IV SA/Wr 192/18

|Sygn. akt IV SA/Wr 192/18 | | , , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 19 czerwca 2018 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący:, , Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, , Sędziowie:, Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska–Ilków (sprawozdawca), , , Protokolant:, sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 19 czerwca 2018 r., sprawy ze skargi P. L., na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W., z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...], w przedmiocie pozbawienia prawa do nagrody rocznej za rok 2017, , , I. uchyla zaskarżoną decyzję;, II. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. na rzecz skarżącego P. L. kwotę 497 (słownie: czterysta dziewięćdziesiąt siedem), złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego., , , Rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...] Komendant Miejski Policji we W., działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 32 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1782 ze zm., dalej. u.o.p.), z dniem [...] sierpnia 2017 r. zwolnił ze służby w Policji st. sierż. P. L. (zwanego dalej stroną lub skarżącym) z uwagi na popełnienie przez niego w toku przeprowadzanej interwencji czynów o znamionach przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego, które uniemożliwiały jego dalsze pozostawanie na służbie. Decyzją z dnia [...] października 2017 r., nr [...] Komendant Wojewódzki Policji we W. uchylił powyższy rozkaz personalny w części obejmującej datę zwolnienia skarżącego ze służby, ustalając ją ostatecznie na dzień [...] sierpnia 2017 r., w pozostałym zakresie utrzymując ją w mocy. Na wskazaną decyzję strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który uchylił ją prawomocnym wyrokiem z dnia 29 marca 2018 r., sygn. akt IV SA/Wr 21/18. Rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] Komendant Miejski Policji we W., działając na podstawie art. 110 ust. 7 pkt 2 i ust. 8 pkt 2 u.o.p., orzekł, że nagroda roczna za 2017 r. skarżącemu nie przysługuje. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu [...] grudnia 2015 r. skarżący popełnił przewinienie dyscyplinarne kwalifikowane z art. 12 ust. 3 pkt 3 u.o.p., które jednocześnie wypełniało znamiona przestępstwa z art. 231 § 1 k.k. W toku postępowania wyjaśniającego, zmierzającego do zweryfikowania powyższych zarzutów, potwierdzono okoliczności uzasadniające zwolnienie policjanta ze służby w Policji z tytułu oczywistości popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego, wydając w tym przedmiocie rozkaz personalny z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], a następnie – w drugiej instancji – decyzję z dnia [...] października 2017 r., nr [...]. W ich efekcie skarżący został zwolniony ze służby z dniem [...] sierpnia 2017 r. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p. Okoliczność ta wypełniała zatem dyspozycję art. 110 ust. 8 pkt 2 u.o.p. obligującą organ do pozbawienia skarżącego prawa do nagrody rocznej za rok, w którym został on zwolniony ze służby (2017 r.), albowiem nagroda za rok, w którym zostało popełnione przestępstwo (2015 r.) została już wypłacona. Odwołując się od powyższego rozkazu skarżący wskazał, że pozbawienie prawa do nagrody rocznej nastąpiło w wyniku błędnego przyjęcia, że został on zwolniony ze służby. W rzeczywistości bowiem decyzja wydana w tym przedmiocie nie ma jeszcze waloru prawomocności i została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [..] Komendant Wojewódzki Policji we W., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej k.p.a.) oraz art. 6a ust. 2 pkt 1 u.o.p., utrzymał w mocy rozkaz personalny organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił stanowisko Komendanta Miejskiego Policji we W. oraz wskazał, że art. 110 ust. 7 u.o.p. wymienia przypadki, na podstawie których policjantowi nie przysługuje nagroda roczna. Z ust. 2 tego przepisu wynika zaś jednoznacznie, że nagroda roczna nie przysługuje policjantowi w przypadku popełnienia przestępstwa, z powodu którego policjanta zwolniono ze służby m.in. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p. Jeśli zaś taka nagroda została mu już wypłacona w roku, w którym doszło do popełnienia czynu zabronionego, policjanta należy pozbawić nagrody rocznej za rok, w którym został on zwolniony ze służby. W stanie faktycznym niniejszej sprawy organ pierwszej instancji był zatem zobligowany do pozbawienia skarżącego nagrody rocznej za 2017 r., gdyż z dniem [...] sierpnia 2017 r. został on ostatecznie zwolniony ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Komendant Wojewódzki Policji wskazał, że zgodnie z art. 16 § 1 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne. I choć przysługuje na nie skarga do sądu administracyjnego, to jej wniesienie nie wstrzymuje ich wykonania. W takiej sytuacji – zdaniem organu odwoławczego – istniały uzasadnione przesłanki do pozbawienia strony skarżącej prawa do nagrody rocznej za 2017 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu strona zaskarżyła w całości decyzję organu drugiej instancji, zarzucając jej naruszenie art. 110 ust. 8a u.o.p. poprzez jego niezastosowanie. W ocenie skarżącego wydane rozstrzygnięcie nie zostało oparte na żadnym z dokumentów wymienionych w tym przepisie, tj. ani na orzeczeniu czy decyzji organów właściwych w sprawach karnych, ani na dokumentacji prowadzonej w sprawach dyscyplinarnych oraz w sprawach opiniowania policjantów. Nie zapadło bowiem żadne orzeczenie karne skazujące go za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe. Nie zostało również wydane żadne orzeczenie dyscyplinarne, a postępowanie prowadzone w tym zakresie zostało umorzone. Mając na uwadze powyższe okoliczności skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji, względnie o uchylenie decyzji organów obu instancji całości i umorzenie postępowania. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji podkreślił, że przepis art. 110 ust. 8a u.o.p. nie wymaga wyłącznie, aby okoliczności uzasadniające pozbawienie lub ograniczenie prawa do nagrody rocznej musiały być ustalane jedynie na podstawie orzeczeń i decyzji w sprawach karnych lub dyscyplinarnych. Mogą one bowiem wynikać także z dokumentacji prowadzonej w sprawach osobowych policjantów. Zaś w dacie wydania zaskarżonej decyzji z akt osobowych skarżącego wynikało, że został on zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p., co było wystarczającą przesłanką do pozbawienia go nagrody rocznej. Stanowiska tego – zdaniem organu – nie zmienia fakt, że już po wydaniu zaskarżonej decyzji, wyrokiem z dnia 29 marca 2018 r., syn. akt IV SA/Wr 21/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] października 2017 r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji. W dalszym ciągu bowiem w obrocie prawnym pozostaje rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji we W. z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...]. Oznacza to, że skarżący w dalszym ciągu pozostaje zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p., a sprawa pozostaje na etapie drugoinstancyjnym. Organ dodał również, że przed Sądem Rejonowym [...] pod sygn. akt [...] aktualnie toczy się przeciwko skarżącemu postępowanie karne o przestępstwo, które było podstawą jego zwolnienia ze służby w Policji. Z tych względów Komendant Wojewódzki Policji podtrzymał wniosek o oddalenie wniesionej skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również pamiętać, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Skarga podlegała uwzględnieniu, aczkolwiek z nieco innych przyczyn niż w niej wskazano. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była decyzja pozbawiająca stronę skarżącą prawa do nagrody rocznej za 2017 r. Podstawą materialną wydanego rozstrzygnięcia były przepisy ustawy o Policji, która w art. 110 ust. 1 wskazuje, że policjantowi za służbę pełnioną w danym roku kalendarzowym przysługuje nagroda roczna w wysokości 1/12 uposażenia otrzymanego w roku kalendarzowym, za który nagroda przysługuje. Nagroda roczna przysługuje, jeżeli policjant w danym roku kalendarzowym pełnił służbę przez okres co najmniej 6 miesięcy kalendarzowych. Okresy służby krótsze od miesiąca kalendarzowego sumuje się, przyjmując, że każde 30 dni służby stanowi pełny miesiąc kalendarzowy (ust.3). Zgodnie z ust. 7 cytowanego przepisu, nagroda roczna nie przysługuje policjantowi w przypadku: 1) skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt 4; 2) popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego albo czynu, z powodu którego policjanta zwolniono ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4a i ust. 2 pkt 2 i 8; 3) popełnienia czynu, za który policjantowi wymierzono jedną z kar dyscyplinarnych, o których mowa w art. 134 pkt 3-6; 4) zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 1. Obniżenie lub pozbawienie prawa do nagrody rocznej następuje za rok kalendarzowy, w którym policjant popełnił przestępstwo lub czyn, o których mowa w ust. 5 pkt 1 i 2, w art. 41 ust. 1 pkt 4 i 4a oraz ust. 2 pkt 2 i 8, a także w art. 134 pkt 3-6, lub otrzymał opinię, o której mowa w art. 38 ust. 2 pkt 2 i 3, albo został zwolniony ze służby w przypadkach, o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 1, a jeżeli nagroda została już wypłacona - za rok, w którym: 1) postępowanie karne lub dyscyplinarne w tej sprawie zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem lub 2) policjant został zwolniony ze służby (ust. 8). W myśl 110 ust. 8a u.o.p., okoliczności uzasadniające pozbawienie lub ograniczenie prawa do nagrody rocznej ustala się na podstawie orzeczeń i decyzji organów właściwych w sprawach karnych o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, w sprawach dyscyplinarnych oraz w sprawach dotyczących opiniowania policjantów, a także na podstawie dokumentacji prowadzonej w sprawach osobowych policjantów. W stanie faktycznym niniejszej sprawy nie budziło wątpliwości, że pozbawienie skarżącego prawa do nagrody rocznej za 2017 r. wynikało z uprzedniego wydania w stosunku do niego decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji. Zwolnienie to nastąpiło zaś na zasadzie art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p., który stanowi, że policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie. W świetle powyższej okoliczności należało stwierdzić, że rozstrzygnięcie w przedmiocie pozbawienie policjanta prawa do nagrody rocznej na podstawie art. 110 ust. 7 pkt 2 u.o.p. jest ściśle związane z decyzją, o której mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p., gdyż bez uprzedniego zwolnienia funkcjonariusza ze służby nie było możliwe pozbawienie go nagrody rocznej. Skoro zatem relacja pomiędzy wskazanymi rozstrzygnięciami była na tyle komplementarna, by wydanie jednego z nich (zwolnienie ze służby) determinowało dopiero możliwość podjęcia drugiego (pozbawienie prawa do nagrody rocznej), to w toku niniejszej sprawy nie można było pominąć skutków kontroli sądowoadministracyjnej przeprowadzonej w stosunku do decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] października 2017 r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji. Jej efektem było zaś uchylenie wskazanej decyzji wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 29 marca 2018 r., sygn. akt IV SA/Wr 21/18, który z dniem 19 maja 2018 r. uzyskał walor prawomocności. Orzeczenie to wywołało skutki prawne nie tylko w odniesieniu do zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, ale w także w zakresie jego innych uprawnień związanych ze stosunkiem służbowym. Trzeba bowiem zauważyć, że wraz z uchyleniem decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby, zaistniała jednocześnie przesłanka do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...], o której mowa w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. W myśl tego przepisu, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, aby mówić o związku między decyzjami w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., należy wykazać, że są one od siebie zależne, a więc jedna decyzja stanowi podstawę wydania drugiej, przy czym wydanie tej drugiej decyzji nie będzie możliwe bez wcześniejszego wydania decyzji pierwszej. Sformułowanie użyte przez ustawodawcę w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. należy rozumieć szeroko, jako związek pomiędzy decyzjami bądź decyzjami i orzeczeniem sądu administracyjnego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1108/15, z dnia 22 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2236/11 oraz z dnia 11 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 511/15 – dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, w której zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] października 2017 r., nr [...], następnie uchyloną prawomocnym wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 29 marca 2018 r., sygn. akt IV SA/Wr 21/18. Bez istnienia zaś ostatniej z wymienionych decyzji, pozbawienie skarżącego prawa do nagrody rocznej stało w sprzeczności z treścią art. 110 ust. 7 pkt 2 u.o.p. Odnosząc się do stanowiska organu zaprezentowanego w odpowiedzi na skargę względem skutków wyroku wydanego w sprawie o sygnaturze IV SA/Wr 21/18 należy podkreślić, że sam fakt pozostawania w obrocie prawnym rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...] o zwolnieniu skarżącego ze służby nie mógł stanowić wystarczającej okoliczności do uznania, że ziściły się już przesłanki do pozbawienia go prawa do nagrody rocznej. Trzeba bowiem zwrócić uwagę, że rozkaz ten został wydany przez organ pierwszej instancji, a skarżący wniósł od niego odwołanie z zachowaniem ustawowego terminu. Zgodnie zaś z art. 130 § 2 k.p.a. wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji. Skoro w wyniku uchylenia decyzji z dnia [...] października 2017 r. sprawa zwolnienia skarżącego ze służby powróciła na etap postępowania odwoławczego, nie można było uznać, że postępowanie administracyjne prowadzone w tym zakresie zostało ostatecznie zakończone. Tym samym nie zaistniały jeszcze przesłanki do wydania decyzji o pozbawieniu funkcjonariusza prawa do nagrody rocznej. Bez znaczenia dla niniejszej sprawy była również okoliczność prowadzenia przeciwko skarżącego postępowania karnego, albowiem fakt ten – sam w sobie – nie stanowił przesłanki do pozbawienia go prawa do nagrody rocznej na podstawie art. 110 ust. 7 u.o.p. Na przedmiotowe orzeczenie nie miało również wpływu zarzucone organowi przez stronę skarżącą naruszenie art. 110 ust. 8a u.o.p., gdyż – jak zasadnie wskazał Komendant Wojewódzki Policji – okoliczności uzasadniające pozbawienie bądź ograniczenie prawa do nagrody rocznej nie muszą być wyłącznie ustalane na podstawie rozstrzygnięć wydanych w sprawach karnych czy dyscyplinarnych. Zwłaszcza, że to nie one stanowiły przesłanki wydania niekorzystnej dla strony decyzji, lecz fakt popełnienia przez stronę czynu o znamionach przestępstwa, za który został on zwolniony ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p. W takiej zaś sytuacji dopuszczalne, a zarazem konieczne było dokonanie niezbędnych ustaleń na podstawie dokumentacji prowadzonej w sprawach osobowych policjantów, wśród której znajdowała się ostateczna decyzja o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji. Reasumując powyższe rozważania należało stwierdzić, że w okolicznościach niniejszej sprawy decyzja wydana w przedmiocie pozbawienia skarżącego prawa do nagrody rocznej miała charakter związany względem rozstrzygnięcia o zwolnieniu go ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p. Zatem wobec prawomocnego wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] października 2017 r., nr [...], kwestia zwolnienia strony skarżącej ze służby nie została jeszcze ostatecznie zakończona. Zaistniały więc podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie w oparciu o przesłankę, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. W przeciwnym bowiem razie zaskarżona decyzja naruszałaby w sposób istotny art. 110 ust. 7 pkt 2 u.o.p., obligujący organ do pozbawienia funkcjonariusza prawa do nagrody rocznej, ale wyłącznie w przypadku popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, albo czynu, z powodu którego policjanta zwolniono ze służby m.in. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p. Taka zaś sytuacja w niniejszej sprawie jeszcze nie zachodzi. W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) orzekł w punkcie I sentencji o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości. Wskazania co do dalszych czynności wynikają wprost z treści uzasadnienia niniejszego wyroku, które organ będzie zobowiązany uwzględnić w toku ponownie prowadzonego postępowania odwoławczego. W szczególności będzie on zobligowany do wzięcia pod uwagę doniosłych skutków prawnych, jakie dla niniejszego postępowania ma uchylenie decyzji w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby. Następnie organ zobowiązany będzie wydać stosowne rozstrzygnięcie na podstawie właściwie zastosowanych przepisów, z zachowaniem prawidłowego trybu procedowania, w treści którego wyjaśni stronie skarżącej przesłanki jakimi kierował się orzekając. O kosztach postępowania sądowego, obejmujących koszty zastępstwa adwokackiego (480 złotych) wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa (17 złotych), orzeczono w punkcie II sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).