I CZ 304/89

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN J. Szachułowicz.Sędziowie SN: B. Bladowski, J. Suchecki (sprawozd.).SentencjaSąd Najwyższy Izba Cywilna po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 1989 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Grzegorza P. przeciwko Skarbowi Państwa - Prokuraturze Wojewódzkiej w W. i Towarzystwu Ubezpieczeń "W." SA Oddział w W. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 19 września 1989 r. postanawia:oddalić zażalenie.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki odrzucił pozew, co uzasadnił niedopuszczalnością drogi procesu cywilnego. Chodzi tu bowiem o nakazanie pozwanym pozostawienia w dyspozycji i posiadaniu powoda bliżej określonego samochodu "Audi", stanowiącego dowód rzeczowy w sprawie karnej Prokuratury Wojewódzkiej w W., o którym decyduje - w toku postępowania przygotowawczego - prokurator.Powołał też Sąd Wojewódzki pogląd prawny zawarty w uzasadnieniu wcześniejszego w sprawie orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 29 V 1989 r., sygn. akt I CZ 126/89.Postanowienie powyższe powód zaskarżył zażaleniem z wnioskiem o jego uchylenie. W zażaleniu kwestionuje zgodność z prawem postanowienia prokuratora w cyt. sprawie karnej, nakazującego wydanie przedmiotowego samochodu osobie trzeciej w Austrii, jako naruszającego jego uprawnienia właścicielskie.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Jak już wyżej wspomniano, sprawa była już przedmiotem rozpoznania Sądu Najwyższego w zakresie zażalenia na postanowienie o zawieszeniu postępowania do czasu zakończenia postępowania karnego (prowadzonego wówczas Prok. Rej. Ż). Zażalenie pozwanego Skarbu Państwa zarzucało bezzasadność zawieszenia postępowania w sytuacji, gdy pozew podlegał odrzuceniu. Sąd Najwyższy, uchylając powyższe postanowienie, w pełni podzielił pogląd prawny zażalenia wskazując, że przedmiotowe roszczenie, jako dotyczące dowodu rzeczowego w sprawie karnej, nie podlega rozpoznaniu w sprawie cywilnej (art. 1 kpc.).Zalecił więc Sąd Najwyższy rozstrzygnięcie sprawy w aspekcie zgłoszonych przez pozwanych zarzutów bez potrzeby zawieszenia postępowania do czasu ukończenia postępowania karnego, ponieważ "w tym postępowaniu prokurator w toku postępowania przygotowawczego albo sąd karny jako jedynie umocowany do rozstrzygania o dowodach rzeczowych orzeknie o ich zwrocie osobie uprawnionej, albo przekaże właściwemu urzędowi lub instytucji".Należy przyjąć, że uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 29 V 1989 r. stanowi ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, o których mowa w art. 389 kpc. Już te tylko względy powodują konieczność orzeczenia jak w sentencji z mocy art. 397 i 387 kpc.Niezależnie od powyższego, Sąd Najwyższy w obecnym składzie w pełni podziela pogląd prawny z orzeczenia wcześniejszego. Dodatkowo zauważa, że powództwo niniejsze w istocie rzeczy zmierza do zniweczenia skutków wspomnianego postanowienia prokuratora w sprawie dowodu rzeczowego, wydanego w granicach kompetencji przewidzianych przepisami Kodeksu postępowania karnego. Badanie słuszności tego postanowienia nie należy więc do drogi procesu cywilnego.