IV SAB/Wr 32/14
WyrokWSA we Wrocławiu2014-05-23
Skład orzekający: Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Julia Szczygielska, Alojzy Wyszkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oddział spółki akcyjnej, który jest zarejestrowany w Krajowym Rejestrze Sądowym i wykonuje zadania publiczne, posiada zdolność sądową w postępowaniu administracyjnosądowym dotyczącym udostępnienia informacji publicznej?Ratio decidendi
Oddział spółki akcyjnej, który jest wydzieloną organizacyjnie i prawnie jednostką wykonującą zadania publiczne, posiada zdolność sądową w postępowaniu administracyjnosądowym dotyczącym udostępnienia informacji publicznej. Przedsiębiorstwa energetyczne są przedsiębiorstwami użyteczności publicznej i wykonują zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, co czyni ich oddziały podmiotami zobowiązanymi do merytorycznego załatwienia wniosków o udostępnienie informacji publicznej.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na bezczynność spółki energetycznej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej decyzji lokalizacyjnej linii energetycznych. Spółka argumentowała, że nie jest organem władzy publicznej ani podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, a żądane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, uznając, że oddział spółki nie posiada zdolności sądowej. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ten wyrok, wskazując, że oddział spółki wykonujący zadania publiczne posiada zdolność sądową.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zobowiązał [...] S.A. Oddział we W. do rozpatrzenia wniosku skarżących z dnia 19 sierpnia 2011 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądził od spółki na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Sędziowie sędzia NSA Julia Szczygielska,, sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (spr.), Protokolant starszy referent Katarzyna Leśniowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 23 maja 2014 r. sprawy ze skargi A. F. i M. F. na bezczynność [...]S.A. Oddział we W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje [...] S.A. Oddział we W. do rozpatrzenia wniosku skarżących z dnia 19 sierpnia 2011 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; II. stwierdza, że bezczynność o jakiej mowa w pkt I wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od [...] S.A. Oddział we W. na rzecz skarżących kwotę 357 (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia 19 grudnia 2012 r. A. F. i M. F. reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika wnieśli skargę na [...] S.A. Oddział we W., zarzucając bezczynność wskazanej Firmy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w postaci kserokopii decyzji stanowiącej podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych na działkach nr [...] położonych w M., stanowiących współwłasność ustawową małżeńską A. i M. małżeństwa F..
W odpowiedzi na skargę [...]S.A. z siedzibą w K., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła o jej oddalenie. W motywach podano, że przedsiębiorstwo energetyczne, jakim jest [...] S.A. nie jest organem, czy też podmiotem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 punkty od 1 do 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Do rozważenia pozostaje zatem jedynie, czy zastosowanie w przedmiotowej sprawie będzie miał art. 4 ust. 1 pkt 5 powołanej ustawy. Rozważając tę kwestię wyjaśniono, że spółka [...] S.A. nie jest osobą prawną, w której Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W spółce 99,51 % akcji posiada [...]S.A. z siedzibą w K., a 0,49 % akcji pozostali akcjonariusze. Z kolei w Spółce [...] S.A. Skarb Państwa posiada jedynie 30,06% akcji (informacja powszechnie dostępna na stronach internetowych Spółek). Spółka nie gospodaruje majątkiem Skarbu Państwa, czy też mieniem komunalnym. Posiadany majątek to majątek prywatnej osoby prawnej jaką jest [...] S.A.
Wystąpienie skarżących dotyczy zatem prywatnego majątku przedsiębiorstwa Spółki co oznacza, że sprawa ta nie dotyczy "sprawy publicznej", a zatem nie rodzi obowiązku udzielania informacji w tym przedmiocie, w reżimie komentowanej ustawy. Informacje, których udostępnienia domagają się skarżący nie są informacjami publicznymi, a [...] S.A. nie jest podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu przedmiotowej ustawy.
Poza wszystkim zauważono, że decyzje, których udostępnienia domagają się skarżący wydane zostały przez organ administracji publicznej i mogą zostać uzyskane od tego organu.
Wskazano też, że istotny w przedmiotowej sprawie jest także fakt, że strona skarżąca domaga się udostępnienia dokumentacji dotyczącej posadowienia infrastruktury elektroenergetycznej, zapowiadając jednocześnie wystąpienie z roszczeniami finansowymi przeciwko [...] S.A., związanymi z posadowieniem infrastruktury elektroenergetycznej, zatem informacje te są potrzebne skarżącym do przygotowania się do przyszłego postępowania sądowego przeciwko Spółce. Kwestia ta nie może pozostawać bez znaczenia dla oceny żądań skarżących.
Podniesiono, że udostępnienie informacji, której domagają się skarżący może zagrażać interesom spółki, co jednocześnie uzasadnia uznanie tego typu informacji za tajemnicę przedsiębiorstwa, a zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy.
Podczas rozprawy pełnomocnik [...] S.A. wniósł o odrzucenie, ewentualnie oddalenie skargi. Wniosek o odrzucenie skargi motywował tym, że wniesiono ją przeciwko oddziałowi Spółki, który nie posiada osobowości i podmiotowości prawnej, przynależnej z mocy przepisów kodeksu spółek handlowych spółce, a nie jej oddziałowi. Powołał się przy tym na postanowienie WSA w Rzeszowie z dnia 20 lutego 2013 r., II SAB/Rz 14/13, który w podobnym stanie faktycznym skargę odrzucił. Wniosek o ewentualne oddalenie skargi motywował jak w odpowiedzi na skargę.
Wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2013 r., sygn. akt IV SAB/Wr 8/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę A. F. i M. F. na bezczynność [...]S.A. Oddział we W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Wydając zaskarżony wyrok Sąd I instancji wskazał, że podstawową kwestią, która wymagała wyjaśnienia w niniejszej sprawie było ustalenie, czy podmiot, do którego skierowano wniosek o udzielenie informacji, to jest [...]S.A. Oddział we W. jest podmiotem zdolnym w znaczeniu prawnym do skutecznego rozpatrzenia sprawy.
Sąd I instancji zauważył, że zdolność prawną do prowadzenia postępowania administracyjnego, poza organami administracji publicznej, mają także inne podmioty, gdy są powołane do załatwiania spraw administracyjnych. O właściwości podmiotu do rozpoznania i załatwienia określonej sprawy stanowią przepisy prawne zawarte w ustawach o materialnoprawnym charakterze. W niniejszej sprawie krąg tych podmiotów określa ustawa o dostępnie do informacji publicznej w art. 4 ust. 1.
Sąd I instancji podniósł, że ze statutu [...]S.A. oraz regulaminu organizacyjnego wymienionego podmiotu, z których Sąd przeprowadził dowód wynika, że [...] S.A. jest spółką akcyjną z siedzibą w K., do której stosuje się przepisy ustawy Kodeks spółek handlowych (skrót k.s.h.). W zakresie swojej działalności Spółka może otwierać i prowadzić oddziały, zakłady, biura, przedstawicielstwa i inne jednostki. Z uprawnienia tego Spółka skorzystała. W związku z rozczłonkowaniem organizacji pojawia się problem swoistości konstrukcji podmiotowości prawnej, zarówno w prawie cywilnym (gospodarczym), administracyjnym i w prawie pracy. Analizując problem z punktu prawa administracyjnego zdaniem Sądu I instancji należy postawić pytanie, czy oddział przedmiotowej Spółki, kierowany przez właściwy organ, ma atrybut podmiotu zobowiązanego (uprawnionego) do rozpoznania skierowanej do niego sprawy dotyczącej udzielenia informacji publicznej, a także, czy oddział tej Spółki jest wyposażony w atrybut zdolności sądowej w rozumieniu art. 25 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie sporu z dostępem do żądanej informacji. Nabycie osobowości prawnej przez spółkę akcyjną następuje, w świetle art. 12 k.s.h. z chwilą wpisania do rejestru, tzn. Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Handlowego. Żaden z przepisów k.s.h. nie przyznaje natomiast osobowości prawnej, jak też zdolności sądowej oddziałowi spółki akcyjnej mającej siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, i to bez względu na zakres ich samodzielności organizacyjnej czy finansowej. Wskazana regulacja k.s.h. odnosi się przede wszystkim do unormowania kwestii osobowości (samodzielności) jednostki w sferze stosunków cywilnoprawnych (gospodarczych), nie wykluczając jednak możliwości statutowego delegowania kompetencji do załatwiania określonych spraw na szczeblu oddziału Spółki. Takimi sprawami mogą być m.in. sprawy z zakresu dostępu do informacji publicznej. Z takim przekazaniem (delegowaniem) kompetencji łączyłaby się ewentualna kwestia uznania wewnętrznej jednostki organizacyjnej osoby prawnej za organ administracyjny w znaczeniu funkcjonalnym, właściwy do podejmowania aktów i czynności w stosunku do osób mających podmiotowość administracyjnoprawną. Organ taki, w przypadku złożenia skargi do sądu administracyjnego staje się stroną przeciwną skarżącemu (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 85).
W świetle treści art. 25 § 1 p.p.s.a. zdolność sądową ma osoba prawna, która dokonuje czynności procesowych przez organy uprawnione do działania w jej imieniu, natomiast w myśl art. 25 § 3 p.p.s.a., zdolność sądową mają także inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. O tym, że przekazanie określonej części podmiotowości Spółki na rzecz jej jednostek organizacyjnych jest możliwe świadczy postanowienie § 31 ust. 1 statutu Spółki, zgodnie z którym: oddziały Spółki mogą otrzymać status pracodawcy na podstawie uchwały zarządu. W świetle powyższego status odrębnego pracodawcy w rozumieniu art. 3 Kodeku pracy przyznano m.in. Oddziałowi Spółki we W. (§ 7 ust. 8 pkt 5 regulaminu organizacyjnego Spółki).
Sąd I instancji doszedł do przekonania, że analiza statutu i regulaminu organizacyjnego przedmiotowej Spółki wskazuje, że poza sprawami z zakresu prawa pracy takie delegowanie kompetencji we wskazanym obszarze nie nastąpiło. Potwierdza to postanowienie § 23 statutu Spółki, w którym stanowi się, że zarząd prowadzi sprawy Spółki i reprezentuje ją we wszystkich czynnościach sądowych i pozasądowych, oraz § 5 ust. 1 regulaminu organizacyjnego, zgodnie z którym zarządzanie Spółką należy do kompetencji zarządu. Oznacza to, że w świetle powołanych regulacji łączących kompetencje do zarządzania sprawami Spółki (w czym mieści się także prowadzenie postępowania w sprawie udostępnienia dotyczących jej informacji) ze strukturą Spółki jako całością, a nie z jej wewnętrznymi jednostkami organizacyjnymi oraz wobec braku w przepisach statutowych postanowień delegujących te kompetencje lub określoną ich część na oddziały wchodzące w skład Spółki, brak jest podstaw do kreowania podmiotowości jej wewnętrznych jednostek organizacyjnych w zakresie prowadzenia postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej. Potwierdza to pośrednio treść § 26 ust. 1 regulaminu Spółki, który stanowi, że upoważnionymi do udzielania informacji (...) z zakresu działalności Spółki (...) są członkowie zarządu i rzecznik prasowy. Brak jest w konsekwencji podstaw do kreowania przymiotu zdolności sądowej oddziału Spółki. W szczególności nie może być ona wywodzona z faktu przyznania Oddziałowi Spółki we W. podmiotowości w sferze z zakresu prawa pracy, z której wynika wyłącznie zdolność sądowa i procesowa w sprawach z zakresu prawa pracy powiązana z podmiotowością w sferze czynności odnoszących się do zatrudniania i zwalniania pracowników oraz podejmowania innych czynności dotyczących stosunku pracy. W tak ujętym obszarze nie mieści się podejmowanie aktów z zakresu informacji publicznej, stanowiące domenę prawa publicznego (administracyjnego). Powyższe zdaniem Sądu I instancji prowadzi do wniosku, że tylko przedmiotowa Spółka Akcyjna, jeżeli wykonuje zadania publiczne, mogłaby być stroną postępowania ze skargi na bezczynność w sprawie udzielenia informacji publicznej.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli A. F. oraz M. F. zarzucając mu naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. poprzez jego brak jego zastosowania w sprawie, art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez jego brak jego zastosowania w sprawie.
Wyrokiem z dnia 10 października 2013 r. (sygn.. akt I OSK 1744/13) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę WSA we Wrocławiu do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu NSA wskazał, że nie można zgodzić się z poglądem Sądu I instancji, że Oddział Spółki [...] nie ma zdolności sądowej wobec czego nie mógł występować w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Postępowanie w sprawach dotyczących informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym, w którym inaczej niż w innych postępowaniach przed sądem administracyjnym, określony został krąg podmiotów występujących przed tym sądem. Stroną zobowiązaną do udostępniania informacji publicznej są bowiem nie tylko organy władzy publicznej czy też osoby prawne, ale także podmioty reprezentujące jednostki organizacyjne wykonujące zadania publiczne lub dysponujące majątkiem publicznym. Niezależnie od zarzutów skargi kasacyjnej trzeba przypomnieć, że kwestia dotycząca obowiązku udostępniania informacji publicznej przez przedsiębiorstwa energetyczne była już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd wyrażony m.in. w wyrokach NSA w sprawach o sygn. akt I OSK 102/13, I OSK 642/13 i I OSK 851/10 w których stwierdzono, że przedsiębiorstwa energetyczne są przedsiębiorstwami użyteczności publicznej i wykonują zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Należałoby w tej sytuacji rozważyć czy Oddział [...] S.A. we Wrocławiu jest jednostką organizacyjną, o której mówi wskazana wcześniej norma prawna. Jak wynika z § 7 Regulaminu Organizacyjnego Spółki [...] przedsiębiorstwo spółki jest organizacją wielooddziałową. Jednostkami organizacyjnymi spółki są: Centrala i Oddziały, przy czym Oddziały Spółki są zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym. Oddział Spółki jest zatem wydzieloną organizacyjnie i prawnie jednostką organizacyjną wykonującą zadania publiczne, która może zarówno wytwarzać jak i posiadać informacje będące informacjami publicznymi.
Za całokształt spraw związanych z działalnością Oddziału odpowiada Dyrektor Oddziału. Do jego zadań należy również realizowanie polityki bezpieczeństwa i informacji w Oddziale. Uprawnieniem Dyrektora Oddziału jest reprezentowanie Spółki na zewnątrz zgodnie z obowiązującym pełnomocnictwem.
Należy jednak przyjąć, że skoro realizowanie polityki informacyjnej Oddziału należy do obowiązków Dyrektora Oddziału nie jest konieczne udzielanie w tym zakresie pełnomocnictwa. Tak więc Dyrektor Oddziału Spółki [...] jest organem właściwym do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w tym również do wydania jako organ I instancji decyzji odmownej w oparciu o art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Dodatkowo wskazać, że zdaniem Sądu I instancji, w niniejszej sprawie występował przed sądem administracyjnym Oddział Spółki we W., który nie miał zdolności sądowej. Jednak jak wynika z akt sprawy Oddział ten reprezentował pełnomocnik ustanowiony przez władze Centrali a nie Dyrektora Oddziału. Sąd nie odniósł się do tej kwestii chociaż również wymaga ona wyjaśnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) "Sąd któremu sprawa została przekazana, związanych jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (...)".
W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił poglądu Sądu I instancji, że Oddział Spółki [...] nie ma zdolności sądowej wobec czego nie mógł występować w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Z tej racji należy rozważyć czy Oddział [...] S.A. we W. jest jednostką organizacyjną, która zobowiązana jest do udostępnienia informacji publicznej. Jak wynika z § 7 Regulaminu Organizacyjnego Spółki [...] przedsiębiorstwo spółki jest organizacją wielooddziałową. Jednostkami organizacyjnymi spółki są: Centrala i Oddziały, przy czym Oddziały Spółki są zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym. Oddział Spółki jest zatem wydzieloną organizacyjnie i prawnie jednostką organizacyjną wykonującą zadania publiczne, która może zarówno wytwarzać jak i posiadać informacje będące informacjami publicznymi.
Za całokształt spraw związanych z działalnością Oddziału odpowiada Dyrektor Oddziału. Do jego zadań należy również realizowanie polityki bezpieczeństwa i informacji w Oddziale. Uprawnieniem Dyrektora Oddziału jest reprezentowanie Spółki na zewnątrz zgodnie z obowiązującym pełnomocnictwem.
Należy jednak przyjąć, że skoro realizowanie polityki informacyjnej Oddziału należy do obowiązków Dyrektora Oddziału nie jest konieczne udzielanie w tym zakresie pełnomocnictwa. Tak więc Dyrektor Oddziału Spółki [...] jest organem właściwym do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w tym również do wydania jako organ I instancji decyzji odmownej w oparciu o art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W niniejszej sprawie NSA stwierdził, że przedsiębiorstwa energetyczne są przedsiębiorstwami użyteczności publicznej i wykonują zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112 poz. 1198 ze. zm., dalej jako ustawa).
W piśmiennictwie przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).
Zgodnie z treścią art. 4 ustawy, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
1) organy władzy publicznej;
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych;
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa;
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego;
5 podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Z powyżej przedstawionych uregulowań krąg podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej, wskazany w art. 4 ust. 1 ustawy, nie jest ograniczony wyłącznie do podmiotów mieszczących się w pojęciu administracji w sensie organizacyjnym, a obejmuje także podmioty mieszczące się w pojęciu administracji w sensie funkcjonalnym. Z tej racji stwierdzenie zawarte w art. 4 ust. 1 ustawy "w szczególności" należałoby rozumieć w ten sposób, że każdy podmiot jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej, jeśli wykonuje zadania władzy publicznej lub dysponuje majątkiem publicznym.
Z tych względów istne jest ustalenie czy Oddział Spółki [...] dokonujący dystrybucji energii elektrycznej jest przedsiębiorstwem użyteczności publicznej. W niniejszej sprawie NSA stwierdził, że przedsiębiorstwa energetyczne są przedsiębiorstwami użyteczności publicznej i wykonują zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy.
Z tej racji Oddział Spółki [...] jest podmiotem zobowiązanym do merytorycznego załatwienia wniosku skarżących w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w postaci kserokopii decyzji stanowiącej podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych na działkach nr [...] położonych w M.
Stwierdzając bezczynność organu Sąd nie jest jednak władny do wskazania sposobu załatwienia sprawy i nie może nakazać organowi podjęcia czynności lub wydania decyzji określonej treści. Podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej może bowiem ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych (art. 5 ustawy) np. ze względu na prywatność osoby fizycznej, ewentualnie, ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa. Organ może również odmówić udzielenia informacji publicznej z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Jednak jeśli odmawia, to ma tego dokonać w procesowej formie decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 ustawy).
Wniosek powinien być załatwiony, przy uwzględnieniu powyżej przedstawionych wywodów, w terminie wynikającym z treści art. 13 ust. 1 ustawy.
Jednocześnie tut. Sąd stwierdza, że wprawdzie organ pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku skarżących, lecz owa bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Regulacje dotyczące udostępnienia informacji publicznej budzą wielokrotnie wątpliwości interpretacyjne, a zachowanie adresata wniosku w kontrolowanej sprawie świadczyło o błędnym interpretowaniu prawa i nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych na niego mocą ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło