I CSK 694/14

WyrokIzba Cywilna2015-04-29

Skład orzekający: Józef Frąckowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłankach z art. 3989 § 1 pkt 1, 3 i 4 k.p.c., może być uzasadniony brakiem ustanowienia pełnomocnika z urzędu i niedoprowadzeniem strony z aresztu na rozprawę, jeśli strona skutecznie prowadziła proces przez dwie instancje i nie została pozbawiona prawa do obrony?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawiając przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania stwierdził, że przesłanki określone w art. 3984 § 2 k.p.c. muszą mieć charakter publicznoprawny. Brak ustanowienia pełnomocnika z urzędu i niedoprowadzenie strony z aresztu na rozprawę nie stanowi podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej, jeśli strona skutecznie prowadziła proces przez dwie instancje i nie została pozbawiona prawa do obrony, a jej roszczenia są oczywiście bezzasadne.
Stan faktyczny
Powód J. J. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jego powództwo przeciwko Skarbowi Państwa o zapłatę. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oparł na przesłankach z art. 3989 § 1 pkt 1, 3 i 4 k.p.c., wskazując m.in. na brak ustanowienia pełnomocnika z urzędu i niedoprowadzenie go z aresztu na rozprawę. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 694/14 POSTANOWIENIE Dnia 29 kwietnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Frąckowiak w sprawie z powództwa J. J. przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Sprawiedliwości o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 kwietnia 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 8 listopada 2013 r., sygn. akt I ACa […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 1800 (tysiąc osiemset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego; 3) zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Apelacyjnego w […] na rzecz radcy prawnego K. J. kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) zł wraz z należnym podatkiem od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów udzielonej powodowi z urzędu nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym. 2 UZASADNIENIE Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Powód J. J. we wniesionej skardze kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 8 listopada 2013 r. wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania oparł na przesłance wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 1, 3 i 4 k.p.c. Szczegółowa analiza uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie pozwala na stwierdzenie, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne oraz aby skarga powoda była oczywiście uzasadniona. Wskazać należy, że nie zachodzi również zarzucana nieważność postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę – w granicach zaskarżenia - z urzędu (art. 39813 § 1 k.p.c.). Powód, który w trakcie procesu składa przewidziane prawem pisma i skutecznie prowadzi proces przez dwie instancje, z samego faktu nieustanowienia dla niego pełnomocnika z urzędu i nie doprowadzenia go z aresztu na rozprawę nie może wywodzić wniosku, że pozbawiony został prawa do obrony. Wobec oczywistej bezzasadności roszczeń skierowanych przeciwko Skarbowi Państwa, co stwierdziły sądy obu instancji, ponowne rozpoznawanie sprawy, nawet z udziałem profesjonalnego pełnomocnika, nie zmieniłoby rozstrzygnięcia. W tej sytuacji dodatkowo brak podstaw do przyjmowania, że powód, który jak wskazują formułowane przez niego pisma, w tej i innych inicjowanych przez niego sprawach, posiada wystarczające kompetencje do prowadzenia sprawy przed sądem, został pozbawiony prawa do obrony swoich 3 prawa, tym bardziej, że skutecznie z punktu widzenia prawa procesowego doprowadził do rozpoznania jego sprawy przez dwie instancje. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). Na wniosek pozwanego - zastępowanego przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną Sąd Najwyższy orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie art. 98 § 1 i 3, art. 108 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym orzeczono na podstawie § 15 ust. 1 w zw. z § 12 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 6, § 2 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst Dz. U. z 2013 r., poz. 490). l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 39813 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 108 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 2§ 1 pkt 1§ 1§ 15 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy