I PR 279/90

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN J. Kwaśniewski.Sędziowie SN: J. Iwulski, J. Łętowski (spr.).SentencjaSąd Najwyższy Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 2 października 1990 r. sprawy z powództwa A. M. przeciwko Przedsiębiorstwu Działań Przemysłowo-Handlowych "A." Spółka z o.o. w Ł. o odszkodowanie i ekwiwalent za urlop na skutek rewizji pozwanego Przedsiębiorstwa od wyroku Sądu Wojewódzkiego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Ł. z dnia 29 marca 1990 r., sygn. akt (...):oddala rewizję.Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Ł. zasądzono od Przedsiębiorstwa Działań Przemysłowo-Handlowych "A." w Ł. na rzecz A. M. kwotę 1.914.000 zł tytułem odszkodowania za wadliwe rozwiązanie stosunku pracy oraz 637.000 zł tytułem ekwiwalentu za urlop. Obie kwoty zasądzono wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 16 stycznia 1990 r. Wyrok ten zaskarżył pozwany w części dotyczącej ekwiwalentu za urlop.Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco: A. M. był zatrudniony przez stronę pozwaną w okresie od dnia 1 maja 1989 r. do dnia 12 stycznia 1990 r. w charakterze kierownika sekcji zaopatrzenia i zbytu. Stosunek pracy został rozwiązany na podstawie porozumienia stron w związku z oświadczeniem powoda (bez daty), w którym dnia 30 listopada 1989 r. wyraził on zgodę na rozwiązanie umowy z pracodawcą na podstawie porozumienia stron, kiedy przedsiębiorstwo zwróci się do niego z taką ofertą. Wedle stanowiska strony pozwanej odebranie od pracownika takiego oświadczenia miało na celu poszukiwanie rozwiązań potrzebnych dla zabezpieczenia interesów strony pozwanej, a także interesów Skarbu Państwa.Konsekwencją niepodpisania tego oświadczenia była groźba rozwiązania umowy nazajutrz po odmowie.Powód pismo o rozwiązaniu umowy z dniem 12 stycznia 1990 r. otrzymał 11 stycznia 1990 r., i w tej dacie je pokwitował (dowód: akta osobowe załączone). On sam treść oświadczenia rozumiał w ten sposób, że zakład wystąpi do niego z propozycją w zakresie terminu ustania stosunku pracy, a nie uczyni tego jednostronnie, bez uzgodnienia z pracownikiem.Sąd Wojewódzki uznał, że podpisane przez powoda oświadczenie z dnia 30 listopada 1989 r. nie może odnieść skutku, gdyż jest ono sprzeczne z prawem, a mianowicie z art. 30 § 1 pkt 1 k.p. mówiącym, iż umowna o pracę może być rozwiązana na mocy porozumienia stron, ale porozumienie to musi określać w jakiej dacie rozwiązanie to nastąpi. Jest sprzeczne z zasadami współżycia i narusza interes pracownika oświadczenie, w rezultacie którego zakład pracy pozostawia sobie pełną swobodę co do określenia daty, w jakiej umowa ma przestać obowiązywać i w ten sposób pozostawia sobie prawo decyzji, co do faktycznego spowodowania rozwiązania stosunku pracy w każdej obwili i w istocie rzeczy bez wypowiedzenia.W konsekwencji Sąd Wojewódzki zasądził na rzecz A. M. odszkodowanie w wysokości trzymiesięcznych zarobków oraz na podstawie art. 172 k.p. ekwiwalent za urlop.W rewizji pozwany wywodzi, iż powód w okresie wypowiedzenia w ogóle nie świadczył pracy na rzecz pozwanego. Początkowo przebywał na zwolnieniu lekarskim, potem podjął pracę u innego pracodawcy. Z tej okoliczności wywodzi wniosek, iż przyznanie ekwiwalentu za urlop byłoby w tej sytuacji sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nie jest uzasadniona.Trudno jest stawiać powodowi zarzut, iż nie pracował u pozwanego w okresie wypowiedzenia, skoro w istocie rzeczy pozwany pozbawił go zatrudnienia z dnia na dzień, w sposób zawiniony i naruszający prawo, co zostało stwierdzone w postępowaniu przed Sądem Wojewódzkim i czemu w gruncie rzeczy także sam pozwany nigdy nie zaprzeczył. Wyrok Sądu Wojewódzkiego jest pod wszystkimi względami prawidłowy i odpowiadający prawu. Wyliczenie ekwiwalentu za urlop odpowiada dyspozycji art. 172 k.p. i nie nasuwa żadnych zastrzeżeń; przeciwnie, byłoby naruszeniem prawa, gdyby w istniejącej sytuacji nie zostało zasądzone. Wyjaśnienia pozwanego, dotyczące jego sytuacji ekonomicznej nie mogą tu wpłynąć na ocenę sytuacji w świetle prawa, szczególnie wówczas, gdy - tak, jak w niniejszej sprawie - sporna kwota nie jest w istocie rzeczy szczególnie wysoka. Powoływanie się zaś na zasady współżycia społecznego nie jest stosowne w sytuacji, gdy pozwany sam spowodował powstanie sporu swym wysoce nagannym i naruszającym prawo postępowaniem wobec własnych pracowników.W tym stanie rzeczy, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.