IV SAB/Wr 62/15

Ewa Orłowska – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego ustanowionego z urzędu K. S. – T. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi R. S. na bezczynność Prezesa Sądu [...] w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu radcy prawnemu, ustanowionemu z urzędu, wynagrodzenie za udział w postępowaniu zażaleniowym w wysokości 120 zł, podwyższone o stawkę podatku VAT w kwocie 27,60 zł, czyli ogółem 147,60 zł. Postanowieniem Sądu z dnia 30 marca 2015 r. przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym m. in. ustanowienie radcy prawnego. Dnia 16 kwietnia 2015 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych we W. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu radcę prawnego K. S. –T. . Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 28 maja 2015 r. w pkt I sentencji umorzył postępowanie sądowoadministracyjne, w pkt II sentencji stwierdził, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, a w pkt III sentencji zasądzono na rzecz radcy prawnego z urzędu wynagrodzenie wraz z podatkiem VAT za udział w postępowaniu przed sądem I instancji w wysokości 295,50 zł. Pismem z dnia 6 lipca 2015 r. pełnomocnik z urzędu wniósł zażalenie od pkt I i II sentencji tego postanowienia Sądu i zażądał zmiany postanowienia w zaskarżonej części. Zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy. Zażalenie to zawiera wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu i oświadczenie, że opłaty z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu nie zostały opłacone w całości ani w części. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem podjętym na rozprawie w dniu 8 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 2491/15 odrzucił powyższe zażalenie. W uzasadnieniu tego postanowienia NSA stwierdził, że w myśl art. 173 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązującego w dacie wniesienia zażalenia (9 lipca 2015 r.), wydane przez wojewódzki sąd administracyjny wyroki lub postanowienia kończące postępowanie w sprawie podlegały zaskarżeniu w drodze skargi kasacyjnej, chyba że przepis szczególny stanowił inaczej. Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 28 maja 2015 r., IV SAB/Wr 62/15 jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, a jednocześnie w dacie wniesienia zażalenia nie było przepisu szczególnego, który stanowiłby inaczej. Podlegało ono zatem zaskarżeniu skargą kasacyjną, co oznacza, że zaskarżenie tego postanowienia zażaleniem było niedopuszczalne. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że nie mógł uznać wniesionego w niniejszej sprawie zażalenia za skargę kasacyjną, ponieważ podniesione w nim zarzuty nie są podstawami kasacyjnymi w rozumieniu art. 174 powołanej ustawy. Tym samym wniesione zażalenie nie spełnia przewidzianego w art. 176 p.p.s.a. wymagania przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za niedopuszczalne i na podstawie art. 180 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlegające odrzuceniu. Stosownie do art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu reguluje w niniejszej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.); dalej; rozporządzenia. Przepis § 15 rozporządzenia stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4 oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Zgodnie z § 16 rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Z treści § 14 ust. 2 pkt 2 lit. "d" rozporządzenia wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji w postępowaniu zażaleniowym - 120 zł. Wynagrodzenie radcy prawnego za sporządzenie zażalenia wynosi zatem 120 zł. Stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, w sprawach w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1 (za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego), sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Pojęcie opłaty określa § 1 pkt 1 rozporządzenia, z którego wynika, iż obejmuje ono opłaty za czynności radców prawnych przed organami wymiaru sprawiedliwości. Stawka podatku od towarów i usług wynosi zaś 23% (art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług; Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Należało zatem przyznać radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną, obejmującą udział w postępowaniu zażaleniowym, w kwocie 120 zł - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług obejmującą kwotę 27,60 zł (23% x 120) - w łącznej wysokości 147,60 zł (wynagrodzenie: 120 zł + podatek VAT: 27,60 zł =147,60 zł). Z tych względów, na podstawie art. 250 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 14 ust. 2 pkt 2 lit "d" w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, należało orzec jak w sentencji.