zwolniony jest z obowiązku ich składania. Zgodnie z art. 31zt ustawy COVID-19 obsługa przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych zwolnienia z obowiązku opłacania składek, o których mowa w art. 31zo, realizowana jest w trybie umorzenia składek. W tym zakresie Sąd zauważa, że umorzenie składek reguluje art. 28 u.s.u.s., który jednak został zasadniczo zmodyfikowany ww. art. 31zo ustawy COVID-19. Ustawodawca wykluczył bowiem tzw. "uznanie administracyjne" przy stosowaniu umorzenia składek. Z art. 31 ust. 1 i 2 ustawy COVID-19 jasno bowiem wynika nakaz zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek, gdy zaistnieją warunki takiego zwolnienia. Proceduralnie zatem wniosek o zwolnienie z opłacania składek w ww. trybie może być rozpatrzony przez ZUS dwojako. W oparciu o art. 31zq ust. 5 ustawy COVID-19 organ informuje płatnika składek o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek, w sytuacji gdy wniosek spełnia warunki udzielenia zwolnienia. W przypadku zaś, gdy warunków nie spełnia - organ wydaje decyzję o odmowie zwolnienia w oparciu o art. 31zq ust. 7 ustawy COVID-19. Na mocy art. 31zq ust. 8 ustawy COVID-19 płatnikowi składek przysługuje prawo do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na zasadach określonych w tym przepisie. W sprawie ZUS stwierdził, że nie ma podstaw do zwolnienia skarżącego z obowiązku opłacania należności składkowych za marzec i kwiecień 2020 r. w kwotach wynikających z korekt deklaracji rozliczeniowej złożonych 29 czerwca 2020 r., gdyż wniosek strony o zwolnienie został już rozpatrzony w dniach [...] r., a podane w korektach kwoty nie były znane na te dni. Podkreślenia wymaga, że do postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją, z mocy art. 180 k.p.a. oraz art. 123 u.s.u.s., mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stanowiące m.in., że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (art. 8 § 1 k.p.a.). Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.), co oznacza, że materiał dowodowy zebrany w sprawie powinien być kompletny, tj. dotyczący wszystkich okoliczności faktycznych, które mają znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a zatem konieczne jest zgromadzenie i przeprowadzenie z urzędu dowodów, które pozwolą rozstrzygnąć sprawę w kontekście znajdujących zastosowanie przepisów prawa materialnego. Dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Podjęte przez organ rozstrzygnięcie oraz okoliczności stanowiące jego podstawę powinny znaleźć odzwierciedlenie w decyzji spełniającej wymogi określone w art. 107 k.p.a., w tym w § 3 tego artykułu. Wskazany przepis stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno, w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest ważnym elementem decyzji, ponieważ przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga logicznego i czytelnego przedstawienia przez organ swojego stanowiska. Poprawne pod względem merytorycznym uzasadnienie ma kluczowe znaczenie dla realizacji zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Istotą tej zasady jest to, by każdy uczestnik postępowania był przekonany, że bierze udział w rzetelnie prowadzonym procesie, i że jeżeli zapadło negatywne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 1994 r., sygn. akt III ARN 2/94, OSNAPiUS 1994, Nr 1, poz. 2 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 1997 r., sygn. akt III RN 94/96, OSNAPiUS 1997, Nr 19, poz. 366). Zaskarżona decyzja (jak również decyzja ja poprzedzająca) nie spełnia wymogów wyznaczonych przywołanymi przepisami. W ramach uzasadnienia prawnego zaskarżonej decyzji organ ograniczył się jedynie do przytoczenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 31zq ust. 8 ustawy COVID-19 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., nie przedstawił wywodu prawnego ani wykładni prawa, która doprowadziła organ do wniosku o bezskuteczności korekt deklaracji i braku podstaw do podjęcia decyzji w przedmiocie zwolnienia należności z tytułu składek za marzec i kwiecień 2020 r. w wielkościach wynikających z korekt, które skarżący niewątpliwie złożył również w terminie ustawowym, tj. przed 30 czerwca 2020 r. Organ w istocie nie rozpoznał też samego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nie ustosunkował się bowiem do argumentów skarżącego zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w tym zwłaszcza w zakresie rozumienia art. 31zq ust. 4 w zw. z ust. 1 ustawy COVID 19, sygnalizowanego charakteru czynności organu z dnia [...] 2020 r oraz ustawowego prawa do korygowania deklaracji, a także okoliczności, które spowodowały złożenie korekty, a które winny być organowi znane z urzędu (odmowa wypłaty zasiłku chorobowego). Działanie takie narusza rażąco art. 31zq ust. 8 ustawy COVID-19 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1, art. 140 i art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. W tym stanie rzeczy, jak już Sąd wskazał, organ uniemożliwił stronie poznanie przyczyn odmowy zwolnienia z art. 31zo ust. 1 ustawy COVID-19 i toku rozumowania stanowiącego podstawę tej odmowy w kontekście argumentów sformułowanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz okoliczności szczątkowo wynikających z akt sprawy. Sąd administracyjny nie jest kolejnym organem w administracyjnym toku postępowania, uprawnionym do merytorycznego badania i rozstrzygania sprawy. To na organie spoczywała powinność uzasadnienia w czytelny i weryfikowalny sposób, że skarżącej nie służyło i dlaczego prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania składek na podstawie art. 31zo ust. 2 ustawy COVID-19 mimo zgłoszonych w sprawie zarzutów oraz podanych okoliczności faktycznych. Sąd podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie, że w szczególności decyzje odmowne (negatywne) powinny być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa tak, aby nie było wątpliwości, iż wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Z decyzji musi zatem wynikać między innymi, że organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego (np. wyrok WSA we Wrocławiu z 15 marca 2012 r., sygn. akt III SA/Wr 693/11, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia. nsa.gov.pl; dalej: CBOSA). Sad dodatkowo podkreśla, że przedstawienie przez organ toku rozumowania jest o tyle istotne, że zaprezentowane w zaskarżonej decyzji lakoniczne stanowisko jest błędne. Kwestia zwolnienia strony z obowiązku uiszczenia składek na podstawie złożonych korekt deklaracji rozliczeniowych była już przedmiotem orzeczeń sądów administracyjnych (wyrok WSA we Wrocławiu z 17 maja 2022 r., III SA/Wr 554/21; wyrok WSA w Krakowie z 15 października 2021 r., I SA/Kr 1079/21; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 7 lipca 2021 r., I SA/Sz 363/21; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 14 września 2021 r.; I SA/Gd 690/21; wyrok WSA w Poznaniu z 5 sierpnia 2021 r., II SA/Po 246/21; wszystkie dostępne w CBOSA). Treść powołanych w decyzji przepisów nie uzasadnia przyjętego przez organ czytelnego stanowiska, że kwota składek do zwolnienia była ustalana jednorazowo i nie mogła być korygowana do innej wysokości. W konsekwencji nie wynika, z jakich przyczyn prawnych organ nie mógł orzekać o zwolnieniu w wysokości składek wynikających z korekty deklaracji rozliczeniowej, zwłaszcza jeśli zarówno deklaracje, jak ich korekty zostały złożone w terminie wskazanym w art. 31zq ust. 1 i 3 ustawy COVID-19, a ponadto korekty wynikały ze znanych organowi z urzędu okoliczności. Jakkolwiek ustawodawca w art. 31zq ust. 4 ustawy COVID-19 - w myśl którego zwolnieniu z obowiązku opłacania podlegają należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, znane na dzień rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek - posługuje się terminem "znanych" składek na dzień rozpatrzenia wniosku, jednakże nie ogranicza w ten sposób prawa strony do składania korekt deklaracji. Prawodawca nie wyłączył jednak możliwości składania korekt deklaracji ani też nie ograniczył w żadnym przepisie ustawy o COVID-19 terminu złożenia skutecznej korekty deklaracji rozliczeniowej za miesiące objęte wnioskiem o zwolnienie. Z przytoczonego przepisu wynika zatem, że jeżeli deklaracje rozliczeniowe za miesiące objęte wnioskiem zostały złożone do 30 czerwca 2020 r., to późniejsza ich korekta nie może skutkować odmową zwolnienia z należności składkowych. Przeciwny rezultat wykładni tego przepisu prowadziłby bowiem do niczym nieuzasadnionego pozbawienia strony prawa do korekty zarówno błędnie wypełnionej pierwotnej deklaracji, jak i wywołaną innymi przyczynami, na które powołała się strona. W rezultacie, zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie czyni zadość wymogom wynikającym z przepisów prawa, a przy ich wydaniu doszło do naruszenia przepisów postępowania - art. 6, art. 7, art. 11 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 1 pkt 6 i 3 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu decyzji wskazuje ponadto na błędne przyjęcie w sprawie, że ustalenie prawa do zwolnienia jest jednokrotne. Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą. Sprawę Sąd rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Ponownie rozstrzygając sprawę organ uwzględni ocenę prawną wyrażoną w uzasadnieniu wyroku. Zadaniem organu będzie rzeczywiste rozpatrzenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, sporządzenie prawidłowego uzasadnienia decyzji, tj. zgodnie z wymogami ww. przepisów k.p.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło