C 1305/51

PostanowienieIzba Cywilna1951-11-16

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o ustalenie ojcostwa, w której pozwany nie bierze udziału, sąd orzekający wyrokiem zaocznym jest zobowiązany do przeprowadzenia wskazanych przez powoda dowodów i wyjaśnienia sprawy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał rewizję nadzwyczajną za usprawiedliwioną, stwierdzając, że w sprawach o ustalenie ojcostwa, zgodnie z art. 445 k.p.c., jeśli pozwany nie bierze udziału w sprawie, sąd orzekający wyrokiem zaocznym jest zobowiązany do przeprowadzenia wskazanych przez powoda dowodów i wyjaśnienia sprawy. Uchylenie orzeczenia o ustaleniu ojcostwa z powodu obrazy art. 445 k.p.c. implikuje konieczność uchylenia również orzeczenia o alimentach, które jest od niego zależne (art. 448 k.p.c.).
Stan faktyczny
Sąd Powiatowy w Mysłowicach wyrokiem zaocznym uznał pozwanego za ojca małoletniego i zasądził alimenty. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając sądowi naruszenie art. 445 k.p.c. przez zastosowanie art. 345 § 2 k.p.c. i nieprzeprowadzenie dowodów. Sąd Najwyższy uznał rewizję za usprawiedliwioną.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i odesłał sprawę Sądowi Powiatowemu w Mysłowicach do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Pierwszy Prezes W. Barcikowski; Sędziowie: dr B. Dobrzański, dr J. Marowski (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa nieletniego Bogdana K. i Leokadii Z. przeciwko Bogdanowi K. o ustalenie ojcostwa i alimenty, po rozpoznaniu rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości na wyrok Sądu Powiatowego w Mysłowicach z dnia 20 marca 1951 r.,zaskarżony wyrok uchylił i sprawę Sądowi Powiatowemu w Mysłowicach do ponownego rozpoznania odesłał.Uzasadnienie faktyczneSąd Powiatowy dla powiatu katowickiego w Mysłowicach wyrokiem zaocznym uznał pozwanego za ojca małoletniego powoda Bogdana K. urodzonego dnia 10 grudnia 1934 r. i zasądził od pozwanego na rzecz tegoż powoda rentę alimentacyjną po 150 zł miesięcznie na czas do uzyskania przez powoda możności samodzielnego utrzymania się i na rzecz powódki sumę 8.000 zł, której powódka żądała tytułem zwrotu kosztów utrzymania małoletniego powoda, swego syna.Powyższy wyrok zaskarżył w dniu 24 września 1951 r. rewizją nadzwyczajną Minister Sprawiedliwości wnosząc o uchylenie go z powodu pogwałcenia przez sąd przepisu art. 445 k.p.c. przez zastosowanie w sprawie przepisu art. 345 § 2 k.p.c. Niemożność utrzymania w mocy orzeczenia ustalającego ojcostwo implikuje konieczność uchylenia dalszych części wyroku jako ściśle zależnych od ustalenia ojcostwa.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy uznał rewizję nadzwyczajną za usprawiedliwioną. Wobec przepisu art. 445 k.p.c. w sprawach o ustalenie ojcostwa, jeśli pozwany nie bierze udziału w sprawie, sąd wprawdzie orzeka wyrokiem zaocznym, lecz na podstawie wyników rozprawy; w szczególności sąd obowiązany jest sprawę wyjaśnić przez przeprowadzenie wskazanych przez powoda dowodów, a w miarę potrzeby przeprowadzić potrzebne dochodzenia i dopuścić dowody przez stronę powodową powołane.O ile chodzi o orzeczenie co do alimentów, to zważyć należy, że z mocy art. 488 k.p.c. może ono nastąpić najwcześniej łącznie z ustaleniem ojcostwa. Jeżeli zatem orzeczenie w przedmiocie ojcostwa ulega uchyleniu z powodu obrazy art. 445 k.p.c., tym samym z mocy art. 448 k.p.c. podlega uchyleniu i orzeczenie o alimentach.Z tych powodów Sąd Najwyższy zaskarżony wyrok uchylił z mocy art. 398 i 384 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 445 KPCart. 345 § 2 KPCart. 488 KPCart. 448 KPCart. 398§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.