I CSK 2417/25

WyrokIzba Cywilna2025-11-18

Skład orzekający: Marcin Trzebiatowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty wyłącznie na przesłance oczywistej zasadności, wymaga przedstawienia kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego, widocznego prima facie i ocenianego przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, które spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy wniosek o jej przyjęcie oparty jest wyłącznie na przesłance oczywistej zasadności, jeśli skarżący nie przedstawi w sposób przekonujący, na czym owa oczywista zasadność polega. Wymaga to wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego, widocznego prima facie, które doprowadziło do wydania oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Samo wskazanie na wątpliwości interpretacyjne przepisów nie jest wystarczające, gdy nie towarzyszy temu wykazanie oczywistego naruszenia prawa.
Stan faktyczny
E. D. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego we Wrocławiu o stwierdzenie zasadności zatrzymania w szpitalu psychiatrycznym. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania uzasadnił oczywistą zasadnością. Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał w sposób przekonujący oczywistej zasadności skargi, ani rażącego naruszenia przepisów widocznego prima facie. Sąd Okręgowy prawidłowo uznał, że wyczerpane zostały przesłanki do przyjęcia do szpitala psychiatrycznego bez zgody.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i przyznał adwokatowi koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 2417/25 POSTANOWIENIE 18 listopada 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Trzebiatowski na posiedzeniu niejawnym 18 listopada 2025 r. w Warszawie w sprawie z urzędu z udziałem E. D. o stwierdzenie zasadności zatrzymania w szpitalu psychiatrycznym w myśl art. 28 w związku z art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, na skutek skargi kasacyjnej E. D. od postanowienia Sądu Okręgowego we Wrocławiu z 16 kwietnia 2025 r., XIII Ca 218/25, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. przyznaje adwokat M. W. od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego we Wrocławiu 240,00 (dwieście czterdzieści) zł, powiększone o należny podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestnikowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. (M.K.) UZASADNIENIE Uczestnik E. D. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego we Wrocławiu z 16 kwietnia 2025 r. Wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania uzasadnił oczywistą zasadnością skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: I CSK 2417/25 2 Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Jak zaznaczono, skarżący oparł wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania tylko na jednej spośród wymienionych przesłanek, tj. czwartej z nich. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury, odwołanie się do przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga przedstawienia, w czym wyraża się „oczywista zasadność” skargi oraz argumentacji wykazującej, że istotnie skarga jest oczywiście uzasadniona. Chodzi tu o wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie i ocenianej przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (m.in. postanowienie SN z 23 listopada 2011 r., III PK 44/11). Celem sformułowania powyższej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest wykazanie jedynie oczywistego naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacji, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (postanowienie SN z 6 listopada 2012 r., III SK 16/12). W ocenie skarżącego na gruncie przedmiotowej sprawy istnieje okoliczność wskazująca na wątpliwości, czy treść art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (t.j.: Dz.U. z 2024 r. poz. 917, dalej jako „uozp”), aktywuje się w momencie jedynie, gdy osoba zachowuje się agresywnie i niestabilnie i czy takie zachowanie powoduje automatycznie uznanie, że osoba ta cierpi na zaburzenia psychiczne. […] Treść uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przekonuje o jej oczywistej zasadności. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się rażącego naruszenia powołanych przepisów widocznego prima facie. Brak jest jakichkolwiek podstaw, aby twierdzić, że w niniejszej sprawie doszło do oczywistego naruszenia prawa. […] I CSK 2417/25 3 Sąd II instancji podzielił ustalenia faktyczne i prawne Sądu I instancji, podkreślając przy tym, że okoliczności niniejszej sprawy pozwalały uznać, iż wyczerpane zostały przesłanki stanowiące o zasadności przyjęcia do szpitala psychiatrycznego uczestnika postępowania bez jego zgody. Towarzyszące uczestnikowi zachowania, wymagały i w pełni uzasadniały pozostawienie go w szpitalu psychiatrycznym. Przy przyjęciu uczestnika zostały zachowane wszelkie procedury, a czynności podjęte w sprawie Sąd II instancji uznał za prawidłowe. Mając powyższe na uwadze, brak jest jakichkolwiek podstaw, aby twierdzić, że w niniejszej sprawie doszło do oczywistego naruszenia prawa. Z pewnością w okolicznościach sprawy nie można mówić o naruszeniu prawa, które byłoby oczywiste – tak pod względem stopnia czy charakteru tego naruszenia, jak i samego jego ustalenia, w tym w zakresie jego skutku w postaci zaskarżonego postanowienia. Tym samym nie można przyjąć, że przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania została wykazana w sposób właściwy. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). (M.K.) [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 28art. 23 ust. 1art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy