IV SA/Wr 211/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.) Protokolant st. asystent sędziego Aleksandra Rygielska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 26 września 2013 r. sprawy ze skargi W. J. na decyzję Wojewody D. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy uznania za osobę bezrobotną I. uchyla decyzję I i II instancji; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Prezydent Miasta W. decyzją z dnia 22 lutego 2013 r. na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. ,,a" ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 69 poz. 415 ze zm.) – dalej ustawa oraz art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) – dalej k.p.a., odmówił uznania W. J. jako osobę bezrobotną z dniem 22 lutego 2013 r. W uzasadnieniu decyzji organ przywołał treść art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Stwierdził, że zainteresowany zgłosił się do rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. w dniu 22 lutego 2013 r. i złożył oświadczenie, że jest zdolny do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy i nie posiada orzeczenia o niepełnosprawności. Poinformował też, że odbywa karę pozbawienia wolności poza zakładem karnym w systemie dozoru elektronicznego; ma prawo oddalać się z miejsca stałego pobytu w dniach od poniedziałku do soboty w godzinach od 8.00 do 14.00 w niedzielę od 10.00-13.00. Organ uznał, że odbywając karę pozbawienia wolności poza zakładem karnym w systemie dozoru elektronicznego wnioskodawca nie jest gotowy do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, w którym pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy w zakładzie pracy lub innym miejscu wyznaczonym do wykonywania pracy. Wnioskodawca może się oddalać od miejsca stałego pobytu wyłącznie na 6 godzin dziennie, natomiast norma czasu pracy wynosi 8 godzin na dobę. Odwołanie od powyższej decyzji złożył zainteresowany. Stwierdził, że decyzja jest sprzeczna z istotą orzeczenia Sądu Penitencjarnego, który w postanowieniu z dnia 14 lutego 2013 r. w pkt V ust. B zobowiązał odwołującego się do podjęcia w miarę możliwości pracy zarobkowej. Do wykonania tego obowiązku określił harmonogram w pkt II ust. A i B. Przyznał, że zgłaszając się do Urzędu Pracy wyraził gotowość do podjęcia pracy. Obecny harmonogram może być zmieniony i dostosowany do wykonywanej pracy. Na potwierdzenie powyższego przesłał zaświadczenie kuratora. Podał, że nie zgadza się, iż nie dysponuje gotowością do podjęcia pracy. Dodał, że przyznany czas umożliwi mu poszukiwanie pracy. Ten fakt jak również możliwość zmiany harmonogramu wyczerpuje znamiona pojęcia gotowości do podjęcia pracy, które to nie jest tożsame z wykonywaniem pracy, do którego to utożsamienia doszło w uzasadnieniu. Po otrzymaniu zatrudnienia może zatem podjąć pracę w pełnym wymiarze czasu pracy, w którym pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy w zakładzie pracy lub innym miejscu wyznaczonym do wykonywania pracy. Wojewoda D. decyzją z dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ uzasadniając swoją decyzję przedstawił rozstrzygnięcie organu I instancji, treść odwołania skarżącego, a następnie dokonał ustaleń stanu faktycznego odpowiadających ustaleniom organu I instancji. Dokonując analizy okoliczności sprawy organ zważył, że zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy bezrobotny oznacza osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g lub lit. i, j, l lub cudzoziemca - członka rodziny, obywatela polskiego, niezatrudnioną, niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (...) jeżeli nie jest osobą tymczasowo aresztowaną lub nie odbywa kary pozbawienia wolności, z wyjątkiem kary pozbawiania wolności odbywanej poza zakładem karnym w systemie dozoru elektronicznego. Wskazano, że ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy określa w powyższej definicji warunki, które powinna spełniać osoba ubiegająca się o przyznanie statusu bezrobotnego i nie można zgodzić się z poglądem, że dopuszczalne jest przyznanie statusu bezrobotnego osobie, która nie spełnia wskazanych kryteriów. Jednym z nich jest gotowość do podjęcia pracy, w przypadku osoby niepełnosprawnej w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zakładzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej. Na podstawie przedłożonych dokumentów, w szczególności postanowienia Sądu Okręgowego we W. z dnia 12 lutego 2013 r., w którym wyrażono zgodę na odbywanie przez skarżącego kary pozbawienia wolności poza zakładem karnym w systemie dozoru elektronicznego określono w harmonogramie, że strona może opuszczać miejsce stałego pobytu od poniedziałku do soboty od 8.00 do 14.00, zatem odwołujący mimo swoich deklaracji w dniu 22 lutego 2013 r. nie posiadał przymiotu gotowości do podjęcia pracy w pełnym wymiarze czasu pracy i w związku z tym formalnie nie spełnił warunków do przyznania statusu osoby bezrobotnej. Tym samym organ odwoławczy nie znalazł podstaw faktycznych ani prawnych do odmiennego załatwienia sprawy. Organ dodał, że nic nie stoi na przeszkodzie aby skarżący został zarejestrowany jako poszukujący pracy i korzystał z ofert pośrednictwa otwartego. Skargę na powyższą decyzję złożył zainteresowany. Zarzucił, że decyzja nie jest zgodna z prawem albowiem art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. g ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z dnia 20 kwietnia 2004 r. wyraźnie wskazuje, że osoba odbywająca karę pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego ma prawo do statusu osoby bezrobotnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie a uzasadniając swoje stanowisko przywołał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.). W ocenie Sądu skarga jest zasadna, zarówno bowiem zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca naruszają prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowią postanowienia ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69 poz. 415 ze zm.). Przepisem, na którym oparto decyzje i który stanowił podstawę do rozpatrzenia wniosku skarżącego jest art. 2 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy. Stanowi on, że bezrobotnym – oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g lub litera i, j, l lub cudzoziemca – członka rodziny, obywatela polskiego, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeśli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego w powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (...) jeżeli nie jest osobą tymczasowo aresztowaną lub nie odbywa kary pozbawiania wolności z wyjątkiem kary pozbawiania wolności odbywanej poza zakładem karnym w systemie dozoru elektronicznego. Oczywiście należy zgodzić się z organem, że warunkiem uznania osoby za bezrobotną jest spełnienie przesłanek wynikających z powołanego art. 2 omawianej ustawy. Według organu skarżący nie posiada przymiotu gotowości do podjęcia pracy w pełnym wymiarze czasu pracy i tym samym nie spełnia warunków do przyznania statusu osoby bezrobotnej. Analizując treść wskazanego artykułu oraz zarzutów organów należy stwierdzić, co następuje. Po pierwsze ustawodawca wprowadzając do art. 2 ustawy zapis mówiący, że osoba objęta dozorem elektronicznym (po spełnieniu innych warunków) może być uznana za osobę bezrobotną uznał, że jest to grupa osób mogąca podjąć zatrudnienie. Zmiana art. 2 poprzez dodanie lit. g, tym samym zmiana definicji osoby bezrobotnej, była następstwem uchwalenia ustawy z dnia 7 września 2007 r. o wykonaniu kary pozbawienia wolności poza zakładem karnym w systemie dozoru elektronicznego (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 142, poz. 960). Ustawa ta w art. 2 ust. 2 stanowiąc o kontroli zachowania skazanego mówi o tym, że dotyczy ona przestrzegania przez tę osobę nałożonego przez sąd penitencjarny obowiązku pozostawania w miejscu stałego pobytu lub w innym wskazanym miejscu w wyznaczonym czasie jak również o obowiązku powstrzymania się od przebywania w określonych miejscach. Zatem choćby z powyższego przepisu wynika, że ustawodawca, co jest oczywiste wobec tego, że zapisy te dotyczą osoby skazanej odbywającej wyrok zakłada ograniczenia czasowe i miejsca poruszania się osób objętych dozorem. Ograniczenia te dotyczą przede wszystkim przebywania poza miejscem stałego pobytu. Mimo to w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wprowadzono zapis, że osobą bezrobotną może być osoba objęta dozorem elektronicznym. Powyższe wskazuje, że ustawodawca nie wykluczył przyznania statusu osoby bezrobotnej również osobie objętej dozorem. Organ twierdzi, że zainteresowany nie spełnia warunku gotowości do podjęcia pracy w pełnym wymiarze czasu pracy, gdyż miejsce stałego pobytu może opuszczać od poniedziałku do soboty od 8.00 do 14.00 więc przez 6 godzin. Przy czym organ nie wskazuje jaki czas jest pełnym wymiarem czasu pracy. W tym miejscu należy zauważyć, że ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21 poz. 94) nie zawiera definicji pełnego wymiaru czasu pracy. Stanowi tylko w art. 129, że czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin na tydzień. Ustawa kodeks pracy nie określa również w jakich godzinach praca ma być wykonywana. Decyzję w tym zakresie pozostawiono pracodawcy. Również ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie zawiera normatywnego określenia pełnego wymiaru czasu pracy, zwrócić uwagę należy na określenie zawarte w art. 2 ust. 1 pkt 2, który mówi o podjęciu ,,zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie". Czyli pełny wymiar czasu odnosi się do czasu pracy obowiązującego w określonym zawodzie, który jest odpowiedni dla bezrobotnego (wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 15 lipca 2009 r. sygn. akt II SA/Bd 360/09). Organ nie poczynił żadnych w tym względzie ustaleń, które dają podstawę do wypowiedzenia stwierdzenia o braku gotowości do podjęcia pracy w wymienionym wyżej kontekście. Wreszcie zwrócić uwagę należy na treść postanowienia Sądu z dnia 14 lutego 2013 r. o udzieleniu skarżącemu zezwolenia na odbycie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego. W pkt II określającym przedział czasu w ciągu doby, w poszczególnych dniach tygodnia, w których skazany ma prawo oddalać się z miejsca stałego pobytu wyznaczając ten czas od poniedziałku do soboty w godzinach 8.00-14.00, Sąd wskazał cel – poszukiwanie pracy. Niewątpliwie ten cel ma prowadzić do podjęcia zatrudnienia, nie jest natomiast wskazówką do tego, że skarżący nie może wnosić o uznanie go za osobę bezrobotną, a tylko osobę poszukującą pracy, na co wskazuje organ w uzasadnieniu mówiąc iż może się zarejestrować w tym charakterze. Wybór w tym względzie należy do osoby zainteresowanej. Obowiązkiem organu jest tylko ustalenie czy w świetle obowiązujących przepisów wniosek skarżącego jest uzasadniony. Należy też zauważyć, że skarżący dostarczył zaświadczenie od kuratora zawodowego z dnia 26 lutego 2013 r. sprawującego nad nim dozór, z którego wynika, że w przypadku uzyskania przez zainteresowanego zatrudnienia zostanie zmieniony harmonogram i dostosowany do godzin pracy oczekiwanych przez pracodawcę, w wymiarze nie przekraczającym 12 godzin w ciągu doby. Reasumując należy uznać, że zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca narusza prawo materialne – art. 21 ust. 1 pkt 2 lit. g ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. ,,a" należało orzec jak wyżej. PM 21.10.2013 r.