I CSK 623/16
WyrokIzba Cywilna2016-12-22
Skład orzekający: Karol Weitz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zagadnienie możliwości ustanowienia drogi koniecznej na nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym, która na gruncie stanowi drogę i której użytkownikiem jest gmina, oraz ustalenia granic działek w celu poszerzenia szlaku drożnego, stanowi istotne zagadnienie prawne uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej, ponieważ wskazane zagadnienie prawne nie spełnia przesłanki "istotnego zagadnienia prawnego" z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Zagadnienie zostało sformułowane zbyt lakonicznie i niejasno, a także jest zbyt kazuistyczne, by mogło stanowić przedmiot istotnego zagadnienia prawnego, gdyż przesłanki ustanowienia drogi koniecznej (art. 145 k.c.) pozostawiają sądowi szeroki margines swobody w decydowaniu o przebiegu szlaku.Stan faktyczny
Uczestniczka postępowania E. R. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w sprawie o ustanowienie służebności drogi koniecznej. Skarżąca powołała się na istotne zagadnienie prawne dotyczące możliwości ustanowienia drogi koniecznej na nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym, będącej drogą i użytkowanej przez gminę.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od uczestniczki postępowania E.R. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 360 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 623/16 POSTANOWIENIE Dnia 22 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Karol Weitz w sprawie z wniosku J. O. i E. O. przy uczestnictwie E. R., L. K. , J. K. , Gminy D. i Skarbu Państwa - Starosty B. o ustanowienie służebności drogi koniecznej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 grudnia 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania E. R. od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 19 stycznia 2016 r., sygn. akt I Ca (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od uczestniczki postępowania E.R. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.
2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 19 stycznia 2016 r. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uczestniczka powołała się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. Upatruje go w potrzebie wyjaśnienia kwestii, „czy można ustanowić drogę konieczną na nieruchomości nie mającej uregulowanego stanu prawnego, która na gruncie stanowi drogę i której użytkownikiem jest gmina, w postępowaniu o ustanowienie drogi koniecznej i ustalić granice działek w celu poszerzenia szlaku drożnego”. Zgodnie z utrwalonym poglądem orzecznictwa, przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę istotnego zagadnienia prawnego polega na sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienia z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151). Kwestia wskazana w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
3 nie odpowiada tej przesłance z dwóch powodów. Po pierwsze, została ona sformułowana w sposób zbyt lakoniczny i niejasny, by możliwe było zrozumienie w pełni, w czym autor skargi upatruje zagadnienia o problemowym charakterze, oraz w jakim zakresie może ono budzić wątpliwości. Po drugie, jak można wywnioskować z treści sformułowanego problemu, skarżąca zmierza do ustalenia, czy w określonym stanie faktycznym możliwe jest ustanowienie służebności drogi koniecznej. W takim ujęciu kwestia ta jest jednak zbyt kazuistyczna, by mogła stanowić przedmiot istotnego zagadnienia prawnego w opisanym wyżej rozumieniu. Przesłanki ustanowienia drogi koniecznej określone w art. 145 k.c. mają charakter otwarty, z założenia pozostawiając sądowi rozpoznającemu sprawę szeroki margines swobody w decydowaniu o przebiegu szlaku drogi koniecznej. W konsekwencji, rozpoznanie skargi kasacyjnej mogłoby w tym zakresie przyczynić się jedynie do rozstrzygnięcia konkretnej sprawy, nie pozwalając na wyrażenie bardziej ogólnego poglądu, co odpowiadałby wyjaśnieniu istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 520 § 3, art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 99 oraz art. 108 § 1 w zw. z art. 13 § 2, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. aj
Powiązane orzeczenia
- II CSK 212/15 2015-12-02Czy w sprawie wystąpiło istotne zagadnienie prawne uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności dotyczące zależności między konstytucyjną ochroną własności a zastrzeżeniem prawa własności dró…
- I CSK 3900/23 2024-07-23Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności czy podniesione zagadnienie prawne jest istotne, a zarzuty dotyczące oczywistej zasadności skargi są uzasadnione?
- V CSK 525/19 2020-06-02Czy przedstawiona przez skarżącego kwestia dotycząca zapewnienia odpowiedniego dostępu dla nieruchomości, która utraciła dotychczasowy dojazd, stanowi istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. uz…
- III CSK 122/21 2021-11-10Czy skarga kasacyjna w sprawie o ustanowienie drogi koniecznej spełnia wymogi formalne i merytoryczne uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- I CSK 5102/22 2023-04-21Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną, gdy przedstawione zagadnienia prawne nie spełniają wymogów istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozb…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 145 KCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 2art. 13 § 2 KPCart. 520 § 3art. 98 § 1art. 99art. 108 § 1art. 13 § 2art. 391 § 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy