IV SA/Wr 567/23
WyrokWSA we Wrocławiu2024-07-03
Skład orzekający: Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Aneta Brzezińska, Daria Gawlak-Nowakowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy policjantowi przysługuje 100% uposażenia za okres zwolnienia lekarskiego, jeśli jego choroba nie została stwierdzona przez komisję lekarską jako pozostająca w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby?Ratio decidendi
Policjant zachowuje prawo do 100% uposażenia za okres zwolnienia lekarskiego tylko w ściśle określonych przypadkach, w tym gdy choroba powstała w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Kluczowe jest, aby taki związek został stwierdzony przez właściwą komisję lekarską. W przypadku braku takiego orzeczenia, organy Policji nie mogą samodzielnie ustalać tego związku i są związane orzeczeniem komisji lekarskiej, co skutkuje odmową wypłaty pełnego uposażenia.Stan faktyczny
Skarżący, funkcjonariusz Policji, przebywał na zwolnieniu lekarskim od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r. z powodu schorzeń, których nie potwierdzono jako pozostające w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby przez komisje lekarskie. W związku z tym odmówiono mu wypłaty 20% potrąconego uposażenia. Skarżący zaskarżył decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji, która utrzymała w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji o odmowie wypłaty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska (sprawozdawca), Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Protokolant: Referent Aleksandra Bartczak, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 3 lipca 2024 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu z dnia 14 lipca 2023 r. nr 2057/2023 w przedmiocie odmowy wypłaty uposażenia potrąconego za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim oddala skargę w całości.
Pismem z 16 lutego 2022 r. K. B. (dalej: skarżący) wystąpił do Komendanta Miejskiego w Policji z prośbą o skierowanie go na Komisję Lekarską w związku z pobytem na zwolnieniu lekarskim w okresie od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 22 r., celem stwierdzenia, czy "powyższa absensja chorobowa związana była ze szczególnymi warunkami bądź właściwościami służby". W dniu 22 lutego 2022 r. Komendant Miejski Policji we Wrocławiu skierował skarżącego do Rejonowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych Administracji, celem ustalenia związku schorzeń ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby dla celów ustalenia wysokości wynagrodzenia przysługującego funkcjonariuszowi za okres zwolnienia od zajęć służbowych z powodu choroby.
Orzeczeniem z 27 czerwca 2022 r. (RKLWr 1208-2022/F/Pol) Dolnośląska Rejonowa Komisja Lekarska po dokonaniu badania skarżącego, na podstawie skierowania wystawionego przez Komendanta Miejskiego Policji we Wrocławiu celem ustalenia stanu zdrowia oraz ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej funkcjonariusza do służby stwierdziła, że schorzenie: zaburzenia nerwicowe znacznie upośledzające sprawność ustroju – z uwagi na stopień zaburzeń i ich oporność na dotychczasowe leczenie znacząco upośledza sprawność ustroju, czyniąc skarżącego trwale niezdolnym do służby w Policji. Uzasadnia to przyznanie mu inwalidztwa III grupy. Dodatkowo Komisja wskazała, że schorzenie to nie pozostaje w związku ze szczególnymi warunkami i właściwościami służby w oparciu o przepisy rozporządzenia MSWiA z 23 maja 2019 r. (Dz.U z 2019 r, poz. 1046), gdyż nie spełnia kryteriów zał. nr 1 tegoż rozporządzenia.
Pismem z 19 października 2022 r. skarżący wystąpił do Komendanta Miejskiego w Policji z prośbą o skierowanie go na Komisję Lekarską, celem ustalenia procentowego uszczerbku na zdrowiu wskutek choroby powodującej niezdolność do służby oraz pozostającej w związku ze służbą w oparciu o przepisy Rozporządzenia MSWiA z 23 maja 2019 r. W dniu 2 listopada 2022 r. Komendant Miejski Policji we Wrocławiu skierował skarżącego do Rejonowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych Administracji.
Orzeczeniem z 8 listopada 2022 r. (2066-2022/LZ/POL) Dolnośląska Rejonowa Komisja Lekarska po dokonaniu badania skarżącego, na podstawie skierowania wystawionego przez Komendanta Miejskiego Policji we Wrocławiu celem ustalenia związku schorzeń ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby dla celów ustalenia wysokości wynagrodzenia przysługującego funkcjonariuszowi za okres zwolnienia od zajęć służbowych z powodu choroby orzekła, że czasowa niezdolność do służby będącej skutkiem choroby w okresie od 26 lipca 2021 r. do 10 września 2021 r. nie pozostaje w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby. Schorzenie F41.2 (zaburzenia depresyjne i lękowe) nie spełnia wymogów p. 3.4. załącznika nr 1 do rozporządzenia MSWiA z 25 kwietnia 2019 r. (poz. 921), gdyż ma charakter utrwalony, a nie nawracający. Natomiast schorzenie F48 (neurastenia) nie figuruje w ww. załączniku.
Od niniejszego orzeczenia skarżący wywiódł odwołanie do Centralnej Komisji Lekarskiej, która 21 kwietnia 2023 r. orzeczeniem (CKLLo-700-179/2023MF) utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. Na podstawie analizy dostarczonej dokumentacji medycznej Centralna Komisja ustaliła, że podstawą zwolnienia od zajęć służbowych w okresie od 26 lipca 2021 r. do 10 września 2021 r. było schorzenie o kodzie F41.2 (zaburzenia depresyjne i lękowe mieszane), a w okresie od 11 września 2021 r. do 22 lutego 2022 r. – F48 (neurastenia). Centralna Komisja zgodziła się z Rejonową Komisją, że schorzenia te nie spełniają kryteriów załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia. Neurastenia nie jest wymieniona w załączniku, a zatem brak jest podstaw prawnych do ustalenia jej związku z ze szczególnymi warunkami i właściwościami służby. Z powodu zaburzeń depresyjnych i lękowych skarżący jest systematycznie leczony od stycznia 2020 r. (farmakoterapia, psychoterapia, konieczność hospitalizacji), co potwierdza utrwalony charakter schorzenia. Zaburzenia depresyjno-lękowe mieszane są wprawdzie wymienione w poz. 3 pkt 4 wykazu do ww. rozporządzenia, jednak u skarżącego nie spełniają kryteriów w nim zawartych. W rozporządzeniu wpisano bowiem "zaburzenia mieszane depresyjno -lękowe nawracające", a u skarżącego mają one charakter utrwalony (dokumentacja leczenia). Dlatego też, Centralna Komisja uznała, że Rejonowa Komisja w swoim postępowaniu w sposób prawidłowy ustaliła, że występujące u skarżącego schorzenia, będące podstawą zwolnienia lekarskiego w okresie od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r. nie pozostają w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby oraz nie znalazła podstaw do uchylenia lub zmiany orzeczenia.
W pouczeniu Centralna Komisja wskazała, że od orzeczenia w zakresie zdolności do służby, skarżącemu przysługuje skarga do WSA w Warszawie, za pośrednictwem Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w Łodzi, w terminie 30 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Od orzeczeń komisji lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia funkcjonariusza i ustalania związku stwierdzonych schorzeń ze służbą dla celów odszkodowawczych lub zaopatrzenia emerytalnego, w tym rentowych skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje (prawo do świadczeń, ich zakres i wysokość z tego tytułu ustalają inne organy, od rozstrzygnięć przysługuje odwołanie, do właściwego sądu w. zasad określonych w k.p.c.).
Pismem z 24 maja 2023 r. skarżący wystąpił do Komendanta Miejskiego Policji o wypłatę wyrównania/odszkodowanie za okres zwolnienia od zajęć służbowych z powodu schorzeń pozostających w związku ze szczególnymi właściwościami i warunkami służby w okresie od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r.
Decyzją z 31 maja 2023 r. (1321/2023) Komendant Miejski Policji we Wrocławiu – na podstawie art. 121b ust. 1 i 2 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2023 r., poz. 171), dalej: ustawa o Policji, w zw. z art. 104 k.p.a, odmówił wypłaty 20% uposażenia potrąconego uposażenia za okres przebywania na zwolnieniach lekarskich od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r. Wskazał, że podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji było ostateczne orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych Składu Orzekającego w Łodzi z 21 kwietnia 2023 r. (CKLLo-166-2023/LZ/POL) utrzymujące w mocy orzeczenie z 8 listopada 2022 r. (RKL Wr-2066-2022/LZ/POL) Dolnośląskiej Rejonowej Komisji Lekarskiej, w którym stwierdzono, że schorzenia będące powodem czasowej niezdolności do służby skarżącego od 26 lipca 2021 r., do 22 lutego 2022 r., nie pozostają w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Tym samym organ ten uznał, iż nie zostały spełnione przesłanki z art. 121b ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji, warunkujące zachowanie 100% uposażenia, a zatem nie ma podstaw do wypłaty skarżącemu potrąconych 20% uposażenia za czas przebywania na zwolnieniu lekarskim. W pouczeniu Komendant Miejski Policji wskazał, że od decyzji przysługuje skarżącemu prawo odwołania do Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu, za jego pośrednictwem.
Zaskarżoną decyzją z 14 lipca 2023 r. (nr 2057/2023 ) Komendant Wojewódzki Policji we Wrocławiu (dalej: organ), po rozpatrzenia odwołania od decyzji Komendanta Miejskiego Policji we Wrocławiu z 31 maja 2023 r., utrzymał ją w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z generalną zasadą wynikającą z art. 121b ust. 1 ustawy o Policji w okresie przebywania policjanta na zwolnieniu lekarskim, za każdy dzień tego zwolnienia wypłaca się 80% z 1/30 miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym, z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności lub ich wysokości. Jednocześnie przewidziano wyjątki w myśl art. 121b ust. 5 ustawy o Policji. Policjant zachowuje prawo do 100% uposażania, jeżeli zwolnienie lekarskie obejmuje okres, w którym policjant jest zwolniony od zajęć służbowych z powodu: 1) wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby, 2) choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, 3) wypadku w drodze do miejsca pełnienia służby lub w drodze powrotnej ze służby, 4) choroby przypadającej w czasie ciąży, 5) poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów oraz poddania się zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów, 6) oddania krwi lub jej składników w jednostkach organizacyjnych publicznej służby krwi lub z powodu badania lekarskiego dawców krwi, 7) przebywania na obserwacji w podmiocie leczniczym w wyniku skierowania przez komisję lekarską (art. 121b ust. 5 ustawy o Policji). W ocenie organu zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy mają ustalenia Komisji Lekarskiej podległej Ministrowi Właściwemu do spraw Wewnętrznych. Organ podkreślił, że przedmiotem postępowania jest wyłącznie kwestia zasadności odmowy wypłaty 20% uposażenia. Zatem - w tym postępowaniu - organ nie może podważać orzeczeń komisji lekarskich, które zostały wydane w odrębnym trybie. Skoro zaś z orzeczeń tych nie wynika, aby była spełniona przesłanka określona w art. 121b ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji, to organ (jak wskazał) nie mógł czynić własnych ustaleń w tym zakresie, podważając tym samym prawidłowość wydanych orzeczeń lekarskich. Przesłanka wynikająca z art. 121b ust. 5 pkt 2, tj. choroba powstała w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby musi być stwierdzona przez komisję lekarską zgodnie z ustawą z 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz.U. z 2020 r. poz. 398 ze zm.).
Ponadto organ wskazał, że uzyskanie 100% uposażenia jest w przypadku przebywania na zwolnieniu lekarskim z powodu choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby. Pojęcie takiej choroby definiuje art. 4 ust. 1 ustawy z 4 kwietnia 2014 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostającej w związku ze służbą (Dz.U. z 2022 r. poz. 1032) jako chorobę spowodowaną działaniem czynników szkodliwych występujących w środowisku służby albo choroby, która została wymieniona w wykazie chorób pozostających w związku z pełnieniem służby tj. w załączniku Nr 1 do cyt. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ustalenia uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno - Skarbowej i Służby Ochrony Państwa. Podstawą wydania decyzji organów obu instancji jest zatem rozstrzygnięcie zawarte w ostatecznym orzeczeniu z 21 kwietnia 2023 r. Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych Składu Orzekającego w Łodzi.
Końcowo organ stwierdził, że nie może uznać zasadności twierdzeń skarżącego, że w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji nie wskazał faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Wskazał, że organy Policji nie są władne do ustalania związku schorzeń ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby dla celów ustalenia wysokości wynagrodzenia przysługującego funkcjonariuszowi za okres zwolnienia od zajęć służbowych z powodu choroby. W tym przypadku wiążącym dla organu Policji jest ostateczne orzeczenie komisji lekarskiej. W tym postępowaniu organ nie może podważać orzeczeń komisji lekarskich, które zostały wydane w odrębnym trybie. Podkreślił, że z orzeczeń nie wynika natomiast, aby była spełniona przesłanka określona w art. 121b ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji, dlatego też organ nie może czynić własnych ustaleń w tym zakresie, podważając tym samym prawidłowość wydanych orzeczeń lekarskich przez właściwy organ. Reasumując organ uznał, że brak jest podstaw do wypłaty 20% uposażenia potrąconego za okres przebywania skarżącego na zwolnieniu lekarskim od 26 lipca 2021 r. r. do 22 lutego 2022 r. z uwagi, że związek choroby ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby nie został potwierdzony przez orzeczenie komisji lekarskiej.
Od niniejszej decyzji skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zarzucając jej naruszanie:
- art. 107 § 1 pkt 7 k.p.a. w zw. z art. 112 k.p.a. polegające na błędnym pouczeniu w skarżonej decyzji co do prawa odwołania lub skutków zrzeczenia się odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego poprzez wskazanie, że skarżącemu przysługuje skarga do tut. sądu w zakresie dotyczącym wyrównania, uposażenia/wypłaty odszkodowania za okres zwolnienia od zajęć służbowych z powodu schorzeń pozostających w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby w okresie od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r.;
- art. 30 ust. 1, art. 34 ust. 1 i 2, art. 35 pkt 1 w zw. z art. 38 ustawy o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą w zw. z § 2 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 25 kwietnia 2019 r. w sprawie ustalania uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej (...) polegające na uchybieniu przez organ w/w przepisom co skutkowało wydaniem nieprawidłowego pouczenia skarżącemu o możliwości odwołania się przez niego do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych w zakresie zbadania zgodności wydanej decyzji w zakresie prawidłowości.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Dodatkowo skarżący pismem z 20 marca 2024 r. (wniesionym osobiście do tutejszego sądu 25 marca 2024 r.) – wobec treści wyroku Sądu Rejonowego we Wrocławiu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych o sygn. akt IV U 851/23, który po rozpoznaniu odwołania skarżącego od decyzji Komendanta Głównego Policji we Wrocławiu z 4 lipca 2023 r. 257/2023 o wypłatę 20% uposażenia potrąconego za okres pozostawania na zwolnieniu lekarskim odrzucił odwołanie – podniósł wobec zaskarżonej decyzji dodatkowe zarzuty polegające na naruszeniu:
- art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego zebranego w sprawie, jego dowolną ocenę, brak poczynienia z urzędu wszystkich niezbędnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych, a wyrażających w szczególności w przyjęciu, że opis warunków służby oraz stwierdzone schorzenia skarżącego nie spełniają łącznie kryteriów załącznika nr 1 rozporządzenia Ministra Spraw wewnętrznych w sprawie ustalenia uszczerbku na zdrowiu Funkcjonariuszy Policji (...), co w dalszej kolejności doprowadziło do wydania zaskarżonej decyzji w zakresie odmowy wyrównania uposażenia w postaci wypłaty różnicy 20% wynagrodzenia przysługującego funkcjonariuszowi za okres zwolnienia od zajęć służbowych z powodu choroby na podstawie art. 121b ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji, w zw. z art. 30 i 35 ustawy o świadczeniach odszkodowawczych,
- art. 45 ust. 1 w zw., z art. 31 ust. 1 Konstytucji wobec zamknięcia drogi sądowej do rozpoznania sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej: p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do powołanych wyżej przepisów sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem celowości, czy słuszności. Badanie legalności zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego i ich wykładni przez organ administracji oraz zgodność z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji. Dokonując kontroli działalności administracji publicznej sąd administracyjny nie jest zatem uprawniony do merytorycznego załatwienia sprawy i posiada jedynie uprawnienia kasacyjne. Badając legalność zaskarżonej decyzji, w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa w stopniu powodującym konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji.
Kontroli Sądu podlegała decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji z 14 lipca 2023 r., utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji we Wrocławiu z 31 maja 2023 r. w przedmiocie odmowy wypłaty skarżącemu 20% potrąconego uposażenia za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r.
W pierwszej kolejności podnieść należy, że zasady ustalania wysokości uposażenia przysługującego policjantowi, w tym wysokości uposażenia za okres prze-bywania na zwolnieniu lekarskim, określają przepisy rozdziału 9 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2023 r. poz. 171 ze. zm.), dalej: ustawa o Policji. Zgodnie z art. 121b ust. 1 ustawy o Policji w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim policjant otrzymuje 80% uposażenia. Policjant zachowuje jednak prawo do 100% uposażania, jeżeli zwolnienie lekarskie obejmuje okres, w którym policjant jest zwolniony od zajęć służbowych z powodu: 1) wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby, 2) choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, 3) wypadku w drodze do miejsca pełnienia służby lub w drodze powrotnej ze służby, 4) choroby przypadającej w czasie ciąży, 5) poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów oraz poddania się zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów, 6) oddania krwi lub jej składników w jednostkach organizacyjnych publicznej służby krwi lub z powodu badania lekarskiego dawców krwi, 7) przebywania na obserwacji w podmiocie leczniczym w wyniku skierowania przez komisję lekarską (art. 121b ust. 5 ustawy o Policji).
W rozpoznawanej sprawie skarżący domagał się wydania decyzji w przedmiocie "wyrównania uposażenia/odszkodowania za okres zwolnienia od zajęć służbowych z powodu schorzeń pozostających w związku ze szczególnymi właściwościami i warunkami służby w okresie od dnia 26 lipca 2021 r. do dnia 22 lutego 2022 r.". Dodatkowo, jako podstawę swojego żądania, skarżący wskazał orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej nr CKLLo-166-2023/LZ/POl (pismo z 24 maja 2023 r).
Podkreślenia wymaga, że przesłanka wynikająca z art. 121b ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji, czyli zaistnienie choroby, która powstała w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby – a zatem przesłanka, która w ocenie skarżącego miała miejsce w jego sprawie – musi zostać stwierdzona przez komisję lekarską zgodnie z ustawą z 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz.U. z 2020 r. poz. 398). Pojęcie "choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby" definiuje natomiast art. 4 ust. 1 ustawy z 4 kwietnia 2024 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą (Dz.U. z 2022 r., poz. 1032), zgodnie z którą, przez chorobę ww. znaczeniu należy rozumieć chorobę spowodowaną działaniem czynników szkodliwych występujących w środowisku służby albo chorobę, która została wymieniona w wykazie chorób pozostających w związku z pełnieniem służby, określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 32 ust. 1 albo 2 tej ustawy tj. w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ustalenia uszczerbku na zdrowi funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Straży marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno – Skarbowej i Służby Ochrony Państwa. Innymi słowy, podstawę do zachowania 100% uposażenia za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim może stanowić –wyłącznie – orzeczenie komisji lekarskiej ustalające związek choroby ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Jeżeli natomiast z orzeczenia komisji lekarskiej wynika, że choroba funkcjonariusza nie jest chorobą powstałą w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, to tym samym brak jest podstaw do zachowania 100% uposażenia za okres niezdolności do służby na podstawie art. 121b ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji. Tak też orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. akt I OSK 1418/19, stwierdzając, że "skoro (...) z orzeczenia Komisji Lekarskiej nie wynika, aby była spełniona przesłanka określona w art. 121b ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji do wypłaty funkcjonariuszowi pełnego uposażenia, z tytułu przebywania na zwolnieniu lekarskim, to nie można czynić innych ustaleń w tym zakresie". Organowi nie pozostawia się w tym zakresie uznania administracyjnego. Dlatego też w takich okolicznościach – wbrew zarzutom sformułowanym przez skarżącego w piśmie z 20 marca 2024 r. – ani organy Policji, ani też sąd administracyjny nie mogą dokonywać własnych ocen odnoszących się do kwestii medycznych, w szczególności co do związku stwierdzonych u funkcjonariusza schorzeń ze szczególnymi warunkami i właściwościami służby. Orzeczenie właściwej komisji lekarskiej determinuje bowiem – w całości rozstrzygnięcie – organów Policji w przedmiocie uposażenia za okres niezdolności do służby, a zatem jest ono związane i deklaratoryjne.
A jak wynika z akt sprawy – na wniosek skarżącego – został on skierowany na badanie lekarskie w celu ustalenia związku schorzeń ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby dla celów ustalenia wysokości wynagrodzenia przysługującego funkcjonariuszowi za okres zwolnienia od zajęć służbowych. W konsekwencji powyższego orzeczeniem z 8 listopada 2022 r. (2066-2022/LZ/POL) Dolnośląska Rejonowa Komisja Lekarska orzekła, że czasowa niezdolność skarżącego do służby będącej skutkiem choroby w okresie od 26 lipca 2021 r. do 10 września 2021 r. nie pozostaje w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby. Schorzenie F41.2 (zaburzenia depresyjne i lękowe) nie spełnia wymogów p. 3.4. załącznika nr 1 do rozporządzenia MSWiA z 25 kwietnia 2019 r. (poz.921), gdyż ma charakter utrwalony, a nie nawracający. Natomiast schorzenie F 48 (neurastenia) nie figuruje w ww. załączniku. Orzeczenie to zostało następnie utrzymane w mocy przez Centralną Komisję Lekarską (orzeczeniem z 21 kwietnia 2023 r. CKLLo-700-179/2023MF). Z treści tegoż orzeczenia wynika, że podstawą zwolnienia od zajęć służbowych w okresie od 26 lipca 2021 r. do 10 września 2021 r. było schorzenie o kodzie F41.2 (zaburzenia depresyjne i lękowe mieszane), a w okresie od 11 września 2021 r. do 22 lutego 2022 r. – F48 (neurastenia). Centralna Komisja zgodziła się z Rejonową Komisją, że schorzenia te nie spełniają kryteriów załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia. Neurastenia nie jest wymieniona w załączniku, a zatem brak jest podstaw prawnych do ustalenia jej związku z ze szczególnymi warunkami i właściwościami służby. Z powodu zaburzeń depresyjnych i lękowych skarżący jest systematycznie leczony od stycznia 2020 r. (farmakoterapia, psychoterapia, konieczność hospitalizacji), co potwierdza utrwalony charakter schorzenia. Zaburzenia depresyjno-lękowe mieszane są wprawdzie wymienione w poz. 3 pkt 4 wykazu do ww. rozporządzenia, jednak u skarżącego nie spełniają kryteriów w nim zawartych. W rozporządzeniu wpisano bowiem "zaburzenia mieszane depresyjno-lękowe nawracające", a u skarżącego mają one charakter utrwalony (dokumentacja leczenia). Dlatego też, Centralna Komisja, uznała, że Rejonowa Komisja w swoim postępowaniu w sposób prawidłowy ustaliła, że występujące u skarżącego schorzenia, będące podstawą zwolnienia lekarskiego w okresie od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r. nie pozostają w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby oraz nie znalazła podstaw do uchylenia lub zmiany orzeczenia.
Tym samym skoro z ostatecznego orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej nie wynika, aby w sprawie skarżącego została spełniona (wbrew jego twierdzeniom) przesłanka określona w art. 121b ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji niezbędna do wypłaty skarżącemu pełnego 100% uposażenia z tytułu przebywania na zwolnieniu lekarskim w okresie od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r., to organy Policji wydając decyzje w oparciu o treść tegoż przepisu, jako że nie posiadają specjalistycznej wiedzy medycznej, nie mogły w żaden ingerować w ustalenia zawarte w orzeczeniu właściwej komisji lekarskiej, ani tym bardziej samodzielnie dokonywać jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie. Dlatego też zarzuty skarżącego w zakresie naruszenia przez organy Policji art. 7 i 77 k.p.a. poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, "wyrażających się w szczególności na przyjęciu, że opis warunków służby oraz stwierdzone schorzenia nie spełniają łącznie kryteriów załącznika nr 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie ustalenia uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy Policji (...)" należy uznać za bezzasadne. Na marginesie wskazać należy, że brak jest podstaw prawnych do kierowania skarżącego po raz kolejny raz do Komisji Lekarskiej celem ustalenia okoliczności ukształtowanych ostatecznymi orzeczeniami Komisji Lekarskich dwóch instancji. Również sąd administracyjny nie jest władny, aby rozważać kwestie medyczne (wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 1687/18 i z 28 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1365/17 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 18 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/Bk 130/20). Tym samym, Sąd orzekający w sprawie nie jest uprawniony do kwestionowania, czy też zmiany dokonanego przez komisję lekarską rozpoznania, czy też zobowiązania organu do wydania akt dotyczących skierowania skarżącego na badania lekarskie w dniu 22 lutego 2022 r.
W konsekwencji powyższego Komendant Wojewódzki Policji we Wrocławiu zaskarżoną decyzją z 14 lipca 2023 r. zasadnie zatem – zdaniem Sądu – utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego w Policji z 31 maja 2023 r. Brak było bowiem podstaw do wypłaty 20% uposażenia potrąconego za okres przebywania skarżącego na zwolnieniu lekarskim od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r. z uwagi, że związek choroby ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby nie został potwierdzony przez orzeczenia komisji lekarskiej.
Ponadto podkreślenia wymaga, że przedmiotem postępowania przed organami Policji była (jak to słusznie zaakcentowano w decyzji) jedynie kwestia zasadności odmowy wypłaty skarżącemu 20 % uposażenia przysługującego skarżącemu w okresie od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r., a nie kwestia prawidłowości orzeczeń wydanych przez Komisje Lekarskie, czy też wynikających z nich pouczeń w zakresie przysługujących skarżącemu środków zaskarżenia. W tym miejscu podnieść należy – zważywszy na treść zarzutów skargi – iż w zaskarżonej decyzji Komendanta Policji z 14 lipca 2023 r. zawarto prawidłowe pouczenie o przysługującym skarżącemu prawie wywiedzenia od tej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Z prawa tego skarżący zresztą skutecznie skorzystał, czego dowodzi niniejsze postępowanie przed tutejszym Sądem. Trudno zatem zgodzić się zarzutem skarżącego, aby "została mu zamknięta droga sądowa", przez co doszło do naruszenia art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust 3 Konstytucji. Nie sposób również zgodzić się z zarzutem naruszenia art. 107 § 1 pkt 7 w zw. z art. 112 k.p.a. polegającym na błędnym pouczeniu skarżącego "w skarżonej decyzji".
Końcowo podkreślić należy, że w sprawie nie mogło dojść do naruszania wszystkich tych wskazanych przepisów ustawy 4 kwietnia 2014 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą, które odnoszą się tak de facto do "świadczenia odszkodowawczego", a nie do będącej przedmiotem sprawy "odmowy wypłaty potrąconego uposażenia". Jak wynika bowiem z treści zaskarżonej decyzji (wydanej zresztą na wniosek skarżącego), dotyczy ona tylko i wyłącznie kwestii zasadności odmowy wypłaty 20% uposażania potrąconego za okres zwolnienia od 26 lipca 2021 r. do 22 lutego 2022 r. Wynika to nawet z treści wyroku Sądu Rejonowego we Wrocławiu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych o sygn. akt IV U 851/23, który po rozpoznaniu odwołania skarżącego od decyzji Komendanta Głównego Policji we Wrocławiu z 4 lipca 2023 r. 257/2023 o wypłatę 20% uposażenia potrąconego za okres pozostawania na zwolnieniu lekarskim (a zatem decyzji zaskarżonej do tutejszego Sądu jako sądu właściwego) odrzucił odwołanie, wskazując w jego uzasadnieniu, po pierwsze, że droga sądowa do dochodzenia przez funkcjonariusza Policji przed sądem powszechnym uposażenia jest niedopuszczalna, a po wtóre że "niniejsza sprawa, wbrew stanowisko strony skarżącej, nie dotyczy jednorazowego odszkodowania, ale należnego uposażenia za służbę".
Na marginesie wskazać należy, że rozstrzygnięcie w przedmiocie "prawa do świadczenia odszkodowawczego", choć również zapada w formie decyzji, co wynika z art. 34 ust. 1 ustawy o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą, może zostać zakwestionowane w odwołaniu do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych (a nie w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego). Rozstrzygnięcie sądu zapada wówczas w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania cywilnego (art. 38 tej ustawy w zw. z art. 476 § 2 pkt 5 k.p.c).
Z tych też wszystkich przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło