I CZ 105/11

PostanowienieIzba Cywilna2012-03-29

Skład orzekający: Mirosław Bączyk, Anna Kozłowska, Katarzyna Tyczka-Rote

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie zażaleniowe dotyczące kosztów procesu w postępowaniu apelacyjnym jest bezprzedmiotowe, jeśli wyrok sądu apelacyjnego został uchylony przez Sąd Najwyższy w zakresie merytorycznym i kosztowym?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy umorzył postępowanie zażaleniowe, uznając je za bezprzedmiotowe. Skoro wyrok Sądu Apelacyjnego został uchylony przez Sąd Najwyższy w części merytorycznej i kosztowej, a sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, to sąd odwoławczy będzie ponownie orzekał o kosztach procesu. W tej sytuacji rozstrzyganie o zażaleniu powoda na postanowienie o kosztach jest zbędne.
Stan faktyczny
Powód dochodził zobowiązania pozwanej Spółdzielni do złożenia oświadczenia woli o nabyciu prawa użytkowania wieczystego nieruchomości. Sąd Okręgowy uwzględnił powództwo w części dotyczącej zobowiązania i wynagrodzenia. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok w części dotyczącej wynagrodzenia, obniżając je, a w pozostałej części oddalił powództwo i apelację. Sąd Apelacyjny orzekł również o kosztach procesu, zasądzając od powoda na rzecz pozwanej kwotę tytułem zwrotu części opłaty od apelacji. Powód złożył zażalenie na postanowienie o kosztach procesu. Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy umorzył postępowanie zażaleniowe.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 105/11 POSTANOWIENIE Dnia 29 marca 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący) SSN Anna Kozłowska (sprawozdawca) SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z powództwa Polskich Kolei Państwowych S.A. w Warszawie przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej S. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 marca 2012 r., zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego zawarte w pkt. 4 wyroku z dnia 8 lutego 2011 r., umarza postępowanie zażaleniowe. Uzasadnienie 2 Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia 16 marca 2009 r. zobowiązał pozwaną Spółdzielnię do złożenia oświadczenia woli, że nabywa od powoda prawo użytkowania wieczystego opisanej w wyroku nieruchomości za wynagrodzeniem w kwocie 2.928.744 zł i orzekł o kosztach sądowych i kosztach procesu należnych powodowi. Na skutek apelacji pozwanej, Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 8 lutego 2011 r. zmienił zaskarżony wyrok w części rozstrzygającej o wynagrodzeniu w ten sposób, że wynagrodzenie to obniżył do kwoty 2.225.670 zł, w pozostałej części oddalił powództwo i apelację (punkty pierwszy i drugi wyroku). Sąd nadto orzekł o kosztach sądowych (punkt trzeci wyroku) i o kosztach procesu za drugą instancję w ten sposób, że w punkcie czwartym wyroku zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 25.000 zł „tytułem zwrotu części opłaty od apelacji, a koszty zastępstwa procesowego między stronami wzajemnie zniósł”. Zażalenie na postanowienie o kosztach procesu w postępowaniu apelacyjnym złożył powód, kwestionując prawidłowość zastosowania przez Sąd art. 100 k.p.c. i dowodząc, że zakres uwzględnionej apelacji uzasadniał inne rozłożenie kosztów i domagał się zasądzenia na jego rzecz dalszej kwoty 4050 zł z tytułu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Niezależnie od zażalenia powoda, skierowanego przeciwko rozstrzygnięciu o kosztach procesu, wyrok Sądu Apelacyjnego został przez pozwaną Spółdzielnię zaskarżony skargą kasacyjną. W wyniku rozpoznania tej skargi, Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 29 marca 2011 r. uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części oraz w części orzekającej o kosztach sądowych i kosztach procesu i w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. Oznacza to, że po ponownym rozpoznaniu sprawy zapadnie w niej nowe rozstrzygnięcie merytoryczne sądu odwoławczego i sąd ten ponownie orzeknie o kosztach procesu w instancji odwoławczej. Stan taki czyni rozstrzyganie o zażaleniu powoda bezprzedmiotowym. Postępowanie wywołane zażaleniem powoda należało, przeto umorzyć, co orzeczono na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39821 w związku z art. 391 § 1 w związku z art. 355 § 1 k.p.c. 3 Ubocznie można zauważyć, że rozstrzygnięcie o kosztach procesu na podstawie art. 100 k.p.c. powinno dotyczyć całości kosztów postępowania odwoławczego. Koszty procesu stanowią jedną całość i powinny być traktowane jednolicie – nie można zatem częściowo ich znosić, a częściowo rozdzielać (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 1991 r., II CZ 255/90, OSP 1991, nr 11, poz. 279). Ponadto decyzja w przedmiocie kosztów procesu, w szczególności oparta na art. 100 k.p.c., powinna być uzasadniona w sposób umożliwiający kontrolę instancyjną nie tylko w zakresie motywów, którymi kierował się sąd wybierając ten sposób rozstrzygnięcia, ale też w zakresie wysokości zasądzonej kwoty. jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 100 KPCart. 3941 § 3art. 39821art. 391 § 1art. 355 § 1 KPC§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy