I CSK 4506/22
WyrokIzba Cywilna2023-10-16
Skład orzekający: Karol Weitz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o zasiedzenie, sformułowane przez skarżącego zagadnienie prawne dotyczące charakteru posiadania nieruchomości w kontekście nieformalnej zgody na jej objęcie, stanowi istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że podniesione przez skarżących zagadnienie prawne miało charakter czysto incydentalny i kazuistyczny, nie pozwalając na sformułowanie ogólnego stanowiska o uniwersalnym wymiarze. Ponadto, skarga kasacyjna opierała się głównie na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów, które zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Wnioskodawcy M. S. i J. S. złożyli wniosek o zasiedzenie nieruchomości. Sąd Okręgowy w Częstochowie oddalił ich apelację od postanowienia sądu pierwszej instancji. Wnioskodawcy wnieśli skargę kasacyjną, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące charakteru posiadania nieruchomości w kontekście nieformalnej zgody na jej objęcie. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i ustalił, że wnioskodawcy i uczestnicy postępowania ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w postępowaniu kasacyjnym.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 4506/22 POSTANOWIENIE 16 października 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Karol Weitz na posiedzeniu niejawnym 16 października 2023 r. w Warszawie w sprawie z wniosku M. S. i J. S. z udziałem Gminy Miasta Częstochowa, A. S. , J. S. i Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta Częstochowy o zasiedzenie, na skutek skargi kasacyjnej M. S. i J. S. od postanowienia Sądu Okręgowego w Częstochowie z 29 grudnia 2020 r., VI Ca 574/20, 1. Odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2. Ustala, że wnioskodawcy i uczestnicy postępowania ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej
I CSK 4506/22 2 pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej wnioskodawców M. S. i J. S. od postanowienia Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 29 grudnia 2020. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazali na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. Zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury Sądu Najwyższego przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne polega na sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienia z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151). Istotność zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) konkretyzuje się w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę istotnego zagadnienia prawnego polega na sformułowaniu tego zagadnienia, wskazaniu przepisów prawa, na których tle zagadnienie to wyłoniło się, oraz zaprezentowaniu argumentacji jurydycznej uzasadniającej możliwość rozbieżnych ocen prawnych (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 24 maja 2016 r., I CSK 666/15, nie publ.). Skarżący w skardze podnieśli jako istotne zagadnienie prawne potrzebę rozstrzygnięcia i wyjaśnienia, czy „nieformalna i sprzeczna z obowiązującym wówczas prawem zgoda, wykluczyła objęcie nieruchomości w posiadanie samoistne przez A. S. i determinowała jego charakter zależny, w rozumieniu
I CSK 4506/22 3 przepisu art. 336 k.c., samoistnie już obalając domniemanie z art. 339 k.c., bez potrzeby powołania dowodów ze strony uczestnika postępowania - Gminy Miasto Częstochowa, czy też jedynie pozwalała na wykluczenie woli objęcia w posiadanie w dobrej wierze i wskazywała wyłącznie na objęcie w posiadanie w złej wierze w powszechnym rozumieniu tej klauzuli generalnej?” Tymczasem tak sformułowane zagadnienie prawne sprowadza się wyłącznie do pytania o czysto incydentalnym i kazuistycznym charakterze, nie zawierając w sobie elementów, które mogłyby pozwolić na sformułowanie przez Sąd Najwyższy – w ramach rozpoznania skargi kasacyjnej – ogólnego stanowiska o uniwersalnym wymiarze. W konsekwencji, podniensione kwestie z oczywistych powodów nie mogą stanowić istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Na marginesie należy także zauważyć, że skarga kasacyjna wnioskodawców opiera się głównie na zarzutach dotyczących ustalenia faktów i oceny dowodów. Zgodnie natomiast z art. 3983 § 3 k.p.c., zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny dowodów nie mogą być podstawą skargi kasacyjnej. Z tych wszystkich względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 1 k.p.c. w zw. z § 5 pkt 1 w związku z § 2 pkt 4 w związku z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r., poz. 1935). [SOP] [ał]
I CSK 4506/22 4
Powiązane orzeczenia
- II CSK 331/17 2017-11-16Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności czy podniesione zagadnienia prawne są istotne, czy istnieje potrzeba wykładni przepisów bu…
- V CSK 543/14 2015-04-02Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, o których mowa w art. 3989 § 1 k.p.c.?
- I CSK 956/23 2023-06-07Czy zagadnienia prawne przedstawione przez skarżącego w skardze kasacyjnej, dotyczące charakteru posiadania samoistnego i dobrej wiary w kontekście zgody właściciela na korzystanie z nieruchomości, spełniają wymogi istot…
- IV CSK 61/16 2016-07-15Czy w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia, w której wnioskodawczyni powołuje się na istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego domniemania prawnego wzruszalnego, gdy posiadanie części nieruchomości stanowiącej u…
- I CSK 511/14 2015-03-05Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący powołują się na istotne zagadnienie prawne, potrzebę wykładni przepisów…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 336 KCart. 339 KCart. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 520 § 1 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy