IV SA/Wr 884/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania za osobę bezrobotną postanawia: przywrócić termin do złożenia skargi. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu D. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania J. K., dalej skarżący, za osobę bezrobotną. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zaskarżonej decyzji wynika, że przesyłka zawierająca tę decyzję nie została przez skarżącego podjęta w terminie. Po dwukrotnym awizowaniu w dniach: 5 lipca i 15 lipca 2013 r. przesyłka została zwrócona do organu odwoławczego w dniu 22 lipca 2013 r. Pismem, nadanym za pośrednictwem placówki pocztowej w dniu 26 listopada 2013 r., skarżący wniósł skargę na oznaczoną wyżej decyzję Wojewody D. Jednocześnie w skardze zawarł wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu podał, że nie odebrał przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję, ponieważ nie miał jej w skrzynce pocztowej, nie otrzymał również awiza. Podał, że przyczyny tego mogą być różne: zmiana pracy doręczyciela w okresie chorobowym lub urlopowym, albo też zaginięcie awiza. Zapewnił, że doręczyciel o przesyłce nie wspominał, pomimo że pytał kilka razy. Dodał, że po rozmowie z sąsiadami utwierdził się w przekonaniu, że w okresie letnim, tj. sezonie urlopowym, wielokrotnie zmieniali się doręczyciele. Wyjaśnił, że zaniepokojony brakiem informacji od Wojewody D. udał się z prośbą o wyjaśnienie przebiegu postępowania administracyjnego do posła na Sejm RP T. S. Podał, że w dniu 8 listopada 2013 r. otrzymał od posła kserokopię pisma wyjaśniającego i usłyszał, że nie odbiera poczty. Podniósł, że z tego pisma dowiedział się dopiero o rozstrzygnięciu organu odwoławczego. Natomiast w dniu 20 listopada 2013 r., na wniosek, uzyskał kserokopię zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, bowiem wniesiona została z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia. Odnosząc się do wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia podniósł, że nie zachodzą przesłanki do jego przywrócenia, bowiem skarżący nie uprawdopodobnił podniesionych zarzutów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dokonywanie czynności przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym ograniczone jest w przeważającej części terminami procesowymi. Mają one służyć m.in. zdyscyplinowaniu, zdynamizowaniu postępowania, jak również potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie i stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Uchybienie terminu wywołuje skutek prawny w płaszczyźnie procesowej, prowadząc do bezskuteczności podjętej czynności, o czym wyraźnie stanowi art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Od negatywnych skutków uchybienia terminu strona może bronić się wyłącznie poprzez złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Na podstawie dyspozycji przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Przesłanki przywrócenia terminu, wynikające z art. 87 p.p.s.a., to uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, złożenie wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do wniesienia takiego wniosku i dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której był ustanowiony termin. Przywrócenie terminu uwarunkowane jest wystąpieniem łącznie wymienionych przesłanek. Podniesione we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi twierdzenia zmierzają do zakwestionowania skuteczności doręczenia przesyłki zawierającej decyzję Wojewody D. z dnia [...] lipca 2013 r., w trybie art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267), dalej k.p.a. Zgodnie z art. 44 § 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. W myśl § 2 tego przepisu, zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Natomiast na podstawie § 3 cytowanego przepisu, w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Zgodnie z § 4 ww. przepisu doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych, które zresztą sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, ugruntowało się stanowisko, w myśl którego warunkiem przyjęcia przez organ, że nastąpiło doręczenie zastępcze jest dysponowanie przez organ niebudzącymi wątpliwości dowodami potwierdzającymi, że spełnione zostały przesłanki określone w art. 44 k.p.a. Musi istnieć pewność co do tego, że nastąpiło prawidłowe zawiadomienie adresata o pozostawieniu przesyłki w oddawczym urzędzie pocztowym przez określony czas. Adresat musi być zawiadomiony zarówno o pozostawieniu pisma, jak i miejscu gdzie może je odebrać i o terminie odbioru, a zwrotne potwierdzenie odbioru musi być wypełnione czytelnie wraz z podpisem listonosza. W przeciwnym wypadku nie ma możliwości weryfikacji czy tryb został zachowany (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 sierpnia 2011 r., sygn. akt II GSK 794/10, lex nr 1068869). Należy podkreślić, że treść formularza dowodu doręczenia nie stanowi (i nie powinien stanowić) przeszkody w dopełnieniu tego obowiązku (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 sierpnia 2011 r. sygn. akt II GSK 794/10, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 935/11, lex nr 1082823). Zatem samo umieszczenie na kopercie zawierającej przesyłkę lub na dowodzie potwierdzającym doręczenie pisma pieczęci urzędu pocztowego i daty, czy też wzmianki o awizowaniu przesyłki nie może być wystarczające do przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki doręczenia pisma ustanowione w art. 44 k.p.a. Bezwarunkowo konieczna jest wyraźna adnotacja, że doręczyciel zawiadomił adresata o przesyłce w sposób określony w art. 44 k.p.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 października 2012 r. sygn. akt II SA/Łd 469/12, lex nr 1235552, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 lipca 2013 r. sygn. akt III SA/Gd 226/13, lex nr 1368858, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 23 maja 2013 r. sygn. akt II SA/Ol 250/13, lex nr 1323703). W okolicznościach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że nadana na adres skarżącego przesyłka zawierająca zaskarżoną decyzję z dnia 3 lipca 2013 r. została prawidłowo zaadresowana. Jednak zastrzeżenia, co do prawidłowości, musi budzić sposób awizowania tej przesyłki (koperta wraz z potwierdzeniem odbioru znajduje się w aktach administracyjnych). Wskazać należy, że zarówno na kopercie, jak i na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, brak jest jakiejkolwiek wzmianki, gdzie pozostawiono awizo, czyli zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru. Przy pierwszym powiadomieniu z dnia 5 lipca 2013 r. posłużono się pieczątką: "adresat nieobecny" i dokonano zapisu "awizowano" wraz z parafką doręczyciela. Obok przybito pieczątkę "awizowano powtórnie dnia" z dopiskiem 15.07. i parafką. Wskazać należy, że zarówno na kopercie, jak i na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki brak jest natomiast adnotacji, czy i gdzie zostało pozostawione awizo wraz z informacją o możliwości odbioru pisma. Nie można zatem stwierdzić, że zostały zachowane warunki określone w art. 44 k.p.a. Domniemanie doręczenia pociąga za sobą wszelkie skutki doręczenia tylko wówczas, gdy wszystkie przesłanki przewidziane w przepisach zostały spełnione, a w niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Brak jest zatem podstaw do przyjęcia domniemania doręczenia i łączenia z wadliwym doręczeniem skutków prawnych, jakie można wywodzić jedynie ze skutecznego doręczenia decyzji stronie. W tym stanie rzeczy ujawnione okoliczności uzasadniały przywrócenie terminu do wniesienia skargi, bowiem skarżący nie dochował ustawowego terminu do wniesienia skargi z przyczyn przez niego niezawinionych. W niniejszej sprawie doszło zatem do uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego. Zatem wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi podlegał uwzględnieniu, o czym tutejszy Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a, orzekł w sentencji postanowienia.