I CNP 81/23
Izba Cywilna2024-06-20
Skład orzekający: Krzysztof Wesołowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia podlega odrzuceniu, jeśli nie uprawdopodobniono szkody, a jedynie podniesiono argument o kosztach postępowania?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia podlega odrzuceniu, jeśli nie spełnia wymogów konstrukcyjnych określonych w art. 4245 § 1 k.p.c., w szczególności nie uprawdopodobniono powstania szkody. Koszty procesu, którymi strona została obciążona, nawet jeśli zostały uiszczone, nie stanowią szkody uzasadniającej wniesienie takiej skargi.Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, którym oddalono jej powództwo o zapłatę i obciążono kosztami postępowania. Skarżąca uprawdopodabniała szkodę jedynie poprzez wskazanie na kwotę zasądzonej należności oraz poniesione koszty postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Zasądził od powódki na rzecz pozwanego koszty postępowania wywołanego skargą.Pełny tekst orzeczenia
I CNP 81/23 POSTANOWIENIE 20 czerwca 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Krzysztof Wesołowski na posiedzeniu niejawnym 20 czerwca 2024 r. w Warszawie w sprawie ze skargi K. M. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 2 czerwca 2021 r., XXVII Ca 972/20, wydanego w sprawie z powództwa K. M. i P. M. przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. o zapłatę, 1. odrzuca skargę; 2. zasądza od powódki na rzecz pozwanego tytułem kosztów postępowania wywołanego skargą 1800 (tysiąc osiemset) złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia postanowienia powódce do dnia zapłaty. UZASADNIENIE W związku ze skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 2 czerwca 2021 r. powódki K. M.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I CNP 81/23 2 Orzeczenie niezgodne z prawem, to orzeczenie niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i nie podlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest oczywiste i nie wymaga głębszej analizy prawniczej. Niezgodność z prawem rodząca odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa musi zatem mieć charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty, tylko bowiem w takim przypadku orzeczeniu sądu można przypisać cechy bezprawności (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 28 lutego 2018 r., sygn. akt II CNP 21/17, postanowienie Sądu Najwyższego z 31 stycznia 2022 r., I CNP 8/22, postanowienie Sądu Najwyższego z 18 października 2023 r. I CNP 18/23). Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jako środek procesowy o szczególnym charakterze musi spełniać wszystkie wymagania konstrukcyjne, a uchybienia w zakresie jej niezbędnych elementów nie mogą być usunięte na zasadach przewidzianych dla wymagań formalnych skargi jako pisma procesowego, które wymienia art. 4245 § 2 k.p.c. Brak każdego z tych elementów stanowi wystarczającą i samodzielną podstawę odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 lutego 2007 r., V CNP 8/07, postanowienie Sądu Najwyższego z 21 czerwca 2023 r., I CNP 184/22). Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna czynić zadość wymaganiu uprawdopodobnienia, że przez wydanie zaskarżonego wyroku doszło do wyrządzenia szkody (art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.). Konieczne jest w tej mierze przeprowadzenie odrębnego wywodu przekonującego, że szkoda powstała, określającego jej rozmiar i czas powstania oraz postać i związek przyczynowy z wydaniem orzeczenia niezgodnego z prawem. Skarżący powinien przytoczyć wszelkie znane mu fakty dotyczące tych okoliczności, pozwalające na ocenę prawdopodobieństwa powstania szkody i koniecznego związku przyczynowego. Powinien także powołać dowody lub co najmniej ich surogaty, które uwiarygodnią twierdzenie o wyrządzeniu szkody (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 stycznia 2024 r., I CNP 167/22). W szczególności nie spełnia tego wymogu twierdzenie, że kwota objęta skargą, tj. 10
I CNP 81/23 3 118,36 PLN (wynikająca z wartości przedmiotu sporu) została przez pozwanego wyegzekwowana w postępowaniu egzekucyjnym. Dodatkowo, w wyniku oddalenia powództwa, zaskarżonym wyrokiem skarżąca została obciążona kosztami postępowania w wysokości 3.617 zł oraz 2.550 zł tytułem instancji odwoławczej. Po pierwsze nie została uprawdopodobniona w żaden sposób wysokość szkody przez powołanie i przedstawienie dowodów lub co najmniej ich surogatów. Uprawdopodobnienie rozpatrywane jest bowiem nie tylko w aspekcie celu, którym jest przekonanie organu decyzyjnego o istnieniu stanu wskazanego przez skarżącą, ale również w aspekcie środków, które usprawiedliwiają to przekonanie (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, OSNC, nr 7 - 8, poz. 141). Skarżąca powinna odwołać się do okoliczności, które znajdują potwierdzenie w materiałach dołączonych do skargi albo znajdujących się w aktach sprawy prawomocnie zakończonej i wskazujących na poniesienie szkody (postanowienie SN z dnia 28 lipca 2021 r., V CNP 7/21). Ponadto w orzecznictwie przyjmuje się, że koszty procesu, którymi strona została obciążona, nawet wtedy, gdy zostały uiszczone, nie stanowią szkody uzasadniającej wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z 27 lutego 2015 r., IV CNP 49/14; z 13 marca 2014 r., II CNP 64/13; z 27 listopada 2014 r., I CNP 14/14; wyrok Sądu Najwyższego z 29 kwietnia 2015 r., V CSK 453/14). Zgodnie z art. 4248 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy odrzuca na posiedzeniu niejawnym skargę niespełniającą wymagań określonych w art. 4245 § 1 k.p.c. W świetle tego przepisu skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia podlega zatem odrzuceniu w przypadku, gdy ten środek prawny nie spełnia któregokolwiek z wymogów o charakterze konstrukcyjnym. Skarga powódki dotknięta jest nieusuwalnym brakiem w zakresie istotnego elementu konstrukcyjnego określonego w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c. Z tych względów niniejsza skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 4248 k.p.c. [SOP]
I CNP 81/23 4 (r.g.)
Powiązane orzeczenia
- I CNP 187/22 2023-07-11Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, która nie uprawdopodabnia szkody wyrządzonej przez wydanie zaskarżonego wyroku, podlega odrzuceniu?
- II CNP 65/15 2016-04-22Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił powstania szkody w swoim majątku?
- I CNP 9/24 2025-01-14Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy skarżący nie uprawdopodobnił wyrządzenia szkody spowodowanej przez wydanie zaskarżonego wyroku?
- III CNP 48/08 2008-10-21Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona, gdy skarżący uprawdopodabnia jedynie możliwość poniesienia szkody w przyszłości, a nie jej rzeczywiste wystąpienie?
- V CNP 3/20 2020-09-09Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, która nie uprawdopodabnia szkody spowodowanej przez wydanie zaskarżonego wyroku, podlega odrzuceniu?
Powołane przepisy
art. 4245 § 2 KPCart. 4245 § 1 pkt 4 KPCart. 4248 § 1 KPCart. 4245 § 1 KPCart. 4248 KPC§ 2§ 1 pkt 4§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy