IV SA/Wr 576/05

WyrokWSA we Wrocławiu2006-05-31

Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Tadeusz Kuczyński, Małgorzata Masternak - Kubiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, ale faktycznie jej nie prowadziła, może być uznana za osobę bezrobotną, jeśli nie dokonała wyrejestrowania tej działalności?
Ratio decidendi
Osoba, która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, aby być uznaną za bezrobotną, musi wykazać nie tylko, że nie podjęła tej działalności, ale także, że nie podjęła jej do dnia wyrejestrowania. Samo zaprzestanie prowadzenia działalności nie jest wystarczające, jeśli nie nastąpiło jej formalne wyrejestrowanie. W przypadku braku wyrejestrowania, wszelkie próby wykazania braku faktycznego prowadzenia działalności tracą znaczenie prawne.
Stan faktyczny
Skarżąca M. M. została uznana za osobę bezrobotną i pobierała zasiłek. Następnie organ I instancji uchylił te decyzje, uznając, że skarżąca prowadziła działalność gospodarczą. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca twierdziła, że działalność została wyrejestrowana i faktycznie nie była prowadzona. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na decyzję Wojewody.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Lidia Serwiniowska Sędzia NSA - Tadeusz Kuczyński (spraw.) Sędzia WSA - Małgorzata Masternak - Kubiak Protokolant: Dorota Hurman po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2006 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych po wznowieniu postępowania w tych sprawach i odmowie uznania za osobę bezrobotną od dnia [...] r. oddala skargę Decyzją z dnia [...]r. Nr 2/4/05 Starosta J. na podstawie art. 151 §1 pkt 2 kpa, art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 33 ust. 4 pkt 1 w związku z art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. "a" i "b" ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.), zwanej dalej ustawą, orzekł o uchyleniu z urzędu prawomocnej decyzji z dnia [...]r. Nr [...]o uznaniu M. M. za osobę bezrobotną od dnia [...]r. i odmowie przyznania jej prawa do zasiłku od dnia [...]r., o uchyleniu z urzędu prawomocnej decyzji z dnia [...]r. Nr [...]o przyznaniu M. M. prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...]r. na okres [...] miesięcy w kwocie 80% podstawowej wysokości zasiłku określonej w art. 72 ust. 1 i ust. 8 ustawy, tj. [...]brutto miesięcznie, o odmowie uznania M. M. za osobę bezrobotną od dnia [...]r. wobec niespełnienia warunków koniecznych do uznania za osobę bezrobotną. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu [...] M. M. dokonała rejestracji jako osoba bezrobotna, nie nabywając prawa do zasiłku, z uwagi na sposób rozwiązywania stosunku pracy po upływie 90 dni od dnia zarejestrowania. W dniu [...]r. M. M.nabyła prawo do zasiłku na okres [...] miesięcy i pobierała go do [...]r. włącznie. W dniu [...]r. do Powiatowego Urzędu Pracy w J. G. wpłynęła decyzja o rozpoczęciu przez M. M. działalności gospodarczej od dnia [...]r. i wykreśleniu jej z ewidencji [...]r. oraz pismo, że od dnia [...]r. działalność ta była zawieszona. W świetle powyższych informacji na dzień [...]r. M. M. nie spełniała wymogów ustawowych do uznania za osobę bezrobotną. Organ I instancji uznał zatem, że nastąpiły nowe, nieznane wcześniej okoliczności mające wpływ na rozstrzygnięcie przedmiotowych decyzji. Od powyższej decyzji M. M. wniosła odwołanie. Wskazała w nim na przebieg postępowania związanego z wnioskiem o przyznanie jednorazowo środków z Funduszu Pracy na rozpoczęcie działalności gospodarczej. Wyjaśniła, iż status bezrobotnego nabyła na podstawie świadectwa pracy ze Szkoły Podstawowej Nr [...], gdzie pracowała do [...]r., natomiast działalność pod nazwą A została wyrejestrowana z ubezpieczeń społecznych z dniem [...] r. i od tego momentu faktycznie nie prowadziła działalności, nie osiągała z tego tytułu dochodów oraz nie podlegała ubezpieczeniom społecznym. Na uzasadnienie swojego stanowiska M. M. przedstawiła szereg przepisów prawnych, a także interpretacje doktryny prawniczej zmierzających do wykazania, że uzyskanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej nie jest równoznaczne z jej faktycznym podjęciem i wykonywaniem. W konkluzji skarżąca wyjaśniła, iż od momentu trwałego zaprzestania wykonywania działalności gospodarczej, działalności tej nie prowadziła, przyznała również, że faktycznie nie dopełniła obowiązku zgłoszenia zmian w ewidencji działalności gospodarczej dotyczących trwałego zaprzestania wykonywania działalności. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...]na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. "f" w związku z art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy Wojewoda D. utrzymał powyższą decyzję w mocy. W uzasadnieniu wskazano, że bezsporne w sprawie jest, że M. M. w okresie od [...]r. do [...]r. figurowała w ewidencji działalności gospodarczej prowadząc Kancelarię A Bezsporne jest to, jak dalej wskazał organ II instancji, że posiadając status przedsiębiorcy, M. M. w dniu [...]r. po okazaniu świadectwa pracy potwierdzającego zatrudnienie w Szkole Podstawowej Nr [...] w okresie od [...]r. do [...]r. dokonała rejestracji jako osoba bezrobotna, nabywając po okresie 90 dni karencji prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Organ odwoławczy powołał się na przepis art. 2 ust 1 pkt 2 ustawy, który określa kogo należy uznać za osobę bezrobotną. W lit. "f" tegoż przepisu określono, że status osoby bezrobotnej ma także osoba, która nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności (..), przy spełnieniu oczywiście warunków określonych w art. 2 ust 1 pkt 2 ustawy. Oznacza to, że osoba, która uzyskała wpis do ewidencji działalności, lecz działalności tej faktycznie nie podjęła, nie traci statusu bezrobotnego. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 1996 r. (sygn. akt OSP 5/96) uznano, że osoba, która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej może być pozbawiona statusu bezrobotnego w wyniku wznowienia postępowania w sprawie o przyznanie zasiłku dla bezrobotnego z tego powodu, że jest wpisana do ewidencji działalności gospodarczej, chyba że wykaże, iż nie podjęła pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności. Powyższe oznacza zatem, że sam wpis bez faktycznie prowadzonej działalności gospodarczej nie prowadzi do utraty, bądź też braku prawa nabycia statusu osoby bezrobotnej. Obligatoryjnym warunkiem jest faktyczne prowadzenie takiej działalności - od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności. Wystąpienie tego faktu, mającego znaczenie prawne musi być ustalone w oparciu o dowody (sygn. akt II SA/Wr 2000/98). Zatem zawieszenie działalności gospodarczej nie jest wystarczającą przesłanką do uznania danej osoby za bezrobotną. Możliwość taką daje jedynie wyrejestrowanie działalności. Zdaniem organu odwoławczego z akt sprawy bezspornie wynika, iż M. M.poza wpisem do ewidencji działalności gospodarczej, podjęła i faktycznie taką działalność prowadziła pod nazwą A a więc utrata statusu bezrobotnego oraz prawa do zasiłku stała się w pełni uzasadniona. Organ I instancji ocenę powyższą sformułował w oparciu o prawidłowo zebrany materiał w sprawie. Rozważone zostały przy tym wszystkie dowody w ich wzajemnej łączności. Jak wcześniej wskazano, M. M. przedłożyła w PUP w J.G. następujące dokumenty: * formularz NIP-1 z dnia [...]r. o zawieszeniu od dnia [...]r. prowadzonej działalności, * formularz ZUS ZWUA z dnia [...]r. o wyrejestrowaniu z ubezpieczeń od dnia [...] r., formularz PTT-11 o uzyskanych od [...]r. do [...]r. dochodach, formularz PIT-11 o uzyskanych od [...]r. do [...]r. dochodach, formularz PIT-36 o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym [...], - zaświadczenie Urzędu Skarbowego z dnia [...]r. o figurowaniu w ewidencji podatników prowadzących działalność gospodarczą w okresie od [...]r. do dnia [...]r. na zasadach ogólnych, - formularz ZAS-DF z dnia [...]r. o wysokości obrotu w podatku od towarów i usług przyjętego do podstawy opodatkowania za rok [...], - formularz ZAS-DF z dnia [...]r. o wysokości obrotu w podatku od towarów i usług przyjętego do podstawy opodatkowania za rok [...], zaświadczenie ZUS Inspektorat w J. G. z dnia [...]r. o wyrejestrowaniu płatnika składek od dnia [...]r. Stwierdzono zatem, że dokumenty te jednoznacznie potwierdzają, iż strona pozarolniczą działalność gospodarczą podjęła i ją bezsprzecznie prowadziła . Podkreślono, że obowiązkiem bezrobotnego jest wykazanie faktu braku prowadzenia działalności (od dnia zarejestrowania, do dnia wyrejestrowania z ewidencji). Dodatkowo wskazano, iż w zapisach "karty rejestracyjnej osoby uprawnionej do zasiłku", którą to kartę strona wypełniała i podpisała w dniu [...]r., w części C, pkt 7 jest zapis o treści: "nie prowadzę pozarolniczej działalności gospodarczej i jej nie zawiesiłem(am)". Zapis o treści: " nie podjęłam pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności" widnieje w druku "Informacji dla osób rejestrujących się w powiatowym urzędzie pracy" pkt II pdpkt 12, którą to informację M. M. otrzymała w dniu [...]r. i zobowiązała się do przestrzegania postanowień w niej zawartych. Zdaniem organu odwoławczego nie może podlegać uwzględnieniu argumentacja M. M. poparta doktryną prawniczą, albowiem ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w sposób nie budzący wątpliwości określa zasady nabywania statusu osoby bezrobotnej definiując to w art. 2 ust 1 pkt 2 lit "f" w odniesieniu do kwestii działalności gospodarczej oraz okresu jej prowadzenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu M. M. wniosła o zmianę decyzji wydanej przez Wojewodę D. powtarzając zarzuty odwołania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z powodów podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z art. 2 ust.1 pkt 2 lit. "f" cytowanej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy bezrobotnym może być osoba, która - oprócz spełnienia innych wymagań określonych przez ustawę - nie podjęła pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności albo nie podlega na podstawie odrębnych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego, M. M.w dniu zgłoszenia się w Powiatowym Urzędzie Pracy w J. G., tj. w dniu [...]r. prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą. Skarżąca nie zgłosiła wówczas tego, chociaż podpisywała oświadczenie w załączniku do karty rejestracyjnej, że nie prowadzi pozarolniczej działalności gospodarczej i pobierała zasiłek dla bezrobotnych od dnia [...]r. przez okres [...] miesięcy. O fakcie tym organ I instancji dowiedział się dopiero po wydaniu decyzji przez Prezydenta J.G. z dnia [...]r. Nr [...]o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej z dniem [...]r. wpisu dokonanego przez M. M. w dniu [...]r. pod nr [...]dotyczącego działalności: usługi biurowe. Fakt ten stał się podstawą wznowienia postępowania przez organ zatrudnienia, postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...]. Prawidłowo zatem stwierdził organ odwoławczy, że fakt podjęcia, a następnie niewyrejestrowania działalności gospodarczej spowodował utratę statusu bezrobotnego, a w konsekwencji wygaśnięcie prawa do zasiłku. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje pogląd, że już samo sformułowanie przepisu art. 2 ust. 1 lit. "f" ustawy wskazuje, że osoba, która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, musi wykazać nie tylko to, że nie podjęła tej działalności, ale także to, że działalności tej nie podjęła do dnia jej wyrejestrowania. Jeśli skarżący nie dokonał wykreślenia uzyskanego wpisu z ewidencji działalności gospodarczej, to omawiany przepis czyni pozbawionymi znaczenia prawnego wszelkie podjęte przez niego próby wykazania, że nie podjął on żadnej działalności gospodarczej. W świetle powołanego przepisu nie ma znaczenia prawnego, że skarżący zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej, gdyż statusu bezrobotnego nie traci ten, kto wprawdzie zgłosił działalność, lecz jej nie podjął i wyrejestrował (por. sprawy o sygn. OPS 5/96, ONSA 1997, nr 2, poz. 47, I OSK 42/05, I OSK 25/05 niepubl.) W rozpatrywanej sprawie należy uznać, iż dokumenty, które M. M. przedłożyła w Powiatowym Urzędzie Pracy w J.G. jednoznacznie potwierdzają, iż skarżąca podjęła i prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie od dnia [...] r. do dnia [...] r., a co więcej nawet nie wyrejestrowała tej działalności do dnia uznania za osobę bezrobotną. Nie może zatem podlegać uwzględnieniu argumentacja skarżącej z powołaniem się na doktrynę prawniczą, albowiem cytowana ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w nie budzący wątpliwości i właściwy dla siebie sposób określa zasady nabywania statusu osoby bezrobotnej. Na ocenę przyjętych w tej ustawie rozwiązań nie mogą zatem wpływać rozwiązania przyjmowane na użytek innych aktów prawnych. W tym stanie rzeczy, decyzja zaskarżona pozbawiająca statusu osoby bezrobotnej i orzekająca o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych nie może być uznana za niezgodną z prawem. W związku z powyższym, na podstawie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skarga została oddalona.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło