I CR 78/65

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Masłowski.Sędziowie: B. Łubkowski (sprawozdawca), T. Szymanek.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Sławomira W. przeciwko Barbarze i Ewie W. o zaprzeczenie ojcostwa i unieważnienie aktu urodzenia, na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy z dnia 2 października 1964 r.,uchylił zaskarżony wyrok.Uzasadnienie faktycznePowód domagał się: 1) ustalenia, że pozwana Ewa Sławomira W., urodzona w dniu 9.IX.1960 r. przez pozwaną Barbarę W., nie jest jego córką; 2) uznania aktu urodzenia pozwanej Ewy Sławomiry W., sporządzonego w dniu 5.III.1963 r. w księdze urodzeń Urzędu Stanu Cywilnego w W., za nieważny; 3) unieważnienie zgłoszenia przez powoda pozwanej Ewy Sławomiry W. jako swego dziecka i uznania jej za takie.W uzasadnieniu pozwu powód twierdził, że w dniu 24.I.1963 r. zawarł małżeństwo z pozwaną Barbarą W., a w dniu 5.III.1963 r. został sporządzony akt urodzenia pozwanej Ewy Sławomiry W., przy czym w akcie tym powód został wpisany jako ojciec małoletniej pozwanej i jako zgłaszający fakt jej urodzenia, mimo że w rzeczywistości powód nie jest ojcem małoletniej pozwanej oraz mimo że jej matka, Barbara W., nie wyraziła zgody na uznanie ojcostwa przez powoda. Powód ponadto twierdził, że z pozwaną Barbarą W. poznał się już po urodzeniu uznanego dziecka, że został przez nią wprowadzony w błąd co do okoliczności dotyczących obu pozwanych, a zwłaszcza że nie wiedział przed sporządzeniem aktu urodzenia dziecka, iż jego matka, pozwana Barbara W., jest zarejestrowaną prostytutką.Sąd Wojewódzki prawomocnym wyrokiem z dnia 22 września 1964 r. unieważnił akt urodzenia pozwanej Ewy Sławomiry W. Sąd Wojewódzki w wyroku tym ustalił, że akt urodzenia pozwanej został sporządzony w trybie art. 38 ust. 4 prawa o a.s.c. z 1955 r., według którego podstawą do sporządzania aktu urodzenia jest oświadczenie obojga rodziców stwierdzające pochodzenie dziecka. Akt urodzenia pozwanej został sporządzony na podstawie zgłoszenia jedynie przez powoda bez wyrażenia na to zgody matki i dlatego sporządzenie aktu urodzenia małoletniej pozwanej było niedopuszczalne.Wobec tego, że Sąd Wojewódzki w wyroku z dnia 22.IX.1964 r. nie orzekł o dalszych żądaniach zgłoszonych w pozwie, powód wniósł o uzupełnienie tego wyroku.Sąd Wojewódzki na posiedzeniu niejawnym z dnia 2 października 1964 r. wydał wyrok uzupełniający, w którym oddalił powództwo w pozostałej części. Sąd Wojewódzki uznał, że wobec braku zgody matki na uznanie dziecka przez powoda przysługuje powodowi prawo cofnięcia uznania, a tym samym pozostałe jego roszczenia są bezprzedmiotowe.Powód w rewizji wniesionej od wyroku uzupełniającego domagał się jego uchylenia i przekazania sprawy w części objętej tym wyrokiem Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił nieważność postępowania w związku z uchybieniem art. 335, 339, 356 i 358 d. k.p.c. oraz nienależyte wyjaśnienie sprawy, a w konsekwencji naruszenie art. 46 k.r. w związku z art. 38 ust. 4 prawa o a.s.c.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Z mocy art. 332 d. k.p.c. wyrok może być wydany jedynie przez tych sędziów, przed którymi odbyła się rozprawa poprzedzająca bezpośrednio wydanie wyroku. Przepisy dotyczące wyroku uzupełniającego (art. 356, 358 d. k.p.c.) nie zawierają w tej mierze żadnych wyjątków. Wyrok uzupełniający zatem nie może zapaść na posiedzeniu niejawnym, jeżeli skład sądu byłby inny aniżeli skład wymieniony w wyroku, który podlega uzupełnieniu. W wypadku takim konieczne jest wyznaczenie rozprawy nad wnioskiem o uzupełnienie.Wyrok uzupełniający - jak każdy wyrok z wyjątkiem wyroku zaocznego - podlega z mocy art. 335 i 339 d. k.p.c. ogłoszeniu. Okoliczność, że wyrok uzupełniający może zapaść na posiedzeniu niejawnym, nie zwalnia od obowiązku jego należytego ogłoszenia. Wydanie zatem wyroku na posiedzeniu niejawnym musi się ograniczyć do dopełnienia czynności przewidzianych w art. 333 d. k.p.c., a w szczególności do podpisania przez sędziów sentencji wyroku. Ogłoszenie zaś wyroku musi się odbyć publicznie na specjalnym w tym celu wyznaczonym posiedzeniu sądowym, na które należy wezwać strony i sporządzić protokół z posiedzenia.W niniejszej sprawie wyrok uzupełniający z dnia 2.I.1964 r. został wydany przez inny skład sądzący niż wyrok z dnia 22.IX.1964 r. Poza tym wyrok ten nie został ogłoszony. Zaskarżony wyrok jest zatem dotknięty nieważnością.Trafny jest również zarzut skarżącego, że Sąd Wojewódzki z uchybieniem art. 218 § 1, 236 § 1 i 326 d. k.p.c. nie wyjaśnił należycie sprawy, gdyż ustalając okoliczności związane ze sporządzeniem aktu urodzenia pozwanej Ewy Sławomiry W., ograniczył się do dowodu z odpisu zupełnego aktu urodzenia zamiast tego, by zażądać z Urzędu Stanu Cywilnego w W. protokołu poprzedzającego sporządzenie tego aktu. Przeprowadzenie dowodu z tego dokumentu - jak to wynika z treści złożonego przez powoda przy rewizji pisma Urzędu Stanu Cywilnego w W. - pozwoliłoby Sądowi Wojewódzkiemu na dokonanie innych ustaleń, a mianowicie, że matka dziecka, pozwana Barbara W., wyraziła zgodę na uznanie przez powoda ojcostwa pozwanej Ewy Sławomiry W., oraz że powód i jego żona, pozwana Barbara W., zgodnie oświadczyli w wymienionym Urzędzie Stanu Cywilnego, że są rodzicami małoletniej pozwanej, i powołując się na złożony akt małżeństwa, wnosili na podstawie art. 38 prawa o a.s.c. o sporządzenie aktu urodzenia ich dziecka, tak jakby urodziło się ono już po zawarciu małżeństwa. Konsekwencją zaś takich ustaleń musiałyby być inne wnioski aniżeli te, które Sąd Wojewódzki wysnuł w zaskarżonym wyroku i w wyroku, o którego uzupełnienie powód wnosił.Z tych względów Sąd Najwyższy z mocy art. 384 d. k.p.c. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania.