I CR 379/61
PostanowienieIzba Cywilna1962-04-10
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odpowiedzialność solidarna pozwanych za szkodę wyrządzoną w uprawach leśnych jest uzasadniona, jeśli nie wytoczono im sprawy karnej lub administracyjnej, a zeznania świadków nie precyzują ilości bydła pasącego się na terenie każdego z pozwanych?Ratio decidendi
Fakt niewytoczenia przeciwko pozwanym sprawy administracyjnej lub karnej z powodu wyrządzonych szkód leśnych nie stanowi przeszkody do zasądzenia odszkodowania, jeśli sąd uznał roszczenie za prawidłowo udowodnione. Przyjęcie solidarnej odpowiedzialności pozwanych jest zgodne z art. 137 § 1 Kodeksu zobowiązań, nawet jeśli zeznania świadków nie precyzują ilości bydła każdego z pozwanych, o ile protokoły potwierdzają dane dotyczące ilości bydła i odpowiedzialność obejmuje całość szkody.Stan faktyczny
Okręgowy Zarząd Lasów Państwowych w S. dochodził od pozwanych odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez wypas bydła w uprawach dębowych. Sąd Wojewódzki zasądził dochodzoną kwotę, uznając odpowiedzialność solidarną pozwanych. Pozwani wnieśli rewizję, zarzucając m.in. naruszenie art. 134, 137 k.z. przez błędne ustalenie szkody i przyjęcie odpowiedzialności solidarnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił rewizję Piotra W. i oddalił rewizje pozostałych pozwanych, utrzymując w mocy zaskarżony wyrok Sądu Wojewódzkiego.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia L. Konic (sprawozdawca). Sędziowie: Z. Masłowski, F. Szczepański.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Okręgowego Zarządu Lasów Państwowych w S. przeciwko Stanisławowi J. i innym o 24.025,15 zł, na skutek rewizji pozwanych od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla Województwa Warszawskiego w Warszawie z dnia 15 listopada 1960 r.rewizję Piotra W. odrzucił;oddalił rewizję pozostałych pozwanych.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki, uwzględniając w całości powództwo, zasądził na rzecz Okręgowego Zarządu Lasów Państwowych w S., solidarnie od Stanisława J. i innych oraz zaocznie od Kazimierza S. i od Piotra W. 24.025 zł 15 gr z odsetkami i kosztami procesu.W uzasadnieniu wyroku Sąd Wojewódzki przytoczył, co następuje:Strona powodowa twierdziła, że pozwani od maja do jesieni 1957 r. wypasali bydło w uprawie dębowej, przez co wyrządzili szkodę równą wartości poszukiwanej sumy. Biegły obliczył wartość szkody na sumę poszukiwaną. Z zeznań świadków oraz z dochodzenia prowadzonego przez Nadleśnictwo wynika, że wszyscy pozwani paśli bydło na terenie lasów państwowych; nie są z tym sprzeczne zeznania świadków T., P. i innych, którzy widzieli, że bydło pozwanych pasło się na ich terenach, mogli jednak nie widzieć, że pasło się ono na gruntach powoda.Z tych względów Sąd Wojewódzki zasądził poszukiwaną sumę.W rewizji obaj Stanisławowie, Józef i Mieczysław J., Jan i Feliks M., Józef A., Franciszek i Mieczysław G., Piotr W. i Stanisław S. domagają się uchylenia lub zmiany powyższego wyroku i oddalenia powództwa z zasądzeniem kosztów procesu, zarzucając Sądowi Wojewódzkiemu naruszenie art. 134, 137 k.z. przez sprzeczne z okolicznościami sprawy ustalenie, że pozwani, wypasając bydło, wyrządzili szkodę, chociaż nie wytoczono im z tej przyczyny sprawy karnej lub administracyjnej. Poza tym świadkowie P. i S. nie stwierdzili, ile sztuk bydła pasł każdy z pozwanych. Sąd Wojewódzki nie rozważył też zeznań przesłuchanych stron, wbrew zaś danym dochodzenia przyjął odpowiedzialność solidarną pozwanych, uznał bezkrytycznie, że sadzonki uległy zniszczeniu na obszarze 7.300 arów i że te sadzonki rozwinęłyby się w 90%, chociaż pozwani powoływali się na suszę; wskutek tego opinia biegłego nie może mieć znaczenia decydującego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Fakt niewytoczenia przeciwko pozwanym sprawy administracyjnej lub karnej z powodu wyrządzonych szkód leśnych, nie mógł być - wbrew twierdzeniu rewizji - przeszkodą do zasądzenia odszkodowania, jeżeli tylko Sąd Wojewódzki uznał roszczenie za prawidłowo udowodnione.Mylnie też zarzuca rewizja, że świadkowie P. i S. nie stwierdzili ilości bydła, które paśli w lesie pozwani, gdyż potwierdzili oni dane protokołów, które wymieniają te ilości, rozważanie zaś zeznań pozwanych mógł Sąd Wojewódzki uznać za zbędne wobec tego, że przeczą one treści protokołów, które Sąd I instancji mógł uważać za bardziej wiarygodne.Przyjęcie solidarnej odpowiedzialności pozwanych jest zgodne z art. 137 § 1 kod. zob. i nie jest sprzeczne z treścią protokołów, które dotyczą tylko jednego wypadku niszczenia upraw leśnych, odpowiedzialność zaś obejmuje całość wyrządzonej szkody. Obszar zniszczeń i ilość sadzonek zniszczonych jest zgodna z opinią biegłego i protokołem komisji, czego pozwani nie kwestionowali w I instancji, w szczególności zaś nie twierdzą nawet, że udowodnili zniszczenie części sadzonek wskutek suszy.Z tych względów rewizja ulega oddaleniu z zasądzeniem kosztów procesu żądanych przez stronę powodową.Rewizja W. ulega odrzuceniu wobec nieuiszczenia wpisu mimo wezwania do zapłaty (art. 374 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- II PR 355/63 1964-07-08Czy odpowiedzialność pozwanych za szkodę wyrządzoną wspólnym działaniem jest solidarna, nawet jeśli nie można ustalić dokładnego stopnia przyczynienia się każdego z nich do powstania szkody?
- II CR 893/59 1961-01-24Czy odpowiedzialność solidarna za szkodę wyrządzoną wspólnie przez kilka osób, na podstawie art. 137 k.z., jest wyłączona, gdy związek przyczynowy między całą szkodą a działaniem każdej z osób odpowiedzialnych zachodzi,…
- III CZP 62/22 2022-04-29Czy w sprawie o zapłatę przez dzierżawcę lub zarządcę obwodu łowieckiego odszkodowania za szkodę łowiecką, sąd jest związany decyzją nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe ustalającą wysokość odszk…
- III CSK 252/07 2008-02-28Czy odpowiedzialność gminy za szkodę wyrządzoną przez zanieczyszczenie stawów hodowlanych ściekami z jej oczyszczalni podlega przepisom prawa wodnego, czy też przepisom kodeksu cywilnego o czynach niedozwolonych?
- II CK 363/04 2005-01-28Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą na podstawie art. 417 § 1 k.c. za szkodę wyrządzoną kierowcy przez zwierzynę leśną, jeśli nie istniał ponadprzeciętny stan zagrożenia lub stały szlak przemieszczan…
Powołane przepisy
art. 134art. 137 § 1art. 374 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.