I CNP 40/09

Izba Cywilna2009-06-16

Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji jest dopuszczalna, jeśli strona miała możliwość skorzystania z innych środków prawnych, a także czy została spełniona przesłanka wykazania szkody i wskazania przepisu niezgodnego z prawem?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku jest niedopuszczalna, gdy strona miała możliwość zmiany lub uchylenia orzeczenia za pomocą innych środków prawnych, takich jak skarga kasacyjna czy skarga o wznowienie postępowania, nawet jeśli te środki okazały się nieskuteczne lub zostały odrzucone. Ponadto, brak uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody oraz nie wskazanie przepisu niezgodnego z prawem stanowi podstawę do odrzucenia skargi.
Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jej apelację od wyroku Sądu Okręgowego oddalającego powództwo o ustalenie i zapłatę. Skarga została wniesiona po terminie, a skarżąca wcześniej skorzystała z innych środków prawnych, takich jak skarga kasacyjna i skarga o wznowienie postępowania, które zostały odrzucone. Skarżąca nie uprawdopodobniła również wyrządzenia szkody ani nie wskazała przepisu niezgodnego z prawem.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku i oddalił wniosek Skarbu Państwa o zasądzenie kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CNP 40/09 POSTANOWIENIE Dnia 16 czerwca 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Henryk Pietrzkowski w sprawie ze skargi H.P. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 13 grudnia 2006 r., sygn. akt [...], wydanego w sprawie z powództwa H.P. przeciwko Skarbowi Państwa - Prezydentowi m. W., Miastu W., C. Spółce z o.o. w likwidacji i C. S.A. z udziałem interwenienta ubocznego M. Spółki z o.o., obecnie M. S.A. o ustalenie i zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 czerwca 2009 r., odrzuca skargę i oddala wniosek pozwanego Skarbu Państwa o zasądzenie kosztów postępowania wywołanego wniesioną skargą. Uzasadnienie 2 Powódka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 13 grudnia 2006 r. oddalającego apelację powódki od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 5 maja 2006 r., którym Sąd oddalił powództwo w sprawie przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Prezydenta m. W., Miastu W., C. Sp. z o.o. i C. S.A. o ustalenie i zapłatę (sygn. akt [...]). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przede wszystkim należy wskazać, że skarga została wniesiona po terminie określonym w art. 4246 § 1 k.p.c., zgodnie z którym skargę wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie dwóch lat od dnia jego uprawomocnienia się. Skarżony wyrok Sądu Apelacyjnego stał się prawomocny z momentem jego wydania (art. 363 § 1 k.p.c.), a więc 13 grudnia 2006 r. Ponadto zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c. skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Wykazanie tej przesłanki jest jednym z konstruktywnych elementów skargi (art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c.). W przedmiotowej sprawie istniały możliwości zmiany lub uchylenia skarżonego orzeczenia. Skarżąca z tych możliwości skorzystała, wnosząc skargę kasacyjną, która została odrzucona postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 27 lipca 2007 r. (I CSK 226/07), a następnie skargę o wznowienie postępowania, która została odrzucona przez Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 30 stycznia 2008 r. Zasadność odrzucenia skargi o wznowienie postępowania potwierdził Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 13 czerwca 2008 r. (I CZ 40/08). Należy zgodzić się z prezentowanym w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądem, zgodnie z którym niedopuszczalność skargi, wynikająca z możliwości zaskarżenia prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji (art. 4241 § 2 k.p.c.), występuje zarówno przy świadomej rezygnacji z wniesienia skargi 3 kasacyjnej, jak i przy zawinionej przez stronę niemożności skorzystania z tego środka zaskarżenia. Na ocenę niedopuszczalności nie ma wpływu okoliczność, że wniesiona przez skarżącą skarga kasacyjna została odrzucona (por. postanowienie SN z dnia 23 stycznia 2008 r., V CNP 187/07, OSNC-ZD 2006, nr 4, poz. 107 oraz postanowienie SN z dnia 26 lutego 2009 r., I CNP 115/08, niepubl.). W ocenie Sądu Najwyższego badana skarga nie zawiera ponadto uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga dotyczy (art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.). Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądem wymóg ten obliguje skarżącego do złożenia oświadczenia, że szkoda wystąpiła, jak również do wskazania jej rodzaju i rozmiaru oraz do powołania lub przedstawienia dowodów lub innych środków uwiarygodniających jego twierdzenie. Ponadto niezbędne jest wskazanie związku przyczynowego między wydaniem zaskarżonego wyroku a powstaniem szkody (por. postanowienie SN z dnia 23 kwietnia 2009 r., IV CNP 17/09, niepubl., postanowienie SN z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05, OSNC 2006, nr 1, poz. 16 oraz postanowienie SN z dnia 13 grudnia 2005 r., l CNP 28/05, niepubl.). Skarżąca nie uczyniła zadość tak rozumianemu obowiązkowi, wynikającemu z art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c. Wskazać również należy na to, że skarżąca nie wskazała przepisu, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne (art. 4245 § 1 pkt 3 k.p.c.). Braku tego nie sanuje powołanie się na art. 321 § 1 k.p.c. w uzasadnieniu podstaw skargi. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 4248 § 1 i 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. Wobec tego, że pozwany Skarb Państwa nie złożył odpowiedzi na skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w terminie dwóch tygodni od otrzymania skargi (art. 3987 § 1 w zw. z art. 42412 k.p.c.) nie było podstaw do zasądzenia na jego rzecz – żądanych w piśmie procesowym z dnia 23 lutego 2008 r. - kosztów postępowania. 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4246 § 1 KPCart. 363 § 1 KPCart. 4241 § 1 KPCart. 4245 § 1 pkt 5 KPCart. 4241 § 2 KPCart. 4245 § 1 pkt 4 KPCart. 4245 § 1 pkt 4 KPCart. 4245 § 1 pkt 3 KPCart. 321 § 1 KPCart. 4248 § 1art. 3987 § 1art. 42412 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy