I CSK 201/16

WyrokIzba Cywilna2016-12-01

Skład orzekający: Jan Górowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak powołania naruszenia przepisów postępowania jako podstawy skargi kasacyjnej, w sytuacji gdy sąd drugiej instancji dokonał odmiennych ustaleń faktycznych niż sąd pierwszej instancji, może skutkować oddaleniem skargi kasacyjnej opartej wyłącznie na zarzucie naruszenia prawa materialnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej, ponieważ skarżący nie przedstawił wystarczających argumentów świadczących o kwalifikowanym naruszeniu prawa przez Sąd Apelacyjny, a w szczególności nie powołał naruszenia przepisów postępowania. W tej sytuacji Sąd Najwyższy był związany ustaleniami faktycznymi Sądu Apelacyjnego, które doprowadziły do wniosku o braku podstaw do zastosowania art. 362 k.c. Brak zarzutu naruszenia przepisów postępowania uniemożliwia podważenie tych ustaleń, co czyni zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 362 k.c.) bezzasadnym.
Stan faktyczny
Powodowie M. K. i S. K. wnieśli powództwo o zapłatę. Sąd pierwszej instancji przyjął 20% przyczynienie się zmarłej do wypadku. Sąd Apelacyjny, dokonując innych ustaleń faktycznych, podwyższył odszkodowania i zadośćuczynienia, uznając brak podstaw do zastosowania art. 362 k.c. Pozwany złożył skargę kasacyjną, powołując się na oczywistą zasadność skargi i naruszenie art. 362 k.c., ale nie powołał naruszenia przepisów postępowania. Sąd Najwyższy uznał, że brak zarzutu naruszenia przepisów postępowania uniemożliwia podważenie ustaleń faktycznych Sądu Apelacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i odstępuje od obciążenia pozwanego kosztami postępowania kasacyjnego. Przyznaje adwokatowi J.W. kwotę 3600 złotych powiększoną o należny podatek VAT tytułem pomocy prawnej udzielonej pozwanemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 201/16 POSTANOWIENIE Dnia 1 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski w sprawie z powództwa M. K. i S. K. przeciwko B. R. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 1 grudnia 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 15 października 2015 r., sygn. akt I ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i odstępuje od obciążenia pozwanego kosztami postępowania kasacyjnego 2) przyznaje adwokatowi J.W. prowadzącemu Kancelarię Adwokacką pod adresem ul. P., w T. od Skarbu Państwa Sądu Apelacyjnego w (…) kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) złotych powiększoną o należny podatek VAT tytułem pomocy prawnej udzielonej pozwanemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. 2 UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli: w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Instytucja przedsądu, jak wynika z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także z zaleceniami Rady Europy zezwalającymi na wprowadzenie środków eliminujących dostęp do sądu najwyższego szczebla. Skarga kasacyjna służy od prawomocnego orzeczenia, ma ograniczony zasięg, a jej podstawowym celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i twórczy wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa. Choć skarżący powołał się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), to nie występuje ta przesłanka przyjęcia jej do rozpoznania. O oczywistej zasadności skargi kasacyjnej możemy mówić wtedy, gdy z jej treści, bez potrzeby głębszej analizy oraz szczegółowych rozważań wynika, że przytoczone podstawy kasacyjne uzasadniają jej uwzględnienie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07, niepubl.) Innymi słowy przesłanka ta występuje, gdy w sprawie dopuszczono się takiego naruszenia prawa, które jest widoczne „na pierwszy rzut oka” i nie nasuwa wątpliwości (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 września 2007 r., III CSK 219/07, niepubl.). Skarżący powołując się na tę przesłankę ma obowiązek przedstawienia, na jakiej podstawie swoje twierdzenia opiera i które z przepisów zostały naruszone w sposób kwalifikowany. Konieczne jest zatem przedstawienie takich zarzutów, które wskazują na oczywiste tj. kwalifikowane naruszenie przez sąd zasad orzekania w demokratycznym państwie prawa (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2009 r., I CSK 126/09, niepubl.). 3 W skardze nie zostały przytoczone argumenty świadczące o takim kwalifikowanym naruszeniu prawa przez Sąd Apelacyjny. Skarżący wprawdzie wskazał, że skarga jest oczywiście uzasadniona, lecz poza stwierdzeniem, że oczywistość ta wynika z naruszenia przez Sąd Apelacyjny art. 362 k.c. nie uzasadnił dostatecznie swojego wniosku. W skardze nie został więc przedstawiony wywód prawny uzasadniający wystąpienie w sprawie przesłanki skutkującej przyjęciem skargi kasacyjnej do rozpoznania w postaci „oczywistej zasadności”. Przede wszystkim zauważyć należy, że skarżący nie powołał, jako podstawy skargi, naruszenia przepisów postępowania. W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy był związany ustaleniem (art. 39813 § 2 k.p.c.), że A. K., która zginęła w wypadku, w tym dniu nie spożywała alkoholu i nie miała wiedzy, co do tego, że będzie jechała z nietrzeźwym kierowcą. Wyjaśnił także, dlaczego niezapięcie w tym wypadku pasów bezpieczeństwa w istocie nie miało wpływu na tragiczny skutek wypadku. Z tych ustaleń wywiódł, że pozwani nie udowodnili, że zmarła przyczyniła się do wypadku. Skoro więc, także skarżący nie powołał jako naruszonego art. 6 k.c., to brak było podstawy do wniosku, że został naruszony art. 362 k.c. Skarżący przeoczył, że to Sąd pierwszej instancji przyjął 20% przyczynienie się zmarłej do wypadku, a Sąd Apelacyjny, podwyższył odszkodowania i zadośćuczynienia, właśnie ze względu na to, że poczynił w tej materii inne ustalenia faktyczne, które doprowadziły go do wniosku, o braku podstawy do zastosowania w sprawie art. 362 k.c. Z tych względów, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 362 KCart. 39813 § 2 KPCart. 6 KCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 4§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy