IV SAB/Wr 249/15

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-03-10

Skład orzekający: Alojzy Wyszkowski, Lidia Serwiniowska, Julia Szczygielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu może zostać odrzucona z powodu tożsamości sprawy (podmiotowej i przedmiotowej) z wcześniej zakończonym postępowaniem sądowym?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a., jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami została już prawomocnie osądzona. Istnienie stanu rzeczy osądzonej (res iudicata) decyduje tożsamość stron postępowania oraz tożsamość przedmiotu sprawy. W niniejszej sprawie, wcześniejszy wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 28 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SAB/Wr 354/15, zakończył postępowanie w przedmiocie bezczynności organu w zakresie rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 9 stycznia 2015 r., co czyniło kolejną skargę niedopuszczalną.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w sprawie rozpatrzenia wniosku z dnia 9 stycznia 2015 r. o przyznanie zasiłku okresowego i celowego. Wcześniej, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 28 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SAB/Wr 354/15, zobowiązał Dyrektora MOPS do rozpatrzenia tego wniosku. Sąd uznał, że obecna skarga jest niedopuszczalna z powodu tożsamości sprawy z wcześniej zakończonym postępowaniem.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Sędziowie: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędzia NSA Julia Szczygielska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 marca 2016 r. sprawy ze skargi K. S. na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta Ś. w sprawie rozpatrzenia wniosku z dnia 9 stycznia 2015 r. w sprawie przyznania zasiłku okresowego i celowego postanawia: odrzucić skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 5 lutego 2015r., sygn.akt IV SAB/Wr 288/14 zobowiązał Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. do rozpatrzenia wniosku K. S. z dnia 9 stycznia 2015r. w sprawie przyznania zasiłku okresowego i celowego w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt I wyroku) oraz stwierdził, że bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w rozpatrzeniu wniosku skarżącej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II wyroku). Powyższy wyrok został zaskarżony do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargą kasacyjną wniesioną przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. W skardze podniesiono, że Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej nie posiadał w przedmiotowej sprawie zdolności procesowej, w związku, z czym nie przeciwko niemu powinna być kierowana skarga. Stronami postępowania, zgodnie z art. 32 p.p.s.a., są skarżący i organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Zatem organem, który powinien być wskazany w skardze jest zdaniem autora skargi kasacyjnej Prezydent Miasta Ś. Pismem z dnia 11 czerwca 2015r., które wpłynęło do organu w dniu 16 czerwca 2015r. K. S. (zwana dalej stroną lub skarżącą) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś., polegającą na zwłoce w rozpoznaniu jej wniosku z dnia 9 stycznia 2015r. w sprawie przyznania zasiłku okresowego i celowego, zarzucając, że organ bezprawnie pozostawił jej wniosek bez rozpatrzenia. W odpowiedzi na tę skargę organ przedstawił przebieg postępowania zainicjowany powołanym żądaniem, wyjaśniając m. innymi, że żądanie skarżącej objęte wnioskiem z dnia 9 stycznia 2013r., zarejestrowanym pod nr [...], dotyczyło przyznania zasiłku okresowego oraz zasiłku celowego na zakup żywności oraz kranu do kuchni (k.369 akt administracyjnych). W dniu 12 lutego 2013r. organ wysłał do skarżącej pismo z dnia 11 lutego 2013 r. zawiadamiające, że wobec nieusunięcia braków formalnych wniosku, pozostawia się go bez rozpatrzenia (k.395 akt administracyjnych). Skarżąca w dniu 3 października 2014r. złożyła w organie pismo z dnia 28 września 2014r., w którym m.innymi powołując się na przepis art.127 k.p.a. domagała się ponownego rozpatrzenia Jej wniosku z dnia 9 stycznia 2013r. (k.408 akt administracyjnych). Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015r., Nr [...] Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. działający z upoważnienia Prezydenta Ś. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie ponownego rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 9 stycznia 2013r., nr [...], w którym strona wnosi o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności i kranu do kuchni (k.417 akt administracyjnych). Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015r. , Nr [...] Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. działający z upoważnienia Prezydenta Ś. także odmówił wszczęcia postępowania w sprawie ponownego rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 9 stycznia 2013r., nr [...], w którym strona wnosi o przyznanie zasiłku okresowego (k.419 akt administracyjnych). Kolejnym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015r., Nr [...] Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. działający z upoważnienia Prezydenta Ś. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie ponownego rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji na wniosek skarżącej z dnia 9 stycznia 2013r., nr [...] (k.425 akt administracyjnych). W wyniku rozpatrzenia złożonego przez skarżącą zażalenia na w/w postanowienie organu I instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2015r. , Nr [...] uchyliło zaskarżone postanowienie i umorzyło postępowanie I instancji, stwierdzając, że przedwczesne jest żądanie skarżącej wydania w sprawie decyzji, skoro wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 5 lutego 2015r., sygn.akt IV SAB/Wr 288/14 nie jest prawomocny. Zdaniem Kolegium, w przypadku negatywnego dla organu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ ten zobowiązany dopiero będzie do rozpatrzenia wniosku strony z dnia 9 stycznia 2013r. i wydania decyzji w terminie wskazanym przez Sąd (k.429 - 431 akt administracyjnych). Z urzędu jest Sądowi wiadomym, że Naczelny Sąd Administracyjny uznając, iż opisana wyżej skarga kasacyjna została oparta częściowo na usprawiedliwionych podstawach, wyrokiem z dnia 27 października 2015r., sygn. akt I OSK 1420/15 uchylił zaskarżony wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 5 lutego 2015r., sygn.akt IV SAB/Wr 288/14 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu. W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał m.innymi, że skoro organem administracji publicznej w sprawach z zakresu pomocy społecznej jest Prezydent Miasta Ś., z upoważnienia którego decyzje wydaje Dyrektor Miejskiego Ośrodka pomocy Społecznej w Ś., to wniesiona do WSA we Wrocławiu skarga powinna wskazywać jako organ, którego bezczynność zostaje zaskarżona właśnie Prezydenta Miasta Ś., z upoważnienia którego działał w sprawie wymieniony wyżej podmiot. W przypadku błędnego wskazania w skardze organu, rolą Sądu I instancji było podjęcie działania mającego na celu naprawienie tego błędu, który miał charakter oczywisty. Również rozstrzygnięcie zapadłe na podstawie art. 149 p.p.s.a. nakładające obowiązek wydania aktu, a będące skutkiem uwzględnienia skargi winno zostać skierowane wobec Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej działającego z upoważnienia właściwego organu, czyli Prezydenta Miasta Ś. Tymczasem postępowanie przed Sądem I instancji w sposób nieuprawniony, z naruszeniem art. 32 p.p.s.a., przeprowadzone zostało z udziałem Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś., a zaskarżonym wyrokiem Sąd zobowiązał ten podmiot do rozpoznania wniosku skarżącej. Sąd I instancji nie zażądał dokumentu, z którego wynikałoby udzielone przez Prezydenta Miasta Ś. upoważnienie do załatwiania spraw z zakresu pomocy społecznej, a mimo to zobowiązał Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej do rozpoznania wniosku strony. Tym samym należało zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uznać, że postępowanie przed Sądem I instancji zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 32 i art. 149 p.p.s.a., z udziałem podmiotu, który nie ma samoistnej, wynikającej z samego faktu kierowania ośrodkiem pomocy społecznej, zdolności sądowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy wyrokiem z dnia 28 stycznia 2016r., sygn.akt IV SAB/Wr 354/15 zobowiązał Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. do rozpoznania wniosku K. S. z dnia 9 stycznia 2015r. w sprawie pomocy finansowej w formie zasiłku okresowego i zasiłku celowego w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w rozpatrzeniu wniosku skarżącej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że wniesienie skargi a następnie jej rozpoznanie wywołuje skutki zarówno procesowe, jak i materialnoprawne. Istotne jest przy tym, że badanie merytorycznie zasadności skargi poprzedza każdorazowo analiza jej dopuszczalności. Innymi słowy, sąd zobowiązany jest do zbadania, czy w danej sprawie nie zachodzą podstawy do odrzucenia skargi, wymienione w art. 58 § 1 pkt 1-6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Jedna z przyczyn niedopuszczalności skargi zachodzi wówczas, gdy sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona (art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). O istnieniu zaś stanu sprawy w toku (lis pendens), bądź powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) decyduje tożsamość stron postępowania oraz tożsamość przedmiotu sprawy. Wyłączona jest zatem dopuszczalność skutecznego wniesienia kolejnej skargi na ten sam akt administracyjny, bądź to samo działanie lub bezczynność organu, w toku postępowania w tej samej materii, z czym związana jest niemożność ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd (por.postanowienie WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 27 marca 2013r., w sprawie o sygn. akt II SAB/Go 6/13 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy stwierdzić należy, że (jak to już wyżej Sąd podkreślił) przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu została już zakończona sprawa ze skargi K. S. na opisaną na wstępie bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. I tak wyrokiem z dnia 28 stycznia 2016r., sygn.akt IV SAB/Wr 354/15 tutejszy Sąd zobowiązał Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. do rozpoznania wniosku K. S. z dnia 9 stycznia 2015r. w sprawie pomocy finansowej w formie zasiłku okresowego i zasiłku celowego w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Zważyć należy, że analiza akt wskazanej sprawy bezsprzecznie dowodzi, że przedmiotem orzeczenia była zarzucana organowi bezczynność w zakresie rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 9 stycznia 2013r., zarejestrowanym pod nr [...],, a zawierającej żądanie przyznania zasiłku okresowego oraz zasiłku celowego na zakup żywności oraz kranu do kuchni. Obie sprawy są zatem tożsame zarówno pod względem podmiotowym, jak i przedmiotowym (k.369 akt administracyjnych). Mając powyższe na uwadze, skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie mogła okazać się skuteczna, gdyż postępowanie w tym zakresie (przedmiocie) zostało już obecnie zakończone wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 28 stycznia 2016r., sygn.akt IV SAB/Wr 354/15 . Stąd też Sąd zobligowany był do zastosowania art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. i odrzucenia skargi w niniejszej sprawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło