I CSK 2940/23

I CSK 2940/23 POSTANOWIENIE 20 listopada 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Jacek Grela na posiedzeniu niejawnym 20 listopada 2024 r. w Warszawie w sprawie z powództwa A. C. i M. R. przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. o ustalenie i zapłatę, na skutek skarg kasacyjnych A. C., M. R. i Bank spółki akcyjnej w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 21 grudnia 2022 r., VI ACa 452/22, 1. przyjmuje skargę kasacyjną powodów do rozpoznania; 2. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej pozwanego do rozpoznania; 3. zasądza od pozwanego na rzecz każdego powoda po 1350 (jeden tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych kosztów postępowania kasacyjnego, ze skargi kasacyjnej pozwanego. UZASADNIENIE Wyrokiem z 10 stycznia 2022 roku Sąd Okręgowy w Warszawie uwzględnił częściowo powództwo A. C. i M. R. przeciwko Bank SA w W. w ten sposób, że ustalił, że umowa o kredyt mieszkaniowy zawarta przez powodów z Bank1 S.A. w G. 22 września 2006 r. jest nieważna oraz zasądził od pozwanego na rzecz powodów 617 493,21 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 28 grudnia 2018 r. do dnia zapłaty. I CSK 2940/23 2 Wyrokiem z 21 grudnia 2022 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie zmienił ww. wyrok w punkcie drugim częściowo w ten sposób, że oddalił powództwo o odsetki ustawowe za opóźnienie od zasądzonych 617 493,21 zł za okres od 28 grudnia 2018 r. do 27 grudnia 2021 r. oraz za okres od 8 listopada 2022 r. do dnia zapłaty, a ponadto uwzględniając podniesiony przez pozwanego zarzut zatrzymania ustalił, że zapłata przez pozwanego na rzecz powodów zasądzonej w punkcie drugim zaskarżonego wyroku kwoty nastąpi w wypadku zwrotu lub zabezpieczenia zwrotu przez powodów otrzymanych od pozwanego 994 999,99 zł oraz oddalił apelację pozwanego w pozostałej części, także oddalił apelację powodów w całości. W skardze kasacyjnej pozwany, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazał na przesłanki przedsądu przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. Zdaniem skarżącego, w sprawie występują istotne zagadnienia prawne, jak również potrzeba wykładni przepisów prawnych wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej I CSK 2940/23 3 oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga jego sformułowania oraz uzasadnienia występowania w sprawie (zob. postanowienia SN: z 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05; z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07; z 26 września 2005 r., II PK 98/05; z 10 maja 2019 r., I CSK 627/18). Powołanie się na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wskazania przepisu prawa, którego wykładnia budzi wątpliwości, określenia zakresu koniecznej wykładni, wykazania, że wątpliwości interpretacyjne mają poważny charakter i wymagają zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy, a jeżeli podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o występujących w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z dokonywania przez sądy różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie rozbieżnych orzeczeń, dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z różnej wykładni przepisu (zob. m.in. postanowienia SN: z 15 października 2002 r. II CZ 102/02; z 28 marca 2007 r., II CSK 84/07; z 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07 i z 8 lipca 2008 r., I CSK 111/08). Szczegółowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że powyższe przesłanki nie zostały wykazane. W skardze kasacyjnej pozwanego nie powołano argumentów, które mogłyby świadczyć, że w sprawie spełniona została któraś z przesłanek przyjęcia sprawy do rozpoznania, a przedstawione problemy prawne, dotyczące umowy kredytu, zostały już rozstrzygnięte w uchwale składu całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22 i wyrokach Sądu Najwyższego: z 18 maja 2022 r., II CSKP 972/22; z 18 maja 2022 r., II CSKP 1030/22; z 17 marca 2022 r., II CSKP 474/22; 17 stycznia 2024 r., II CSKP 1889/22 i z 6 marca 2024 r., II CSKP 2223/22 oraz w wyroku TSUE z 8 września 2022 r. (C-80/21, C-81/21, C-82/21, Deutsche Bank Polska i Bank Millennium). I CSK 2940/23 4 Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej pozwanego, nie znajdując też okoliczności, które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. [S.J.] r.g.