III SAB/Wr 536/21
WyrokWSA we Wrocławiu2021-09-22
Skład orzekający: Kamila Paszowska-Wojnar, Magdalena Jankowska-Szostak, Barbara Ciołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda dopuścił się bezczynności w sprawie wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę oraz czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, że Wojewoda dopuścił się bezczynności poprzez niezałatwienie sprawy w terminie oraz pozostawienie wniosku bez rozpoznania mimo uzupełnienia braków formalnych przez skarżącego. Bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, co skutkowało zobowiązaniem organu do wydania aktu kończącego postępowanie oraz przyznaniem stronie skarżącej sumy pieniężnej jako rekompensaty i sankcji dla organu.Stan faktyczny
Skarżący złożył w dniu 24 stycznia 2019 r. wniosek o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Wojewoda nie rozpatrzył wniosku w terminie, a po ponad 17 miesiącach wezwał do uzupełnienia braków formalnych. Skarżący uzupełnił braki, jednak organ pozostawił wniosek bez rozpoznania, twierdząc, że brak uzupełnienia dotyczy części C IV wniosku, której skarżący dowiódł złożenia. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono bezczynność Wojewody Dolnośląskiego z rażącym naruszeniem prawa, zobowiązano Wojewodę do wydania aktu kończącego postępowanie w terminie 14 dni od otrzymania wyroku, przyznano stronie skarżącej sumę pieniężną w wysokości 2200 zł oraz zasądzono zwrot kosztów postępowania w kwocie 597 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, Barbara Ciołek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 września 2021 r. sprawy ze skargi O. T. na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę I. stwierdza, że Wojewoda D. dopuszcza się bezczynności w sprawie z wniosku strony skarżącej; II. stwierdza, że bezczynność Wojewody D. ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje Wojewodę D. do wydania aktu kończącego postępowanie w sprawie w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; IV. przyznaje od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej sumę pieniężną w kwocie 2200 (dwa tysiące dwieście) złotych; V. zasądza od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przystępując do rozstrzygania, Sąd przyjął stan faktyczny i prawny sprawy j/n.
O. T. (dalej: skarżący, strona skarżąca) wniósł – w dniu 29 stycznia 2021 r. (data wpływu do organu) - skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego (dalej: Wojewoda, organ) w związku ze sprawą z jego wniosku z dnia 24 stycznia 2019 r. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Działając na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 , art. 50 § 1, art. 52 § 2, art. 54 § 1 oraz art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2020 r. poz. 2325 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a." zarzucił naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i 3 w zw. z art.36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 735) poprzez rażące przekroczenie terminów załatwienia sprawy oraz niezasadne pozostawienie wniosku bez rozpoznania. W związku z powyższym strona skarżąca wniosła:
1) o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności skutkującej niezałatwieniem sprawy w terminie;
2) o stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
3) o zobowiązanie organu do wydania decyzji w sprawie;
4) na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. o przyznanie od organu na rzecz skarżącego kwoty 15 000 zł;
5) o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym;
6) o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.
Strona skarżąca uzasadniła wnioski i zaprezentowała swoje stanowisko. W szczególności strona podniosła, że organ nieprawidłowo pozostawił jej wniosek bez rozpoznania. Było to bowiem skutkiem niezasadnego przyjęcia, że brak formalny wniosku nie został przez skarżącego w terminie uzupełniony. Wskazano, że skarżący przedstawił organowi tytułem uzupełnienia braków formalnych wniosku odpowiednie strony formularza wniosku z wypełnionymi rubrykami. Z niezrozumiałego dla strony powodu w aktach sprawy nie znalazła się jedna strona zawierająca uzupełnienie braków formalnych w zakresie wypełnienia rubryki C IV wniosku. Strona wskazała, iż wydaje się, że organ mógł zagubić część dokumentów.
W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga na bezczynność organu w sprawie z wniosku strony skarżącej o wydanie decyzji zezwalającej na pobyt czasowy i pracę okazała się uzasadniona.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Pojęcie "bezczynność" zostało zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 dalej jako: "k.p.a. ("nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1"). Zarówno doktryna, jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym przepisami terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności materialnej (wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.). Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia, czy i w jakim stopniu do nieterminowości działania organu przyczyniła się sama strona. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada jego szybkości. Istota tej zasady sprowadza się do konstatacji, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie ale i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zwłaszcza sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, winny być załatwione niezwłocznie. Wskazać należy, że art. 35 § 1-3 k.p.a. stanowi rozwinięcie w/w zasady, zobowiązując organy administracji publicznej do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Wymaga zaakcentowania, że – zgodnie z powołanym przepisem - niezwłocznie winny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Podkreślić trzeba, że w myśl art. 35 § 5 k.p.a., do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony lub przyczyn niezależnych od organu.
O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że organ znacznie przekroczył - określony w art. 35 k.p.a. - termin do załatwienia sprawy. Analiza akt postępowania administracyjnego dowodzi, że strona skarżąca złożyła wniosek o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę w dniu 24 stycznia 2019 r. Pismem z dnia 1 września 2019 r. strona wniosła o rozpatrzenie wniosku oraz o informację na temat stanu sprawy i złożyła dodatkowe dokumenty. W dniu 10 grudnia 2019 r. strona stawiła się osobiście w siedzibie organu (bez wezwania) i złożyła odciski linii papilarnych. Pismem z 25 maja 2020 r. strona skarżąca wniosła o informację na temat stanu sprawy, o wgląd w akta sprawy oraz o przyśpieszenie załatwienia sprawy. uzupełniła materiał dowodowy w sprawie. Ponadto osobnym pismem z 25 maja 2020 r. strona skarżąca złożyła ponaglenie w sprawie, które zostało przekazane do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców pismem z 25 czerwca 2020 r., co nastąpiło z naruszeniem terminu określonego w art. 37 § 4 k.p.a. W dniu 18 czerwca 2020 r. organ wystosował do strony wezwanie do uzupełnienia dokumentów w sprawie. W dniu 26 maja 2020 r. strona złożyła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. W ślad za pismem z dnia 6 lipca 2020 r. strona złożyła dodatkowe dokumenty w sprawie. W dniu 27 lipca 2020 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wydał postanowienie, w którym uznał ponaglenie za uzasadnione. Wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2020 r. w sprawie o sygn. akt III SAB/Wr 733/20 tutejszy Sąd stwierdził, że organ przewlekle prowadził postępowanie w sprawie z wniosku skarżącego, że miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zobowiązał organ do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, przyznał na rzecz skarżącego od organu sumę pieniężną, dalej idące żądanie oddalił oraz zasądził koszty postępowania sądowego. W dniu 4 grudnia 2020 r. strona wezwała organ do wykonania powyższego wyroku. W dniu 22 grudnia 2020 r. organ zawiadomił stronę o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, stwierdzając, że strona nie zrealizowała w całości wezwania z dnia 18 czerwca 2020 r. do uzupełnienia braków formalnych wniosku, tj. nie uzupełniona została część C IV wniosku. W dniu 22 stycznia 2021 r. strona wniosła ponaglenie w sprawie (które organ przekazał do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w dniu 16 lutego 2021 r.). W treści ponaglenia strona podniosła, że organ nieprawidłowo pozostawił jej wniosek bez rozpoznania. Było to bowiem skutkiem niezasadnego przyjęcia, że brak formalny wniosku nie został przez skarżącego w terminie uzupełniony. Wskazano, że skarżący przedstawił organowi tytułem uzupełnienia braków formalnych wniosku odpowiednie strony formularza wniosku z wypełnionymi rubrykami. Z niezrozumiałego dla strony powodu w aktach sprawy nie znalazła się jedna strona zawierająca uzupełnienie braków formalnych w zakresie wypełnienia rubryki C IV wniosku. Strona wskazała, iż wydaje się, że organ mógł zagubić część dokumentów i dołączyła kopię pisma przewodniego z dnia 6 lipca 2020 r. wraz z całością dokumentów złożonych – jak podnosiła – tytułem uzupełnienie braków formalnych wniosku. Następnie w dniu 25 stycznia 2021 r. strona złożyła skargę na bezczynność organu, w której powieliła powyższą argumentację.
W przekonaniu Sądu, nie można zaakceptować sytuacji, w której organ administracji dokonuje wstępnej oceny formalnej wniosku - jego kompletności po siedemnastu miesiącach od jego wpływu. Czynność polegającą na wezwaniu strony do uzupełnienia braków formalnych wniosku organ podjął dopiero 18 czerwca 2020 r. Nawiasem mówiąc, podjęte przez organ czynności były proste i nieskomplikowane, powinny być zrealizowane niezwłocznie po wpłynięciu wniosku. Następnie organ nie podejmował czynności (pomimo wydania wyroku w sprawie ze skargi skarżącego na przewlekłe prowadzenie postępowania w tej samej sprawie) aż do dnia 22 grudnia 2020 r., kiedy to organ zawiadomił stronę o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania.
Trzeba też zauważyć, że w omawianym okresie, oczywiście przekraczającym terminy określone w art. 35 k.p.a., organ bezsprzecznie nie wykonywał również dyspozycji art. 36 k.p.a., tj. nie informował strony o niezałatwieniu sprawy w terminie i nie wskazywał nowego terminu jej załatwienia.
Jednocześnie wskazać należy, że stosując art. 149 § 1 pkt 1 - 3 p.p.s.a. a contrario, sąd może oddalić skargę na bezczynność postępowania jedynie w przypadku stwierdzenia, że na dzień wniesienia skargi organ administracji nie pozostawał w bezczynności (por. wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 22 maja 2019 r. sygn. akt IV SAB/Wr 51/19; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 10 maja 2019 r. sygn. akt II SAB/Sz 13/19, orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej CBOSA). Taka wykładnia jest niewątpliwie następstwem założenia, że skarga na bezczynność ma na celu przede wszystkim zdyscyplinowanie organów administracji do załatwienia sprawy w przewidzianej prawem formie. W konsekwencji sąd będzie zobowiązany oddalić skargę wówczas, gdy została rozpoznana, załatwiona jeszcze przez wniesieniem skargi, jako, że celem stwierdzenia bezczynności jest przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienia sprawy (por wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1795/17, publ. w CBOSA). Wskazać przy tym należy, że przez załatwienie sprawy należy rozumieć wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę do istoty, albo w inny sposób kończącej sprawę w danej instancji. Załatwienie sprawy może polegać na pozostawieniu podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: k.p.a.). Czynność taka, jak wynika z uchwały podjętej przez siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13 (publ. w ONSAiWSA z 2014 r. nr 1, poz. 2), podlega kontroli w ramach skargi na bezczynność. Zgodnie z uzasadnieniem powyższej uchwały, w przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem kontroli sądowej nie jest określony akt lub czynność organu administracji publicznej, spośród wymienionych w przepisach art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a., lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Prowadzi to do wniosku, że organ prowadzący postępowanie, który pozostawia podanie bez rozpoznania z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa (mimo że nie zaszły przesłanki wskazane w art. 64 § 2 k.p.a.), pozostaje w bezczynności, ponieważ bezzasadnie uchyla się od rozpoznania sprawy i wydania decyzji. Również w literaturze przedmiotu dominuje pogląd, że środkiem zaskarżenia zapewniającym obronę przed bezprawnym nadużywaniem instytucji usunięcia braków podania jest skarga na bezczynność organu (por. np. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2012, s. 311; G. Łaszczyca [w:] G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, t. I, Warszawa 2013, s. 626; P. Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006, s. 177-178; A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz Lex, Warszawa 2011, s. 452).
Nie ulega wątpliwości, że pozostawienie podania bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 k.p.a. następuje w drodze czynności materialno-technicznej, o podjęciu której należy powiadomić wnoszącego podanie na piśmie. W literaturze przedmiotu nie ma obecnie w tej kwestii wątpliwości (por. np. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2012, s. 311). Nie jest to jednak czynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ponieważ nie spełnia kryteriów określonych w tym przepisie.
Zatem w ramach obecnie rozpoznawanej skargi zadaniem Sądu jest ocena, czy w okolicznościach faktycznych sprawy organ administracji zasadnie pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego, a w konsekwencji, czy na moment rozpoznawania skargi był czy też nie był bezczynny.
Badając pod tym kątem sprawę, Sąd doszedł do przekonania, że postępowanie organu administracji polegające na pozostawieniu wniosku bez rozpoznania było nieprawidłowe.
Zgodnie z treścią art. 64 § 2 w zw. z art. 54 k.p.a., jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Jak już wyżej wskazano, organ wezwał skarżącego pismem z dnia 18 czerwca 2020 r. do uzupełnienia wskazanych braków formalnych wniosku, w tym m.in. do wypełnienia części C IV wniosku. W treści zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania z dnia 22 grudnia 2020 r. organ wskazał, że strona zrealizowała wezwanie z wyjątkiem wypełnienia powyższej części C IV. Tymczasem skarżący w załączeniu do ponaglenia przedłożył kopie złożonych wcześniej – jak twierdził – dokumentów tytułem uzupełnienia braków wniosku wraz z kopią pisma przewodniego z dnia 6 lipca 2020 r. i podkreślał, że w ramach realizacji wezwania załączył m.in. stronę zawierającą uzupełnienie braków formalnych w zakresie wypełnienia rubryki C IV wniosku. Strona ta zdaniem skarżącego najprawdopodobniej została przez organ zagubiona, ponieważ z niezrozumiałych dla niej przyczyn nie znajduje się ona w aktach sprawy.
Co bardzo istotne, organ ani w odpowiedzi na skargę ani w żadnym innymi piśmie nie ustosunkował się do argumentacji strony i nie zaprzeczył podnoszonym przez nią okolicznościom. W tej sytuacji Sąd uznał, że strona uzupełniła braki formalne wniosku w całości, zgodnie z przedstawioną przez nią wersją wydarzeń, tym bardziej, że strona przedłożyła również kopię tego dokumentu, który zgodnie z jej twierdzeniami został złożony wcześniej, tytułem realizacji wezwania organu. Brak zaprzeczenia powyższym okolicznościom przez organ i brak podjęcia polemiki w powyższej kwestii Sąd potraktował jako przyznanie, że okoliczności te rzeczywiście miały miejsce. Wobec powyższego, Sąd doszedł do przekonania, że pozostawienie wniosku bez rozpoznania było nieprawidłowe, skoro w istocie strona uzupełniła wskazywane przez organ braki formalne wniosku.
Powyższe wskazuje, że bez wątpienia Wojewoda pozostawał w sprawie bezczynny, naruszając w sposób niedopuszczalny zasady i terminy określone w art. 35 i art. 36 oraz w art. 8, art. 9, art. 10, art. 11 i art. 12, a w konsekwencji art. 6 i art. 7 k.p.a. W świetle zaistniałych w sprawie okoliczności, Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), co orzeczono w pkt I sentencji wyroku.
Biorąc zaś pod uwagę czas trwania postępowania, jak i opisaną wyżej postawę organu (a więc nie tylko niewydanie przez tak długi okres aktu - decyzji), Sąd uznał (pkt II sentencji wyroku), że bezczynność organu w prowadzonym postępowaniu ma miejsce z niewątpliwie rażącym naruszeniem prawa, przez które należy rozumieć oczywiste naruszenie obowiązku wynikającego z przepisów prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd zauważa przy tym, co trzeba podkreślić, że stwierdzona bezczynność wynikała z postawy (zaniechań) organu i że do zaistniałej sytuacji nie przyczyniła się strona skarżąca. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym - bez żadnej wątpliwości i wahań - można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia, jako rażące, musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Ponadto, rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach musi być w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia.
Sytuacja, w której strona czeka tak długo, jak w rozpoznawanej sprawie, na podjęcie pierwszej czynności formalnej, a dalej na rozstrzygnięcie organu administracji publicznej, nie da się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa i jednoznacznie wskazuje na rażące naruszenie prawa. Zachowanie organu nie zasługuje na aprobatę i w sposób oczywisty podważa zaufanie jednostki do organów administracji publicznej.
Nie stanowią usprawiedliwienia postawy organu - powtarzane od wielu miesięcy - tłumaczenia, że liczba wniosków o pozwolenie na pracę i pobyt dla cudzoziemców jest bardzo duża, że następuje fluktuacja pracowników oraz że czynione są starania dla poprawy mobilności organu w tym zakresie (organizacja nowych stanowisk do obsługi wniosków cudzoziemców, przesunięcia kadrowe itp.). Właściwa organizacja zadań i zapewnienie odpowiedniej kadry należy bowiem do zadań publicznych, które nie mogą być realizowane ze szkodą dla jednostki.
Jednocześnie Sąd na podstawie art. 15 zzs ust. 10 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374) nie uwzględnił okresu od dnia 31 marca 2020 r. do dnia 24 maja 2020 r. z powodu ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego oraz stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID), a tym samym nie zakwalifikował go jako okresu bezczynności organu.
Sąd zobowiązał Wojewodę do załatwienia sprawy zainicjowanej wnioskiem strony skarżącej, przez wydanie aktu kończącego postępowanie, w terminie 14 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, zgodnie z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt III sentencji wyroku).
Na wniosek strony skarżącej, zgodnie z przyznaną prawem kompetencją (Sąd "może") i nie będąc związany wnioskami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.), Sąd przyznał stronie skarżącej sumę pieniężną w kwocie 2200 zł (pkt IV sentencji wyroku), o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że kwota ta będzie adekwatna w kontekście zaistniałych w sprawie okoliczności (opisanej wcześniej postawy organu wobec strony postępowania administracyjnego), jak i trudności, z jakimi cudzoziemiec musi zmagać się, nie posiadając stosownego zezwolenia na pobyt na terytorium obcego państwa. Przyznając sumę pieniężną w powyższej wysokości na rzecz strony skarżącej, Sąd wziął też pod uwagę, że w sprawie ze skargi strony skarżącej na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę w sprawie z tego samego wniosku również przyznana została suma pieniężna (choć obejmowała ona jedynie okres do wydania wyroku w tamtej sprawie, tj. do dnia 25 sierpnia 2020 r.). Jednocześnie Sąd przyznając sumę pieniężną uwzględnił okoliczność podjęcia w sprawie nieprawidłowej czynności, jaką było pozostawienie wniosku skarżącego bez rozpoznania.
W ocenie Sądu, zasądzona kwota 2 200 zł z jednej strony zrekompensuje stronie skarżącej negatywne przeżycia psychiczne i krzywdy moralne związane z bezczynnością organu w postępowaniu oraz z naruszeniem prawa do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki; z drugiej, będzie stanowiła sankcję dla organu za wadliwe zorganizowanie i prowadzenie postępowania; po trzecie, jest potrzebna dla osiągnięcia celu orzeczenia rozstrzygnięcia skargi na bezczynność, tj. zwalczania bezczynności organu oraz jego zdyscyplinowania. Jednocześnie Sąd uznał, że suma pieniężna, której przyznania domagała się strona, była zbyt wygórowana.
Sąd wziął przy tym pod uwagę brzmienie przepisu art. 15 zzs ust. 10 pkt. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374), w myśl którego w okresie, o którym mowa w ust. 1, tj. w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID, organom lub podmiotom prowadzącym odpowiednio postępowanie lub kontrolę nie wymierza się kar, grzywien ani nie zasądza się od nich sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. Sąd miał jednak na względzie, że ocenie w niniejszej sprawie podlegały okoliczności zaistniałe w znacznej mierze przed oraz po okresach, o których mowa w art. 15 zzs ust. 1 powołanej ustawy.
Z przedstawionych wyżej względów, Sąd - na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a, art. 149 § 1 pkt 1 oraz art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 7 p.p.s.a. - orzekł, jak w pkt I-IV sentencji wyroku. O kosztach postanowiono w myśl art. 200 p.p.s.a. (pkt V sentencji wyroku).
Sąd orzekł w sprawie na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło