I CZ 61/11
PostanowienieIzba Cywilna2011-09-21
Skład orzekający: Irena Gromska-Szuster, Bogumiła Ustjanicz, Marek Machnij
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o ustalenie i zobowiązanie, w której wartość przedmiotu zaskarżenia została wskazana na kwotę poniżej 50 000 zł, jest niedopuszczalna na podstawie art. 3982 § 1 zd. 1 k.p.c. jako sprawa o prawa majątkowe?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, jeśli sprawa ma charakter majątkowy, a wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł. Sprawy o prawa majątkowe to te, w których przedmiot żądania ma wartość majątkową i zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron. W rozpoznawanej sprawie, żądanie uchylenia obowiązku zapłaty należności oraz zapewnienia dostaw energii elektrycznej miało charakter majątkowy, co uzasadniało odrzucenie skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Powód wniósł pozew o ustalenie nienależności faktury VAT oraz o zobowiązanie pozwanego do świadczenia energii elektrycznej. Sąd pierwszej instancji oddalił powództwo, a następnie apelację powoda. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną powoda, uznając ją za niedopuszczalną z uwagi na wartość przedmiotu zaskarżenia poniżej 50 000 zł, co wynikało z art. 3982 § 1 zd. 1 k.p.c. Powód w zażaleniu kwestionował majątkowy charakter sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda jako nieuzasadnione.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 61/11 POSTANOWIENIE Dnia 21 września 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Irena Gromska-Szuster (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Bogumiła Ustjanicz SSA Marek Machnij w sprawie z powództwa Z. P. przeciwko RWE Polska S.A. w W. o ustalenie i zobowiązanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 września 2011 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 24 stycznia 2011 r., oddala zażalenie. Uzasadnienie
2 Zaskarżonym postanowieniem z dnia 24 stycznia 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną powoda od wyroku tego Sądu z dnia 6 września 2010 r. oddalającego apelację powoda od wyroku Sądu pierwszej instancji, którym oddalono powództwo przeciwko STOEN S.A. o zobowiązanie strony pozwanej do świadczenia energii elektrycznej na terenie posesji powoda w W. przy ul. P. […] oraz o uznanie za nienależną opisanej w pozwie faktury VAT na kwotę 11 623,58 zł., wystawionej przez stronę pozwaną w dniu 13 września 2006 r. Sąd Okręgowy stwierdził, że skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, gdyż sprawa jest o prawa majątkowe, a wartość przedmiotu zaskarżenia wskazana została na kwotę 11 623,58 zł., zaś zgodnie z art. 3982 § 1 zd.1 k.p.c. w sprawach o prawa majątkowe skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł. W zażaleniu pełnomocnik powoda zarzucił, że sprawa jest o ustalenie i o zobowiązanie, a więc nie jest sprawą o prawa majątkowe i dopuszczalność skargi kasacyjnej nie zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia, która została wskazana jedynie w celach porządkowych. Wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3982 § 1 zd.1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł. Jak wielokrotnie wskazywał Sąd Najwyższy, sprawami „o prawa majątkowe”, w rozumieniu powyższego przepisu są sprawy, w których przedmiot żądania objętego pozwem ma wartość majątkową. Są to sprawy, w których zgłoszone żądanie zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na stosunki majątkowe stron, a więc ma na celu zmianę lub utrzymanie dotychczasowego stanu majątkowego stron. Dla rozróżnienia majątkowego i niemajątkowego charakteru sprawy nie ma natomiast znaczenia charakter zgłoszonego roszczenia, a zatem sprawami majątkowymi są zarówno sprawy o świadczenie, jak i o ustalenie lub o ukształtowanie stosunku prawnego lub
3 prawa, jeżeli zgłoszone żądanie zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na sytuację materialną stron (porównaj między innymi orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 8 listopada 2001 r. III CKN 568/01, z dnia 28 listopada 2001 r. II UZ 81/01, z dnia3 grudnia 2001 r. I PZ 95/01, z dnia 8 grudnia 2005 r. II CZ 110/05, z dnia 6 października 2006 r. V CZ 67/06 i z dnia 15 grudnia 2006 r. III CZ 85/06, niepubl.). Nie ulega wątpliwości, że rozpoznawana sprawa jest sprawą „o prawa majątkowe” w powyższym rozumieniu, bowiem przez jej wytoczenie powód dążył do uchylenia obowiązku zapłacenia należności w kwocie 11 623,58 zł., którą obciążyła go strona pozwana oraz do zapewnienia dostaw energii elektrycznej na swoją nieruchomość, a więc dążył do zwolnienia z obowiązku świadczenia pieniężnego oraz do uzyskania świadczenia o charakterze materialnym, mającego określoną wartość majątkową. Sąd Okręgowy prawidłowo zatem zastosował art. 3982 § 1 zd.1 k.p.c. i odrzucił skargę kasacyjną, skoro w sprawie o prawa majątkowe skarżący, wypełniając obowiązek przewidziany w art. 3984 § 5 k.p.c., wskazał jako wartość przedmiotu zaskarżenia kwotę 11 623,58 zł., czym Sąd był związany. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie jako nieuzasadnione.
Powiązane orzeczenia
- III CZ 356/23 2024-01-31Czy skarga kasacyjna w sprawie o zapłatę, w której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych, jest niedopuszczalna na podstawie art. 398^2 § 1 k.p.c.?
- III CZ 328/22 2023-03-15Czy dopuszczalna jest skarga kasacyjna w sprawie o prawa majątkowe, w której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych, mimo że wartość przedmiotu sporu nie została sprawdzona przez sąd…
- III CZ 89/06 2006-12-21Czy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekracza kwoty określonej w art. 398^2 § 1 k.p.c., nawet jeśli powód podał tę wartość w sposób dowolny?
- I CZ 59/10 2010-09-09Czy skarga kasacyjna w sprawie o prawa majątkowe, w której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł, jest niedopuszczalna?
- III CZ 40/25 2025-08-28Czy skarga kasacyjna w sprawie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i zapłatę zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych jest dopuszczalna, gdy łączna wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł?
Powołane przepisy
art. 3982 § 1art. 3984 § 5 KPCart. 39815art. 3941 § 3 KPC§ 1§ 5§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy