2 CZ 46/56
PostanowienieIzba Cywilna1956-05-17
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy powództwo o wydanie nieruchomości, oparte na prawie własności, podlega wyłącznej właściwości sądu miejsca położenia nieruchomości na podstawie art. 35 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że powództwo o wydanie nieruchomości, oparte na prawie własności, podlega wyłącznej właściwości sądu miejsca jej położenia (forum rei sitae) zgodnie z art. 35 k.p.c. Celem tej regulacji jest objęcie wyłączną właściwością sądu miejsca położenia nieruchomości wszystkich powództw zmierzających do realizacji praw rzeczowych na nieruchomości, w tym również tych dotyczących wydania posiadania nieruchomości z tytułu prawa własności.Stan faktyczny
Powód dochodził wydania nieruchomości od pozwanego, powołując się na swoje prawo własności. Pozwany podniósł zarzut niewłaściwości sądu, wskazując na art. 25 k.p.c. Sąd Wojewódzki odrzucił ten zarzut, uznając właściwość wyłączną sądu miejsca położenia nieruchomości na podstawie art. 35 k.p.c. Pozwany wniósł zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego, potwierdzając tym samym właściwość wyłączną sądu miejsca położenia nieruchomości.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes Z. Resich (sprawozdawca). Sędziowie: F. Błahuta, R. Czarnecki.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Szlamy-Mendla B. przeciwko Wydziałowi Finansowemu Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Kielcach o wydanie gruntu, po rozpoznaniu zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego - Ośrodek w Radomiu - z dnia 21 lutego 1956 r.zażalenie oddalił.Uzasadnienie faktyczneW sprawie z powództwa Szlamy-Mendla B. przeciwko Skarbowi Państwa o wydanie nieruchomości Sąd Wojewódzki - Ośrodek w Radomiu - postanowieniem z dnia 21 lutego 1956 r. odrzucił zarzut niewłaściwości sądu, podniesiony z powołaniem się na art. 25 k.p.c. (w brzmieniu dekretu z dnia 2 czerwca 1954 r., Dz. U. Nr 25, poz. 93).Zażalenie, wniesione od powyższego postanowienia, nie jest uzasadnione.Zaskarżone postanowienie trafnie przyjmuje, że w sprawie niniejszej zastosowanie ma art. 35 k.p.c. przewidujący właściwość wyłączną. Wywody zażalenia zmierzające do wykazania, że przepis ten nie ma zastosowania, gdyż powód dochodzi posiadania nieruchomości na zasadzie dekretu z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich, są nieuzasadnione.Powód w pozwie powołuje się na swoje prawo własności i na tej podstawie domaga się wydania gruntu. Sytuacja ta odpowiada dyspozycji normy art. 35 k.p.c., której ratio legis zmierza między innymi do objęcia właściwością wyłączną sądu miejsca położenia nieruchomości ("forum rei sitae") wszystkich powództw zmierzających do realizacji praw rzeczowych na nieruchomości, a wiec również i o wydanie posiadania nieruchomości przysługującego z tytułu prawa własności.
Powiązane orzeczenia
- II CR 266/64 1965-04-13Czy powództwo o ustalenie prawa własności nieruchomości jest dopuszczalne, gdy prawo powoda zostało już naruszone i możliwe jest wytoczenie powództwa o świadczenie (np. o wydanie nieruchomości)?
- IV CSK 551/14 2015-03-13Czy wyrok ustalający nabycie prawa własności nieruchomości przez przemilczenie, wydany na podstawie art. 189 k.p.c., wiąże sąd w postępowaniu o zasiedzenie, nawet jeśli strony tego postępowania nie brały udziału w postęp…
- III CSK 299-08/1 2009-03-05Czy powódka ma interes prawny w wytoczeniu powództwa o ustalenie prawa własności nieruchomości, jeśli istnieje możliwość innego sposobu ochrony jej praw, a stan prawny nieruchomości jest nadal kształtowany przez postępow…
- II CSK 361/07 2007-12-11Czy powództwo o ustalenie prawa własności nieruchomości (art. 189 k.p.c.) jest dopuszczalne, gdy powód mógłby dochodzić uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym?
- II CO 9/66 1966-10-24Czy Sąd Najwyższy powinien wyznaczyć sąd właściwy miejscowo do rozpoznania sprawy, gdy powództwo zostało już wniesione do sądu, który nie podniósł zarzutu niewłaściwości miejscowej z urzędu, mimo że pozwani zamieszkują w…
Powołane przepisy
art. 25 KPCart. 35 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.