I CO 80/20
Izba Cywilna2020-08-25
Skład orzekający: Kamil Zaradkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien zawiesić postępowanie w sprawie o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy rozwodowej, gdy przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się postępowanie dotyczące zgodności z Konstytucją przepisów regulujących tę kwestię?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy zawiesza postępowanie w sprawie o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy, gdy przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się postępowanie dotyczące zgodności z Konstytucją przepisów, które znajdują zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. Konieczność zawieszenia wynika z faktu, że rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego może wpłynąć na sposób rozpoznania sprawy przez Sąd Najwyższy, zapewniając tym samym realizację konstytucyjnego prawa do sądu.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy zwrócił się do Sądu Najwyższego o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy o rozwód, ponieważ strony zamieszkują poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, co uniemożliwia ustalenie sądu miejscowo właściwego na podstawie art. 41 k.p.c. Sąd Najwyższy rozważał możliwość zawieszenia postępowania w związku z pytaniem prawnym skierowanym do Trybunału Konstytucyjnego dotyczącym zgodności art. 45 k.p.c. z Konstytucją.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zawiesił postępowanie przed Sądem Najwyższym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CO 80/20 POSTANOWIENIE Dnia 25 sierpnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kamil Zaradkiewicz w sprawie z powództwa A. S. przeciwko D. i S. o rozwód, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 sierpnia 2020 r., na skutek przedstawienia akt o sygn. […] przez Sąd Okręgowy w W. celem oznaczenia sądu właściwego do rozpoznania sprawy, zawiesza postępowanie przed Sądem Najwyższym na podstawie art. 177 § 1 pkt 31 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. w związku z art. 39821 k.p.c. - w związku z przedstawieniem przez Sąd Najwyższy pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu w sprawie o sygn. akt IV CO 50/19. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z 25 czerwca 2020 r. zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 45 k.p.c. celem oznaczenia sądu do rozpoznania sprawy. Sąd Okręgowy wskazał, iż w sprawie głównej - o rozwód - strony stale zamieszkują poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, co oznacza, iż nie jest
2 możliwe na podstawie art. 41 k.p.c. ustalenie sądu miejscowo właściwego do rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W niniejszej sprawie postępowanie przed Sądem Najwyższym podlega zawieszeniu na podstawie art. 177 § 1 pkt 31 w związku z art. 391 § 1 w związku z art. 39821 k.p.c. w związku z przedstawieniem przez Sąd Najwyższy pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu w sprawie o sygn. akt IV CO 50/19. Konieczność zawieszenia postępowania wynika z faktu, iż od wyniku postępowania zainicjowanego przed Trybunałem Konstytucyjnym wskazanym powyżej pytaniem prawnym Sądu Najwyższego, tj. rozstrzygnięcia w zakresie hierarchicznej zgodności art. 45 k.p.c. ze wskazanymi w pytaniu prawnym normami konstytucyjnymi, zależy również rozstrzygnięcie w sprawie niniejszej, skoro pytanie prawne w sprawie o sygn. akt IV CO 50/19 dotyczy przepisu, który znajduje zastosowanie także w tej sprawie. Wątpliwości Sądu Najwyższego sformułowane w pytaniu prawnym dotyczą tego, czy art. 45 k.p.c. w zakresie, w jakim: 1. wyklucza stwierdzenie niewłaściwości sądu w razie oznaczenia przez Sąd Najwyższy sądu, przed który należy wytoczyć powództwo - jest zgodny z art. 2 oraz z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, 2. nie określa kryteriów ani przesłanek stanowiących podstawę oznaczenia przez Sąd Najwyższy sądu, przed który należy wytoczyć powództwo - jest zgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 176 ust. 2 oraz z art. 7 Konstytucji RP. Ze względu na systematykę przepisów Kodeksu postępowania cywilnego wyłączenie stosowania art. 177 k.p.c. dotyczy wyłącznie spraw, o których mowa w art. 3981 i nast. (część pierwsza, księga pierwsza, tytuł VI, dział Va „Skarga kasacyjna”). Art. 39812 k.p.c. powinien być intepretowany ściśle. W konsekwencji, niezależnie od wykładni powyższego przepisu w postępowaniach wywołanych skargą kasacyjną, wyłączenie stosowania art. 177 k.p.c. nie dotyczy innych
3 postępowań przed Sądem Najwyższym niż zainicjowane skargą, a zatem również postępowania na podstawie art. 45 k.p.c. Należy również zaznaczyć, że w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, prawo do sądu w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, w pełnym, nieuszczuplonym kształcie wymaga uzyskania czytelnego, weryfikowalnego uzasadnienia rozstrzygnięcia (zob. w szczególności wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 30 maja 2007 r., sygn. akt 68/06, OTK ZU Nr 6/A/2007, poz. 53). Mając na względzie wynikające z konstytucyjnego prawa do sądu gwarancje proceduralne celowe w niniejszej sprawie jest wskazanie motywów zawieszenia postępowania przez Sąd Najwyższy. Z tych względów, na podstawie art. 177 § 1 pkt 31 w związku z art. 391 § 1 w związku z art. 39821 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił, jak w sentencji. jw
Powiązane orzeczenia
- I CO 106/20 2020-11-30Czy Sąd Najwyższy powinien zawiesić postępowanie w sprawie o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania pozwu o rozwód, gdy przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się postępowanie dotyczące zgodności z Konstytucją przepisó…
- IV CO 218/19 2019-11-07Czy Sąd Najwyższy powinien zawiesić postępowanie w sprawie o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania powództwa o rozwód, gdy przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się postępowanie dotyczące zgodności z Konstytucją prze…
- IV CO 109/19 2019-06-14Czy Sąd Najwyższy powinien zawiesić postępowanie w sprawie o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się postępowanie dotyczące zgodności z Konstytucją przepis…
- III CO 46/19 2019-04-16Czy Sąd Najwyższy powinien zawiesić postępowanie w sprawie dotyczącej oznaczenia sądu właściwego do rozpoznania pozwu o rozwód, gdy Sąd Najwyższy przedstawił pytanie prawne Trybunałowi Konstytucyjnemu dotyczące przepisów…
- II CO 154/19 2019-11-07Czy Sąd Najwyższy powinien zawiesić postępowanie w sprawie o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania powództwa o rozwód, gdy przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się postępowanie dotyczące zgodności z Konstytucją prze…
Powołane przepisy
art. 177 § 1 pkt 31 KPCart. 391 § 1 KPCart. 39821 KPCart. 45 KPCart. 41 KPCart. 177 § 1 pkt 31art. 391 § 1art. 2art. 45 ust. 1art. 176 ust. 2art. 7art. 177 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy