I CNP 17/15
Izba Cywilna2015-12-17
Skład orzekający: Jan Górowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie uprawdopodobniono szkody w sposób rzeczywisty i pewny?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest środkiem wyjątkowym, a jej wymagania konstrukcyjne, określone w art. 4245 § 1 k.p.c., należy interpretować ściśle. Do tych wymagań należy uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody spowodowanej przez wydanie orzeczenia, które musi być rzeczywiste i pewne, a nie hipotetyczne lub mogące powstać w przyszłości.Stan faktyczny
Powód dochodził odszkodowania za niewykonywanie przez pozwanego wnuka postanowienia umowy notarialnej, które zobowiązywało go do sprawowania opieki nad dziadkami. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, a Sąd Okręgowy oddalił apelację. Powód wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego. W skardze nie uprawdopodobniono szkody w sposób wymagany przez prawo.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CNP 17/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 grudnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski w sprawie skargi P. K. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. akt I Ca 95/14, wydanego w sprawie z powództwa P. K. przeciwko P. K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 grudnia 2015 r., odrzuca skargę.
2 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 18 czerwca 2014 r. Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu oddalił apelację od oddalającego powództwo wyroku Sądu Rejonowego w Stalowej Woli z dnia 8 stycznia 2014 r., I C 427/13. W sprawie powód dochodził odszkodowania w kwocie 25 000 zł za niewykonywanie przez pozwanego wnuka postanowienia zawartego w § 9 umowy notarialnej z dnia 30 czerwca 2000 r., w którym oświadczył, że w zamian za dokonaną przez dziadków na jego rzecz darowiznę zobowiązuje się do sprawowania opieki, pielęgnacji i pomocy w czasie ich ewentualnej choroby. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest środkiem wyjątkowym. Zasadą bowiem jest, że prawomocność wyroku, tworzy nowy stan prawny pomiędzy stronami albo erga omnes, jak też sanuje wszelkie ewentualne naruszenia prawa; którymi orzeczenie ewentualnie jest dotknięte. Z tego względu wszystkie jej wymagania konstrukcyjne określone w art. 4245 § 1 k.p.c. należy interpretować ściśle. Do omawianej kategorii wymagań należy uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego dotyczy (art. 4245 § 1 pkt 4). Uwzględnienie bowiem skargi i stwierdzenie, że prawomocne orzeczenie jest niezgodne z prawem, ma charakter prejudykatu, gdyż stwarza możliwość dochodzenia od państwa odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez jego wydanie. Spełnienie tego wymagania polega na wskazaniu rodzaju i rozmiaru szkody. Wywód ten powinien także zawierać informację dotyczącą czasu jej powstania i określać związek przyczynowy z wydaniem orzeczenia niezgodnego z prawem. Nie jest spełnieniem tego wymagania odwołanie się do szkody niesprecyzowanej, hipotetycznej, czy też mogącej powstać w przyszłości (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05, OSNC 2006 nr 1, poz. 16, z dnia 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, OSNC 2006, nr 7-8, poz. 141 i z dnia 27 października 2005 r., V CNP 28/05 niepublikowane).
3 Jak trafnie podniesiono w literaturze stanowisko to odpowiada poglądowi Trybunału Sprawiedliwości, że szkoda powstała w wyniku naruszenia prawa unijnego musi być rzeczywista i pewna (por. wyrok z 17 marca 1976 r., nr 67/75, lesieur Cotelle et Assicies, Lexis Nexis nr 1156935). W skardze nie uprawdopodobniono szkody we wskazany sposób. Ze skargi wynika, że wobec konfliktów w rodzinie, doszło do uzgodnienia pomiędzy zwaśnionym stronami oraz synem i córką powoda, że w miejsce przedmiotowego zobowiązania w zamian za sprawowaną przez nich opiekę nad ojcem pozwany wypłaci na ich rzecz wynagrodzenie w kwocie 700 zł miesięcznie za okres 3 lat przed wniesieniem pozwu. W takim stanie rzeczy pozwany byłby zobowiązany do spełnienia przedmiotowego zobowiązania co najwyżej na rzecz matki i jej brata. Z tego względu skarga podlegała odrzuceniu (art. 4248 § 1 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- I CNP 33/12 2013-02-07Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił szkody w sposób precyzyjny?
- II CNP 5/17 2017-07-11Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił wyrządzenia szkody przez wydanie orzeczenia?
- III CNP 33/07 2007-05-25Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądowego jest dopuszczalna, jeśli nie uprawdopodobniono szkody spowodowanej przez wydanie tego orzeczenia?
- III CNP 12/11 2011-09-21Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił szkody spowodowanej przez wydanie orzeczenia?
- V CNP 17/07 2007-03-29Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje, gdy strona nie uprawdopodobniła wyrządzenia szkody przez wydanie tego orzeczenia?
Powołane przepisy
art. 4245 § 1 KPCart. 4245 § 1 pkt 4art. 4248 § 1 KPC§ 9§ 1§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy