IV SAB/Wr 51/16
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-04-11
Skład orzekający: Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, w szczególności nie czekała na rozpatrzenie zażalenia na bezczynność przez organ wyższego stopnia?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia. W przypadku bezczynności organu, strona powinna najpierw wnieść zażalenie do organu wyższego stopnia (lub wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, jeśli organu wyższego stopnia nie ma). Dopiero po wyczerpaniu tej drogi, a w szczególności po rozpatrzeniu zażalenia przez organ wyższego stopnia, można wnieść skargę do sądu administracyjnego. Wniesienie skargi przed rozpatrzeniem zażalenia skutkuje odrzuceniem skargi jako niedopuszczalnej.Stan faktyczny
K. S. wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 30 stycznia 2015 r. o przyznanie zasiłku okresowego i celowego. Skarżąca podała, że w dniach 9, 11 i 27 marca 2015 r. wzywała organ do usunięcia naruszenia prawa. Skarga została wniesiona do Sądu w dniu 2 marca 2016 r. Organ pomocy społecznej wyjaśnił, że wniosek skarżącej został rozpoznany decyzjami z lipca 2015 r. Sąd uznał, że skarga została wniesiona przed wyczerpaniem środków zaskarżenia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2016 r., na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi K. S., na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś., w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o pomoc w formie zasiłku okresowego i celowego z dnia 30 stycznia 2015 r. postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia 30 marca 2015 r., które wpłynęło do tutejszego Sądu w dniu 2 marca 2016 r., K. S. (zwana dalej skarżącą lub stroną) wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 30 stycznia 2015 r. o przyznanie zasiłku okresowego i celowego.
Skarżąca podała ponadto, że w dniach: 9, 11 i 27 marca 2015 r. wystąpiła do skarżonego organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa i wydania decyzji w przedmiocie przyznania pomocy finansowej. Z odpis ostatniego ze wskazanych pism, dołączonego przez stronę do skargi, wynika że został on wniesiony do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w dniu 30 marca 2015 r.
W odpowiedzi na skargę organ pomocy społecznej przedstawił przebieg postępowania w sprawie oraz wyjaśnił, że wniosek skarżącej został rozpoznany decyzjami z dnia [...] lipca 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej – w skrócie – p.p.s.a.), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.
Przy czym przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.).
W myśl art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., zwanej dalej w skrócie k.p.a.), na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Zatem w stanie faktycznym niniejszej sprawy, aby strona mogła wystąpić ze skuteczną – pod względem formalnym – skargą na bezczynność organu pomocy społecznej, zobowiązana była do uprzedniego zażalenia się do właściwego samorządowego kolegium odwoławczego w trybie przywołanych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.
Jednakże samo wniesienie takiego zażalenia nie będzie wystarczające do wyczerpania środków zaskarżenia przysługujących w sprawie bezczynności. Zważyć bowiem należy, że skierowanie pisma do właściwego organu w celu jego rozpatrzenia nie może być utożsamiane z wyczerpaniem zainicjowanego trybu postępowania zmierzającego do usunięcia zarzucanej opieszałości organu. Bowiem do momentu, w którym organ nie wypowie się w przedmiotowej kwestii postępowanie wszczęte zażaleniem nie jest zakończone, co należy traktować równoznacznie z brakiem wyczerpania przysługujących stronie środków zaskarżenia (por. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 6 maja 2013 r., sygn. akt III SAB/Po 4/13 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt III SAB/Łd 10/12).
Należy również przy tym podkreślić, że skoro celem tej instytucji jest eliminowanie przypadków bezczynności to należy organowi do tego uprawnionemu dać możliwość podjęcia choćby próby rozpatrzenia żądania strony w tym zakresie. W przeciwnym wypadku zasadność zastosowania regulacji art. 37 § 1 k.p.a. w kontekście przepisów prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi byłaby niecelowa, gdyż dopuszczalność skargi na bezczynność byłaby uzależniona tylko i wyłącznie od zainicjowania postępowania zażaleniowego, nie zaś od jego efektu końcowego polegającego usunięciu faktycznej bezczynności, przez co konieczność wniesienia skargi do sądu administracyjnego okazałaby się dla strony zbędna.
W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy należy stwierdzić, że w dniu 30 marca 2015 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. wpłynęło pismo oznaczone jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w treści którego strona zarzuciła organowi bezczynność w rozpoznaniu jej żądania o udzielenie wsparcia z pomocy społecznej. Pismo to należało zatem potraktować jako zażalenie na bezczynność w trybie art. 37 § 1 k.p.a., którego celem było wyeliminowanie podnoszonej przez stronę zwłoki w wydaniu oczekiwanego rozstrzygnięcia.
Trzeba jednakże zauważyć, że skarga do tutejszego Sądu zostało złożona za pośrednictwem tego organu w tym samym dniu tj. 30 marca 2015 r. Niewątpliwie zatem w dacie wniesienia tej skargi właściwy organ nie rozpoznał zażalenia (wezwania do usunięcia naruszenia prawa) strony skarżącej.
Wobec tego należy stwierdzić, że skarga na bezczynność Dyrektora MOPS w Ś. została wniesiona jeszcze przed wyczerpaniem przez skarżącą przysługujących jej środków zaskarżenia. Zdaniem Sądu na przyjęte stanowisko nie miało wpływu, że skarżąca powołała się także na inne swoje pisma, których celem było usunięcie przez organ naruszenia prawa. Do skargi dołączyła ona jednakże wyłącznie odpis pisma z dnia 27 marca 2015 r., które wpłynęło do organu w dniu 30 marca 2015 r. i powinno zostać rozpoznane przez właściwy organ jeszcze przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, co jednakże z przyczyn obiektywnych nie było możliwe, skoro przedmiotowa skarga wpłynęło do organu jeszcze tego samego dnia.
Mając zatem na uwadze powyższe okoliczności, skargę – jako niedopuszczalną – należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło