C 1351/53

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z wniosku Romana P. o ustalenie treści aktu urodzenia, po rozpoznaniu rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od postanowienia Sądu Powiatowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 23 lutego 1953 r.zaskarżone postanowienie uchylił i wniosek Romana P. odrzucił.Uzasadnienie faktyczneRoman P., b. wychowanek Państwowego Domu Dziecka w D., złożył w dniu 13 lutego 1951 r. w Sądzie Powiatowym dla m. Krakowa wniosek o ustalenie treści aktu swego urodzenia sporządzonego we Lwowie.Sąd Powiatowy postanowieniem z dnia 28 lutego 1951 r. postępowanie w sprawie stosownie do art. 191 pkt 3 k.p.c. zawiesił.Dnia 12 stycznia 1953 r. tenże Roman P. stawił się przed Sądem Powiatowym w Gorzowie Wielkopolskim i ponownie zgłosił wniosek o "odtworzenie lub o ustalenie treści jego aktu urodzenia".Sąd Powiatowy w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z dnia 23 lutego 1953 r. wniosek ten oddalił, stwierdzając, że ustalenie aktu dla braku istotnych wymogów okazało się niemożliwe, i przekazał sprawę Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Zielonej Górze z powołaniem się na art. XVII1 przepisów wprowadzających prawo o aktach stanu cywilnego w brzmieniu dekretu z dnia 28 lipca 1948 r. o zmianie prawa o aktach stanu cywilnego i przepisów wprowadzających to prawo (Dz. U. z 1948 r. Nr 36, poz. 252). Minister Sprawiedliwości wniósł od tego prawomocnego postanowienia Sądu Powiatowego w Gorzowie Wielkopolskim rewizję nadzwyczajną w terminie przewidzianym w art. 399 § 1 k.p.c., żądając jego uchylenia z powodu nieważności postępowania i odrzucenia wniosku, zgłoszonego przez Romana P. w wymienionym Sądzie Powiatowym.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Sąd Powiatowy w Gorzowie Wielkopolskim rozpoznając merytorycznie sprawę o ustalenie (lub o odtworzenie) treści aktu urodzenia Romana P., która stanowi przedmiot niezakończonego postępowania przed Sądem Powiatowym dla m. Krakowa, naruszył art. 228 § 1 k.p.c. w związku z art. 4 kpn i art. 2 dekretu z dnia 22 października 1947 r. o ustalaniu sporządzonych za granicą aktów stanu cywilnego (metryk) obywateli polskich (Dz. U. z 1947 r. Nr 65, poz. 392) oraz art. 205 k.p.c.To pogwałcenie przepisów obowiązującego prawa skutkuje w myśl art. 371 § 2 pkt 3 k.p.c. nieważnością postępowania przeprowadzonego przed Sądem Powiatowym w Gorzowie Wielkopolskim, wobec czego należało zaskarżone postanowienie z dnia 22 lutego 1953 r. uchylić, a wniosek Romana P. zgłoszony w wymienionym Sądzie w dniu 12 stycznia 1953 r. odrzucić.Sprawa o ustalenie treści aktu urodzenia Romana P., która została zawieszona przez Sąd Powiatowy dla m. Krakowa, powinna być nadal prowadzona z zastosowaniem przepisów wydanego w tym przedmiocie dekretu z dnia 22 października 1947 r. o ustalaniu sporządzonych za granicą aktów stanu cywilnego (metryk) obywateli polskich (Dz. U. z 1947 r. Nr 65, poz. 392), przy czym jeżeli wnioskodawca zmienił swe miejsce zamieszkania, Sąd Powiatowy mógłby stosując art. 7 i 9 kpn przekazać sprawę Sądowi właściwemu miejscowo.Nadto wbrew stanowisku prawnemu, które zajął Sąd w zaskarżonym postanowieniu, należy mieć na uwadze, iż wyżej powołany dekret bynajmniej nie uniemożliwia ustalenia przez sąd treści takich aktów urodzenia, w których zostało wpisane pochodzenie dziecka od nieznanych rodziców. Odmienna wykładnia art. 5, 7 i 9 cytowanego dekretu jest sprzeczna z istotą ustalenia treści dokumentów, która polega na odtworzeniu tylko danych, które zawierał zaginiony akt. Wykładnia przyjęta przez Sąd Powiatowy pozbawiłaby dobrodziejstwa dekretu osoby, których pochodzenie na skutek niezależnych od nich przyczyn nie mogło być przy sporządzeniu aktu urodzenia stwierdzone, czego nie miał na celu ustawodawca.Z tych zasad Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.