IV SA/Wr 269/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M.W. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego K.J. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M.W. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego K.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 4 lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia w wyniku wznowienia decyzji i umorzenia postępowania w sprawie przedłużenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Małoletni M.W. reprezentowany przez przedstawiciela ustawowego K.J. (dalej: strona skarżąca), działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 4 lutego 2025 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy Wisznia Mała z dnia 20 listopada 2024 r. nr [...], którą uchylono decyzję tego organu z dnia 31 stycznia 2024 r. nr [...]. i umarzono postępowanie w sprawie przedłużenia M.W. na dalszy okres prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Uchylona decyzja Wójta Gminy Wisznia Mała z dnia 31 stycznia 2024 r. nr [...]. zmieniała decyzję ostateczną tego organu z dnia 17 czerwca 2016 r. w ten sposób, że przedłużyła stronie skarżącej prawo do zasiłku pielęgnacyjnego w wysokości 215,84 zł miesięcznie do dnia 30 września 2024 r. Wraz ze skargą pełnomocnik strony skarżącej wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Postanowienia, o których mowa w § 3 i 4, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (§ 5). Należy wyjaśnić, że problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (por. postanowienie NSA z dnia 10 maja 2012 r., II FZ 358/12). Co do zasady przymiotu wykonalności nie będą więc miały decyzje odmawiające stwierdzenia lub przyznania określonych praw lub obowiązków albo decyzje, które nie wywołują określonych skutków materialnoprawnych, np. postanowienie o zawieszeniu postępowania (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2004 r., OZ 805/04). Innymi słowy, przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy natomiast rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (por. J. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 122; postanowienie NSA z dnia 31 stycznia 2006 r., sygn. akt II FZ 882/05, niepubl.). W sprawie pełnomocnik strony skarżącej wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu, która utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji - Wójta Gminy Wisznia Mała, uchylającą decyzję własną z dnia 31 stycznia 2024 r. w przedmiocie przyznania prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 4 lutego 2025 r. wywołuje jedynie skutki procesowe, bowiem rozstrzyga o uchyleniu prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Ewentualna konieczność zwrotu pobranych świadczeń może powstać dopiero w wyniku wydania odrębnej decyzji, orzekającej o obowiązku zwrotu. To samo dotyczy ewentualnych niekorzystnych konsekwencji finansowych dla strony skarżącej, które mogą powstać dopiero w wyniku wykonania decyzji orzekającej obowiązek zwrotu pobranych świadczeń. Nie można zatem zgodzić się ze stroną skarżącą, że skutkiem wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 4 lutego 2025 r. będzie uszczuplenie środków na poczet usprawiedliwionych potrzeb małoletniego skarżącego. Jak bowiem wyżej wskazano, zaskarżona decyzja Kolegium, jako decyzja uchylająca, nie pociąga za sobą bezpośredniego następstwa w postaci zwrotu świadczenia. Zaskarżona decyzja nie ma przedmiotu wykonania (węzła praw i obowiązków, który mógłby podlegać wykonaniu). W konsekwencji, nie można orzec o wstrzymaniu jej wykonania. Uzupełniająco wskazać należy, że kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu, a zatem prawidłowości zastosowania przez organy przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, Sąd dokona dopiero merytorycznie rozpoznając skargę. Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji jako środek ochrony tymczasowej nie przesądza o zasadności samej skargi i oceniany jest w oderwaniu od postawionych w niej zarzutów. Z tych względów, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.