IV SA/Wr 110/16
WyrokWSA we Wrocławiu2016-10-11
Skład orzekający: Henryk Ożóg, Ewa Kamieniecka, Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy służba w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego (KBW) i udział w walkach z podziemiem niepodległościowym, nawet jeśli nie był w pełni dobrowolny, stanowi podstawę do pozbawienia uprawnień kombatanckich uzyskanych z tytułu utrwalania władzy ludowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że udział w walkach z podziemiem niepodległościowym w ramach służby wojskowej w KBW, nawet jeśli nie był w pełni dobrowolny, powoduje utratę uprawnień kombatanckich uzyskanych z tytułu utrwalania władzy ludowej. KBW jest zaliczany do aparatu bezpieczeństwa publicznego, a wykonywanie zadań operacyjnych związanych ze zwalczaniem organizacji działających na rzecz suwerenności i niepodległości RP stanowi podstawę do pozbawienia uprawnień kombatanckich.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o pozbawieniu H. J. uprawnień kombatanckich. Organ uznał, że skarżący, pełniąc służbę w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego (KBW), brał udział w walkach z podziemiem niepodległościowym, co stanowi podstawę do utraty uprawnień. Skarżący kwestionował tę decyzję, twierdząc m.in. że służył w KBW przypadkowo, pełnił funkcję telefonisty i nie brał udziału w walkach z organizacjami niepodległościowymi.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Ożóg, Sędziowie sędzia WSA Ewa Kamieniecka (spr.), sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Protokolant Z-ca Kierownika Sekretariatu Agnieszka Figura, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 11 października 2016 r. sprawy ze skargi H. J. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich oddala skargę w całości.
|
Przedmiotem skargi jest decyzja Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję własną z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...], pozbawiającą H. J. uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t. j.: Dz. u. z 2014 r., poz. 1206), dalej ustawa o kombatantach.
W decyzji z dnia 7 grudnia 2015 r. organ wskazał, że strona uzyskała uprawnienia kombatanckie na podstawie decyzji Zarządu Wojewódzkiego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację z dnia 30 marca 1978 r. z tytułu utrwalania władzy ludowej. W życiorysie i w deklaracji członkowskiej ZBoWiD znajduje się informacja, że weryfikowany służył w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Z pisma z dnia 15 października 2015 r. Instytutu Pamięci Narodowej wynika, że oddział KBW, w którym strona służyła, brał udział w walkach m. in. z Narodowymi Siłami Zbrojnymi i Zrzeszeniem "Wolność i Niezawisłość". Zainteresowany, pełniąc służbę w KBW, wykonywał zadania operacyjne, związane z likwidacją ugrupowań, mających na celu walkę o niepodległość i suwerenność Rzeczypospolitej Polskiej. Organ wyjaśnił, że zwrot "zadania śledcze i operacyjne", zawarty w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach należy interpretować rozdzielnie, a więc na podstawie tego przepisu pozbawia się uprawnień kombatanckich nie tylko osoby wykonujące zadania śledcze, ale i zadania operacyjne bezpośrednio związane ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości RP. Udział w walkach z niepodległościowym podziemiem, nawet nie w pełni dobrowolny i mający miejsce w ramach służby wojskowej w KBW, powoduje utratę uprawnień kombatanckich, uzyskanych z tytułu utrwalania władzy ludowej.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zainteresowany wskazał, że w jednostce KBW służył przypadkowo i został skierowany do walki z oddziałami UPA w B. Pod koniec 1947 r. jednostka została przeniesiona do K. i zainteresowany, po odbyciu przeszkolenia w zakresie łącznościowym, obsługiwał centralę telefoniczną. W marcu 1949 r. został przeniesiony do rezerwy. Strona wyjaśniła, że zapis dotyczący "utrwalania władzy ludowej" jest nieprawdziwy i przysługują mu uprawnienia kombatanckie z tytułu walki z oddziałami UPA. Zainteresowany wyjaśnił, że nigdy nie brał udziału w walkach z Narodowymi Siłami Zbrojnymi i Zrzeszeniem "Wolność i Niezawisłość", a po powrocie z Bieszczadów obsługiwał centralę telefoniczną. Zainteresowany podkreślił, że w czasie wojny został wywieziony na roboty przymusowe do Niemiec. Obecnie jest starszym (87 lat) i schorowanym człowiekiem.
Po rozpatrzeniu wniosku, Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną, wskazując że KBW był wojskowo-policyjną formacją zbrojną Resortu Bezpieczeństwa Publicznego, powstałą w 1945 roku do walki z niepodległościowym podziemiem oraz zbrojnymi organizacjami niemieckimi i ukraińskimi. Zainteresowany pełniąc służbę w KBW brał udział w "walkach z reakcyjnym podziemiem", co potwierdza deklaracja członkowska ZBoWiD, życiorys dołączony do deklaracji oraz kwerenda IPN. Podczas pełnienia służby wojskowej w KBW wykonywał zadania operacyjne, związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji niepodległościowych. Na podstawie art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach pozbawia się uprawnień kombatanckich nie tylko osoby wykonujące zadania śledcze, ale i zadania operacyjne bezpośrednio związane ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości RP. Jednocześnie organ stwierdził, że w stosunku do strony nie było wcześniej prowadzone postępowanie weryfikacyjne zakończone decyzją właściwego organu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu strona wniosła o uchylenie decyzji Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 4 stycznia 2016 r. oraz decyzji ją poprzedzającej, zarzucając naruszenie: art. 21 ust. 2 pkt 4 ustawy o kombatantach w związku z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 k.p.a. przez brak prawidłowego zbadania stanu faktycznego; art. 2, art. 7, art. 19 i art. 32 Konstytucji RP przez nietraktowanie w ten sam sposób wszystkich uprawnionych do posiadania uprawnień kombatanckich w takich samych okolicznościach faktycznych; art. 21 ust. 2 pkt 4 ustawy o kombatantach przez jego błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że przy prowadzeniu działalności operacyjnej, bez wykazania prowadzenia działalności śledczej, jest wystarczające do pozbawienia skarżącego uprawnień kombatanckich.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony wskazał, że ZBoWiD w 1996 r. potwierdził skarżącemu uprawnienia kombatanckie i od tego czasu skarżący ponosił obowiązki, wynikające z posiadanych uprawnień, tj. opłacał składki kombatanckie i korzystał z przysługujących mu uprawnień. Wyjaśniono, że skarżący w stopniu szeregowca służył w [...]. Specjalnym Batalionie Operacyjnym w B. w rejonie: [...], a następnie [...]. Pułku KBW w K. w okresie od 20 maja 1947 r. do kwietnia 1949 r., wykonując czynności magazyniera – telefonisty, aż do momentu przeniesienia do rezerwy. W czasie poprzedniego ustroju, osoby nierzadko pod przymusem składały oświadczenia nie odzwierciedlające faktów. W zasobie BUiAD IPN nie odnaleziono akt, na podstawie których byłoby możliwe potwierdzenie osobistego udziału skarżącego w prowadzonych walkach. Skarżący nie brał udziału w działaniach, związanych z likwidacją ugrupowań, mających na celu walkę o niepodległość i suwerenność RP. Według zapisów w książeczce wojskowej pełnił służbę w charakterze magazyniera- telefonisty. Żołnierze z poboru pełniący służbę w KBW często nie mieli żadnego wpływu na "wcielenie" do aparatu bezpieczeństwa publicznego i wykonywane zadania, jak też nie mieli dostatecznych informacji odnośnie jednostek, z którymi walczyli.
Ponadto pełnomocnik strony wskazał, że zwrot użyty w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach "zadania śledcze i operacyjne" należy interpretować łącznie. Zatrudnienie, pełnienie służby lub funkcji poza strukturami UB, SB i IW zadecydowało o ustanowieniu wobec tych osób innych kryteriów pozbawienia uprawnień kombatanckich niż wobec osób zatrudnionych, pełniących służbę lub funkcję w strukturach UB, SB i IW. Ustawodawca nie użył sformułowania "zadania śledcze lub operacyjne", a więc spójnika rozłącznego "lub". Konieczne jest więc wykazanie w toku postępowania administracyjnego wykonywania zadań śledczych i operacyjnych. W sprawie nie ustalono jednoczesnego wykonywania przez skarżącego czynności śledczych. Nie wykazano również, aby skarżący osobiście brał udział w walkach z Narodowymi Siłami Zbrojnymi, Armią Krajową, Zrzeszeniem Wolność i Niezależność.
W uzupełnieniu skargi skarżący wyjaśnił, że nie brał udziału w żadnych walkach z podziemiem ani w oczyszczaniu terenu w województwie lubelskim i krakowskim. Wskazał, że "być może kiedyś coś pisałem o udziałach w walce z podziemiem, jeżeli tak, to wynikało w okresie komunistycznego przymusu, jakich było wiele i składanie wniosków o przyznanie uprawnień ZBoWiD, bowiem chodziło o ilość członków (powiedzenie: wiecie, słuchajcie obywatelu, tak trzeba)."
W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).
Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Spór pomiędzy stronami dotyczy prawidłowości decyzji o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich. Stosownie do art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o kombatantach pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby wymienione w art. 21 w ust. 2 w pkt 1, 3 i 4, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 3. Zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach uprawnienia, o których mowa w ustawie nie przysługują osobie, która w latach 1944-1956 była zatrudniona, pełniła służbę lub funkcję w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa lub Informacji Wojskowej, jeżeli podczas i w związku z tą działalnością wykonywała zadania śledcze i operacyjne związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.
W judykaturze prezentowany jest taki sposób rozumienia cyt. przepisu ustawy o kombatantach, wedle którego zwrot "zadania śledcze i operacyjne" zawarty w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy z 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego należy interpretować rozdzielnie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 lutego 2005 r., OSK 1126/04, CBOSA oraz powołane tam orzecznictwo). Ten kierunek wykładni zaprezentowano także w innych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok z 1 września 2010 r,. II OSK 1832/09, CBOSA, wyrok z 21 września 2012 r., II OSK 817/11, CBOSA) oraz w orzeczeniach wojewódzkich sądów administracyjnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 24 stycznia 2013 r., II SA/Po 791/12, CBOSA). W wyroku z 13 maja 2009 r. II OSK 1083/08 (CBOSA) stwierdzono, iż "użyty spójnik "i" w zwrocie "zadania śledcze i operacyjne", a zamieszczony w przepisie art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach (...), nie ma funkcji koniunkcyjnej, lecz ma znaczenie enumeratywne, to znaczy wyliczające. Tym samym trzeba uznać, iż można pozbawić uprawnień kombatanckich osobę spoza struktur Urzędu Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa lub Informacji Wojskowej, która wykonywała podczas i w związku z tą służbą zarówno zadania operacyjne i śledcze, jak też wykonywała tylko zadania śledcze lub jedynie zadania operacyjne, zwalczając organizacje niepodległościowe lub osoby działające na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej".
Ten kierunek wykładni przepisów prawa materialnego przyjmuje Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekający w niniejszym składzie. Sąd nie podziela tym samym odosobnionych przeciwnych poglądów, iż użycie przez ustawodawcę w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c powołanej ustawy spójnika "i" (koniunkcja) przemawia za przyjęciem stanowiska, iż aby pozbawić daną osobę uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c tej ustawy, należy jej wykazać, że wykonywała zarówno zadania śledcze, jak i operacyjne (por. wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2008 r. sygn. akt II OSK 1502/07, CBOSA ).
W ocenie Sądu organ prawidłowo ustalił w rozpatrywanej sprawie, że skarżący w okresie od 20 maja 1947 r. do 9 kwietnia 1949 r. pełnił służbę w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego w jednostce wojskowej, która prowadziła walkę zbrojną z "reakcyjnym podziemiem". Potwierdza to zaświadczenie Wojskowej Komendy Uzupełnień Z. z dnia 17 września 1976 r. – k. 6 akt adm. Także we własnoręcznie sporządzonym życiorysie w dniu 23 listopada 1977 r. (k. 1 akt adm.) skarżący napisał: "W maju 1947 r. ochotniczo zgłosiłem się do wojska do jednostek KBW, by brać udział w walce z reakcyjnym podziemiem. Przeszkolony w KBW w Ł., sformowany w [...]. Specjalnym Batalionie Operacyjnym wyjechałem w B. na bandy UPA. Następnie powrót do 5. pułku KBW w K. i udział w oczyszczaniu terenu z reakcyjnego podziemia na terenie woj. k. ([...]i inne), lubelskie i sąsiednie tereny. W kwietniu 1949 r. zwolniony z wojska" (k. 3 akt adm.). Również w deklaracji członkowskiej ZBoWiD (k. 4-5 akt adm.), której prawdziwość danych potwierdził skarżący własnoręcznym podpisem w dniu 26 listopada 1977 r., wskazano że zainteresowany został "przydzielony do [...]. Specjalnego Batalionu Operacyjnego KBW i skierowany (...) w Bieszczady (Baligród, Cisna, Wetlina, Ustrzyki i inne miejscowości) do oczyszczania tego terenu z band UPA. W październiku 1947 r. batalion włączony został do [...]. pułku KBW K. (...). Następnie w listopadzie 1947 r. (...) wyznaczony do oczyszczania terenu z reakcyjnego podziemia w byłych powiatach Nowy Sącz, Limanowa, Nowy Targ i inne z częstymi wyjazdami w Lubelskie (Biłgoraj, Krasnystaw i okolice), jednostka stacjonowała w Nowym Sączu. Pod koniec 1947 r. jednostka powróciła do Krakowa, tzn. do macierzystej jednostki 5 - go pułku KBW." W związku z tym skarżący potwierdził w tych dokumentach, że nie tylko odbywał służbę w KBW i walczył z oddziałami UPA, ale też brał czynny udział w zwalczaniu organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. W konsekwencji zainteresowany otrzymał uprawnienia kombatanckie z tytułu utrwalania władzy ludowej na podstawie decyzji Zarządu Wojewódzkiego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację z dnia 30 marca 1978 r. Uprawnienia kombatanckie zainteresowanego z tytułu utrwalania władzy ludowej potwierdzono w zaświadczeniach ZBoWiD z dnia 7 kwietnia 1978 r. i 16 maja 1984 r.
Ponadto z pisma Instytutu Pamięci Narodowej z dnia 15 października 2015 r. (znak: [...]) wynika, że jednostki Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, w których w okresie od maja 1947 r. do kwietnia 1949 r. służył skarżący, brały udział w walkach zbrojnych z następującymi organizacjami:
- [...]. Pułk KBW mp. Łódź: maj – listopad 1947 r. - Ukraińską Powstańczą Armią, Konspiracyjnym Wojskiem Polskim, Zrzeszeniem "Wolność i Niezawisłość", grupami zbrojnymi określanymi jako "bandy o charakterze rabunkowym" oraz ugrupowaniem "Ognia", pułk zajmował się ponadto w tym okresie działalnością ochronną i konwojową;
- [...]. Pułk KBW mp. Kraków: listopad – grudzień 1947 r. - Narodowymi Siłami Zbrojnymi, grupami zbrojnymi określanymi jako "bandy o charakterze rabunkowym" oraz ugrupowaniami: "Błyskawica", "Sokolika", "Śmigłego", "Mściciela" i "Pucuły", pułk zajmował się ponadto w tym okresie działalnością ochronną i konwojową; 1948 r. - Narodowymi Siłami Zbrojnymi, Zrzeszeniem "Wolność i Niezawisłość", Armią Krajową, grupami zbrojnymi określanymi jako "bandy o charakterze rabunkowym" oraz ugrupowaniami: "Spuły", "Sali", "Kuliga", "Raciaka", "Bulandy", "Langiewicza", "Żandarmeria – Polska Podziemna Organizacja Niepodległościowców", "Lotni Strzelcy Wojska Polskiego", "Służba Wolnej Polsce", "Mściciela" i "Pucuły", pułk zajmował się ponadto w tym okresie działalnością ochronną i konwojową; styczeń – kwiecień 1949 r. - Narodowymi Siłami Zbrojnymi, Zrzeszeniem "Wolność i Niezawisłość", grupami zbrojnymi określanymi jako "bandy o charakterze rabunkowym" oraz ugrupowaniami: "Spuły", "Raciaka", "Juraszki", "Żandarmeria – Polska Podziemna Organizacja Niepodległościowców", "Bulandy", "Krawca", "Leszka" vel "Miki", "Langiewicza", "Lotni Strzelcy Wojska Polskiego" i WRN, pułk zajmował się ponadto w tym okresie działalnością ochronną i konwojową (k. 39 – 40 akt adm.).
W wyniku kwerendy archiwalnej przeprowadzonej w zasobie archiwalnym IPN odnaleziono również wyciągi: z rozkazu dziennego nr 117, zgodnie z którym zainteresowanego przyjęto na stan zaopatrzenia i ewidencji w 3. Samodzielnym Baonie Operacyjnym oraz z rozkazu dziennego nr 260, zgodnie z którym zainteresowanego zdjęto ze stanu zaopatrzenia i ewidencji [...]. Pułku KBW jako "wybyłego" do [...]. Pułku KBW.
Z całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych sprawy wynika, że skarżący w ramach służby wojskowej pełnionej w jednostkach KBW brał udział w walkach z podziemiem niepodległościowym w latach 1947 -1949.
Jak trafnie stwierdził organ w zaskarżonej decyzji, Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego (KBW) jest zaliczany do aparatu bezpieczeństwa (vide: uchwała SN z dnia 7 maja 1992 r. sygn. akt II UZP 7/91, OSNC APU 1992/10/174, wyrok TK z dnia 15 lutego 1994 r. sygn. T 15/93, OTK 1994/1/4). Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2006 r. sygn. akt II OSK 536/05 (CBOSA), w którym wskazano, że służba w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa lub Informacji Wojskowej - wykonywanie podczas i w związku z tą działalnością zadań operacyjnych i śledczych związanych bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej, stanowi również podstawę do wydania decyzji o pozbawieniu uprawnień kombatanckich, niezależnie z jakiego tytułu uprawnienia te zostały przyznane. KBW był wojskowo-policyjną formacją zbrojną Resortu Bezpieczeństwa Publicznego, powstałą w 1945 r. do walki z niepodległościowym podziemiem oraz zbrojnymi organizacjami ukraińskimi i niemieckimi.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się też pogląd, zgodnie z którym fakt udziału w walkach z podziemiem niepodległościowym w ramach służby wojskowej w KBW, nawet jeżeli nie był w pełni dobrowolny, powoduje utratę uprawnień kombatanckich uzyskanych z tytułu utrwalania władzy ludowej, dlatego też tym osobom nie przysługują uprawnienia kombatanckie z żadnych tytułów (vide: stanowisko NSA w wyrokach z dnia 29 stycznia 2008 r. sygn. akt II OSK 1948/06 i z dnia 11 marca 2008 r. sygn. akt II OSK 199/07, CBOSA).
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że organ administracji słusznie uznał, iż wystąpiły przesłanki do orzeczenia o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich. Ustawa z 1991 r. o kombatantach nie uznaje za działalność kombatancką lub z nią równorzędną pełnienia służby lub funkcji w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa lub Informacji Wojskowej, jeżeli podczas i w związku z tą działalnością osoba wykonywała zadania śledcze i operacyjne związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. Stąd też w świetle art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c oraz art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a powołanej ustawy wystąpiły przesłanki do pozbawienia skarżącego uprawnień kombatanckich. Co prawda, art. 25 ust. 1 powołanej ustawy stanowi, że osoby, które uzyskały uprawnienia kombatanckie na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują te uprawnienia, z zastrzeżeniem ust. 2, jednak właśnie na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a zachodziły podstawy do obligatoryjnego ("pozbawia się") pozbawienia uprawnień osób, o których mowa w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c tej ustawy.
Ponadto należy podkreślić, że fakt udziału w walkach z niepodległościowym podziemiem, mający miejsce w ramach służby wojskowej w KBW, powoduje utratę uprawnień kombatanckich uzyskanych z tytułu utrwalania władzy ludowej i stanowi przeszkodę do nabycia lub zachowania uprawnień kombatanckich z jakiegokolwiek tytułu (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20 stycznia 2012 r. o sygn. akt II SA/Po 570/11 – CBOSA).
W rozpatrywanej sprawie nie można więc postawić organowi zarzutu naruszenia, wskazanych w skardze, przepisów prawa materialnego i procesowego.
Uzupełniająco wyjaśnić należy, iż na treść rozstrzygnięcia w sprawie pozbawienia uprawnień kombatanckich nie ma wpływu aktualny wiek skarżącego i stan zdrowia. Świadczenia przysługujące kombatantom nie mają bowiem charakteru wyłącznie pielęgnacyjnego, ale przede wszystkim charakter rekompensacyjny za trud poniesiony w związku z walką o suwerenność i niepodległość Polski oraz za krzywdy doznane ze strony władz III Rzeszy Niemieckiej, władz Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich oraz komunistycznego aparatu represji.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, o czym orzeczono w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło