IV SA/Wr 775/15
WyrokWSA we Wrocławiu2016-05-17
Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Mirosława Rozbicka – Ostrowska, Wanda Wiatkowska – Ilków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyjęcia przez osobę bezrobotną propozycji pracy, która wymaga dodatkowego szkolenia, ale jest zgodna z wykształceniem podstawowym, stanowi odmowę przyjęcia pracy bez uzasadnionej przyczyny, skutkującą utratą statusu osoby bezrobotnej?Ratio decidendi
Odmowa przyjęcia propozycji pracy, która wymaga dodatkowego szkolenia, ale jest zgodna z posiadanym wykształceniem podstawowym i spełnia inne kryteria odpowiedniej pracy (czas dojazdu, wynagrodzenie, ubezpieczenie społeczne), stanowi odmowę przyjęcia pracy bez uzasadnionej przyczyny. W takiej sytuacji organ jest zobowiązany do pozbawienia osoby bezrobotnej tego statusu na określony czas.Stan faktyczny
Skarżący, zarejestrowany jako osoba bezrobotna, otrzymał propozycję pracy na stanowisku operatora wiertnicy. Skarżący odmówił przyjęcia pracy, twierdząc, że nie posiada wymaganych uprawnień i kwalifikacji, a osoba reprezentująca pracodawcę nie miała upoważnienia do podjęcia takiej decyzji. Organ pierwszej instancji uznał odmowę za nieuzasadnioną i pozbawił skarżącego statusu bezrobotnego. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak przeprowadzenia rozprawy administracyjnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.), Sędziowie: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków, Protokolant: asystent sędziego Marcin Jarecki, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 17 maja 2016 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] października 2015 r., nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej I. oddala skargę w całości; II. przyznaje adwokatowi R. S. kwotę 295,20 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych w tym 23 % VAT od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym.
Decyzją Starosty D. z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] G. S. (zwany dalej stroną lub skarżącym) został uznany z dniem 28 marca 2013 r. za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku. W karcie rejestracyjnej bezrobotnego założonej podczas rejestracji odnotowano m.in., że strona, legitymująca się zawodem mechanika samochodowego, a w okresie od 1 września 1994 r. do dnia 25 lipca 2011 r. pracowała na różnych stanowiskach pracy: operatora maszyn budowalnych, kierowcy akwizytora, pracownika produkcji, robotnika gospodarczego.
W dniu 28 maja 2015 r. stronie została przedstawiona propozycja pracy u J. A. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A w B. na stanowisku operatora wiertnicy. Skarżącemu wydano skierowanie do ww. pracodawcy oraz wyznaczono mu termin stawiennictwa do urzędu zatrudnienia i zwrotu wydanego dokumentu na dzień 5 czerwca 2015 r.
W dniu 5 czerwca 2015 r. skarżący przedłożył skierowanie do pracy, w którym odnotowano, że odmówił on przyjęcia propozycji pracy. Odnosząc się do tej kwestii strona podała, że nie odmówiła przyjęcia propozycji zatrudnienia. W trakcie wizyty w biurze przyszłego pracodawcy, gdzie obecna była jedynie żona właściciela oraz jego syn, skarżący oświadczył, że nie posiada uprawnień na stanowisko operatora wiertnicy. Wówczas żona pracodawcy zaczęła wpisywać w rubryce 17 skierowania jako powód niezatrudnienia, że strona nie nadaje się. Zrezygnowała jednak z tego i w rubryce 18 skierowania wpisała, że skarżący odmówił przyjęcia do pracy, co nie odzwierciedla – zdaniem strony – rzeczywistego przebiegu rozmowy. Ponadto żona właściciela nie miała uprawnień do podejmowania takiej decyzji za męża, nie dysponując odpowiednim pełnomocnictwem.
Pracodawca, ustosunkowując się do powyższego stanowiska, wyjaśnił że strona w czasie rozmowy kwalifikacyjnej zajęła jednoznacznie negatywne stanowisko o braku chęci podjęcia zatrudnienia, co zostało odnotowane na skierowaniu. Dodał również, że osoba jego małżonki zajmuje się prowadzeniem kadr i miała prawo do przeprowadzenia rozmowy wstępnej ze skarżącym oraz uzupełnienia jego skierowania zgodnie ze stanem faktycznym.
Ponadto pracodawca oświadczył, że wobec braków kadrowych nadal jest zainteresowany natychmiastowym zatrudnieniem skarżącego na proponowanym stanowisku (pismo z dnia 18 czerwca 2015 r.).
W odpowiedzi na powyższe wyjaśnienia skarżący podał, że stwierdzenia pracodawcy potwierdzają jego własne stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 5 czerwca 2015 r. w zakresie braku umocowania małżonki właściciela do przeprowadzenia z nim rozmowy i uzupełnienia skierowania do pracy. Ponadto poddał on w wątpliwość wiarygodność oświadczenia o gotowości jego zatrudnienia, wobec uprzedniego stwierdzenia, że nie nadaje się do tej pracy ze względu na brak stosownych kwalifikacji i uprawnień, a następnie zmiany tej decyzji i wpisaniu do skierowania, że odmówił podjęcia zatrudnienia.
Wobec powyższego skarżący wniósł o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej celem wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, ewentualnie o zawieszenie postępowania celem rozstrzygnięcia przez organy ścigania zagadnienia wstępnego polegającego na poświadczeniu nieprawdy (pismo z 10 lipca 2015 r.).
W efekcie złożonych wniosków organ wezwał stronę do przedłożenia stosownego zawiadomienia skierowanego do organów ścigania. Skarżący podkreślił jednak, że jako strona postępowania administracyjnego nie ma żadnego prawnego obowiązku złożenia wskazanego zawiadomienia.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...] Starosta D., działając na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 2 ust. 1 pkt 16 w zw. z art. 33 ust. 4 pkt 3 lit. a oraz ust. 4ca ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 149 ze zm., zwanej dalej u.p.z.i.r.p.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., zwanej dalej k.p.a.), orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 czerwca 2015 r.
W uzasadnieniu organ, powołując się na zgromadzonym w sprawie materiał dowodowy oraz powołane w podstawie prawnej przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, podał że zaproponowana praca był pracą odpowiednią w świetle przepisów ww. ustawy. Pracodawca wymagał bowiem od potencjalnego pracownika jedynie wykształcenia podstawowego, podczas gdy strona kwalifikowała się wykształceniem zasadniczym zawodowym. Czas dojazdu do miejsca pracy i z powrotem nie przekraczał 3 godzin, a wówczas gdy miejsce świadczenia pracy położone byłoby poza powiatem d. pracodawca zapewniał dojazd. Stosunek pracy zostałby nawiązany na podstawie umowy o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy, co gwarantowałoby wypłacenie przynajmniej minimalnego wynagrodzenia i uzyskanie ubezpieczenia społecznego.
Zdaniem organu pierwszej instancji skarżący w dniu 1 czerwca 2015 r. odmówił jednak przyjęcia zaproponowanej mu pracy na stanowisku operatora wiertnicy bez uzasadnionej przyczyny. Przedstawioną przez stronę wersję wydarzeń organ uznał za nieznajdującą potwierdzenia w rzeczywistości. Z wyjaśnień pracodawcy wynika bowiem, że podczas rozmowy z należycie upoważnioną osobą skarżący przyjął jednoznacznie negatywną postawę względem przyjęcia zaproponowanej mu pracy. Pracodawca podkreślił przy tym, że nadal jest gotów do jego zatrudnienia na oferowanym stanowisku w trybie natychmiastowym. Pomimo tego skarżący nadal nie był zainteresowanym wskazaną pracą.
Podnoszony przez stronę brak kwalifikacji do objęcia stanowiska operatora wiertnicy – w ocenie organu – nie był uzasadniony. Pracodawca bowiem poszukiwał pracownika z wykształceniem podstawowym, którą to przesłankę skarżący spełniał legitymując się wykształceniem zasadniczym zawodowym. Po odbyciu szkolenia stanowiskowego mógł on podjąć zatrudnienie na wskazanym stanowisku.
Organ pierwszej instancji uznał, że w sprawie bezcelowe byłoby przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, gdyż nie prowadziłaby ona do przyspieszenia ani uproszczenia postępowania, zaś szczególne przepisy nie wymagały podjęcia tej czynności procesowej. W momencie złożenia wniosku przez skarżącego pracodawca przedłożył już stosowne wyjaśnienia. Poza tym nie był on stroną postępowania, a jego rola ograniczała się jedynie do przeprowadzenia rozmowy kwalifikacyjnej i podjęcia decyzji o zatrudnieniu.
Zdaniem organu brak było również podstaw do zawieszenia prowadzonego postępowania z uwagi na nieprzedłożenie żadnego dokumentu potwierdzającego wykazywane okoliczności.
Podsumowując swoje rozstrzygnięcie organ pierwszej instancji podkreślił, że w momencie rejestracji skarżący dobrowolnie zobowiązał się do przestrzegania zasad wynikających ze statusu osoby bezrobotnej, do których należy m.in. podjęcie zaproponowanej, odpowiedniej pracy. W ocenie organu skarżący sprzeciwił się tej zasadzie bowiem swoją negatywną postawą co do zaproponowanego stanowiska w istocie odmówił podjęcia zaproponowanej mu pracy bez żadnych uzasadnionych przyczyn.
Wydanej decyzji organ nadał rygor natychmiastowej wykonalności.
Pismem z dnia 7 września 2015 r. skarżący wniósł odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia, w którym zarzucił:
– rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 33 ust. 4 pkt 3 lit. a w związku z art. (winno być ust. – przypis Sądu) 4 ca u.p.z.i.r.p., polegające na przyjęciu, że odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia pomimo tego, wyrażał chęć podjęcia stosownego zatrudnienia, według posiadanych kwalifikacji zawodowych i w zakresie posiadanych kompetencji, ale proponowane zatrudnienie nie odpowiadało posiadanym przez niego kwalifikacjom;
– rażące naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 10, art. 77 § 1, art. 80, art. 81 w zbiegu z art. 89 § 1 i 2 oraz art. 107 § 1 k.p.a., polegające na braku uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonej decyzji, z uwagi na fakt, że w sprawie zaniechano przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, co było koniecznością dla wyjaśnienia spornych interesów stron, przesłuchania w charakterze świadka żony i syna pracodawcy, którzy byli obecni w trakcie rozmowy rekrutacyjnej oraz z uwagi na niezapewnienie udziału odwołującego się w postępowaniu
– rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 108 § 1 k.p.a. polegające na jego zastosowaniu i tym samym nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności;
– rażące naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie i brak inicjatywy organu w skierowaniu sprawy na drogę postępowania karnego.
Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przywrócenie statusu bezrobotnego, ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Decyzją z dnia [...] października 2015 r., nr [...] Wojewoda D., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 16 oraz art. 33 ust. 4 pkt 3 lit. a u.p.z.i.r.p., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że skarżący swoją postawą odmówił przyjęcia zaproponowanej mu pracy bez uzasadnionej przyczyny, usprawiedliwiając się rzekomym brakiem kwalifikacji.
Powołując się na dorobek orzecznictwa organ odwoławczy przyjął, że uzasadniona przyczyna odmowy podjęcia pracy, to taka na którą składają się jedynie wyjątkowe, obiektywnie istniejące, a przede wszystkim niezależne od bezrobotnego okoliczności, jeżeli w istniejącym stanie faktycznym uzasadniają odmowę przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy. Takiej okoliczności w przedmiotowej sprawie nie stwierdzono i dlatego istniała podstawa do pozbawienia statusu osoby bezrobotnej od dnia odmowy, czyli od 1 czerwca 2015 r.
Zdaniem Wojewody, podnoszony przez stronę argument dotyczący powodu odmowy przyjęcia propozycji pracy, tj. okoliczność, że stronie zaproponowano pracę nieodpowiadającą posiadanym kwalifikacjom, nie znajduje potwierdzenia i nie może stanowić usprawiedliwionej przyczyny odmowy przyjęcia propozycji pracy. Zaproponowane bowiem stanowisko spełniało wszystkie przesłanki do uznania go za pracę odpowiednią w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 16 u.p.z.i.r.p., gdyż stronie przedstawiono ofertę pracy w B., gdzie zainteresowany mieszka i łączny czas dojazdu do miejsca pracy oraz z powrotem środkami transportu zbiorowego nie przekracza 3 godzin, proponowana praca była zatrudnieniem na podstawie umowy o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy, podlegała ubezpieczeniom społecznym, a za jej wykonywanie strona osiągałaby co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę, nie było żadnych podstaw do stwierdzenia, że stan zdrowia był przeszkodą do rozpoczęcia wykonywania przez stronę pracy, a także oferta dotyczyła pracy, którą można było wykonywać po szkoleniu stanowiskowym, a jedynym wymaganiem było posiadanie wykształcenia podstawowego, a zatem niższego od tego, którym legitymuje się zainteresowany.
Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów podniesionych przez skarżącego w odwołaniu stwierdzając, że przed podjęciem zaskarżonej decyzji podjęto wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, co znalazło wyraz w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu. Strona miała zapewniony czynny udział w postępowaniu i mogła wypowiedzieć się co do zebranych materiałów oraz dowodów. Motywy, dla których odmówiono przeprowadzenia rozprawy administracyjnej oraz nie uwzględniono wniosku strony o zawieszenie postępowania zostały stronie szczegółowo wyjaśnione.
Ponadto organ drugiej instancji zauważył, że przepisy ustawy (art. 33 ust. 4ca u.p.z.i.r.p.) nie dają żadnych podstaw do odstąpienia od możliwości nadania rygoru natychmiastowej wykonalności m.in. w stosunku do decyzji pozbawiających statusu bezrobotnego i w związku z tym organ pierwszej instancji był zobligowany do podjęcia rozstrzygnięcia w tym zakresie.
Wojewoda dodał także, że status osoby bezrobotnej jest instytucją dobrowolną i przysługuje tylko osobom zdolnym oraz gotowym do podjęcia zatrudnienia. Przedłożone bezrobotnym oferty pracy nie muszą wprost odpowiadać oczekiwaniom bezrobotnego, zwłaszcza, że przedłożenie takiej, a nie innej oferty pracy wynika z możliwości, jakimi dysponuje urząd pracy. Pracą odpowiednią jest więc nie tylko praca w zawodzie wyuczonym, czy też wykonywanym przez bezrobotnego, ale każda praca, którą może wykonywać po uprzednim szkoleniu. Sprawa zaś posiadania ubezpieczenia zdrowotnego może zostać przez stronę rozwiązana bez konieczności rejestracji w urzędzie pracy i posiadania statusu bezrobotnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji:
– rażące naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art 33 ust. 4 pkt 3 lit. a w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 16 u.p.z.i.r.p. przez przyjęcie, że skarżący odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy, wbrew zgromadzonemu materiałowi dowodowemu w sprawie, który stanowi, że skarżący wyrażał chęć podjęcia stosownego zatrudnienie według posiadanych kwalifikacji zawodowych i w zakresie posiadanych kompetencji, lecz proponowane zatrudnienie nie odpowiadało posiadanym kwalifikacjom oraz nie posiadał on przygotowania zawodowego oraz odpowiedniego szkolenia, w tym specjalistycznego szkolenia bhp, czego nie można utożsamiać z przeszkoleniem stanowiskowym w miejscu pracy, jak czyni to organ odwoławczy nawet wbrew wykładni językowej wynikającej z art. 2 ust. 1 pkt 16 u.p.z.i.r.p.;
– rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 10 w zw. z art. 15 oraz w zw. z art. 77 § 1 i w zw. z art. 80 oraz w zw. z art. 81 oraz w zbiegu z art. 89 § 1 i 2, a także w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak zastosowania, i tym samym zaniechanie w sprawie przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, co było wręcz koniecznością dla wyjaśnienia spornych twierdzeń i oświadczeń strony oraz uczestnika postępowania administracyjnego jakim był potencjalny pracodawca. Ponadto organ pierwszej instancji, nie zapewnił udziału skarżącego, jako strony w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym biorąc pod uwagę całkowite zignorowanie wszystkich wniosków dowodowych podnoszonych przez skarżącego;
– naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, i tym samym brak stwierdzenia przez organ odwoławczy nieważności decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;
– naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 15 k.p.a. poprzez nieposzanowanie zasady dwuinstancyjności, polegające na braku dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia tej samej sprawy.
W uzasadnieniu podniesionych zarzutów skarżący podkreślił, że skierowanie go do pracy na zaproponowanym stanowisku operatora wiertnicy wymagało według obowiązujących przepisów odpowiedniego przygotowania zawodowego obejmującego przygotowanie teoretyczne i praktyczne, a także specjalistyczne szkolenie bhp. Skarżący zaś takimi uprawnieniami nie dysponował i nie miał odpowiedniego przygotowania zawodowego do pojęcia zatrudnienia na wskazanym stanowisku. Strona podkreśliła również konieczność przeprowadzenia w niniejszej sprawie rozprawy administracyjnej oraz zwróciła uwagę, że organ odwoławczy nie dokonał w sprawie własnych ustaleń faktycznych.
W ocenie skarżącego decyzje organów obu instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa materialnego i formalnego, co prowadzić powinno do stwierdzenia ich nieważności względnie ich uchylenie z uwagi na nieprawidłową wykładnię przepisów budzących wątpliwości co do ich stosowania.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy, po dokonaniu analizy podniesionych zarzutów, podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również pamiętać, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Podstawą materialną zaskarżonego rozstrzygnięcia były przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 3 przywołanej ustawy, Starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego osobę bezrobotną, która odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy określonej w ustawie lub poddania się badaniom lekarskim lub psychologicznym, mającym na celu ustalenie zdolności do pracy lub udziału w innej formie pomocy określonej w ustawie; pozbawienie statusu bezrobotnego następuje od dnia odmowy na okres: a) 120 dni w przypadku pierwszej odmowy, b) 180 dni w przypadku drugiej odmowy, c) 270 dni w przypadku trzeciej i każdej kolejnej odmowy.
Z kolei stosownie do treści art. 2 ust. 1 pkt 16 u.p.z.i.r.p., przez pojęcie odpowiedniej pracy należy rozumieć zatrudnienie lub inną pracę zarobkową, które podlegają ubezpieczeniom społecznym i do wykonywania których bezrobotny ma wystarczające kwalifikacje lub doświadczenie zawodowe lub może je wykonywać po uprzednim szkoleniu albo przygotowaniu zawodowym dorosłych, a stan zdrowia pozwala mu na ich wykonywanie oraz łączny czas dojazdu do miejsca pracy i z powrotem środkami transportu zbiorowego nie przekracza 3 godzin, za wykonywanie których osiąga miesięczne wynagrodzenie brutto, w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy.
Powołane przepisy w sposób jasny regulują sytuację prawną osoby bezrobotnej w przypadku otrzymania konkretnej oferty pracy. Z ich analizy wynika również wniosek, że wraz z momentem zaproponowania osobie bezrobotnej zatrudnienia zarówno po jego stronie jak i po stronie organu zatrudnienia pojawiają się określone obowiązku i uprawnienia. Osoba taka bowiem, będąc oczywiście zainteresowaną pozyskaniem zatrudnienia, winna przyjąć zaoferowaną pracę. Przedstawiona oferta musi jednakże spełniać określone przesłanki, a mianowicie powinna być dostosowana do stanu zdrowia osoby bezrobotnej, jego możliwości komunikacyjnych czy też spełniać minimalne warunki płacowe i podlegać ubezpieczeniu społecznemu. Ponadto – co istotne z punku widzenia niniejszej sprawy – bezrobotny winien mieć wystarczające kwalifikacje lub doświadczenie zawodowe do jej wykonywania bądź może ją wykonywać po uprzednim szkoleniu albo przygotowaniu zawodowym dorosłych.
Ustawodawca w sytuacji odmowy przyjęcia takiej pracy nałożył na organ obowiązek pozbawienia osoby bezrobotnej tego statusu na oznaczony czas, chyba że odmowa wywołana była uzasadnioną przyczyną. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że pod pojęciem uzasadnionej przyczyny odmowy przyjęcia zaproponowanej pracy rozumie się okoliczność natury obiektywnej, niezależną od woli bezrobotnego, a więc przeszkodę, na którą bezrobotny nie miał wpływu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 1213/11; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 29 września 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 469/10).
Analizując stan faktyczny ustalony przez organy administracji publicznej niniejszej sprawie należy stwierdzić, że skarżący w istocie odmówił przyjęcia zaproponowanej mu odpowiedniej pracy na stanowisku operatora wiertnicy bez uzasadnionej przyczyny.
Jak wynika bowiem z akt podstępowania, a zwłaszcza z umowy w sprawie refundowania kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowisk pracy z dnia 15 maja 2015 r. zawartej pomiędzy J. A. a Powiatem D., wymagania na utworzone stanowisko operatora wiertnicy ograniczały się jedynie do podstawowego poziomu wykształcenia. Brak było przy tym konieczności legitymowania się jakimkolwiek doświadczeniem zawodowym lub dodatkowymi uprawnieniami (kursami). Wyartykułowany przez organy – w wydanych przezeń decyzjach – obowiązek przeszkolenia stanowiskowego nie mógł zostać uznany za szczególnego rodzaju wymaganie, albowiem taki instruktaż związany jest z podjęciem każdej pracy niezależnie od jej rodzaju. Nie można więc zaaprobować stanowiska prezentowanego przez skarżącego, że okoliczność dodatkowego przeszkolenia została przez organ wyinterpretowana z art. 2 pkt 1 ust. 16 u.p.z.i.r.p. z naruszeniem zasad wykładni językowej, systemowej czy też funkcjonalnej jako przesłanka do uznania, że proponowana praca nie był pracą odpowiednią w rozumieniu powołanego przepisu. Ponadto nawet ewentualne szkolenie, przekraczające zakres przeszkolenia stanowiskowego w zakresie obsługi maszyn wykorzystywanych na stanowisku pracy, nie było przeszkodą do uznania, że zaoferowana praca była odpowiednia dla skarżącego, legitymującego się wykształceniem zasadniczym zawodowym. Definicja legalna odpowiedniej pracy uwzględnia bowiem konieczność dodatkowego szkolenia przed przystąpieniem do wykonywania pracy. Skarżący zatem spełniał w stopniu wystarczającym warunki konieczne do podjęcia zatrudnienia na zaoferowanym stanowisku.
Należy także zaaprobować stanowisko organów co do oceny postawy skarżącego w odniesieniu do zaproponowanej pracy i uznania, że odmówił on w istocie jej przyjęcia. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości, że w dniu 1 czerwca 2015 r. po stawieniu się w biurze pracodawcy skarżący – jak zresztą sam to przyznaje w oświadczeniu z dnia 5 czerwca 2015 r. – stwierdził, że nie posiada uprawnień na stanowisko operatora wiertnicy. Negatywna postawa skarżącego względem zaproponowanej pracy została również odnotowana w skierowaniu przez upoważnioną przez pracodawcę osobę, a następnie potwierdzona przez niego w wyjaśnieniach z dnia 18 czerwca 2015 r. Samo skreślenie słowa "nie" w rubryce 17 skierowania – zdaniem Sądu – nie może prowadzić do przyjęcia, że niepodjęcie zatrudnienia było efektem stwierdzenia przez pracodawcę braku odpowiednich kwalifikacji skarżącego. Nie zasługuje również na akceptację pogląd o celowym poświadczeniu nieprawdy, co zresztą spotkało się z zasadnymi wyjaśnieniami organu w zakresie możliwości zawieszenia postępowania.
Zwrócić uwagę również należy, że nawet wówczas, gdy skarżący uprzedzająco kwestionował ocenę organu, że bezzasadnie odmówił przyjęcia pracy, nie zareagował w żaden sposób na ponownie zaoferowaną pracę na kwestionowanym stanowisku.
Powyższe zatem okoliczności prowadzą do wniosku, że skarżący nie chciał przyjąć zaproponowanej mu pracy. Co więcej, przyjmując taką postawę nie dysponował żadną uzasadnioną przyczyną ku temu.
W ocenie Sądu, stan faktyczny w niniejszej sprawie – wbrew zarzutom skarżącego zawartym w punkcie 2 petitum skargi – został ustalony prawidłowo, w oparciu o pełny materiał dowodowy. Organ pierwszej instancji podjął bowiem starania w celu zweryfikowania stanowiska skarżącego, pozyskując istotne wyjaśnienia pracodawcy a także reagując na wnioskowaną konieczność zawieszenia postępowania. Skarżący został również poinformowany o możliwości zapoznania się ze zgromadzonymi dowodami i materiałami.
W szczególności nie zasługuje na uwzględnienie zarzut odnoszący się do zaniechania przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, gdyż – jak zasadnie zwrócił na to uwagę organ – jedyną stroną toczącego się postępowania był skarżący. Przeprowadzenie tej czynności procesowej nie prowadziło również do przyspieszenia lub uproszenia postępowania, ani nie wymagał tego przepis prawa. Nie było zatem ani możliwości, ani potrzeby wyjaśnienia ewentualnych sprzeczności między stanowiskami skarżącego a potencjalnego pracodawcy. Kwestię zaś rozbieżności rozstrzygnął organ w treści zakwestionowanej decyzji, zawierającej ocenę dowodów, do których zaliczono zarówno wyjaśnienia złożone przez skarżącego jak i przez pracodawcę.
Nie można zgodzić się również z zarzutem, że wydana decyzja narusza wynikającą z art. 15 k.p.a. zasadę dwuinstancyjności. Organ drugiej instancji rozpoznał bowiem tę samą sprawę na podstawie zgromadzonych w toku postępowania pierwszoinstancyjnego materiałów dowodowym. Brak pozyskania nowych dowodów nie oznacza jednak, że Wojewoda odstąpił tym samym od samodzielnego ustalenia stanu faktycznego na etapie postępowania odwoławczego. Uzasadnienie zakwestionowanego rozstrzygnięcia wskazuje bowiem, że organ drugiej instancji nie zaniechał dokonania własnych ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie.
Bezpodstawnym był również zarzut naruszenia przez Wojewodę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez odstąpienie od stwierdzenia nieważności decyzji organu pierwszej instancji z uwagi na dostrzeżoną przez skarżącego kwalifikowaną wadę prawną. Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej – na co zawrócono uwagę w odpowiedzi na skargę – rozpatrywane się w pierwszej kolejności w toku postępowania odwoławczego w trybie zwyczajnym. Organ orzekający w takiej sprawie, dostrzegając przesłanki stwierdzenia nieważności, musiałby wziąć je pod uwagę, ale w ramach rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 138 k.p.a. Skoro zatem Wojewoda doszedł do odmiennego aniżeli skarżący przekonania, że wydana decyzja w żaden, a tym bardziej w rażący, sposób nie narusza prawa, nie jest to równoznaczne z pominięciem przez ten organ przesłanek z art. 156 k.p.a.
Reasumując powyższe rozważania należało stwierdzić, że zakwestionowana decyzja o pozbawieniu skarżącego statusu osoby bezrobotnej była prawidłowa w świetle zgromadzonego materiału dowodowego i znajdowała podstawę w przepisach prawa materialnego. Skarżący bowiem bez uzasadnionej przyczyny odmówił przyjęcia zaproponowanej mu pracy na stanowisku operatora wiertnicy, co obligowało organ do podjęcia rozstrzygnięcia na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 3 lit. a) u.p.z.i.r.p. Organ zobowiązany był również nadać takiej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, co przewidywał art. 33 ust. 4ca u.p.z.i.r.p.
Sąd nie miał zatem podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c) p.p.s.a., a tym bardziej do stwierdzenia jej nieważności – o co w głównej mierze wnosił skarżący – na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a
Mając na uwadze powyższe, skargę – jako nieuzasadnioną – należało oddalić w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a, o czym orzeczono w punkcie I sentencji wyroku.
Podstawę prawną wydania rozstrzygnięcia w punkcie II sentencji stanowił natomiast art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.) w zw. z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło