I CSK 4090/24

I CSK 4090/24 POSTANOWIENIE 19 marca 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Łochowski na posiedzeniu niejawnym 19 marca 2025 r. w Warszawie w sprawie z powództwa K. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. przeciwko A. K., L. K. i A. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w T. o zwalczanie nieuczciwej konkurencji, na skutek wniosku powoda o reasumpcję postanowienia Sądu Najwyższego z 27 lutego 2025 r. oraz zażalenia powoda na to postanowienie, odrzuca wniosek i odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE Powód wniósł o reasumpcję postanowienia Sądu Najwyższego z 27 lutego 2025 r. w zakresie pkt 2., w którym zasądzono od powoda na rzecz pozwanych koszty postępowania kasacyjnego, wskazując, że pozwani nie domagali się zasądzenia na ich rzecz kosztów w przypadku odrzucenia skargi kasacyjnej. Ponadto powód zaskarżył to rozstrzygnięcie zażaleniem. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przepisy Kodeksu postępowania cywilnego nie przewidują możliwości złożenia wniosku o „reasumpcję” postanowienia Sądu Najwyższego, co czyni ten środek niedopuszczalnym (zob. postanowienie SN z 4 kwietnia 2023 r., I CSK 3012/22, i tam powołane orzecznictwo). I CSK 4090/24 2 Na marginesie należy zwrócić uwagę, że nie jest trafne stanowisko jakoby przyznanie kosztów postępowania kasacyjnego od skarżącego było zawsze nieuzasadnione, jeżeli Sąd Najwyższy odrzucił skargę, a druga strona w odpowiedzi na skargę nie wskazała na wady skargi uzasadniające jej odrzucenie i nie wnosiła o wydanie takiego orzeczenia. W orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje stanowisko, że w razie odrzucenia skargi kasacyjnej nie należy przyznawać kosztów postępowania kasacyjnego stronie, która w odpowiedzi na skargę kasacyjną nie podniosła zarzutu, że skarga ta powinna być odrzucona (postanowienie SN z 11 stycznia 2002 r., III CKN 563/01). Wynika to z przyjęcia, że nie są to koszty celowej obrony w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c. (zob. postanowienie SN z 20 sierpnia 2014 r., II CSK 77/14, OSNC 2015, nr 7-8, poz. 91). Nie jest to jednak reguła nieznajdująca wyjątków. Nie ulega wątpliwości, że strona, której skarga kasacyjna została odrzucona jest stroną przegrywającą proces w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c., a w konsekwencji należy jej się zwrot kosztów celowej obrony. Przy tym zgodnie z art. 102 k.p.c. w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Zatem obciążenie skarżącego kosztami postępowania kasacyjnego w razie odrzucenia wniesionej przez niego skargi uzależnione jest od oceny czy przeciwnik składając odpowiedź na skargę podjął „celową” obronę i czy nie zachodzi „szczególnie uzasadniony” wypadek. Bez wątpienia odwołanie się do tak ocennych kryteriów pozostawia Sądowi Najwyższemu znaczny margines swobody. Nie jest zatem wykluczone zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego w razie odrzucenia jego skargi, nawet w sytuacji, gdy przeciwnik w odpowiedzi na skargę nie wskazywał na przyczyny uzasadniające jej odrzucenie i nie wnosił o wydanie takiego postanowienia. Jest tak szczególnie w sytuacji, gdy sąd drugiej instancji doręczył skargę drugiej stronie, co wskazuje, że w jego ocenie nie było podstaw do jej odrzucenia (art. 3986 § 2 k.p.c.). Natomiast doręczenie skargi przez sąd drugiej instancji bez wątpienia wywołuje potrzebę obrony i wniesienia odpowiedzi na skargę (art. 3987 § 1 k.p.c.). Ponadto żadne postanowienie Sądu Najwyższego nie jest zaskarżalne, co wynika z ustrojowej pozycji Sądu Najwyższego (zob. m.in. postanowienie SN I CSK 4090/24 3 z 2 września 2020 r., V CO 96/20). Należy także zwrócić uwagę, że art. 3941 k.p.c. przewiduje zamknięty katalog przypadków, w których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego. Zatem niedopuszczalne jest zażalenie wniesione do Sądu Najwyższego w jakimkolwiek innym przypadku niż wymieniony w powołanym wyżej przepisie (postanowienie SN z 8 sierpnia 2024 r., III CZ 119/24). Z tych względów Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o reasumpcję postanowienia Sądu Najwyższego z 27 lutego 2025 r. oraz na podstawie art. 3986 § 3 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. odrzucił zażalenie na to postanowienie. (D.Z.) [a.ł]