IV SA/Wr 460/21

WyrokWSA we Wrocławiu2022-04-26

Skład orzekający: Ireneusz Dukiel, Ewa Kamieniecka, Katarzyna Radom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uzasadnienie rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej, podpisane wyłącznie przez jej przewodniczącego, stanowi wadę postępowania skutkującą koniecznością uchylenia decyzji administracyjnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uzasadnienie rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej, jako organu kolegialnego, musi być podpisane przez wszystkich jej członków. Podpisanie go tylko przez przewodniczącego stanowi kwalifikowaną wadę prawną, która skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającego ją rozstrzygnięcia, nawet jeśli inne zarzuty skargi okazały się bezzasadne. Wada ta nie jest nieistotna i nie może być usprawiedliwiona okolicznościami epidemicznymi.
Stan faktyczny
Rodzice złożyli wniosek o przyjęcie dziecka do oddziału przedszkolnego, jednak komisja rekrutacyjna odmówiła przyjęcia, przyznając jedynie 30 punktów, podczas gdy próg wynosił 100. Uzasadnienie odmowy zostało podpisane tylko przez przewodniczącego komisji. Rodzice w odwołaniu i skardze zarzucali błędy w punktacji, nieuwzględnienie kryteriów, a przede wszystkim wadliwe sporządzenie uzasadnienia. Dyrektor szkoły utrzymał w mocy rozstrzygnięcie komisji, uznając wadę podpisu za nieistotną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Szkoły Podstawowej oraz poprzedzające ją rozstrzygnięcie Komisji Rekrutacyjnej i zasądził od Dyrektora na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka Sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca) Protokolant: Ksawery Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2022 r. w Wydziale IV sprawy ze skargi E. G. i W. W. przedstawicieli ustawowych O. W. na decyzję Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w Ż. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia dziecka do oddziału przedszkolnego przy szkole podstawowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją rozstrzygnięcie Komisji Rekrutacyjnej działającej przy Szkole Podstawowej im. [...] w Ż. z dnia [...]; II. zasądza od Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w Ż. na rzecz skarżących kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Szkoły Podstawowej im. [...] w Ż. - po rozpoznaniu odwołania E. G. i W. J. W. - rodziców małoletniego O. W. - utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...] o odmowie przyjęcia O. W. do Oddziału Przedszkolnego przy Szkole Podstawowej w Ż. Jak wynikało z akt sprawy, w dniu 17 lutego 2021 r. Skarżący złożyli wniosek przyjęcie dziecka do Oddziału Przedszkolnego przy Szkole Podstawowej im. [...] w Ż. na rok szkolny 2020/2021. Na potwierdzenie spełnienia kryteriów rekrutacyjnych przedłożyli deklarację woli zapisania dziecka do placówki, zaświadczenie o jego zameldowaniu na terenie gminy, zaświadczenie o zatrudnieniu obojga rodziców, wniosek o wcześniejsze przyjęcie dziecka do oddziału przedszkolnego, opinie nauczyciela z przedszkola "[...]" oraz opinię z Niepublicznej Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej "[...]" z dnia [...] nr [...]. Po przeprowadzonej weryfikacji merytorycznej wniosku Komisja Rekrutacyjna przyznała Kandydatowi 30 punktów rekrutacyjnych. Zaś w rozstrzygnięciu z dnia [...] odmówiła przyjęcia go do oddziału przedszkolnego. Skarżących poinformowano, że najniższa liczba punktów uprawniających do przyjęcia do oddziału przedszkolnego wynosiła 100. Na wniosek Stron w dniu 24 marca 2021 r. Komisja sporządziła uzasadnienie rozstrzygnięcia i doręczyła je Stronom. Uzasadnienie podpisał wyłącznie Przewodniczący Komisji. W odwołaniu Strony zarzucały błędy w przeprowadzonym postępowaniu rekrutacyjnym i nieuwzględnienie wszystkich kryteriów punktowych, co skutkowało błędnym podliczeniem punktów. Pominiecie przesłanek natury słusznościowej, niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego w odniesieniu do kryteriów rekrutacyjnych oraz podpisanie uzasadnienia rozstrzygnięcia wyłącznie przez Przewodniczącą Komisji. Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym organ wywodził, że kryteria rekrutacyjne zostały określone zgodnie z art. 131 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo Oświatowe; Uchwałą nr [...] Rady Gminy Ż. z dnia [...] w sprawie określenia kryteriów wraz z liczbą punktów oraz dokumentami potwierdzającymi spełnienie kryteriów w postępowaniu rekrutacyjnym do publicznego przedszkola, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę Ż. oraz Zarządzeniem Wójta Gminy Ż. z dnia [...] nr [...] w sprawie harmonogramu czynności w postępowaniu rekrutacyjnym oraz postępowaniu uzupełniającym na rok szkolny 2021/2022 do oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę Ż. Na podstawie przedłożonych przez Strony dokumentów Komisja stwierdziła, że Kandydat spełnia jedno kryterium rekrutacyjne (oboje rodzice pracują zawodowo w pełnym wymiarze pracy) i przyznała 30 punktów. Organ stwierdził, że obowiązkiem Skarżących było zapoznanie się z kryteriami rekrutacji, stanowiącymi integralną część wniosku. Każde z kryteriów wymagało opisanego we wniosku udokumentowania. Wobec niespełnienia kryteriów ustawowych i niewykazania ich właściwymi dokumentami oraz kryteriów wynikających z Uchwały Kandydat nie uzyskał najniższej liczby punktów wymaganej do przyjęcia do oddziału przedszkolnego, tj. 100 punktów. Dopiero na etapie odwoławczym Skarżący dostarczyli dokumenty poświadczające spełnienie kryteriów drugiego i czwartego drugiego etapu konkursowego, tj. poświadczenie zapłaty podatku w urzędzie właściwym dla Gminy oraz poświadczenie, że Kandydat posiada rodzeństwo w tutejszej placówce. Organ zaznaczył jednak, że nawet gdyby przyjąć, że dokumenty te zostały przedłożone w terminie, to i tak Kandydat nie uzyskał minimalnej liczby punktów, łącznie uzyskałby ich 90. Końcowo organ wskazał, że placówka nie dysponuje wolnymi miejscami, gdyż zgodnie z zarządzeniem Wójta Gminy z dnia [...] miejsca zostały przyznane uczniom kontynuującym naukę objętym obowiązkiem realizacji rocznego przygotowania przedszkolnego. Szkoła posiadała 23 miejsca i taką liczbę uczniów przyjęła. Odnosząc się do zarzutu niepodpisania uzasadnienia przez wszystkich członków Komisji organ wskazał, że nie jest to wada nieistotna, bowiem na posiedzeniu Komisji zwołanej w celu rozpoznania wniosku obradowali kolegialnie wszyscy jej członkowie. Podpisanie uzasadnienia wyłącznie przez Przewodniczącą Komisji było uzasadnione sytuacją epidemiologiczną i zachowaniem reżimu sanitarnego, co nie skutkuje nieważnością postępowania. W skardze wywiedzionej na ww. decyzję Strony zarzucały naruszenie art. 131 ust. 2, ust. 4 i ust. 6 ustawy Prawo oświatowe poprzez wprowadzenie kryterium losowego w celu ostatecznego wyboru dzieci do oddziału spośród kandydatów, którzy zdobyli taką samą liczbę i spełniali takie same wymogi co Kandydat, w sytuacji gdy takie kryterium nie zostało zapisane w przepisach regulujących procedurę rekrutacyjną. Naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 107 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.) oraz art. 158 ust. 6 i ust. 7 oraz art. 157 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe poprzez utrzymanie w mocy decyzji Komisji Rekrutacyjnej mimo, że jej uzasadnienie było sporządzone i podpisane wyłącznie przez Przewodniczącą Komisji, podczas gdy jest to organ kolegialny, a uzasadnienie stanowi integralną część decyzji i powinno być sporządzone i podpisane przez wszystkich jej członków. Naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprowadzające się do nieprzestrzegania kryteriów rekrutacyjnych oraz sporządzenie uzasadnienia wyłącznie przez Przewodniczącą Komisji; naruszenie zasady równości i zakazu dyskryminacji (art. 2 i art. 32 Konstytucji); sprzeczność decyzji z kryterium uwzględniającym zapewnienie jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny; nieuwzględnienie zapewnienia jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny, zwłaszcza potrzeb rodziny w której rodzice muszą pogodzić obowiązki zawodowe z rodzinnymi oraz pominiecie faktu korzystania przez rodzeństwo z usług dydaktycznych szkoły; nieuwzględnienie wszystkich kryteriów punktowych skutkujące błędnym zliczeniem punktów; naruszenie art. 158 ust. 8 ustawy Prawo oświatowe poprzez wadliwe podjęcie rozstrzygnięcia o przyjęciu kandydatów będących sześciolatkami z identyczną ilością punktów uzyskanych w ramach procedury kwalifikacyjnej oraz wymaganiami, które spełniała rodzina i Kandydat. Strony domagały się weryfikacji oświadczeń złożonych w postępowaniu rekrutacyjnym, ponowną ocenę dodatkowych kryteriów, którymi kierowała się komisja przyjmując kandydatów z taką sama liczbą punktów, czy też spełniających takie same wymogi jak Kandydat, uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją rozstrzygnięcia oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu Skarżący szeroko wywodzili, że brak podpisu wszystkich członków Komisji pod uzasadnieniem stanowi o wadliwości decyzji. Nadto w uzasadnieniu brak wskazania ile punktów uzyskał każdy z kandydatów. W procesie rekrutacji pominięto, że Kandydat spełnia jeszcze dwa kryteria, rodzice składając wniosek zostali poinformowani, że są to fakty znane z urzędu i nie wymagają dowodzenia, nie zawarto precyzyjnego i jasnego pouczenia o skutkach niezłożenia dokumentów. Uzasadnienie jest lakoniczne nie opisuje procesu rekrutacji, zaskarżona decyzja powiela orzeczenie Komisji. Brak wskazania jak przebiegał proces rekrutacji, co uniemożliwią weryfikację konkursu. Z uzasadnienia wynika, że przyjęto 23 dzieci, podczas gdy zgodnie ze Statutem Szkoły palcówka ma 25 miejsc. Wg wiedzy rodziców wielu kandydatów spełniało kryteria takie same jak Kandydat, przy czym doszło do dyskryminacji dzieci, które miały poniżej 6 lat. Zgodnie zaś z obowiązującymi przepisami dzieci młodsze mogą podjąć naukę w szkole po uzyskaniu pozytywnej opinii poradni psychologicznej, co winno być także odnoszone do oddziału przedszkolnego. Nadto przydział dzieci do poszczególnych oddziałów winien uwzględniać ich potrzeby. Strony zwracały uwagę także na aspekt społeczny, więź Kandydata z kolegami, fakt, że w tej samej placówce uczy się jego brat, umiejscowienie szkoły w miejscu zamieszkania, pominięto realizacje potrzeb dziecka i rodziny. Zdaniem Stron o zasadności przyjęcia do szkoły przesadzają także załączone do wniosku opinie o Kandydacie. Nadto strona zarzucała, że uzasadnienie decyzji nie spełnia wymogów prawnych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie trzeba wskazać, że zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2021 r. poz. 137 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145 -150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 poz. 329 ze zm. dalej: p.p.s.a.). Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. Z przywołanych przepisów wynika że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Spór między stronami sprowadza się do oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji w przedmiocie odmowy przyjęcia dziecka Skarżących do Oddziału Przedszkolnego przy Szkole Podstawowej im [...] w Ż. W skardze poza zarzutami naruszenia prawa materialnego Skarżący podnosili, że wbrew obowiązującym przepisom uzasadnienie orzeczenia Komisji Rekrutacyjnej nie zostało podpisane przez wszystkich jej członków. W opinii Sądu zarzut ten jest trafny i uzasadniał uchylenie orzeczeń organów obu instancji, gdyż ujawniona na etapie odwoławczym wada winna być skorygowana przez organ odwoławczy. Tymczasem pomimo zgłaszanych w tym względzie zarzutów Stron organ odwoławczy uznał, że jest to wada nieistotna. Sąd jednak tego poglądu nie podziela. Postępowanie rekrutacyjne, w tym do oddziałów przedszkolnych, regulują przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo Oświatowe (Dz.U. z 2020 r., poz. 910 ze zm., dalej ustawa Prawo oświatowe). W art. 157 i art. 158 ww. ustawy zostały uregulowane zadania i tryb działania komisji rekrutacyjnej. Zgodnie z zapisem art. 157 ustawy Prawo Oświatowe komisja ustala wyniki postępowania rekrutacyjnego i podaje do publicznej wiadomości listy kandydatów zakwalifikowanych i niezakwalifikowanych (art. 157 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe). Nadto sporządza protokół postępowania rekrutacyjnego. Z art. 158 ust. 6 i ust. 7 ustawy Prawo oświatowe wynika, że w terminie 7 dni od dnia podania do publicznej wiadomości listy kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych, rodzic kandydata lub kandydat pełnoletni może wystąpić do komisji rekrutacyjnej z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia odmowy przyjęcia kandydata do danego publicznego przedszkola, oddziału przedszkolnego w publicznej szkole podstawowej, publicznej innej formy wychowania przedszkolnego, publicznej szkoły, publicznej placówki, na zajęcia w publicznej placówce oświatowo-wychowawczej, na kwalifikacyjny kurs zawodowy lub na kształcenie ustawiczne w formach pozaszkolnych (art. 157 ust. 6). Uzasadnienie sporządza się w terminie 5 dni od dnia wystąpienia przez rodzica kandydata lub kandydata pełnoletniego z wnioskiem, o którym mowa w ust. 6. Uzasadnienie zawiera przyczyny odmowy przyjęcia, w tym najniższą liczbę punktów, która uprawniała do przyjęcia, oraz liczbę punktów, którą kandydat uzyskał w postępowaniu rekrutacyjnym (art. 157 ust. 7). Zaś z dalszego zapisu wynika, że dyrektor publicznego przedszkola, publicznej szkoły lub publicznej placówki rozpatruje odwołanie od rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej, o którym mowa w ust. 8, w terminie 7 dni od dnia otrzymania odwołania. Na rozstrzygnięcie dyrektora danego publicznego przedszkola, publicznej szkoły lub publicznej placówki służy skarga do sądu administracyjnego (art. 157 ust. 9). Rozstrzygnięcia organów obu instancji winny odpowiadać wskazanym wymogom, jak i regułom właściwym decyzji. W orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Po 502/19, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA) utrwalony jest bowiem pogląd, że orzeczenie o nieprzyjęciu do przedszkola (oddziału przedszkolnego) jest decyzją administracyjną, nawet jeżeli ustawodawca posługuje się w przepisach rekrutacyjnych terminem rozstrzygnięcie. Decyzja administracyjna to jednostronna czynność (oświadczenie woli) z zakresu prawa administracyjnego. Decyzja administracyjna jako czynność prawna jednostronna charakteryzuje się tym, że dochodzi do skutku przez złożenie oświadczenia woli przez organ administracji publicznej. Oznacza to, że jakkolwiek strona bierze udział w procesie kształtowania treści decyzji lub nawet podjęcie decyzji jest uwarunkowane zgodą (wnioskiem) strony, to ostateczne, prawnie wiążące określenie treści decyzji należy niepodzielnie do organu administracji publicznej (Andrzej Wróbel, Komentarz do art. 104 k.p.a., stan prawny 15 września 2013 r.) Wymogi stawianie decyzji administracyjnej, a przewidziane w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej k.p.a.), obejmują m.in. obowiązek uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika upoważnionego do wydania decyzji (art. 107 § 1 pkt 6 i pkt 8 k.p.a). Przywołane zaś regulacje ustawy Prawo oświatowe wymagają aby rozstrzygnięcie komisji rekrutacyjnej jak i jej uzasadnienie było sporządzone, w tym podpisane przez organ właściwy do wydania rozstrzygnięcia, czyli komisję rekrutacyjną. Ustawa nie zawiera w tym zakresie żadnych wyjątków czy odstępstw, a wymóg ten, jak wskazano, odnosi się także do uzasadnienia rozstrzygnięcia, co wynika z art. 158 ust. 6 ustawy Prawo oświatowe. W tym zakresie (podpisania uzasadnienia) komisji nie może zastąpić jej przewodniczący czy inny wyznaczony członek. Taki wniosek wyprowadzić należy także z brzmienia art. 158 ust. 5 ww. ustawy, gdzie wyraźnie wskazano, że dzień podania do publicznej wiadomości listy, o której mowa w ust. 3, jest określany w formie adnotacji umieszczonej na tej liście, opatrzonej podpisem przewodniczącego komisji. Wyraźnie zatem wskazano, że tym przypadku kompetencje posiada przewodniczący komisji, co jednak nie może być wykładane rozszerzająco. Komisja jest organem kolegialnym i to w zakresie jej kompetencji leży zarówno rozstrzygnięcie w przedmiocie przyjęcia (odmowy przyjęcia) kandydata do danej placówki jak i uzasadnienie swojego stanowiska. Stąd niedopuszczalne i naruszające wskazane przepisy w sposób kwalifikowany jest podpisanie uzasadnienia wyłącznie przez przewodniczącego komisji. Pogląd ten ma uzasadnienie w orzecznictwie sądów administracyjnych, gdzie powszechnie przyjmuje się, że rozstrzygnięcie komisji rekrutacyjnej oraz jego uzasadnienie, ze względu na kolegialny charakter organu, powinni podpisać wszyscy członkowie tej komisji, a nie tylko jej przewodniczący. Prawidłowe podpisanie rozstrzygnięcia ma bowiem zasadnicze znaczenie dla strony postępowania, gdyż fakt ten potwierdza wyrażoną w rozstrzygnięciu wolę organu kolegialnego (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego: w Gdańsku z dnia 13 maja 2021 r. sygn. akt III SA/Gd 1166/20; w Warszawie z dnia 16 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 1146/16; w Poznaniu z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 531/16; w Warszawie z dnia 7 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1559/19, wszystkie orzeczenia dostępne w CBOSA). W opinii Sądu wymóg podpisania rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej przez wszystkich jej członków, a zatem wyrażenia jej stanowiska i oświadczenia woli odnosi się tak do samego rozstrzygnięcia jak i jego uzasadnienia. Obowiązku tego nie wyłącza wskazywana przez organ okoliczność związana z bezpieczeństwem sanitarnym wywołanym pandemią. Bowiem w takiej sytuacji prawodawca przewidział obiegowy tryb podpisywania dokumentów (§ 11a rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz.U. z 2020 r., poz. 493 ze zm.). Wskazane uchybienie, w opinii Sądu, z uwagi na kwalifikowaną wadę rozstrzygnięcia, musi skutkować wyeliminowaniem go z obrotu prawnego. Przedstawia on bowiem stanowisko (oświadczenie woli) jednego wyłącznie członka komisji, jej przewodniczącego, a nie ustawowo wskazanego organu. Okoliczności tej nie zmienia fakt, że protokół z posiedzenia komisji Rekrutacyjnej do Przedszkola w Ż. z dnia 24 marca 2021r. podpisali wszyscy jej członkowie, gdyż ustawa nie przewiduje aby kompetencje do podpisania uzasadnienia były przez komisję rekrutacyjną cedowane na jej przedstawiciela. Nadto jeśli wszyscy jej członkowie byli wówczas obecni i podpisali protokół trudno uznać, za przekonujące wyjaśnienia, że w tej dacie nie istniała możliwość podpisania w sposób odpowiadający prawu samego uzasadnienia. Opisane naruszenia przepisów regulujących postępowanie komisji rekrutacyjnej (art. 158 ust. 6 i ust. 7 ustawy Prawo oświatowe) legło u podstaw uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy miał bowiem wiedzę i świadomość naruszenia wskazanych norm, jednakże błędnie zakładał, że uchybienie to ma nieistotny charakter. W pozostałym zakresie rozstrzygnięcie organów odpowiada prawu, a zarzuty Stron ocenić trzeba jako chybione. Zgodnie bowiem z art. 131 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe do publicznego przedszkola, oddziału przedszkolnego w publicznej szkole podstawowej lub publicznej innej formy wychowania przedszkolnego przyjmuje się kandydatów zamieszkałych na obszarze danej gminy. W przypadku większej liczby kandydatów spełniających warunek, o którym mowa w ust. 1, niż liczba wolnych miejsc w publicznym przedszkolu, oddziale przedszkolnym w publicznej szkole podstawowej lub publicznej innej formie wychowania przedszkolnego, na pierwszym etapie postępowania rekrutacyjnego są brane pod uwagę łącznie następujące kryteria: 1) wielodzietność rodziny kandydata; 2) niepełnosprawność kandydata; 3) niepełnosprawność jednego z rodziców kandydata; 4) niepełnosprawność obojga rodziców kandydata; 5) niepełnosprawność rodzeństwa kandydata; 6) samotne wychowywanie kandydata w rodzinie; 7) objęcie kandydata pieczą zastępczą (ust. 2) Kryteria, o których mowa w ust. 2, mają jednakową wartość (ust. 3). W przypadku równorzędnych wyników uzyskanych na pierwszym etapie postępowania rekrutacyjnego lub jeżeli po zakończeniu tego etapu dane publiczne przedszkole, oddział przedszkolny w danej publicznej szkole podstawowej albo dana publiczna inna forma wychowania przedszkolnego nadal dysponuje wolnymi miejscami, na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego są brane pod uwagę kryteria określone przez organ prowadzący, z uwzględnieniem zapewnienia jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny, zwłaszcza potrzeb rodziny, w której rodzice albo rodzic samotnie wychowujący kandydata muszą pogodzić obowiązki zawodowe z obowiązkami rodzinnymi, oraz lokalnych potrzeb społecznych. Organ prowadzący określa dokumenty niezbędne do potwierdzenia tych kryteriów (ust. 5). Organ prowadzący określa nie więcej niż 6 kryteriów, o których mowa w ust. 4 i 5, oraz przyznaje każdemu kryterium określoną liczbę punktów, przy czym każde kryterium może mieć różną wartość (ust. 6). Kryteria, o których mowa w art. 131 ust. 5 i ust. 6 ustawy Prawo oświatowe zostały określone w Uchwale Rady Gminy Ż. nr [...] z dnia [...] w sprawie określenia kryteriów wraz z liczbą punktów oraz dokumentów potwierdzających spełnienie kryteriów w postępowaniu rekrutacyjnym i postępowaniu uzupełniającym do publicznego przedszkola, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę Ż. (Dz. Urz. Województwa D. z 2020 r., poz. 1429, dalej: Uchwała Rady Gminy). W treści § 1 tego aktu wskazano zarówno kryteria, liczbę przyznawanych punktów jak i wymagane dokumenty potwierdzające spełnienie wymogów. Kolejnym istotnym dla sprawy aktem prawnym jest Zarządzenie Nr [...] Wójta Gminy Ż. z dnia [...] w sprawie ustalenia harmonogramu czynności w postępowaniu rekrutacyjnym oraz postępowaniu uzupełniającym na rok szkolny 2021 /2022 do publicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych, klas I oraz klasy IV oddziału sportowego w szkole podstawowej, prowadzonych przez Gminę Ż. (dalej: Zarządzenie Wójta Gminy). Wskazano tam terminy składania wniosków w postępowaniu rekrutacyjnym oraz procedowania komisji rekrutacyjnej i tryb odwoławczy od jej rozstrzygnięć. Postępowanie rekrutacyjne, zgodnie z art. 149 ustawy Prawo oświatowe wszczyna wniosek zainteresowanych, zaś jego szczególne wymogi określa art. 150 ww. ustawy, w ust. 2 stanowi on, że do wniosku dołącza się m.in. dokumenty potwierdzające spełnianie przez kandydata kryteriów, o których mowa w art. 131 ust. 2, art. 134 ust. 4 oraz dokumenty potwierdzające spełnianie przez kandydata kryteriów określonych przez organ prowadzący, o których mowa w art. 131 ust. 4. Z dalszych zapisów wynika w jakiej formie winny być złożone dokumenty, jeśli zaś przepisy wymagają jedynie oświadczenia, to zastrzeżono, że winno być ono składne pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń. Przy czym przewodniczący komisji może żądać dokumentów potwierdzających okoliczności zawarte w oświadczeniu lub zwrócić się do wójta właściwego ze względu na zamieszkania kandydata o potwierdzenie tych okoliczności. Organ ten zaś korzysta z informacji, które zna z urzędu lub może wystąpić do instytucji publicznych o ich udzielenie (art. 150 ust. 3 i ust. 6 - ust. 8 ustawy Prawo oświatowe) Z treści przywołanych zapisów wynika, że w postępowaniu wnioskowym, ograniczonym terminem, wnioskodawcy są zobowiązani do wskazania i wykazania kryteriów ustawowych i określonych h przez organ prowadzący uprawniających do ubiegania się o przyjęcie do wybranej placówki. W postępowaniu rekrutacyjnym organ je prowadzący wspiera się na przedstawionych kryteriach, odnosząc do nich wskazane na podstawie ustawy i wydanych na jej mocy aktów prawnych punkty, od których zależy możliwość przyjęcia do danej placówki. Co istotne w tym trybie obowiązek wykazania przesłanek (kryteriów) rekrutacji obarcza wnioskującego, a uprawnienia organu ograniczają się do możliwości weryfikacji składanych oświadczeń. W kontekście tych uwag trzeba stwierdzić, że Strona miała dostęp do powszechnie obowiązujących aktów prawnych regulujących procedurę kwalifikacyjną, winna zatem znać kryteria rekrutacyjne i wskazać je we wniosku wraz z niezbędną dokumentacją. Jak wynika z akt sprawy wniosek Stron wskazywał na spełnienie jednego z kryteriów określonych przez organ prowadzący, co wiązało się z przyznaniem 30 pkt, przy zakładanym przez organ minimum 100 punktów. Zatem niewątpliwie Kandydat nie spełniał wymogów uprawniających do przyjęcia do wskazanej placówki. Zasadnie w tych okolicznościach Komisja Rekrutacyjna orzekła o odmowie przyjęcia Kandydata do placówki. Uzupełnienie dokumentacji i wniosku na etapie postępowania odwoławczego nie mogło zmienić kierunku rozstrzygnięcia Komisji z dwóch względów, po pierwsze było spóźnione, po drugie – jak słusznie wskazuje organ – i tak po uwzględnieniu uzupełnionej dokumentacji Kandydat nie uzyskał minimalnej liczby punktów. W tym zakresie działaniom organów nie można postawić żadnych zarzutów. Jak to wywiedziono z powołanych przepisów wykazanie przesłanek (kryteriów) rekrutacyjnych obarcza wnioskodawców, w sprawie znane i dostępne były informacje od których zależał wynik rekrutacji, tym samym bezpodstawne są zarzuty wywodzące brak aktywności organu, czy też wprowadzenie Stron w błąd poprzez wskazanie, że fakty znane organowi z urzędu nie muszą być przez wnioskodawców wykazane. Stronom winna być znana z treść przywołanej Uchwały Rady Gminy, której zasadnicze elementy zostały powielone w treści wzoru formularza składanego w postepowaniu rekrutacyjnym, a podanego do publicznej wiadomości, zatem zaniedbania w tym względzie skutkuje tylko dla Stron i nie może obciążać organu. Jak wskazano obowiązujące w tym zakresie przepisy wyraźnie określają sposób dokumentowania spełnienia kryteriów ustawowych i określonych przez organ prowadzący, a uprawnienia weryfikacyjne organu ograniczają się wyłącznie do weryfikacji złożonych oświadczeń. Nie sposób zatem uznać zasadności zarzutów podnoszących naruszenie przepisów postępowania polegających na nieprzestrzeganiu kryteriów rekrutacyjnych. Organ nie popełnił także błędów przy wyliczeniu punktów, co wyjaśniono w treści rozstrzygnięć organów obu instancji. Zupełnie pozbawiony jest podstaw zarzut wsparcia się na kryterium losowego wyboru kandydatów, obowiązujące w sprawie procedury nie odwoływały się bowiem do takich reguł. Nie są uzasadnione zarzuty dotyczące dyskryminacji i naruszenia zasady równości, gdyż organ w żadnym momencie nie wskazał, że podstawą odmowy przyjęcia Kandydata do placówki jest jego wiek. Strony wskazują na swoje przypuszczenia, a nie fakty, co dyskwalifikuje tak stawiane zarzuty. Nie może się ostać także argumentacja wsparta na naruszeniu przez organ zasad zapewnienia jak najlepszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny. Temu właśnie ma służyć wdrożona w tej sprawie procedura rekrutacyjna, przyjęte kryteria ustawowe i wynikające z Uchwały Rady Gminy, której nie zaskarżono, a zatem jest wiążąca. Nie znajduje uzasadnienia także zarzut braku przejrzystości procesu rekrutacji, gdyż działania Komisji (poza wskazanym uchybieniem stanowiącym podstawę uchylenia zaskarżonego aktu) odpowiadały prawu. Zgodnie z art. 158 ust. 4 ustawy Prawo oświatowe komisja rekrutacyjna podaje do publicznej wiadomości listę kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych do danego publicznego przedszkola, oddziału przedszkolnego w publicznej szkole podstawowej, publicznej innej formy wychowania przedszkolnego, publicznej szkoły, publicznej placówki, na zajęcia w publicznej placówce oświatowo-wychowawczej, na kształcenie ustawiczne w formach pozaszkolnych lub na kwalifikacyjny kurs zawodowy. Lista zawiera imiona i nazwiska kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych lub informację o liczbie wolnych miejsc. Przepisy nie wymagają zatem wskazania ilości punktów uzyskanych przez poszczególnych kandydatów. Odnosząc się zaś do zarzutu, że Statut placówki przewiduje 25 miejsc, zaś postępowanie rekrutacyjne dotyczyło tylko 23 miejsc, trzeba wskazać, jak wyjaśnia to organ w odpowiedzi na skargę, że zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami - Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 28 lutego 2019 r. w sprawie w sprawie szczegółowej organizacji publicznych szkół i publicznych przedszkoli (Dz.U. z 2019 r., poz.502 ze zm.) – decyzję w sprawie liczby dzieci w jednym oddziale podejmuje dyrektor placówki. W rozpoznawanej sprawie Zarządzeniem z dnia [...] Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w Ż. w sprawie powołania Komisji ds. rekrutacji i ustalenia liczby wolnych miejsc Dyrektor Szkoły określił, że w oddziale przedszkolnym ustala się 34 miejsca, na które będzie prowadzona rekrutacja z uwzględnieniem dzieci kontynuujących wychowanie przedszkolne. Zgodnie z art. 153 ust. 2 ustawy Prawo oświatowe rodzice dzieci przyjętych do danego publicznego przedszkola, danego oddziału przedszkolnego w publicznej szkole podstawowej lub danej publicznej innej formy wychowania przedszkolnego corocznie składają na kolejny rok szkolny deklarację o kontynuowaniu wychowania przedszkolnego w tym przedszkolu, tym oddziale przedszkolnym w publicznej szkole podstawowej lub tej innej formie wychowania przedszkolnego, w terminie 7 dni poprzedzających termin rozpoczęcia postępowania rekrutacyjnego, określony zgodnie z art. 154 ust. 1 pkt 1, ust. 3 i 6. Zatem w odniesieniu do 11 dzieci, które kontynuowały na podstawie ww. przepisu wychowanie przedszkolne w danej placówce nie przeprowadza się postepowania rekrutacyjnego, co oznacza, że w realiach rozpoznawanej sprawy placówka dysponowała liczbą 23 miejsc. Zatem zarzuty skargi w tym zakresie nie znajdują uzasadnienia. Odnosząc się do wniosków skargi, trzeba wskazać, że Sąd bada legalność zaskarżonego aktu, co wyklucza możliwość weryfikacji składanych w toku postępowania weryfikacyjnego oświadczeń, ta dokonana została i to w sposób prawidłowy przez organy obu instancji. Mając na uwadze dostrzeżone uchybienia procesowe, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił orzeczenia organów obu instancji. O kosztach Sąd orzekał na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło